Tham sân si

Chào các bạn,

Tham sân si là tam độc (ba độc) giết chết con người – tham lam, sân hận, si mê. Đã là 3 độc thì chúng ta nghĩ rằng đương nhiên mọi người đều cố gắng tránh xa chúng. Nếu nghĩ như vậy thì các bạn quá là ngớ ngẩn. Thiên hạ không những không tránh xa tham sân si mà còn ăn uống hít thở tham sân si, dạy nhau tham sân si, cổ vũ tham sân si, dùng tham sân si để khuyến khích mọi người làm tiền, làm kinh tế, làm kinh doanh, làm tôn giáo, làm chính trị, xây dựng sự nghiệp cá nhân, xây dựng mục đích cho đời sống của chính mình… Nói giản dị là con người là tham sân si, sống với tham sân si, và sống bằng tham sân si… Đó là một sự thật kinh hoàng về tam độc mà rất ít người mường tượng hết sự thật như vậy.

Dạy con người về tham sân si chẳng các nào dạy các con cá: “Nước là độc”, mọi chú cá học thuộc lòng “nước là độc”, nhưng các chú sống trong nước, ăn uống nước, hít thở nước… Mọi thứ các chú làm là đều làm với nước, nhưng các chú chẳng biết nước là gì, đừng nói là độc hay tốt.

Con người sống trong tham sân si như cá sống trong nước. Phần lớn bạn nói thế nào thì cũng rất nhiều người chẳng hiểu tham sân si là gì, dù là họ nghĩ là họ hiểu, và họ vẫn sống ngụp lặn trong tham sân si và hít thở tham sân si từng giây trong ngày.

Đương nhiên sống như vậy là ngu dốt (si mê), nhưng rất khó cho bạn hiểu được cách sống mà không hít thở và không có không khí. Khi chúng ta sống trong một thứ cả đời một cách rất tự nhiên chúng ta không hiểu làm sao để tách mình ra khỏi thứ đó.

Rất may là tham sân si là một thái độ của tâm trí, không là nước hay không khí. Tham sân si là thái độ tư duy của chúng ta – người tham sân si thì suy nghĩ điều gì cũng lấy chính họ làm tiêu điểm: của tôi, do tôi, vì tôi, cho tôi, phục vụ tôi… Điều gì cũng muốn cho mình, đó là tham. Ai làm phiền mình vì bất kì lý do gì thì nổi điên và sẵn sàng ứng chiến, đó là sân. Và hoàn toàn không biết mình tham và sân, cũng như không có chút trí tuệ sống nào, đó là si.

Nếu bạn còn tập trung vào tôi, thì mọi thứ, mọi tư duy, mọi hành động bạn làm trên đời đều là tập trung vào bạn, và do đó đều là tham sân si. Nghĩa là bạn chẳng thể chấm dứt tham sân si nếu bạn lấy “tôi” làm mục tiêu sống.

Muốn diệt tham sân si bạn chỉ cần tập trung vào phục vụ người và phục vụ đời – sống đời mình để làm con người được tốt hơn và hạnh phúc hơn một chút, và cuộc đời được đẹp hơn một chút. Nếu bạn lấy con người và cuộc đời làm mục tiêu phục vụ như thế thì đương nhiên là mọi tham sân si của bạn biến mất, vì “tôi” chẳng còn đó để mà tham, sân, hay si.

Bí quyết này là điều rất nhiều người trên thế giới không biết. Họ cố ăn chay, cầu nguyện, Thiền định, giữ giới, đi nhà thờ, đi chùa… để hy vọng tâm hồn mình khá hơn, nhưng họ cứ tập trung vào phục vụ chính “tôi” của họ, thì nhắm vào phục vụ tôi là tham sân si rồi, làm sao mà hết tham sân si và khá hơn được?

Bí quyết xóa tham sân si là phục vụ con người và phục vụ đời. Khi đó cái tôi của bạn sẽ biến mất trong tâm trí bạn và bạn chẳng còn tôi đó để mà tham sân si. Chính vì thế mà đường tu tâm đích thực là đường Bồ tát – nhắm vào phổ độ mọi chúng sinh – hay đường “yêu Chúa yêu người”, nếu dùng từ của Giêsu.

Giản dị như thế. Bạn không thể chấm dứt tham sân si bằng cách xóa tham sân si. Bạn chấm dứt tham sân si bằng thay đổi mục tiêu phục vụ: thay vì sống để phục vụ chính mình, thì sống để phục vụ con người và cuộc đời. Chỉ xoay mục tiêu 180 độ như thế, thì tham sân si tự biến mất.

Chúc các bạn chiến thắng tam độc.

Mến,

Hoành

© copyright 2022
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Một suy nghĩ 4 thoughts on “Tham sân si”

  1. Em cảm ơn anh Hoành đã tổng kết bài này!

    Em vẫn mở DotChuoiNon mỗi ngày mới, để được chiêm nghiệm và nhắc nhở bản thân từ những bài viết từ trái tim giàu yêu thương, giản dị mà đầy triết lý của Anh.

    Em cũng nhận thấy rất rõ điều anh viết từ những con người sống quanh mình và qua những bài viết “yêu người” của anh. Tại sao họ đau khổ? Tại vì họ tập trung vào cái tôi, họ sợ mất đi hạnh phúc khi không ai chú ý đến tôi, khi tôi không sở hữu cái tôi có. Trong khi nếu họ hướng yêu thương ra bên ngoài thì hạnh phúc, niềm vui sẽ như cơn gió mát sau cơn mưa, bình an và tự tại.

    Em chúc anh và gia đình DotChuoiNon luôn tràn đầy sức khỏe và nhiệt huyết để lan tỏa những điều tốt đẹp!

    Đã thích bởi 1 người

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s