Báo Nhật: JTC hối lộ quan chức đường sắt VN 80 triệu yen – Đình chỉ công tác vì nghi án Nhật hối lộ

T. Bình – Thứ Bảy,  22/3/2014, 16:16 (GMT+7)

JTC là công ty chuyên ngành tư vấn xây dựng đường sắt, với hơn 50 năm kinh nghiệm ở Nhật Bản. Ảnh website JTC

(TBKTSG Online) – Chủ tịch Công ty tư vấn giao thông Nhật Bản (Japan Transportation Consultants – JTC) thừa nhận JTC đã hối lộ cho quan chức ở ba nước Việt Nam, Indonesia và Uzbekistan để giành được hợp đồng tư vấn xây dựng đường sắt sử dụng vốn ODA Nhật Bản tại các nước này, báo Nhật Yomiuri Shimbun cho biết.

Theo các nguồn tin mà báo Yomiuri Shimbun trích đăng liên tiếp trong hai ngày 20 và 21-3-2014, ông Tamio Kakinuma, 65 tuổi, Chủ tịch JTC, thừa nhận JTC đã đưa hối lộ 130 triệu yen Nhật để được tư vấn cho 4 dự án đường sắt có tổng trị giá 7,8 tỉ yen Nhật.

Ông Kakinuma cũng khai rõ với đội điều tra đặc biệt của Văn phòng Công tố Tokyo đưa tiền lúc nào, bao nhiêu tiền dù ông nói ông không biết rõ về tình trạng hối lộ này. Tuy nhiên, ông Kakinuma đã ký bản nhận tội, theo báo Yomiuri Shimbun.

Trong số tiền này, JTC đã hối lộ cho một quan chức cao cấp về quản lý dự án ngành Đường sắt Việt Nam 80 triệu yen (hơn 16 tỉ đồng) để được thực hiện tư vấn dự án trị giá 4,2 tỉ yen; hối lộ quan chức đường sắt Indonesia 30 triệu yen để thực hiện dự án 2,9 tỉ yen và hối lộ quan chức Uzbekistan 20 triệu yen cho một dự án trị giá 700 triệu yen. Tất cả các dự án này đều được thực hiện bằng vốn vay hỗ trợ chính thức (ODA) của Chính phủ Nhật Bản, được tính bằng đồng yen Nhật.

Sơ đồ miêu tả đường đi của đồng tiền hối lộ. Nguồn: báo Yomiuri Shimbun

Việc đưa tiền hối lộ được tiến hành khoảng 40 lần, trong thời gian từ năm 2008 đến 2012.

Hành động hối lộ này bị phát hiện lần đầu trong cuộc thanh tra thuế của Cục Thuế khu vực Tokyo vào tháng 4 năm ngoái. Cục Thuế Tokyo đã tìm thấy các khoản chi bất hợp pháp trị giá 100 triệu yen núp bóng các khoản phí dịch vụ và đã phạt Công ty JTC 40 triệu yen vì tội “che giấu chi phí của doanh nghiệp”. Tuy nhiên, ngoài khoản này, Cục Thuế còn phát hiện có 30 triệu yen khác được “treo” trong sổ sách; mà 1/3 số đó, khoảng 10 triệu yen, đã được dùng để đưa hối lộ ngay trong lúc cuộc thanh tra thuế đang diễn ra.

Báo Yomiuri Shimbun, cho biết Văn phòng Công tố Tokyo sẽ tiến hành điều tra hình sự đối với vụ hối lộ này với tội danh vi phạm Luật Phòng chống Cạnh tranh không công bằng của Nhật Bản, qua việc đưa hối lộ cho quan chức chính phủ nước ngoài.

JTC là công ty tư vấn chuyên ngành về khảo sát, thiết kế đường sắt, từ năm 2000 đến nay đã đảm nhiệm tư vấn cho khoảng 19 dự án đường sắt ở nước ngoài với tổng vốn ODA khoảng 25 tỉ yen Nhật.

Được biết Dự án xây dựng đường sắt cao tốc Bắc-Nam của Việt Nam, có tổng chiều dài là 1.555 km, kinh phí lên đến 55,8 tỉ đô-la Mỹ đã được giao cho do Liên danh tư vấn Việt Nam-Nhật Bản (VJC) khảo sát, nghiên cứu và lập báo cáo vào năm 2009.

Công ty Tư vấn giao thông Nhật Bản (JTC) chính là một trong các thành viên của liên danh này bao gồm Công ty Tư vấn đầu tư và xây dựng Giao thông Vận tải (TRICC) cùng 3 đối tác của Nhật là JTC, Hiệp hội dịch vụ kỹ thuật đường sắt Nhật Bản (JARTS) và Công ty trách nhiệm hữu hạn NIPPON KOEI (NK).

Đây là vụ tai tiếng thứ hai của các công ty tư vấn Nhật Bản liên quan tới các dự án ODA trong lĩnh vực giao thông ở Việt Nam, sau vụ Công ty tư vấn quốc tế Thái Bình Dương (Pacific Consultants International – PCI) đưa hối lộ cho ông Huỳnh Ngọc Sĩ, nguyên trưởng ban quản lý dự án Đại lộ Đông-Tây, để thắng thầu dự án xây dựng đại lộ Võ Văn Kiệt ở TPHCM năm 2008. Dù kêu oan, ông Huỳnh Ngọc Sĩ bị kết án chung thân, sau đó tại phiên tòa phúc thẩm, được giảm xuống còn 20 năm tù giam về tội “nhận hối lộ”.

*********

Đình chỉ công tác vì nghi án Nhật hối lộ

Cập nhật: 15:03 GMT – chủ nhật, 23 tháng 3, 2014
Việt Nam đang nâng cấp hệ thống đường sắt sử dụng vốn ODA của Nhật

BBCTrong diễn biến bất ngờ, Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam đình chỉ chức danh Trưởng ban Quản lý Dự án đường sắt và lập tổ điều tra nghi án nhận hối lộ 16 tỷ đồng của doanh nghiệp Nhật Bản.

Ông Nguyễn Văn Hiếu, giám đốc Ban quản lý dự án Đường sắt (RPMU – thuộc tổng công ty Đường sắt Việt Nam), bị đình chỉ công tác 15 ngày.

Cùng ngày 23/3, trong bản tin thời sự trên Đài truyền Hình Việt Nam, Bộ trưởng Giao thông – Vận tải Đinh La Thăng nói: “Tôi giao nhiệm vụ cho Thứ trưởng Nguyễn Ngọc Đông ngay thứ Hai [24/03] phải làm việc trực tiếp với Trưởng đại diện JICA và Đại sứ Nhật.”

“Chính việc chúng ta làm việc nghiêm túc công khai minh bạch về việc này sẽ thúc đẩy hơn nữa mối quan hệ hữu nghị hợp tác, đối tác chiến lược sâu rộng.”

“Khi chúng ta làm việc này thì là trách nhiệm nghiêm túc trong việc thực hiện sự chỉ đạo của Đảng, của Chính phủ về công tác phòng chống tham nhũng. Và cũng để khẳng định với nhân dân là ngành giao thông vận tải quyết tâm chống tham nhũng.”

Ông Thăng phát biểu sau khi báo chí Nhật nói một quan chức hiện chưa rõ danh tính thuộc văn phòng quản lý dự án tại Tổng cục Đường sắt Việt Nam bị cho là đã nhận hối lộ 80 triệu yen (16 tỷ đồng Việt Nam) của công ty Nhật để đổi lấy hợp đồng.

Nhật báo Nhật Yomiuri Shimbun đưa tin việc chung tiền này được phát hiện khi ông Tamio Kakinuma, chủ tịch Tập đoàn Tư vấn Giao thông Nhật Bản (JTC) thú nhận với cơ quan điều tra của Nhật.

Trong cuộc họp khẩn, ông Đinh La Thăng cũng đã yêu cầu “tất cả các cán bộ có liên quan dừng công việc mình đang làm để làm báo cáo giải trình.”

“Kể cả vụ trưởng vụ phó cũng dừng, dừng để làm cho rõ cái này.”

“Tôi yêu cầu thành lập đoàn thanh tra, thanh tra tất cả các dự án của JTC, rà soát lại việc giải ngân từ trước, dừng đàm phán giai đoạn hai. Đối tác từ phía Nhật bị điều tra như vậy thì chúng ta không thể đàm phán được.”

VTV cho hay sáng thứ Hai 24/03 Bộ Giao thông Vận tải “sẽ có báo cáo Thủ tướng về việc rà soát dự án và xử lý của Bộ về vụ việc này”.

Ông Đinh La Thăng cũng nói sẽ dừng giải ngân và rà soát các thủ tục giải ngân số tiền còn lại, dừng đàm phán giai đoạn 2A (đoạn Giáp Bát đến Ngọc Hồi) của dự án xây dựng đường sắt đô thị Hà Nội (tuyến số 1).

‘Một quan chức cao cấp’

Tập đoàn Tư vấn Giao thông Nhật Bản (JTC) chuyên về thiết kế đường sắt và khảo sát địa hình.

Theo báo Nhật, ông chủ tịch tập đoàn khai đã chi tiền lại quả cho các quan chức ở Việt Nam, Indonesia và Uzbekistan và nêu rõ chi tiết đã đưa bao nhiêu và vào lúc nào.

Ông này được cho là đã ký vào bản khai. Trước đó ông đã tự nguyện đến làm việc với Văn Phòng Công tố Tokyo hôm thứ Ba ngày 18/3 sau khi Cục thuế Tokyo phát hiện JTC đã chi một khoản không minh bạch trị giá 130 triệu yen.

““Báo chí chịu sự chỉ đạo của Nhà nước, của Đảng. Đảng ra lệnh làm việc gì thì người ta làm việc đó. Vụ (tham nhũng) này cần đánh thì sẽ đánh. Vụ kia cần để đó thì người ta không đánh.”

Huỳnh Ngọc Chênh, cựu thư ký tòa soạn báo Thanh niên

Trong tổng số 130 triệu yen chi không minh bạch này, 80 triệu yen là chi cho quan chức Việt Nam, còn 30 triệu chi ở Indonesia và 20 triệu chi ở Uzbekistan. Tất cả đều với mục đích giúp cho JTC giành được hợp đồng các dự án có sử dụng vốn vay ODA của Nhật ở các quốc gia này.

Ở Việt Nam, số tiền 80 triệu yen được cho là lại quả cho một dự án trị giá 4,2 tỷ yen. Nhân vật nhận số tiền này được cho là có ‘một quan chức cấp cao làm việc cho cơ quan về quản lý dự án của Cục Đường sắt Việt Nam’, Yomiuri Shimbu cho biết.

Tờ báo này cũng nói là cơ quan công tố của Nhật sẽ tiến hành điều tra hình sự về cáo buộc này. Luật tránh cạnh tranh không công bằng của Nhật ngăn cấm các công ty nước này hối lộ các quan chức chính phủ nước ngoài.

Phía Việt Nam nói họ đang rà soát để xác minh thông tin từ phía Nhật đưa ra, theo báo chí trong nước.

Vốn ODA, tức viện trợ phát triển chính thức, là vốn vay ưu đãi với lãi suất thấp. Nhật là nước viện trợ ODA nhiều nhất cho Việt Nam với điều kiện các dự án sử dụng ODA của Nhật phải sử dụng các nhà thầu của nước họ.

Hồi năm 2008, cũng chính tờ Yomiuri Shimbun đã phanh phui vụ ông Huỳnh Ngọc Sỹ, khi đó đang làm giám đốc Sở Giao thông Vận tải và trưởng Ban quản lý dự án Đại lộ Đông Tây và môi trường nước của Thành phố Hồ Chí Minh, đã nhận hối lộ từ Công ty Tư vấn Quốc tế Thái Bình Dương (PCI) để cho công ty này thắng thầu dự án.

Vụ việc ông Huỳnh Ngọc Sỹ cũng là do báo chí Nhật phát hiện ra

Ông Sỹ sau đó đã bị Tòa tuyên là có tội và bị kết án tù chung thân nhưng sau giảm xuống còn 20 năm trong phiên phúc thẩm.

Tin cho biết sau đó ông Sỹ đã được đặc xá trước thời hạn.

Báo chí bị lợi dụng’

Trao đổi với BBC về vấn đề này, ông Huỳnh Ngọc Chênh, từng là thư ký tòa soạn báo Thanh niên, nói rằng báo chí Việt Nam ‘chả có vai trò gì hết’ trong cuộc đấu tranh chống tham nhũng.

“Báo chí chịu sự chỉ đạo của Nhà nước, của Đảng,” ông Chênh nói, “ Đảng ra lệnh làm việc gì thì người ta làm việc đó. Vụ (tham nhũng) này cần đánh thì sẽ đánh. Vụ kia cần để đó thì người ta không đánh.”

Ông nói những vụ việc về tham nhũng mà báo chí Việt Nam đã đưa tin ‘đều là có chỉ đạo’.

Dự án Đại lộ Đông Tây sử dụng vốn ODA của Nhật cũng từng bị dính bê bối

“Họ đưa thông tin ra nhằm mục đích gì đó, được chỉ đạo từ đâu đó,” ông nói thêm.

“Đâu đó từ trên cao nói vụ này cần phải đánh thì cơ quan điều tra mới dám đưa ra tài liệu và phóng viên mới có tài liệu để viết,” ông nói và khẳng định rằng báo chí ‘chắc chắn là công cụ’ bị các phe phái trong Đảng ‘lợi dụng để đánh nhau’.

Ông Chênh dẫn chứng vụ việc về Ban quản lý dự án PMU18 liên quan đến Bùi Tiến Dũng được khui ra là vì ‘thông tin từ một nhóm người nào đó thấy rằng có lợi cho họ thì họ tung ra’.

“Nhưng khi phe bên kia bắt đầu phản công lại được thì họ ém lại và trừng trị những người đã đưa thông tin lẫn những người viết bài,” ông giải thích.

Bình thường không có kết luận điều tra gì về các vụ án tham nhũng được công bố cho báo chí hết với lý do là ‘bí mật quốc gia’, ông Chênh cho biết.

“Quyền công bố thông tin cho công chúng là không có. Nhà báo không có quyền tới phường gặp công an yêu cầu người ta cung cấp tài liệu – bất cứ vấn đề gì từ lớn đến nhỏ.”

Huỳnh Ngọc Chênh, cựu thư ký tòa soạn báo Thanh niên

Ông nói báo chí Việt Nam không thể đánh được tham nhũng do ‘không được quyền hỏi tài liệu hồ sơ ở bất cứ cơ quan nào hết’ trừ khi các cơ quan điều tra đưa thông tin ra.

“Hồi giờ những vụ lớn đều do cơ quan điều tra đưa ra cả.”

“Quyền công bố thông tin cho công chúng là không có,” ông nói thêm, “Nhà báo không có quyền tới phường gặp công an yêu cầu người ta cung cấp tài liệu – bất cứ vấn đề gì từ lớn đến nhỏ.”

“Khi người ta không đưa hồ sơ thông tin thì báo chí lấy gì điều tra?” ông nói.

Theo ông Chênh, các nhà báo ở Việt Nam cũng không e ngại gì khi viết bài về tham nhũng, nhưng có điều họ ‘thiếu thông tin’.

“Viết về tham nhũng mà thiếu thông tin thì bị kiện ngược lại ở tù như chơi.”

“Bản thân tham nhũng trong nước báo chí cũng chịu nữa là chống tham nhũng có liên quan đến nước ngoài,” ông nói.

Các bài liên quan

Một suy nghĩ 12 thoughts on “Báo Nhật: JTC hối lộ quan chức đường sắt VN 80 triệu yen – Đình chỉ công tác vì nghi án Nhật hối lộ”

  1. Hôm thứ 6 bạn em ở Nhật gửi cho tin này kèm theo ảnh tờ báo ở Nhật. Em đang định hỏi liên quan đến điều này.

    Đây chỉ là một vụ, bao nhiêu ODA từ Nhật Bản có phải đều được thực hiện theo cách này? Viện trợ hỗ trợ, cho Việt Nam xây dựng điện hạt nhân có phải cũng theo cách này, ngoài những vấn đề về chính trị.

    ODA

    Số lượt thích

  2. Hi Hằng,

    “Đây chỉ là một vụ, bao nhiêu ODA từ Nhật Bản có phải đều được thực hiện theo cách này?” – Hằng

    Báo chí khó mà điều tra những chuyện này, theo Huỳnh Ngọc Chênh, cựu thư ký tòa soạn báo Thanh niên: “Quyền công bố thông tin cho công chúng là không có. Nhà báo không có quyền tới phường gặp công an yêu cầu người ta cung cấp tài liệu – bất cứ vấn đề gì từ lớn đến nhỏ.” (trong bản tin BBC)

    Huỳnh Ngọc Chênh là người vừa mới nhận giải thưởng Netizen năm 2013 từ Phóng viên Không Biên giới. (xem thêm ở đâyở đây)

    Hương,

    Số lượt thích

  3. Em có một thắc mắc. Nhờ anh Hoành và cả nhà giải đáp.

    Giả sử là không hối lộ tham nhũng trong ODA này đi, nhưng nếu có một case như thế này

    Vốn ODA của chính phủ Nhật cho chính phủ Việt Nam vay. Ví dụ đầu tư vào dự án xây một cái cầu.

    1. Thiết kế của công ty Nhật
    2. Thi công xây dựng của công ty Việt Nam
    3. Giám sát cả hai bên Việt Nam và Nhật
    4. Chính phủ Việt Nam đầu tư vào cái cầu này 50%, 50% còn lại là từ ODA
    5. Tất nhiên vốn vay cũng đã phải qua phê duyệt của chính phủ Nhật, và dự án phê duyệt bởi chính phủ Việt Nam

    Sau khi đã xây xong đi vào hoạt động. Cầu sập. Người chết. Gia đình nạn nhân có quyền kiện ai và kiện ở đâu Nhật hay Việt Nam. Ai phải bồi thường, ai phải đi tù. Theo em được biết là không thể kiện được chính phủ của nước nào cả.

    Giả sử có tham nhũng, hối lộ thêm nữa thì có phải là người chịu trách nhiệm nhận thêm 1 tội tham nhũng

    Em cảm ơn cả nhà

    Hằng

    Số lượt thích

  4. Thắc mắc của Hằng trong case ở trên thì quan trọng nhất là “Người chết”.

    Vụ “Cầu Cần Thơ” cũng từa tựa với case của Hằng.

    Ai chết luôn là câu hỏi quan trọng nhất khi thông tin được truyền lên “trên”? Thành phần đó được “trên” quan tâm ở mức độ nào thì kết quả (bồi thường, đi tù,…) sẽ ra ở mức độ đó.

    Ở VN hiện tại, nếu người chết là “không đáng bận tâm” thì trong case này người theo đến cùng vụ kiện có thể sẽ gặp nguy hiểm.

    Ở Indo hay ở những nước nhận ODA khác của Nhật có thể áp dụng case theo cách của anh Hoành.

    Số lượt thích

  5. Cảm ơn anh Hoành, anh Thắng đã chia sẻ.

    Những chia sẻ của anh Thắng không phải là em không biết, em là người Việt, em cũng làm việc với người Nhật rồi sao em không biết. Đọc comment của anh Thắng em rất đau lòng, khi nào con người còn đối xử không bận tâm và coi thường tính mạng của nhau rẻ rúm như vậy, hay chính mình coi thường tính mạng của mình thì nước ta vẫn cứ tăm tối.

    Những vụ như thế này sẽ không có chính phủ hay công ty chung chung nào đi tù. Chính phủ và công ty chỉ bồi thường tiền còn cá nhân hay một nhóm cá nhân phải vào tù. Truyền thông cả một hệ thống như vậy để làm gi?

    Số lượt thích

  6. Hi Minh Châu,

    Châu đọc ĐCN và thực hành Tư duy tích cực bao nhiêu lâu rồi giờ vẫn còn hỏi câu đó sao?. Châu còn có ước mơ thành lãnh đạo, ước mơ hoài giúp đỡ nhiều người khác mà còn hỏi câu đó sao?

    Chính phủ, lãnh đạo, quan chức là sản phẩm là con đẻ của nhân dân, của dân đen, của cách giáo dục của người lớn cho trẻ em, ở trường học, ở trường đại học

    Nhân dân, học sinh, sinh viên, trẻ em mà tiêu cực thì chính phủ, lãnh đạo, quan chức cũng ngu dốt, tối tăm

    Nhân dân, học sinh, sinh viên, trẻ em mà lưu manh, dối trá, không thành thật thì chính phủ, lãnh đạo, quan chức cũng tham nhũng, hối lộ dối trá

    Nhân dân, học sinh, sinh viên, trẻ em mà tàn nhẫn, độc ác thì chính phủ, lãnh đạo, quan chức cũng vô nhân đạo, tàn nhẫn gây bạo động chiến tranh

    Số lượt thích

  7. Hi Hằng,

    Anh không biết Prof. John Akula.

    Thắng, kiện nhiều công ty, nhất là có các công ty nước ngoài trong đó, thì không nguy hiểm và an toàn.

    Lần sau có chuyện như thế, thì các bạn nên tìm cách giới thiệu hết các nạn nhân đến Quỳnh Linh, rồi anh sẽ làm việc với QL kiện các công ty, để ít nhất là có bồi thường thỏa đáng cho nạn nhân (không theo cách bồi thường tí xíu của các công ty làm). Nếu cần thi đòi bồi thường kiểu trừng phạt.

    Số lượt thích

  8. Truyền thông cả một hệ thống như vậy để làm gi?

    @ Hằng: Truyền thông của “trên”, vì vậy, làm gì mà ko gây nguy hại cho “trên” thì truyền thông được chủ động làm. Còn nếu gây nguy hại cho “trên” thì truyền thông có thể sẽ bị khai tử. Báo SGTT là một tấm gương, nhiều trang web hay khác cũng đã từng bị như thế.

    Anh ít đọc báo “lá cải” hoặc nếu có đọc thì anh thường suy diễn ngược lại.

    Nhiều lúc ngẫm nghĩ anh cũng đau lòng và xót xa, nhưng nghĩ lại lời anh Hoành thì mình cứ cố gắng cháy như một que diêm nhỏ, sáng được một tí chỗ nào tốt chỗ đó, ít nhất là cho ngay chính bản thân và gia đình mình.

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s