birdflying

Băn khoăn

Chào các bạn,

Có lẽ vấn đề thường trực nhất, đối với nhiều người chúng ta nhất, là băn khoăn (anxiety, anxious). Băn khoăn là lo lắng, không an tâm, vì một điều gì đó không chắc chắn – thi có đỗ không, tìm việc có được không, đủ tiền chi dụng tháng này không, công việc có tốt không, người yêu có hết giận không, người yêu còn yêu mình không… Có lẽ chúng ta có cả trăm điều để băn khoăn, không chỉ là một hai điều.

Chính những băn khoăn thường trực này làm cho ta cảm thấy cuộc đời rất mong manh, thiếu an ninh, đầy lo lắng.

Nhưng các bạn cần nhớ rằng bản chất cuộc đời là vô thường, không cố định, luôn thay đổi. Đã là vô thường thì chẳng có điều chi chắc chắn, vậy thì mong đợi đời chắc chắn, cố định, làm gì? Sao mà có được?

Thái độ sống tốt nhất là hiểu cuộc đời vô thường và biết cách sống với đời vô thường.

Sống đời vô thường là đời con cá đang trôi trên dòng sông, đến đâu sống đến đó – nước đục nước trong, nước yên nước gềnh, nước ấm nước lạnh, nước suối nước thác… Khả năng chúng ta thay đổi và ứng biến với cuộc đời quanh ta là khả năng thích hợp nhất để sống với đời vô thường. Khả năng thay đổi và ứng biến này có lẽ là điều cố định trong ta, luôn có đó, để ta thích ứng với vô thường.

Thiền Tông gọi khả năng thay đổi và ứng biến là sống tùy duyên – duyên đưa đến điều gì cho ta thì ta sống thoải mái với điều đó.

Trong đời sống Thánh kinh, thì cái nền không thay đổi để ta đứng vững trên đó là Thiên Chúa – như một chiếc bè chắc chắn trên dòng sông. Ta có thể sống với mọi thế nước trên sông vì ta luôn đứng trên chiếc bè chắc chắn. Nghĩa là, khi tin vào Thiên Chúa, chẳng điều vô thường nào làm ta lo lắng vì ta luôn có Thiên Chúa là nền.

Nói tóm lại, bản chất đời là vô thường, và ta băn khoăn vì ta cứ đòi đời cố định. Nhưng nếu ta hiểu đời vô thường có nghĩa là trôi đến đâu ta bơi theo kiểu nơi đó, thì mỗi khúc của dòng sông là một cuộc phiêu lưu kỳ thú, tùy duyên hay/và trong Chúa.

Vấn đề băn khoăn của chúng ta là ta đòi hỏi điều không thể có, như chú chim nhỏ đòi hỏi gió đứng yên, mây đứng yên, mưa đứng yên, nắng đứng yên… Thế thì chú chim cũng chẳng tung hoành mây gió được mà cũng chỉ có thể đứng yên như một tượng đá.

Ở một khía cạnh triết lý nào đó, vô thường đồng nghĩa với tự do.

Chúc các bạn luôn an lạc trong cõi vô thường.

Mến,

Hoành

© copyright 2016
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

5 cảm nghĩ về “Băn khoăn”

  1. Hi anh Hoành,
    Anh có thể nói rõ thêm “Ở một khía cạnh triết lý nào đó, vô thường đồng đồng nghĩa với tự do” ko anh? Em đang băn khoăn về khái niệm tự do, và em biết hiện nay thế giới chưa có khái niệm thống nhất về “tự do là gì?”. Anh chỉ thêm cho em biết nhé! Cám ơn anh rất nhiều ạ.
    Chúc anh một buổi sáng tốt lành🙂

    Like

  2. Hi Trang,

    Anh viết: “Vấn đề băn khoăn của chúng ta là ta đòi hỏi điều không thể có, như chú chim nhỏ đòi hỏi gió đứng yên, mây đứng yên, mưa đứng yên, nắng đứng yên… Thế thì chú chim cũng chẳng tung hoành mây gió được mà cũng chỉ có thể đứng yên như một tượng đá.”

    Nghĩa là nếu đời không thay đổi, thì mọi thứ đều đứng yên kể cả chim chóc, con người, như các pho tượng đá.

    Vì đời thay đổi, nên chim choc có thể thay đổi, bay đi chỗ này chỗ kia, con người có thể làm điều này làm điều nọ. Mà bay đi được khắp nơi, làm được mọi điều, là tự do.

    Cho nên đời vô thường cho ta tự do. Đó là một cách nhìn triết lý. Anh nói một khía cạnh, vì đó chỉ là một cách nhìn, có người nhìn khác đi.

    Like

  3. Tôi thích nhất những câu này:
    “Sống đời vô thường là đời con cá đang trôi trên dòng sông, đến đâu sống đến đó” … ” mỗi khúc của dòng sông là một cuộc phiêu lưu kỳ thú, tùy duyên”.
    Thật giản dị mà sâu sắc ! Cám ơn anh Hoành nhiều lắm !

    Like

  4. Bài viết thật hay anh ạ, cảm ơn anh đã chỉ ra một cách nhìn về vô thường giản dị mà thâm sâu. Với cách nhìn đó những băn khoăn trong cuộc đời sẽ tan biến, lòng ta sẽ nhẹ tênh.
    Nắm tay Chúa, Phật mà bước đi… Thật bình an!
    Cảm ơn anh Hoành thật nhiều!

    Like

  5. Nhân đọc bài này nói chuyện vô thường mới nhớ lại lúc trước hay nghe người đời khi nói về người nào đó hay cái gì đó chuyện gì đó không thay đổi được, không lay chuyển được thường hay ví von: ” Non sông khó đổi, bản tính khó dời”. Thoạt nghe qua thì thấy phù hợp và có lý đó nhưng khi soi rọi dưới ánh sáng vô thường vô ngã thì mọi chuyện sẽ khác ngay và câu nói này trật lất chẳng còn gì đang để mà bám víu cả!

    Non sông khó đổi nghe đến sông núi lớn lao hùng vĩ đúng là khó mà thay đổi, chuyển hóa, di dời được ấy thế mà chỉ một trận động đất thôi hay một cơn sóng thần ụp vào thôi hoặc một ngọn núi lữa phun trào mãnh liệt thì tất cả thiên nhiên có thể tan hoang biến hoại ngay. Vậy thì làm sao có thể nói là Non Sông khó đổi được?! Thi hào Nguyễn Du cũng còn than thở qua Kiều rằng:

    Trãi qua một cuộc bể dâu
    Những điều trông thấy mà đau đớn lòng

    Rõ ràng biển dâu-biển mà biến thành ruộng lúa thì có bao nhiều điều thay đổi xót xa

    Bản tính khó dời chắc cũng vậy, nghĩ rằng tính tình người đời chắc là kiên định khó mà lung lay thay đổi được. Nếu đúng là vậy thì con người trở thành bất di, bất dịch, bất biến, bất hoại, bất diệt luôn rồi giữa khi sự thật con người là vô ngã thật mong manh mạng sống thì vô thường vì thế mà chấp thường lại là khổ đau; Một hơi thở ra không hít vào lại là tiêu ngay còn gì và còn đâu nữa nói chi là khó đổi khó dời kia chứ!?

    Từ đây khi mang tư duy sâu xa thâm trầm về đời sống tự thân là vô ngã, vô thường và nỗ lực trú trong đó, rồi sẽ thấy tự do không chướng ngại. Sẽ nhìn mọi thứ dễ chịu và chậm rãi thế nào rồi cũng thấy hướng ra dưới ánh sáng soi rọi vô thường vô ngã, không việc gì phải băn khoăn lo lắng nghĩ ngợi nhiều vì biết rằng tất cả rốt cục rồi cũng tới vô thường vô ngã cả thôi thì hẳn băn khoăn lo lắng nghĩ ngợi phỏng có được ích gì ?!

    .

    Like

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s