Đời vô thường

Chào các bạn,

Nhà Phật nói đời vô thường, tức là đời thay đổi liên tục, trong từng sátna của cuộc sống (và chúng ta thay đổi liên tục, chúng ta chết và tái sinh thành người mới trong mỗi sátna).

Thiên hạ cho rằng vì đời vô thường nên ta đau khổ, cho nên hãy sống không thay đổi hay ít ra là bớt thay đổi, như là lên núi dựng am ngồi tu cả đời, hoặc làm gì đó với cùng một nguyên tắc “không thay đổi” như sống trong am. Đó là triết lý chạy trốn cuộc đời, lánh đời. Và đó là chẳng hiểu Phật pháp.

Đời chẳng khổ vì vô thường. Đời là như thế, chẳng có khổ và chẳng có sướng – trong Không chẳng có khổ sướng – nói theo Bát Nhã Tâm Kinh. Vô thường làm người ta khổ vì người ta không muốn có thay đổi, và chỉ muốn bám vào một cái gì đó thường hằng, vĩnh cửu.

Con người là như thế. Thay đổi làm mọi chúng ta stressed, dù thay đổi đó thuộc loại tốt hay xấu, như mất bạn, mất người yêu, bị bệnh, đổi sang nhà mới, làm đám cưới, có công việc mới… Bản chất của con người là không thích thay đổi.

Nhưng đời thay đổi tức là dòng đời là một dòng sông luôn chảy và thay đổi – khi trong khi đục, khi nhanh khi chậm, khi yên ắng khi thác gềnh… Và mỗi chúng ta là một con cá trong dòng sông, được dòng nước kéo đi qua mọi thay đổi như thế. Cá thì sống trong nước, nước thế nào cá sống thế nấy, cá chẳng biết khổ sướng vì dòng nước.

Nếu chúng ta sống theo dòng đời, đời đưa đến đâu sống đến nấy, nhà Phật gọi là “sống tùy duyên” – sống tùy cái gì ta gặp – thì đó chính là Thiền. Và Thiền là tĩnh lặng, Niết Bàn.

Cư trần lạc đạo thả tùy duyên
Cơ tắc xan hề khốn tắc miên
Gia trung hữu bảo hưu tầm mịch
Đối cảnh vô tâm mạc vấn Thiền

Nghĩa là:

Sống đời vui đạo, hãy tùy duyên
Đói thì ăn no, mệt ngủ liền
Trong nhà có của, đừng tìm nữa
Nhìn cảnh, tâm Không, hỏi chi Thiền
(Cư trần lạc đạo, Trần Nhân Tông
TĐH dịch)

Cho nên, “Đời vô thường” có nghĩa là đời luôn thay đổi. Sống kiểu muốn không thay đổi, tức là sống chống lại tự nhiên thì ta “khổ.” Sống với đời tự nhiên với những thay đổi của đời, là “sống tùy duyên.” Sống tùy duyên là sống tự nhiên như con cá sống trong dòng sông. Sống tùy duyên thì ta chẳng stressed và chẳng khổ. Sống tùy duyên là Thiền, là tĩnh lặng, là Niết Bàn.

Các bạn, đời chẳng khổ vì đời vô thường. Đời khổ vì ta không biết sống trong đời vô thường. Biết sống trong đời vô thường – tức, sống tùy duyên, thì ta tự nhiên, tức là an nhiên tự tại, thì tâm ta an lạc, Niết Bàn.

Chúc các bạn luôn sống tùy duyên.

Mến,

Hoành

© copyright 2020
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

One thought on “Đời vô thường”

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s