Xích Bích Vịnh – La Quán Trung

Chào các bạn,

La Quán Trung đương thời chắc là người hiền triết và văn chương kiệt xuất, nên đã để lại bộ Tam Quốc Chí cho đến nay thiên hạ vẫn còn gối đầu giường. Tác giả sau khi hoàn thành Tam Quốc Chí lại (khóa trái) bằng bài thơ Xích Bích Vịnh.

Có lẽ ông muốn để thông điệp cho người đời sau hãy chiêm nghiệm sự thị phi, được mất của cuộc đời.

Ở Việt Nam ta cụ Nguyễn cũng vậy, sau khi hoàn thành truyện Kiều, cụ đã (khóa trái) bằng mấy câu thơ:

    Thiện căn ở tại lòng ta,
    Chữ tâm kia mới bằng ba chữ tài.
    Lời quê chép nhặt dông dài
    Mua vui cũng được một vài trống canh.

Xích Bích Vịnh, mình đọc thấy hay, thích nên dịch để tỏ lòng cảm kích đối với người xưa.

Vịnh Xích Bích

Sông Trường cuồn cuộn về đông
Sóng vùi gió cuốn anh hùng tiêu tan!
Được thua rồi cũng phai tàn
Núi xanh năm tháng chiều vàng còn đây.
Ngư, Tiều đầu bạc sông này
Quen chơi trăng gió đêm ngày xuân thu.
Gặp nhau mừng rượu một bầu
Chuyện đời nhiều, ít cũng âu trận cười.

Đinh Đức Dược dịch

Nguyên văn:

Xích Bích Vịnh

Cổn cổn Trường Giang đông thệ thủy
Lãng ba đào tận anh hùng
Thị phi thành bại chuyển đầu không.
Thanh sơn y cựu tại
Kỹ độ tịch chiếu hồng.
Bạch phát Ngư, Tiều giang chữ thượng
Quán khan thu nguyệt, xuân phong
Nhứt hồ trược tửu hỉ tương phùng
Thế gian đa thiểu sự
Đô phó tiếu đàm phong.

Dịch nghĩa:

Sông Trường Giang cuồn cuộn chảy về đông
Sóng dập, gió vùi chôn hết anh hùng
Chuyện phải quấy, được thua cuối cùng chỉ là con số không
Chỉ núi xanh vẫn y cũ
Năm tháng ánh trời chiều chiếu đỏ.
Hai mái đầu bạc Tiều phu và Ngư phủ tren bến sông
Đã quen với trăng mùa thu, gió mùa xuân
Một bầu rượu đục mừng nhau mỗi khi gặp
Ít nhiều chuyện thế gian
Đều dồn cho một trận cười.

Một suy nghĩ 8 thoughts on “Xích Bích Vịnh – La Quán Trung”

  1. THÂN CHAO ANH ĐINH ĐỨC DƯỢC.
    Cảm ơn anh đã gởi đến mọi người bài thơ Vịnh Xích Bích rất hay, Nhưng bên cạnh đó La Quán Trung còn có một bài thơ khác nữa .
    Xin được gởi đến để anh tham khảo thêm, tôi nghĩ bài thơ này mới lột tả hết được vẻ đẹp của Xi1xh Bích.
    KHÓI SÓNG TRÊN SÔNG VẠN DẠM TRỜI .
    MÂY HỒNG SOI BÓNG NƯỚC MÙ KHƠI.
    LƯỚI CHÀI THONG THẢ THUYỀN VỀ BẾN .
    SAY ĐẮP CHĂN NẰM GIẤC THẢNH THƠI.

    Số lượt thích

  2. Cháo anh Dược và cả nhà,

    Bài thơ của La Quán Trung rất hay cả về tình ý lẫn âm điệu, và âm điệu đi theo tình ý thật vi diệu, như nhạc Trịnh Công Sơn.

    Và bài dịch của anh Dược mang được hình ảnh, sinh động, và âm điệu đó sang một thể thơ khác, ngôn ngữ khác, rất hay.

    Hòn đá mình dùng để minh họa là nơi trên Trường Giang người ta đánh dấu là trận Xích Bích đã xảy ra, dù rằng chẳng ai chắc nơi này là đúng.

    Số lượt thích

  3. Ô! Cảm ơn anh Hoành với công phu minh hoạ!
    Ái cũng mê ” Tam quốc diễn nghĩa” như điếu đổ.
    Giờ được nhìn hòn đá trên sông thì còn gì bằng nữa!
    tự dưng nhớ ” xích Bích hoài cổ” của Đỗ Mục quá:
    ” tự tương ma tẩy nhận tiền triều”
    Bài thơ của anh Frien sao giống tinh thần ” Thuỷ hử” của Thi Nại Am quá!

    Số lượt thích

  4. Anh Dược ơi!
    Cái câu ” chuyện đời nhiều ít cũng âu trận cười” đắt đạo quá, thành đâm ngạo.
    Ái chưa đắt đạo nên nghĩ:
    Chuyện đời nhiều ít cũng đau giọng cười!

    Số lượt thích

  5. Cảm ơn Frien đã khích lệ và giới thiệu bài thơ hay.
    Nghe đâu đó giống Không Lộ thiền sư.
    Ông chài đánh giấc thảnh thơi
    Quá trưa tỉnh lài tuyết rơi đầy thuyền.

    Cảm ơn anh Hoành đã tìm được hình minh họa rất đẹp! Ít nhiều cũng làm cho mọi người liên tưởng đến trận chiến ngày xưa của La Quán Trung.

    Ái à! Chuyện đời nhiều ít cũng đau cái đầu .chớ? hì hì

    Số lượt thích

  6. Mình nghĩ bài này cũng có một bản dịch khác khi xem TQDN, bản dịch này hay lắm:

    Trường Giang cuồn cuộn chảy về Đông
    Bạc đầu ngọn sóng cuốn anh hùng
    Thị phi thành bại theo dòng nước
    Sừng sững cơ đồ bỗng tay không

    Núi xanh nguyên vẻ cũ
    Bao độ ánh chiều hồng

    Bạn ngư tiều dãi dầu trên bãi
    Vốn đã quen gió mát trăng trong
    Một vò rượu nếp vui gặp gỡ
    Chuyện đời tan trong chén rượu nồng

    Đã mờ rồi ánh kiếm, ánh đao
    Lùi xa rồi tiếng loa, tiếng trống

    Vẫn rõ ràng sống động
    Bao gương mặt anh hùng

    Con đường xưa ngập trong cát bụi
    Thành quách xưa hóa cảnh hoang tàn
    Năm tháng oai hùng thành lịch sử
    Bao chiến công, tên tuổi còn vang

    Mộng bá vương ai người quyết định
    Lẽ thịnh suy há chẳng có nguyên nhân
    Sự đời vần vũ như mây gió
    Đổi thời gian, đổi cả không gian

    Tụ tán nhờ có duyên
    Ly hợp vốn do tình
    Trả món nợ non sông trước mắt
    Mặc đời sau thiên hạ luận bình

    Nước Trường Giang hóa thành sông lệ
    Gió Trường Giang vang mãi bài ca
    Giữa bầu trời lịch sử
    Muôn triệu ánh sao sa.
    Trong dân gian vạn thưở
    Ấy muôn triệu đóa hoa

    Số lượt thích

  7. Bạn Phuong Hoang mến! Cảm ơn bạn đã giới thiệu bài dịch dài cho mọi người cùng biết. Tuy nhiên phần sau của bài mà Phuong Hoang giới thiệu mình chưa từng đọc nguyên tác!
    Theo mình nghĩ , chỉ cần 2 khổ thơ trên cũng là quá đủ cho một tư tưởng rồi. Phần sau (nếu có) cũng chỉ là giải thích, làm phá vỡ mất phần triết lý ở trên.
    Trong Tam Quốc Diển Nghĩa của nhà xuất bản văn học, cũng in 10 câu dịch:
    Trương Giang cuồn cuộn chảy về đông,
    Sóng vùi dập hết anh hùng,
    Được, thua, phải, trái, thoắt thành không.
    Non xanh nguyên vẻ cũ,
    Mấy độ bóng tà hồng!
    Bạn đầu bạc ngư tiều trên bãi,
    Đã quen nhìn thu nguyệt xuân phong.
    Một bầu rượu vui vẻ tương phùng.
    Xưa nay bao nhiêu việc,
    Phó mặc nói cười suông.

    Số lượt thích

  8. Theo mìn được biết thì đây là bài từ phú Lâm Giang Tiên của Dương Thận đề từ cho tác phẩm Tam Quốc, không phải sáng tác của La Quán Trung

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s