Các bài đăng bởi Nguyễn Anh Tuấn

I am a movie director

Trí thức Việt xưa – nay phê phán sự suy đồi của Phật giáo ra sao?

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Những năm qua, công luận kêu ca phàn nàn nhiều về tình trạng khá suy đồi của sinh hoạt Tôn giáo – nổi bật ở đạo Phật Việt Nam, trước sự tàn phá thiên nhiên để xây dựng những khu Du lịch Tâm linh trá hình khủng nhằm lợi dụng Tôn giáo để kinh doanh… Và mới đây nhất, tràn ngập Mạng Xã hội là hình ảnh những con chim phóng sinh tội nghiệp bị nhốt trong lồng sắt để rồi sau đó ngắc ngoải trước cửa chùa, hình ảnh các vị sư đạo mạo mãn nguyện đặt tay lên đầu phụ nữ, trẻ em đang cúi rạp sát đất tựa Đức Chúa Trời ban phước lành, hình ảnh nhà sư ôm bát đi “khất thực” song lại quơ tay vơ tiền cúng dường, v.v. Cộng với hàng chục câu chuyện không hề bịa đặt, phóng đại về hành vi của không ít nhà tu hành Phật giáo hôm nay cho thấy sự vi phạm hiển nhiên các giới luật nghiêm trang của Phật pháp kinh điển, như sinh hoạt xa hoa, ăn chơi trác táng, khuyến khích các hoạt động mang nặng chất kinh doanh trong các nơi thờ tự, kêu gọi người dân đừng đi du lịch & đừng tiêu tiền bất chính mà để dành cho cúng dường-xây chùa, như việc kiện cáo người dân đã xúc phạm cá nhân mình, v.v. Đáng thương thay, đáng buồn thay, khi một Đất Nước có truyền thống đạo Phật hàng ngàn năm giờ đây lại xuất hiện trong tâm tưởng người dân lương thiện không ít “ác tăng”!

Đọc tiếp Trí thức Việt xưa – nay phê phán sự suy đồi của Phật giáo ra sao?

Nhớ Mẹ

Viết trong mùa Báo Hiếu

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Mấy hôm trước, trong khi Mẹ thở hắt từng hồi, mắt Mẹ chợt ứa ra một giọt lệ, khi đứa con gái út chưa bay ra kịp. Và Mẹ đã thanh thản ra đi trong tiếng cầu kinh của cô út và sự quây quần của đàn con lũ cháu – những sinh linh mà Mẹ yêu thương nhất trên cõi đời phù du này… Đọc tiếp Nhớ Mẹ

Xót thương và phẫn nộ

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Mấy hôm nay, gương mặt tựa thiên thần của cô bé trên tấm ảnh này ám ảnh tôi tựa một lời cầu khẩn, trách móc, lên án: 

Sao các người lại để cái chuyện đau lòng đó diễn ra, không chỉ đã cướp đoạt tuổi trẻ – sinh mạng tôi mà còn vấy bẩn lên danh dự của tôi bằng sự vu khống đểu cáng, khốn nạn? Tôi đã buộc phải xa rời thế gian này ở tuổi hoa niên, giữa lúc đang mơ bao giấc mộng đẹp cho đời, nhưng đã không có được một sự an ủi bé nhỏ nào của sự tử tế dành cho bố mẹ, các em và các bạn tôi đương ngơ ngác mòn mỏi sống giữa cái môi trường sắp cạn kiệt tình yêu thương?…

Đọc tiếp Xót thương và phẫn nộ

“Huyền thoại” thời Mạt và ông nhạc sĩ cầm đá tự ghè chân mình

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Trong cái thời buổi “Mạt” đủ thứ này, biết bao hiện tượng được gọi là “văn hóa” giống như “Huyền thoại” liên tục nảy nở, khiến thiên hạ khóc dở mếu dở, cười trong chua chát, thậm chí lo âu và hoảng sợ đến thót tim… 

T. cận tôi khi nhìn trên sân khấu trước phiên khai mạc kiêm bế mạc Đại hội 13 Hội Liên hiệp VHNT Hà Nội ngày 27/7/2022, thấy một hình ảnh mà không tin vào mắt mình, tưởng là anh bạn quay phim nghịch ghép ảnh, nhưng hóa ra không phải thế! 

Phải chăng là “Huyền thoại” lại xuất hiện?

Đọc tiếp “Huyền thoại” thời Mạt và ông nhạc sĩ cầm đá tự ghè chân mình

“Những bữa ăn láo xược!”

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Câu thơ phẫn nộ trên là của cha tôi – nhà văn Lưu Trọng Lư viết từ hơn ba chục năm trước. Cho đến hôm nay, sự phẫn nộ có sức khái quát đầy rung cảm của tâm lý số đông người dân lương thiện đó còn tăng gấp bội, trước một sự thật đắng ngắt và đáng ghê tởm về tình trạng tham nhũng – đục khoét ngày một tàn tệ, ngày càng khốn nạn hơn của lũ quan tham có nguy cơ đưa Đất Nước tới thảm trạng diệt vong. 

Đọc tiếp “Những bữa ăn láo xược!”

Nén nhang vĩnh biệt vị “Phúc ông” tái thế

FILE PHOTO: Japanese Prime Minister Shinzo Abe visits the Japan House to greet his country’s Olympic athletes and delegates, in Rio de Janeiro August 21, 2016. REUTERS/Bruno Kelly/File Photo

Có một câu chuyện từng xảy ra ở nước Nhật, để lại trong tôi cái ấn tượng đầy xúc cảm không bao giờ phai nhạt: ở một thị trấn nhỏ, người ta có ý định phá bỏ một đoạn đường ray tàu hỏa trong một quy hoạch giao thông. Nhưng người ta đã kịp phát hiện ra: có một chú bé nhà nghèo hàng ngày vẫn lên con tàu của đoạn đường đó đến trường, vì thế đã cho tạm dừng lại việc phá dỡ đường tàu tới hết năm học đó, khi chú bé chuyển sang trưòng khác…

Đọc tiếp Nén nhang vĩnh biệt vị “Phúc ông” tái thế

Mái chùa che chở hồn dân tộc

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Có thể tự hào khẳng định ngay một điều, bằng câu thơ đã trở nên quen thuộc với nhiều người: “Mái chùa che chở hồn dân tộc“… 

Qua vài ngàn năm, mái chùa đã là hình ảnh thân quen, trở thành một hình ảnh tiêu biểu của làng quê Việt, đi vào tiềm thức của cả một dân tộc: “Chùa xưa ở lẫn cùng cây đá/ Sư cụ nằm chung với khói mây” (Nguyễn Khuyến) – “Bầu trời cảnh Bụt/ Thú Hương sơn ao ước bấy lâu nay/… Thoảng bên tai một tiếng chày kình/ Khách tang hải giật mình trong giấc mộng” (Chu Mạnh Trinh)…

Đọc tiếp Mái chùa che chở hồn dân tộc

Văn học còn có ích gì hôm nay? Vì sao tôi viết?

Nhân Hội nghị Những người viết văn trẻ toàn quốc lần X diễn ra tại Đà Nẵng, và hai cuộc Hội thảo văn xuôi và thơ: “Vì sao chúng ta viết”.

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

I. Mấy câu hỏi, đúng hơn là những ý tưởng như bâng quơ, có gì hơi cổ lỗ, song vốn nằm sâu trong tiềm thức và có khả năng đánh thức sự lười biếng của tư duy giữa bao lo toan bề bộn đời thường lắm khi thấm máu và nước mắt: “Vì sao tôi viết“, “Văn học có ích gì cho xã hội?”, “Ngày hôm nay, văn học có cần thiết lắm không? Cần cho ai?”, “Văn học với thực tại xã hội?”, “Điện ảnh cần gì ở văn học”, v.v. 

Đọc tiếp Văn học còn có ích gì hôm nay? Vì sao tôi viết?

Một viên ngọc vùng Tây Bắc: Mường Ảng – Mường Khoe cái Đẹp

Châu Hồng Thủy

Mường Ảng là điểm đến của chúng tôi trong chuyến đi Tây Bắc lần này, âu cũng là do sự run rủi ngẫu nhiên, đúng hơn là sự mách bảo không hề tình cờ của hồn vía Văn hoá Thái ẩn chứa trong một dự án điện ảnh mà chúng tôi đang trong quá trình chuẩn bị – bộ phim màn ảnh lớn “Xoè trinh nữ”.

Lần đầu tiên tôi biết đến cái tên Mường Ảng vào năm 1977, khi dẫn đoàn Giáo sinh Trường CĐSP Tây Bắc đi thực tập ở huyện Điện Biên. Lúc ấy, Mường Ảng chỉ là một xã của huyện Tuần Giáo tỉnh Lai Châu, nằm giữa chặng đường nối Tuần Giáo với Điện Biên. Những năm sau, đi công tác Điện Biên, Lai Châu, xe của chúng tôi cũng chỉ lướt qua Mường Ảng mà không dừng lại. Đọng lại trong trí nhớ của tôi, Mường Ảng chỉ là một cái tên trong nhiều cái tên đánh dấu mốc cây số trong đoạn đường lên “Điện Biên vời vợi nghìn trùng…” 

Đọc tiếp Một viên ngọc vùng Tây Bắc: Mường Ảng – Mường Khoe cái Đẹp

Một xã hội trong guồng “chạy” điên cuồng

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Nhiều người đã kể rõ và lý giải hiện tượng CHẠY cho đến nay đã trở thành những guồng quay điên cuồng trên các lĩnh vực, trong các giới xã hội – chạy Quyền, chạy Chức, chạy Dự án, chạy Danh hiệu, chạy Bằng cấp, chạy Giải thưởng, chạy Cúp vàng, chạy Thành tích, chạy Điểm, chạy Vai diễn, chạy Lớp, chạy Tội, v.v. Đã “Chạy” thì phải bắt buộc “Mua”, “Bán”, mua bán bằng bất cứ giá nào, thậm chí bằng cả nhân phẩm. Guồng quay ấy khiến cả xã hội nháo nhác, mê dại, đã khiến con người tha hóa một cách nhỡn tiền; và phần nhiều những “chủ nhân” đứng ra tổ chức & điều hành các guồng quay đó thực chất là những kẻ “làm tiền” một cách thô bỉ ngày càng lộ rõ bản chất dù có khoác cái vỏ văn hóa sang trọng đến đâu!

T. cận tôi chỉ dám xin kể lại vài mẩu chuyện Bi – Hài về cái Guồng Chạy – Mua Bán này trên vài lĩnh vực mà đã trót được nghe, được “mục sở thị”, và xin được giấu tên tuổi vì sự nể nang, tôn trọng…

Đọc tiếp Một xã hội trong guồng “chạy” điên cuồng

Quan hộ đê Bắc thành Lê Đại Cang

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Cách đây mấy năm, trong khi làm phim tài liệu chân dung “Lê Đại Cang – nhân cách bậc quốc sĩ”, nhà báo – Tổng BT tạp chí Văn Hiến Nguyễn Thế Khoa đã đưa tôi tới sông đào Ngũ Huyện Khê để ghi hình ảnh bộ cho phim này.

Ngũ Huyện Khê là một chi lưu của sông Đuống, bắt nguồn từ địa phận huyện Đông Anh, Hà Nội và đổ vào sông Cầu tại thành phố Bắc Ninh. Sau đó, tôi đã lang thang bằng tàu thuyền là chủ yếu, đi dọc sông Hồng và một vài đoạn sông nhánh quan trọng đến với các làng xã truyền thống vùng châu thổ Hà Nội, để mong tìm được dấu vết của cụ Lê Đại Cang thời được vua Minh Mệnh sung cho chức “Quản lý Nha Đê chính Bắc thành”, mà theo một số tư liệu thành văn và truyền miệng, cụ đã được một vài nơi tôn làm Thành hoàng làng… Đọc tiếp Quan hộ đê Bắc thành Lê Đại Cang

Sự “điêu tàn” của một nền điện ảnh

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Xin mượn tạm tên tập thơ của thi sĩ họ Chế để miêu tả cảnh tượng cơ quan cũ của tôi trong ngày 30 tháng 4 lịch sử, cùng tâm trạng chung của nhiều cô bác, anh chị em từng làm việc tại đây: Hãng phim truyện VN, 4 Thụy Khuê Hà Nội, cơ sở làm phim truyện lớn nhất nước – mặc dù tính chất Điêu tàn mới chỉ nói được phần nào cái vẻ ngoài của hiện tượng cũng như bản chất sự việc…

Nếu một họa sĩ thiết kế phim truyện đang có ý định xây dựng bối cảnh về một Công ty, hay một Gia tộc từng có thời hoàng kim nay bị phá sản, rồi bị thời gian vùi trong lãng quên – chắc sẽ phải reo lên sung sướng, vì cái bối cảnh tự nhiên đang bày ra kia có giá trị thuyết phục hơn bất kỳ sự tưởng tượng của những họa sĩ điện ảnh tài ba nhất! 

Đọc tiếp Sự “điêu tàn” của một nền điện ảnh

“Hồn mộng” Nguyễn Du trong thơ chữ Hán

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Nguyễn Du từng viết: Tri giao quái ngã sầu đa mộng – Bạn bè thân thiết lấy làm lạ rằng sao ta hay sầu nhiều mộng? Và ông trả lời luôn: Thiên hạ hà nhân bất mộng trung – Nhưng thiên hạ ai là người không ở trong mộng? (Ngẫu đề). Ông tuyên bố: Trần thế bách niên khai nhãn mộng – Cuộc trần thế trăm năm chỉ là giấc mộng khi mắt mở, và: Mộng trung minh phân kiến – Nay trong mộng thấy rõ ràng (Ký mộng)(1).

Đọc tiếp “Hồn mộng” Nguyễn Du trong thơ chữ Hán

Đêm tân hôn thế kỷ

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

Truyện lịch sử

Trong một ngôi nhà của quan lại ở Kinh thành Thăng Long, có một cuộc gặp kín giữa vài nho sĩ vốn là tôi trung của nhà Lê, cùng đôi người thuộc phe chúa Trịnh. Siêu quận công, danh sĩ Ôn Như Nguyễn Gia Thiều cũng ở đó. Sau mấy câu bàn luận về thời cuộc, một vị cầm tờ giấy viết đặc chữ Nho, đứng dậy vẻ hể hả:

– Tôi xin hiến các vị một bài hành, vừa viết đêm trước đây!

                                           “TÂY SƠN HÀNH

Đọc tiếp Đêm tân hôn thế kỷ

Từ anh hùng “Ilia Muromet” tới quái vật “Leviathan”

Mai An Nguyễn Anh Tuấn

(Xem bộ phim Nga “LEVIATHAN” 2014)

Xem xong phim “LEVIATHAN”, tôi nhớ tới bộ phim màu Liên-xô “ILIA MUROMET” từ hơn nửa thế kỷ trước và chợt nghĩ: nhiều người có tuổi thơ đã từng say mê dán mắt trên màn ảnh bộ phim quay về một câu chuyện cổ tích Nga nọ, nếu hôm nay được xem bộ phim Nga hiện đại “LEVIATHAN” dựa theo câu chuyện về một quái vật thần thoại trong Kinh Thánh, chắc sẽ bàng hoàng, ngỡ ngàng đến đau đớn… Cái vẻ đẹp phi thường của dũng sĩ huyền thoại Nga chiến thắng rồng lửa nhiều đầu để bảo vệ hạnh phúc dân lành giờ đã biến mất tăm, chỉ còn lại trên đất nước hùng vĩ ấy sự thống trị & lộng hành của cái ác, sự giả dối đáng kinh tởm, trở thành lãnh địa của những kẻ ngang nhiên chà đạp lên quyền sống người lương thiện, bên đống xương mục của Cá Ông voi, Vua Biển cả – vết tích sót lại của một thời cổ tích tựa ánh tàn của mơ ước Con người từ ngàn xưa đang hấp hối…

Đọc tiếp Từ anh hùng “Ilia Muromet” tới quái vật “Leviathan”