Chào các bạn,

Nhớ hồi nào Nga xâm lược Ukraine, 24/2/2022, Âu Mỹ chính nghĩa làm sao khi hết lòng đứng về phía Ukraine vô tội và lên án Putin. Rồi, 1 năm rưỡi sau, 7/10/2023, Âu Mỹ đang hăng say chính nghĩa bỗng quay xe 180 độ, không còn chính nghĩa nữa khi ủng hộ Netanyahu còn phạm tội ác hơn Putin ít nhất 10 lần (*). Nhưng, 2 năm rưỡi sau, 28/02/2026, Âu Mỹ tuy không bất đồng ý kiến nhưng chỉ mình Mỹ cùng Israel đánh Iran, và thế giới gần như không có ai lên án Trump.

(*) Cả Putin và Netanyahu đều bị Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) ra lệnh bắt, nhưng :

• • với Putin, là vì tội ác chiến tranh tại Ukraine, cụ thể là việc trục xuất và chuyển đổi bất hợp pháp trẻ em từ các vùng bị chiếm đóng của Ukraine sang Liên bang Nga.
  • còn với Netanyahu, là vì tội ác chiến tranh và tội ác chống lại loài người tại Gaza, bao gồm việc sử dụng “nạn đói làm phương thức chiến tranh”, giết người và các hành vi vô nhân đạo.
  • Thế nên, Netanyahu phạm tội ác hơn Putin ít nhất 10 lần.

Hồi đó, năm 2022 ấy, cả thế giới như hòa chung nhịp đập, cùng Âu Mỹ tẩy chay Tổng thống Nga Putin và nước Nga, trên khắp mặt trận từ thể thao, âm nhạc, văn học, giải trí… Rồi, 1 năm rưỡi sau, năm 2023, cả thế giới cũng hòa chung nhịp đập, nhưng không phải là nhịp đập của lãnh đạo Âu Mỹ, mà là của sinh viên Âu Mỹ (**). Nhưng, 2 năm rưỡi sau, 2026, cả thế giới dường như không hòa chung nhịp đập nữa. Không khí trầm lắng so với 2 cuộc trước rất nhiều.

(**) Lãnh đạo Âu Mỹ có thể không chính nghĩa nhưng sinh viên Âu Mỹ lại rất chính nghĩa. Làn sóng sinh viên biểu tình ủng hộ Palestine lan rộng tại Mỹ năm 2024, bắt đầu từ Đại học Columbia, và lan ra nhiều trường hàng đầu Mỹ như Yale, UC Berkeley, MIT, NY…, nhằm phản đối chiến tranh tại Gaza. Hàng trăm sinh viên bị bắt giữ khi dựng lều, chiếm đóng trường học, yêu cầu cắt đứt liên hệ kinh tế với Israel. Làn sóng này lan sang Pháp và gây tranh luận về tự do ngôn luận.

Không khí năm nay trầm lắng so với 2 cuộc trước rất nhiều, trong khi về mức độ động trời, Trump lại hơn hẳn Netanyahu và Putin.

Khởi đầu năm nay (2026) bằng chuyện Mỹ tấn công Venezuela, bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro cùng phu nhân và đưa họ sang New York, rạng sáng 3/1/2026 (giờ địa phương). Chuyện nửa đêm vào nước người ta và bắt sống lãnh đạo cao nhất nước người ta là chuyện kinh thiên động địa chưa ai từng làm, ngoài Trump.

Tiếp đến, Mỹ và Israel cùng ám sát Lãnh tụ tối cao Iran, Đại giáo chủ Ali Khamenei, ngày 28/2/2026. Chuyện vào nước người ta và ngang nhiên thả bom giết lãnh đạo cao nhất của nước người ta là chuyện kinh thiên động địa chưa ai từng làm, ngoài Trump.

Vậy mà thế giới (trừ dân nước nạn nhân) (trừ Liên hiệp quốc vì tiếng nói không còn giá trị mấy), hầu như lặng im, hoặc ủng hộ Trump.

Thiên hạ chẳng rõ ai tốt ai xấu, hay, ai cũng tốt, nhưng đụng đến cha của nó, hay, đụng đến túi tiền của nó (tiền xăng dầu), nó sừng lên là phải rồi.

Thiên hạ không thấy chuyện trắng chuyện đen rõ ràng, kiểu, Nga xâm lược Ukraine là xấu, là phải tẩy chay Nga và Putin; hoặc, châu Âu, Mỹ và Israel cùng thảm sát trẻ em, phụ nữ, người già… Palestine, mà lại thảm sát trong nhà tù Gaza, là xấu, là phải tẩy chay châu Âu, Mỹ và Israel. Thiên hạ không thấy Mỹ và Israel tấn công Iran và Lebanon là xấu, là phải tẩy chay Mỹ và Israel.

Chuyện gì đang xảy ra với thế giới?

Đạo đức thế giới suy sụp tới mức đó sao?

…

Các bạn thân mến,

Điều duy nhất để cái ác thắng toàn thế giới là người thiện chẳng làm gì cả.

Nếu bạn chẳng làm gì cả, đừng hỏi tại sao cái ác lại nhiều. Đừng hỏi tại sao Việt Nam mấy chục năm gần đây lắm trộm cắp cấp cao (tham nhũng), lắm đánh nhau, lắm gian dối… Đừng hỏi tại sao thế giới mấy chục năm gầy đây khủng bố khắp nơi, giết người như ngóe, một cách trắng trợn, không còn coi Trời là gì…

Đừng trách các em học sinh hững hờ khi thấy bạn mình bị đánh tập thể mà không làm gì, nếu các bạn cũng hững hờ khi thấy dân Trung Đông bị bom rơi lửa đạn mà cũng không làm gì. Các em chỉ là bản sao của người lớn mà thôi. Nếu người lớn không là Lục Vân Tiên, làm sao các em biết trở thành Lục Vân Tiên?

Khi người nào chỉ biết chính mình và hững hờ với tất cả (chồng chỉ biết chồng, vợ chỉ biết vợ…), gia đình đó sẽ tan rã. Khi gia đình nào chỉ biết gia đình đó và hững hờ với tất cả, làng xóm đó sẽ tan rã. Khi làng nào chỉ biết làng đó và hững hờ với tất cả, đất nước đó sẽ tan rã. Khi nước nào chỉ biết nước đó và hững hờ với tất cả, thế giới đó sẽ tan rã.

Điều duy nhất để cái ác thắng toàn thế giới là người thiện chẳng làm gì cả.

Nam mô A di đà Phật.

Phạm Thu Hương

o0o

The only way for evil to triumph over the world is for good people to do nothing

Dear Brothers and Sisters,

Remember when Russia invaded Ukraine, February 24, 2022, how righteous Europe and America were when they wholeheartedly stood with innocent Ukraine and condemned Putin. Then, a year and a half later, October 7, 2023, Europe and America, once enthusiastically righteous, suddenly did a 180-degree turn, no longer righteous, when they supported Netanyahu, who committed crimes at least 10 times worse than Putin (*). But, two and a half years later, February 28, 2026, although Europe and America did not disagree, only the US and Israel attacked Iran, and almost no one in the world condemned Trump.

(*) Both Putin and Netanyahu have arrest warrants issued by the International Criminal Court (ICC), but:

• • For Putin, it’s for war crimes in Ukraine, specifically the illegal deportation and transfer of children from occupied Ukrainian territories to the Russian Federation.
  • For Netanyahu, it’s for war crimes and crimes against humanity in Gaza, including the use of “famine as a means of war,” murder, and inhumane acts.
  • Therefore, Netanyahu committed at least 10 times more crimes than Putin.

Back then, in 2022, the whole world seemed to unite, joining Europe and America in boycotting Russian President Putin and Russia across all fronts, from sports, music, literature, entertainment… Then, a year and a half later, in 2023, the whole world also united, but not the unity of European and American leaders, but of European and American students (**). But, two and a half years later, in 2026, the whole world seems to be out of sync. The atmosphere is much quieter compared to the previous two events.

(**) While European and American leaders may not be righteous, European and American students are very righteous. A wave of student protests supporting Palestine spread across the US in 2024, starting at Columbia University and spreading to many top American universities such as Yale, UC Berkeley, MIT, NY…, to protest the war in Gaza. Hundreds of students were arrested for setting up tents, occupying schools, and demanding a severance of economic ties with Israel. This wave spread to France and sparked debate about freedom of speech.

The atmosphere this year is much quieter compared to the previous two events, while in terms of magnitude, Trump is far more horrifying than Netanyahu and Putin.

This year (2026) begins with the US attacking Venezuela, arresting Venezuelan President Nicolás Maduro and his wife, and taking them to New York in the early morning of January 3, 2026 (local time). Entering a country in the middle of the night and capturing its top leader is an unprecedented and shocking act, no one have ever done, except Trump.

Next, the US and Israel jointly assassinated Iran’s Supreme Leader, Ayatollah Ali Khamenei, on February 28, 2026. Entering a country and brazenly bombing its top leader is also an unprecedented and shocking act, no one has ever done, except Trump.

Yet, the world (except for the people of the victimized country) (except for the United Nations, whose voice no longer carries much weight) is largely silent or supports Trump.

People don’t know who is good or bad, or perhaps everyone is good, but if you mess with their father, or their money (gasoline money), they’ll naturally react angrily.

People don’t see the clear distinction between right and wrong, like, Russia’s invasion of Ukraine is bad, and we should boycott Russia and Putin; or, Europe, the US, and Israel massacring Palestinian children, women, and the elderly, especially in Gaza prisons, is bad, and we should boycott Europe, the US, and Israel. People don’t see that the US and Israel attacking Iran and Lebanon is bad, and we should boycott the US and Israel.

What’s happening to the world?

Has world morality deteriorated to this extent?

…

My dear friends,

The only way for evil to triumph over the world is for good people to do nothing.

If you do nothing, don’t ask why evil is so prevalent. Don’t ask why Vietnam has seen so much high-level theft (corruption), so much fighting, so much deceit in recent decades… Don’t ask why the world has been plagued by terrorism in recent decades, killing people indiscriminately, without regard for God…

Don’t blame students for being indifferent when they see their friends being ganged up on and do nothing, if you are also indifferent when you see people in the Middle East being bombed and shot at and do nothing. They are just copies of adults. If adults aren’t like Luc Van Tien, how can they become like Luc Van Tien?

When someone only thinks of themselves and is indifferent to everything (a husband only thinks of himself, a wife only thinks of her husband…), that family will fall apart. When a family only thinks of itself and is indifferent to everything, that village will fall apart. When a village only thinks of itself and is indifferent to everything, that country will fall apart. When an nation only cares about itself and is indifferent to everything, that world will fall apart.

The only way for evil to triumph over the world is for good people to do nothing.

Namo Amitabha Buddha.

Pham Thu Huong

o0o