Làm thầy

Chào các bạn,

Bài trước mình nói chúng ta nên có 30 ngàn thầy tư duy tích cực trong nước, và được như vậy chúng ta sẽ thành một quốc gia vô địch.

Các bạn, nếu nghiêm chỉnh về tư duy tích cực, thì bạn cần phải làm thầy, bởi vì chỉ khi mình làm thầy mình mới giỏi.

1. Khi làm thầy, chúng ta phải giải thích cách nào để học trò hiểu được, và điều đó có nghĩa là ta phải hiểu và nắm rất vững vấn đề. Khi nào nói điều gì mà học trò không hiểu được, thì ta phải tự hỏi mình: “Tại sao?” Câu trả lời rất quen thuộc trong truyền thống văn hóa Việt Nam và hầu như mọi tôn giáo trên thế giới là: “Điều này vi diệu và cao siêu lắm, em/ta không hiểu được.” Kiểu “không thể nghĩ bàn – bất khả tư nghị.” Kiểu trả lời đó phải được xóa khỏi tự điển của bạn, kể cả tự điển tôn giáo của bạn. Nó thuần túy ngu dốt và lừa bịp.

Các bạn, muốn học trò hiểu bạn, bạn phải có khả năng nói bất kì điều gì với ngôn ngữ lớp 2 đến lớp 12, tùy theo trình độ người nghe. Bắt đầu dùng ngôn ngữ năm 1 đại học là bắt đầu có cơ nguy cả thầy và trò điều không hiểu. (Trước năm 1975 có một văn hóa cực mạnh, coi như dòng chính (main stream) ở miền Nam, là “Bạn phải nói không ai hiểu, bạn mới là người giỏi”. Các bạn có thể tưởng tượng văn hóa đó tạo ra hàng nghìn, hàng chục nghìn, trí trức lảm nhảm chữ không ai hiểu và chính người nói cũng chẳng hiểu gì, như một đám điên).

Khi mình nói điều gì mà các bạn không hiểu thì chỉ có hai lý do: Mình chưa trình bày rõ ràng đủ. Hay, các bạn cần thực hành điều mình nói một thời gian thì mới hiểu rõ được điều các bạn đang hiểu mang máng nhờ đọc.

Và nguyên tắc nói giản dị, rõ ràng này là công ăn việc làm và tiền trong túi của bạn. Nếu bạn làm supervisor hay manager trong một công ty, bạn sẽ không thể nói với người bạn chỉ huy: “Tại sao tôi đã nói rồi mà các bạn không hiểu?”, hay nói với boss của bạn: “Em đã nói với bọn họ hai ba lần rồi, mà họ có hiểu đâu (hay, mà họ có làm đâu).” Nói như vậy thì có khả năng boss bảo bạn đi về và khỏi cần trở lại làm việc. Công ty trả lương cho bạn để bạn nói cho người ta hiểu, và nói cách để người ta thích làm; bạn làm không được thì đương nhiên là bạn sẽ được cho nghỉ.

Đó là nguyên tắc làm thầy. Thầy nói mà trò không hiểu, thì đó là thầy dốt, không phải trò dốt, dù trò thuộc đẳng cấp nào.

2. Khi làm thầy, nhờ phải giải thích cho học trò, bạn vừa ôn bài của bạn, vừa phải suy nghĩ và nghiên cứu thêm những đoạn bạn nói mà học trò không hiểu được, và nhờ đó bạn hiểu vấn đề thêm.

3. Khi làm thầy, bạn phải thực hành điều bạn dạy để làm gương cho học trò học. Hơn nữa, bạn cũng không muốn làm kẻ nói dối, dạy một đường làm một nẻo. Nhờ đó, bạn sẽ có kỷ luật hơn với chính mình.

Có lẽ các bạn đã từng làm gia sư, từng dạy học, hay từng làm quản lý đều hiểu những điều mình vừa nói.

Bạn có thể bắt đầu làm thầy với những người mình nên làm thầy – các em trong nhà, bạn bè, nhân viên trong sở… Muốn chỉ mọi người từ từ, thì lâu lâu khi thấy cần, chỉ cần nói một câu nhẹ nhàng như: “Phải suy nghĩ tích cực lên một chút chứ,” hay “Mấy chuyện này xuống tinh thần quá, chuyển sang chuyện gì vui hơn được không?” Hoặc người ta nói chuyện tiêu cực, mình tìm cách bắt đầu một chuyện thời sự tích cực, như “Các bạn có nghe cô bé nhặt được túi xách có 200 triệu trong đó và cô ấy đứng đó chờ chủ đến tìm và trả lại không?”

Lâu lâu tìm cách đưa tư duy tích cực đến cho mọi người quanh mình như thế là đã làm thầy. Chẳng cần phải mở lớp với thủ tục đăng ký. Rồi thấy ai thích biết thêm về tư duy tích cực thì bạn sẽ tìm cách chỉ thêm từ từ. Cách chính để dạy tư duy tích cực là sống tích cực và đừng hùa theo thói quen tiêu cực của mọi người xung quanh. Chính cách sống tích cực và điềm tĩnh của mình sẽ dạy nhiều hơn là mình dạy.

Dù cuộc đời bạn đang ở khúc dễ hay khó, tư duy tích cực phải là cái nền của đời sống của bạn, vì tư duy tích cực là điều quyết định bạn sẽ đứng đâu trong cuộc đời và sẽ đóng góp được bao nhiêu cho cuộc đời. Không phải sự thông minh của bạn, vì nhiều tên cướp và hackers thông minh hơn chúng ta nhiều; không phải là tài năng, vì trong tù có rất nhiều tài năng so với thế giới bên ngoài; không phải là chức vụ của bạn, vì nhà tù VN hiện tại có rất nhiều quan chức và đại gia, kể cả nguyên ủy viên Bộ Chính Trị; không phải là bằng cấp, vì bằng cấp lảm nhảm như thùng rỗng đang đi đầy đường. Tư duy tích cực là cái nền để bạn có thể đứng vững trên đó và cất cánh bay cao, dù bạn chọn khung trời nào. Hai người trình độ ngang nhau ở trong một môi trường như nhau, một người tích cực và một người tiêu cực, sau 10 năm hai người sẽ khác nhau rõ rệt như trái núi và quả bóng.

Bạn cần thực hành tư duy tích cực, thấy được hiệu quả mạnh mẽ của nó, để bắt đầu thuyết phục mọi người khác.

Và nhớ là bạn tư duy tích cực không chỉ cho bạn, mà cho đất nước này và đồng bào này.

Chúc các bạn luôn thực hành tốt và làm thầy tốt.

Mến,

Hoành

© copyright 2019
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

One thought on “Làm thầy”

  1. Sao tôi lại tìm đến được với trang web nảy, không biết nữa. Tôi còn chưa tìm hiểu về chủ nhân của nó, nhưng tên nghe rất quen thuộc, và từng lời, từng câu trong những bài viết …không tả được…. như cái gì đó tự trong sâu thẳm ký ức hiện dần ra…chứ không phải từ đâu đó ngoại thân…

    Cảm ơn thật nhiều!

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s