Nhất thiết pháp giai không

Chào các bạn,

Câu này – nhất thiết pháp giai không (mọi thứ đều là không) — là câu nói rất phổ thông của Phật giáo Đại thừa. Và chữ “không” này đã từng, và vẫn còn đang, bị hiểu sai rất nhiều như là “không có.” Thực ra, “không” này có nghĩa là “bản chất thường hằng của mọi sự.” Mọi sự rất phù du, có và mất ngay, như sóng biển. Nhưng bản chất thật của mọi sóng là biển. Sóng thì biến hiện, có và mất và có và mất liên tục, nhưng biển thì lúc nào cũng ở đó, thường hằng, và là bản chất thật của mọi sóng.” Biển chính là “không” – bản chất thật, thường hằng, của mọi thứ phù du bên trên.

Dùng ngôn ngữ triết lý Tây phương, “không” là cái nền “tuyệt đối” (absolute) trên đó moi thứ “tương đối” (relative, phù du) biến hiện và vận hành.

Ngôn ngữ thần học thì cái nền “không/tuyệt đối” là God/Chúa/Ông Trời, mà từ đó mọi thứ đi ra, và trên đó mọi thứ vận hành.

Nói cho đừng bị nhầm lẫn thì người ta thường nói: “Mọi thứ trên đời đều là một và một đó là không.”

Mọi thứ trên đời điều liên kết chặt chẽ, trộn lẫn vào nhau làm một, như các làn sóng liên kết chặt chẽ cùng nhau và hòa lẫn vào nhau làm một, trong đại dương. Ý niệm này được khai triển ra thành một dòng tư duy tích cực cho chúng ta: mọi người, mọi chúng ta, liên kết chặt chẽ với mọi người và mọi vật khác của vũ trụ, trong một tồn tại vĩnh hằng, gọi là tuyệt đối, gọi là “không.”

Đương nhiên đây là những tư duy triết lý có vẻ như chẳng ăn nhập gì đến đời sống cơm áo gạo tiền của chúng ta mỗi ngày. Thuộc loại trò chơi chữ xa xỉ, dành riêng cho các vị dư thời gian chẳng có việc gì khác để làm.

Nhưng không phải vậy. Ít nhất là trên phương diện cụ thể, chúng ta nên nhận thức được mỗi chúng ta nối kết với mọi người khác quanh ta, và mọi sinh vật và vật thể quanh ta, trong cái gọi là môi trường sống, thành một thực thể lớn gọi là xã hội. Liên kết chặt chẽ giữa ta và xã hội và môi trường quanh ta là một chân lý rất rõ, và ta cần hiểu rõ chân lý này để mà sống cho hợp với chân lý.

Ý thức rõ rệt về chính mình trong xã hội và môi trường của mình là ý thức lớn. Đó chẳng là thay đổi tư duy. Đó chỉ là nhận ra chân lý đã luôn nằm đó, luôn có sẵn đó cùng lúc với trời đất vô thủy vô chung. Và sống với chân lý đó – sống với nhận thức mình liên kết chặt chẽ với mọi người và mọi thứ quanh mình, tức là liên kết chặt chẽ với xã hội và môi trường quanh mình, trong một thực thể lớn gọi là “không”, gọi là “tuyệt đối” – là cách sống trân trọng đối với xã hội và môi trường quanh mình. Đó là tư duy của bậc thánh, bậc giác ngộ – yêu và trân quý mọi người, mọi vật, mọi thứ quanh mình.

Đó không phải là một trò chơi chữ nghĩa xa xỉ. Mà đó là sống thật, sống đúng, sống trách nhiệm, và sống yêu thương.

Chúc các bạn luôn sống tích cực và yêu thương.

Mến,

Hoành

© copyright 2021
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Một suy nghĩ 3 thoughts on “Nhất thiết pháp giai không”

  1. Em cảm ơn anh Hoành luôn “biến” những khái niệm rất khó nắm bắt thành những điều rất cụ thể và dễ hiểu, dễ thực hành ạ!
    Từ năm 2017 lần đầu gặp gỡ Đọt Chuối Non, tới nay em cảm giác mình đã thay đổi nhiều, không chỉ là “vịn” vào Đọt Chuối Non để an ủi tinh thần mỗi khi chao đảo như giai đoạn đầu, mà là mỗi khi bám chấp vào điều gì đó hay trong mình không có sự yêu thương, thì mình biết được điều đó ạ.
    Biết ơn Đọt Chuối Non!

    Số lượt thích

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s