Sống trong gia đình tốt

Chào các bạn,

Sáng thứ Ba mình đến dự đám tang của mẹ Nem người đồng bào sắc tộc Êđê ở buôn Đung, trước khi đưa tiễn mẹ Nem ra nghĩa trang, mình nhìn thấy bố Nem cùng với em H’Nem đứng sát phía đầu quan tài của mẹ Nem, bố Nem với khuôn mặt buồn thê thảm còn em H’Nem khóc rất nhiều.

Mình nghĩ những giọt nước mắt của em H’Nem không chỉ khóc thương mẹ Nem, nhưng có thể còn khóc thương cho sự chia tay giữa bố Nem và các con. Bởi theo phong tục tập quán của anh em đồng bào sắc tộc Êđê, sau khi an táng mẹ Nem bố Nem sẽ chia tay với các con trở về lại buôn làng của mình, còn các con sẽ được ông bà ngoại hoặc họ hàng bên mẹ Nem nuôi, bố Nem không còn được quyền ở lại và nuôi các con nữa.

Về điều này mình không chỉ nghe kể, nhưng đã gặp cụ thể khi mình ở với các em học sinh Lưu trú sắc tộc Buôn Ma Thuột. Mình nhớ trong số học sinh lớp Mười có em H’Nhiên và em H’Goa là hai chị em, em H’Nhiên hơn em H’Goa hai tuổi.

Hai chị em vào ở nhà Lưu trú trước khi mình chuyển về, nên thời gian mới về mình tưởng em H’Nhiên và em H’Goa là hai chị em ruột. Nhưng sau một thời gian mình mới biết em H’Nhiên và em H’Goa chỉ là hai chị em họ, mẹ của em H’Goa là chị ruột của mẹ em H’Nhiên. Và tuy mẹ em H’Nhiên là em, nhưng em H’Nhiên vẫn làm chị em H’Goa bởi em H’Nhiên lớn hơn em H’Goa hai tuổi. Anh em đồng bào tính ngôi thứ anh chị rất công bằng, cứ hễ người nào nhiều tuổi hơn đương nhiên được làm anh làm chị.

Mình lầm tưởng em H’Nhiên và em H’Goa là hai chị em ruột, do bởi mẹ em H’Nhiên đi với ông bà khi em H’Nhiên mới hai tuổi, và em H’Nhiên được mẹ em H’Goa đem về nuôi cùng với bốn người con của bố mẹ Goa.

Có điều may mắn cho em H’Nhiên là bố Goa làm thầy giáo dạy cấp II trong buôn làng, nên ngay từ nhỏ em H’Nhiên đã được gia đình bố mẹ Goa quan tâm đến việc học, cũng như được dạy dỗ về nhân cách rất tốt. Bởi vậy trong những năm em H’Nhiên ở với mình tại nhà Lưu trú, nhờ bản chất ngoan hiền chăm chỉ siêng năng học, em H’Nhiên trở thành gương sáng cho nhiều em học sinh trong nhà Lưu trú và được rất nhiều em thương mến. Có những em học sinh cấp I được mình hỏi trong nhà Lưu trú các em thích anh chị nào nhất, không ngần ngại các em thi nhau nói:

– “Mình thích chị H’Nhiên.”

– “Thích chị H’Nhiên vì điểm nào?”

– “Chị H’Nhiên hiền.”

Mình nhớ một lần vào phòng ngủ các em học sinh lớp Mười kiểm tra vệ sinh, thấy mùng mền trên giường em H’Goa rất bừa bãi, mình gọi em H’Goa vào xếp lại. Sau mình về phòng được một lúc thì nghe em H’Nhiên nói với em H’Goa:

– “Bố Goa vẫn dặn chị em mình ‘Cẩn thận trong những việc mình làm, vì nó sẽ thành thói quen của mình sau này.’ Bởi vậy em nên tập làm việc gì cũng làm cho tốt.”

Hôm nay nhớ đến em H’Nhiên, mình mong em H’Nem sau này cũng được sống trong một gia đình tốt như vậy.         

Matta Xuân Lành

Một suy nghĩ 2 thoughts on “Sống trong gia đình tốt”

  1. Tục này có vẻ như “nam nhi ngoại tộc” – đàn ông là ngoài tộc – nên vợ chết rồi là chẳng còn quyền hành liên hệ gì nữa với gia đình và con cái. Con cái mang về cho gia đình nhà vợ nuôi, và bố thì coi như ra rìa vĩnh viễn.

    Tục này có lẽ các vị cần xét lại, và có lẽ nhà nước cũng cần quan tâm tới. Trẻ em vừa mất mẹ, thì thêm mất cha vĩnh viễn. Điều này ảnh hưởng kinh khủng đến tâm lý trẻ em.

    Các em cần được bảo vệ đúng cách. Những tập quán có thể gây tại hại tâm lý vĩnh viễn đến các em như thế này, cần nhà nước có cách can thiệp vào. Chẳng thể nói cứ tập tục là phải để yên như vậy, dù có hại đến ai. Trẻ em cần được bảo vệ, vì trẻ em không thể tự bảo vệ.

    Số lượt thích

  2. Dear anh Hai,

    Em cảm ơn anh Hai đã chia sẻ. Em hy vọng tập tục này sớm được cải thiện.

    Ở Buôn Hằng có thầy Yoang giáo viên cấp I, thời sinh viên đã yêu một cô gái Êđê học cùng khóa nhưng sau biết tục lệ này của người Êđê thầy Yoang đành chia tay với mối tình đầu để giờ có gia đình với năm người con mà vẫn còn nhớ về mối tình này!

    Em chúc anh Hai tuần mới luôn an lành

    Em M Lành

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

w

Connecting to %s