Đạo

Chào các bạn,

Chữ “đạo” dùng trong nhiều nghĩa:

1. “Đạo” có nghĩa là chân lý tối hậu của vũ trụ và vạn vật, như trong Đạo Đức Kinh của Lão tử. Đạo có trước cả trời đất vạn vật và sinh ra trời đất vạn vật. Đạo ở đây gần giống như Logos, Nguyên lý đầu tiên trong triết lý Hy Lạp. Và Logos được dùng để Thượng đế trong Thánh kinh.

2. “Đạo” có nghĩa là “con đường”, “đường đi”, the way, như là lãnh đạo, phi đạo… Trong nghĩa này “đạo” thường nói đến con đường sống, cách sống, cách ứng xử… như trà đạo (the way of tea), đạo làm người (the way of human), đạo vợ chồng (the way of husband and wife), đạo cha con (the way of father and children), đạo vua tôi (the way of king and men)…

3. Kết hợp (1) và (2), “Đạo” được dùng rất thường xuyên để nói đến “tôn giáo” (religion) – con đường sống đưa đến chân lý tối hậu.

Và đương nhiên là mỗi đạo (tôn giáo) có một con đường hơi khác nhau.

Trên nguyên tắc, cách hiểu có lý nhất là: Chân lý tối hậu là đỉnh núi, và có nhiều đường (tôn giáo) khác nhau lên núi. Nhưng đường nào cũng lên núi và mọi đường đều đến đỉnh núi.

Tuy nhiên thiên hạ không muốn vậy. Họ muốn giết nhau vì tôn giáo, vì chỉ có đạo của tôi là đúng, các đạo khác là tà ma ngoại đạo.

Tù trưởng Joseph (Hinmatóowyalahtq̓it) của bộ lạc da đỏ Nez Perce luôn đánh nhau với người da trắng khi người da trắng đến Mỹ châu, giết người da đỏ và lấy đất của họ, nói năm 1881: “Họ [người da trắng] muốn dạy chúng ta tranh chấp về Thượng đế như người Công giáo tranh chấp với người Tin Lành. Chúng ta không muốn học điều đó. Chúng ta thỉnh thoảng có thể tranh chấp giữa người với người về chuyện trên trái đất. Nhưng chúng ta không bao giờ tranh chấp về Thánh linh Vĩ đại. Chúng ta không muốn học điều đó.”

Không những tranh chấp giữa các tôn giáo khác nhau, nhân danh các thần linh khác nhau, là tranh chấp ngu dốt. Tranh chấp giữa những người có tôn giáo và không có tôn giáo cũng là ngu dốt. Tất cả mọi con đường đều đua ta lên đỉnh núi, nếu ta không giết nhau để chết hết dưới chân núi.

Chân lý tối hậu (The Ultimate Truth) bao trùm tất cả, vì chân lý tối hậu là tuyệt đối (The Absolute).

Đạo chân thật là đạo yêu tất cả mọi người và hỗ trợ tất cả mọi người đi con đường riêng của họ, để cùng lên đỉnh núi.

Chúc các bạn biết đạo chân thật.

Mến,

Hoành

© copyright 2017
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

1 cảm nghĩ về “Đạo”

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s