Cung Cấp Năng Lượng Cho Trái Đất – Chương 15: Các kịch bản cho tương lai (Phần 4)

Powering Planet Earth:
Energy Solutions for the Future 

by Nicola Armaroli, Vincenzo Balzani, Nick Serpone

Chapter 15: Scenarios for the Future – Chương 15: Các kịch bản cho tương lai (Phần 4) 

Ngã đường

Câu hỏi năng lượng đã và đang đặt xã hội ở ngã tư đường. Mặt khác, có sự chống cự của một lối sống ở các nước giàu dựa trên sự tiêu thụ năng lượng cao với tất cả thế giới bên ngoài – một lối sống gây hại cho môi trường, mà không loại trừ bạo lực hoặc thậm chí chiến tranh để nắm bắt phần dự trữ còn lại của nhiên liệu hóa thạch và nhiên liệu hạt nhân bất cứ nơi nào có thể, mà không tính đến các quyền của các thế hệ tương lai, và lối sống đó không quan tâm đến giảm sự bất bình đẳng hiện có của cư dân Trái đất, tự dẫn tới sự rủi ro về phổ biến vũ khí hạt nhân.

Mặt khác, sự thay đổi căn bản trong lối sống áp đặt lên chúng ta bằng sự cần thiết của các nhu cầu thể chất cũng nên có một sự lựa chọn đạo đức – một lối sống dựa trên tiêu thụ năng lượng thấp, đúng mức, và hiệu quả.

Phương án thay thế thứ hai cần một giai đoạn chuyển tiếp, trong đó chúng ta giảm bớt dần việc sử dụng nhiên liệu hóa thạch, tránh việc mở rộng năng lượng hạt nhân, và phát triển tất cả các nguồn năng lượng tái tạo phổ biến nhưng không gây ô nhiễm, tùy theo đặc thù mỗi vùng liên quan.

Trong thực tế, nếu hiện nay chúng ta không biết rõ hệ thống năng lượng trong tương lai như thế nào, chúng ta dự tính mỗi cộng đồng phải tự mình chịu trách nhiệm trong vấn đề làm thế nào để đáp ứng nhu cầu năng lượng của riêng mình, bao gồm cả các nguồn tài nguyên tái tạo sẵn có của cộng đồng đó. Phương pháp này là hoàn toàn trái ngược với hiện tại, khi mà nơi cung cấp năng lượng thường đến từ các địa điểm ở xa, thường từ các châu lục khác – hệ thống này làm xóa đi hoàn toàn tinh thần trách nhiệm của người tiêu dùng năng lượng, lừa dối người tiêu dùng với ý nghĩ rằng nguồn cung cấp năng lượng là vô hạn và sự tăng lượng chất thải là chính đáng.

Quá trình chuyển tiếp sang năng lượng tái tạo

Quá trình chuyển đổi sang các nguồn năng lượng tái tạo sẽ là một sự đầu tư mạo hiểm lâu dài từ cả quan điểm kỹ thuật và kinh tế. Chi phí nhiên liệu hóa thạch vẫn còn tương đối thấp (ở một số nước), và cơ sở hạ tầng của sản xuất năng lượng truyền thống (giếng dầu, đường ống, đường ống dẫn khí, nhà máy lọc dầu) là phổ biến và đã được kiểm tra kĩ càng.

Quá trình chuyển đổi cũng sẽ chậm lại vì lý do xã hội và chính trị. Sẽ cần thời gian trước khi các Chính phủ – với nhận thức đầy đủ về các chi phí chăm sóc sức khỏe và thiệt hại kinh tế do việc sử dụng nhiên liệu hóa thạch – sẽ can thiệp với các chính sách phù hợp, các biện pháp khuyến khích và không khuyến khích hợp lý. Trong thời gian hiện tại, chúng ta cần giảm lượng chất thải, tăng hiệu quả trong việc sử dụng năng lượng, và khởi động rộng rãi các chương trình nghiên cứu và phát triển về năng lượng tái tạo.

Mật độ công suất (Bảng 11) mô tả lượng công suất hữu ích có thể thu được từ một nguồn cung cấp năng lượng tính trên mỗi mét vuông của bề mặt Trái đất và sản lượng sản xuất. Bảng 11 cho thấy năng lượng nhiên liệu hóa thạch có độ “đậm đặc” cao hơn so với các hình thức năng lượng tái tạo. Đây là yếu tố quyết định sự khác biệt căn bản giữa các hệ thống năng lượng hiện nay dựa trên nhiên liệu hóa thạch và một viễn cảnh có thể có của năng lượng tương lai dựa trên các nguồn năng lượng tái tạo.

Bảng 11. Tỉ lệ công suất trên diện tích bề mặt cho các các nguồn năng lượng khác nhau

Bảng 11Nguồn: V. SMIL, Energy at the Crossroads, MIT Press 2003.

Sự dịch chuyển dần dần của năng lượng ra khỏi nhiên liệu hóa thạch và sự chuyển tiếp dần sang năng lượng tái tạo “loãng hơn” (nghĩa là, mật độ công suất thấp hơn, xem Bảng 11) sẽ đòi hỏi một sự thay đổi đáng kể trong lối sống. Chúng ta sẽ phải quen dần với việc tiêu thụ năng lượng ít hơn, đặc biệt là trong lĩnh vực giao thông vận tải. Trong một nghĩa nào đó, điều này sẽ giải phóng chúng ta khỏi sự phụ thuộc vào các nước sản xuất dầu mỏ – đặc biệt là ở Trung Đông – bởi vì năng lượng tái tạo không còn khu trú trong những khu vực nhỏ của hành tinh này, mà được phân phối ít nhiều đều nhau và không còn thuộc sở hữu bởi một số ít các quốc gia.

Trách nhiệm của các nhà khoa học và chính trị gia

Đã đến lúc các nhà khoa học nói chuyện thẳng thắn và công khai với mọi người và, quan trọng nhất, thuyết phục các chính trị gia rằng sự gia tăng tiêu thụ năng lượng theo cấp số nhân ở nhiều nước là một vòng xoáy phải được dừng lại, bởi vì đây là điều không thể bền vững từ quan điểm nhiệt động lực học và sinh thái, cũng như là không thể chấp nhận về mặt đạo đức. Không thể có một khả năng đáp ứng sự gia tăng liên tục và không ngừng trong nhu cầu năng lượng. Những gì chúng ta có thể làm là một sự cắt giảm mạnh mẽ trong nhu cầu này. Hiện nay, điều này là có thể, nhưng đòi hỏi cả về quyết tâm chính trị cùng với sự hiểu biết của người tiêu dùng.

Các chính trị gia phải đối diện với thực tế là năng lượng là vấn đề lớn của thế kỷ 21. Điều này sẽ là cần thiết để đảm bảo một nguồn cung cấp năng lượng đầy đủ cho 7 tỷ người – dự kiến ​​sẽ tăng lên hơn 8 tỷ người trong 20 năm tới – và để đảm bảo một sự chung sống hòa bình và chấp nhận được giữa các hành khách của Trái đất mà không làm tổn hại đến trạng thái cân bằng của sinh quyển.

Những lựa chọn chính trị khôn ngoan trong lĩnh vực năng lượng chắc chắn không được kích thích từ các bài báo và những cuốn sách phổ biến lạc quan về sức khỏe của hành tinh và các nguồn tài nguyên của Trái đất. Đề xuất, như một số người đã làm, rằng có một sự phong phú tuyệt vời của nhiên liệu hóa thạch, rằng ô nhiễm không khí không phải là một vấn đề, rằng sự nóng lên toàn cầu là một trò lừa bịp, và rằng sự gia tăng đáng kể trong dân số thế giới không gây vấn đề  gì là hoàn toàn không có cơ sở khoa học. Một tuyên bố thậm chí còn ngớ ngẩn hơn được đề xuất,  không may là một số người đang làm theo, rằng tiết kiệm năng lượng không chỉ là vô ích mà thậm chí có thể gây hại.

Mọi người cần phải được giáo dục – và thế hệ trẻ cần nhiều hơn – bắt đầu với việc sử dụng hợp lý năng lượng trong các trường học, cao đẳng, viện nghiên cứu ở tất cả các cấp. Tất cả mọi người phải tạo ra được nhận thức rằng một bóng điện chưa tắt, một thiết bị điện còn hoạt động hoặc là ở chế độ chờ, và lái xe (trong số những điều khác) không chỉ dẫn đến chi phí về mặt kinh tế, mà còn dẫn tới chi phí lớn về môi trường và xã hội.

Mọi người phải hiểu rằng chúng ta đang trên ngưỡng cửa của một kỷ nguyên mới và chúng ta phải nhìn xa vào tương lai. Phát triển năng lượng mặt trời và các năng lượng tái tạo khác là một cái nhìn vào tương lai – không phải là năng lượng hạt nhân, điều mà sẽ để lại gánh nặng to lớn về chất thải phóng xạ cho các thế hệ tương lai. Và chúng ta cũng phải nhìn vượt xa giới hạn của chúng ta, bởi vì, không giống như uranium và nhiên liệu hóa thạch, năng lượng mặt trời và các năng lượng tái tạo khác là dồi dào, có sẵn trong mọi phần của tàu vũ trụ Trái đất và chúng là miễn phí cho chúng ta nhận lấy.

 

Hết phần 4.

Người dịch: Nguyễn Cao Cường

Biên tập: Phạm Thu Hường

 

© copyright Zanichelli and Wiley-VCH

Permission granted for translating into Vietnamese and publishing solely on dotchuoinon.com for non-commercial purposes.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s