Chữ lễ

Chào các bạn,

Tình trạng chính trị hỗn loạn trong nhiều quốc gia và hỗn loạn trong các liên hệ quốc tế giữa các quốc gia cho thấy khi thiên hạ không nhạy cảm với nhau, không tôn kính nhau và không giữ thân thiện với nhau, thì nói gì xã hội cũng hỗn loạn. Vẫn có luật lệ đó, thủ tục đó, tòa án đó, quy ước đó, công lực đó, nhưng mọi sự vẫn hỗn loạn.

Trong ngũ thường – nhân, lễ, nghĩa, trí, tín – thì nhân, yêu người, là chính. Không yêu người thì rễ đã bắt đầu hư. Phải lấy lễ thay thế. Lễ là lễ nghĩa, tôn kính với nhau. Các bạn có thể thấy ngay là ngày nay lễ rất ít. Trên Internet thiên hạ thường nói chuyện kiểu công kích nhau, kể cả khi mới gặp lần đầu, khi mới vào một diễn đàn lần đầu, chưa biết abc gì đối với diễn đàn và đối với mọi người. Hoặc là xem bóng đá bênh phe mình cũng là lý do để chửi bới và đấm đá nhau. Đó là thiếu lễ độ.

Lễ độ thì có tính máy móc hơn, không nghệ thuật cao như yêu người. Nhưng nếu bạn đã mất nhân, mất yêu người trong lòng, thì điều kế tiếp giúp bạn rơi chậm lại là lễ. Ứng xử với nhau lễ độ, tương kính, phải phép, là cách giúp chúng ta sống hài hoà với xã hội với mọi người, dù là lòng ta không còn thương người mấy.

Nhìn một người ăn nói thiếu lịch sự và lễ độ, chúng ta có thể kết luận là người đó thiếu lễ và đương nhiên là thiếu lòng nhân.

Lễ ngày trước, cách đây không lâu và vẫn có thể còn sót lại phần nào ngày nay, đã được dùng như những quy luật ứng xử chắc nịch, hệ cấp, phân biệt và áp bức. Nhưng đương nhiên đó là vì mạt pháp. Bản chất thật của lễ là kính trọng người, dù người là ai.

Lễ dùng một cách máy móc, không có yêu người làm nền, thì không có nền tảng thực và không có tính thuyết phục mạnh. Tuy vậy, lễ vẫn còn hơn nói năng ứng xử côn đồ, thiếu lịch sự, thiếu giáo dục.

Chúng ta ai cũng biết cách ứng xử với lễ – vào nơi này nơi kia thì ăn nói thế nào cho phải phép, nói chuyện với người này người kia thế nào cho phải phép. Chỉ cần áp dụng lễ một chút tại mọi nơi, đối với mọi người là đủ.

Đương nhiên là lễ cũng giúp bạn ngoại giao và giao tiếp thành công ở đời. Người ăn nói lễ độ thường được mọi người ưa thích và tôn trọng.

Nhưng đừng dùng lễ, hay nhân nghĩa trí tín gì cả, như là một loại vũ khí để đập đầu thiên hạ: “Sao anh ăn nói với tôi thiếu lễ nghĩa thế?” “Dạ, em xin lỗi. Em phải lễ nghĩa với anh thế nào ạ? Gọi anh bằng ông nội hay sao? Dạ, xin ông nội tiếp tục chỉ bảo. Cháu đang chỏng tai nghe đây ạ.” Mọi quy luật tâm linh là để cho ta tự thực hành, không để cho ta dùng để mắng mỏ thiên hạ. Đương nhiên, ngoại lệ là khi bạn cần phải dạy dỗ con cái hay học trò.

Thế giới hiện nay có quá nhiều gương xấu – quá nhiều người lớn ứng xử tồi tệ với nhau, quá nhiều lãnh đạo hay celebrity (người nổi tiếng) ứng xử tồi tệ với nhau, quá nhiều quốc gia tồi tệ với nhau – rồi mọi người cứ học theo những gương xấu đó và ứng xử tồi tệ với nhau.

Các bạn, hãy yêu người. Và nếu bạn chưa cảm thấy yêu được thì ít ra cũng ứng xử với họ lễ nghĩa. Đó là hòa bình và thành công cho đời bạn.

Chúc các bạn luôn giữ lễ với mọi người.

Mến,

Hoành

© copyright 2021
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Một suy nghĩ 2 thoughts on “Chữ lễ”

  1. “Mọi quy luật tâm linh là để cho ta tự thực hành, không để cho ta dùng để mắng mỏ thiên hạ. Đương nhiên, ngoại lệ là khi bạn cần phải dạy dỗ con cái hay học trò.”

    Thiên hạ không phải là con cái hay học trò ta, nên ta không dùng mọi quy luật tâm linh để mắng mỏ thiên hạ. Mọi quy luật tâm linh là để cho ta tự thực hành.

    Em cám ơn anh kiên nhẫn dạy bảo mỗi ngày.

    Em Hương

    Thích

  2. Dạ anh,
    Thật tiếc là còn có nhiều người khi đã không yêu người thì cũng không cần giữ lễ. Cầu nguyện cho họ sẽ biết giữ lễ, rồi yêu người, rồi yêu người tha thiết.
    Chúng em cảm ơn anh.

    Thích

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s