Tình yêu chân thật

“Đừng nghĩ rằng tình yêu cần phải phi thường mới là tình yêu chân thật. Điều chúng ta cần là yêu mà không cảm thấy mệt mỏi.”

Trần Thị Thu Hiền dịch

.

Do not think that love, in order to be genuine, has to be extraordinary. What we need is to love without getting tired.

Mother Teresa

Chuyện chiếc máy tái chế vỏ chai

Cửa hàng rau quả

Chào các bạn,

Mình kể với các bạn câu chuyện mình quan sát được về chiếc máy tái chế vỏ chai của cửa hàng rau quả Food World ngay trước cửa nhà mình nhé. Câu chuyện này phản ánh sự ý thức cao hơn về nếp sống hàng ngày của cả người dân lẫn giới kinh doanh. Họ đưa ý thức môi trường vào các sản phẩm kinh doanh để kiếm tiền và gìn gữ môi trường  🙂

Phân loại thùng rác

Thông thưởng dân chúng Mỹ vẫn dùng khoảng ba loại hộp rác: (1) Hộp rác đủ loại tả phí lù (2) Hộp rác chứa vỏ chai như Cocacola, vỏ hộp nước lọc Poland Spring và (3) Sách báo cũ, hộp các tông.

Họ để sẵn sàng mấy thùng rác trước cửa nhà, và hàng tuần vào một ngày cố định có chiếc xe đến lấy mấy thùng rác đi để xử lý. 🙂

Nhưng cách đây độ sáu tháng, một quái vật đã xuất hiện ở một gian của cửa hàng. Đó là một chiếc máy Tomra xấu xí đã qua sử dụng được đặt ở bên cạnh ngăn hàng chính. Rất tiếc là mình đã không chụp được chụp ảnh chiếc máy đó để post lên đây. Chi có chiếc ảnh của chiếc máy mới cách đây ba tháng ở dưới đây 🙂

Mình cũng không muốn nói tới chiếc máy cũ đó nếu không có lý do lịch sử sau đây: 🙂

Hộp nước– Mình vẫn chưa chăm lắm chuyện uống nước lọc chưa đun sôi nên mua hộp nước lọc Poland Spring để uống dần. Mình để ý là khi mua cửa hàng tính giá tiền đắt hơn tới gần gấp rưỡi giá rao ($6.99 thay vì $4.99). Hóa ra họ tính tiền deposit.

– Vậy là vào một buổi chiều đẹp trời mình hăm hở mang vỏ chai nước đi trả cho chiếc máy cũ đó để lấy lại tiền deposit 🙂

Máy tái chế vỏ chai Tomra mới

– Chiếc máy cũ đó thoạt trông thì giống chiếc máy mới. Có một đồng hồ đếm tiền dựa vào số vỏ chai trả lại. Có một lỗ trống để đẩy vỏ chai vào. Máy có camera bên trong để đọc mã vạch của vỏ chai và xác định là vỏ chai là vỏ Cô ca cô la, vỏ chai bia, vỏ nước lọc… để tính tiền trả lại. Đơn giản như vậy thôi 🙂

– Để cho vỏ chai vào máy, mình phải ném chúng vào qua lỗ hổng. Mình đẩy các vỏ chai vào nhanh chóng và  hàng loạt. Thình lình, máy bị tắc cơ khí ở trong do không nhận diện ra được cú ném bóng chuyền 🙂 Máy tắc và đứng yên tại chỗ kêu tu tu 🙂

Máy Tomra

– Một ông già xuất hiện, ông cũng là người trả vỏ chai như mình thôi. Nhưng ông yêu thích công việc trả lại vỏ chai này. Ông rất thạo chiếc máy này. Ông thò tay vào trong lỗ hổng của máy và khui móc gì đó định vị lại vỏ chai nhanh nhưng phức tạp. Ông lôi ra được chiếc vỏ chai mình đã ném vào máy và chiếc máy hoạt động lại được. 🙂 Điều đặc biệt là ông không cần chìa khóa của máy mà hoàn toàn dựa trên tay quen 🙂 Mình hôm đó cực kỳ ấn tượng 🙂

– Sau khi mình trả vỏ chai xong thì mấy người khác cũng tới trả. Có người mang mỗi chiếc vỏ Cô ca thôi, thối lại chừng được $0.2 nhưng cũng trả. Khi được hỏi sao mang ít thế này mà ông cũng đem ra trả, ông kia bảo mình là “Để đòi lại tiền!” 🙂 Đòi lại công lý 🙂 Nhưng mình biết là dân Mỹ kỷ luật tốt, có cầm chiếc vỏ chai đó cũng chẳng biết vứt đi đâu. Vứt vào thùng rác recycle thì ít qua không bõ. Lỡ bỏ ra ngoài đường mà người khác thấy họ cũng nhắc cho vì như thế là vô ý thức. Hay nếu được mấy anh cảnh sát thấy được thì dễ là người đó được giao cho nhặt rác trên đường cao lộ hay quét rác ở khu phố đó đền tội cũng nên 🙂

Hôm đó đi trả vỏ chai mình rất vui vì quan sát được những điều thú vị 🙂

Máy Tomra có băng truyền 🙂

Sau đợt đó độ ba tháng, có lẽ chủ cửa hàng rau quả thấy ba con yêu quý chiếc máy mới và nghịch hay quá nên đầu tư chiếc máy mới hơn. Mình ra thử và thấy ngay đặc điểm sáng tạo về kỹ thuật:

Chiếc máy mới có chiếc băng chuyền kéo nhẹ vỏ chai vào để máy đọc mã vạch nhẹ nhàng. Thiết kế như thế này thì không lo gì chuyện máy bị tắc do người trả phải ném vào. Rất nhẹ nhàng êm dịu.

Mình thấy hay nên chụp mấy kiểu ảnh để chia sẻ với các bạn chuyện đời thường. 🙂

Nếu trong cộng đồng bạn đang ở có gì hay, bạn cũng viết bài chia sẻ với vườn chuối nhé 🙂

Nếu kỹ sư của chúng ta thiết kế ra nhiều đồ tiện dụng thế này sản xuất ở trong nước tạo ra công ăn việc làm và xuất khẩu đi thì hay nhỉ?

Cảm ơn các bạn và chúc một ngày tốt lành,

Hiển.

Truyền Thuyết

Thuở xa xưa, Thượng Đế sống một mình. Người không nhận ra nỗi cô đơn cho tới một ngày ý tưởng loé lên trong Người : ta sẽ tạo ra thế giới .

Nhưng Người thật lười biếng , Người suy nghĩ rất nhiều về sự cần thiết việc tạo ra “một thứ gì đó” hay không . Cuối cùng thì uể oải , Người từng chút một xây dựng cái mà Người cũng chẳng biết là gì : “kệ , ta cứ xây .”

Người tạo ra vũ trụ, Người tạo ra những vì sao, Người tạo ra những dải Ngân Hà … Ngày nọ, Người chợt nhận ra có một hành tinh bé nhỏ thật đẹp, Người cảm thấy yêu quý và đặt tên là Trái Đất.

Người muốn trao cho Trái Đất những ưu tiên mà không ở đâu có. Vậy là Người tạo ra những Đại Dương rộng lớn, Người dựng lên những ngọn núi cao , những cánh đồng đầy tuyết, những sa mạc ngập tràn cát … , Người mỉm cười .

Nhưng ngắm nhìn thế giới nhỏ bé mình tạo ra một mình, bỗng Người càng cảm thấy cô đơn. Thật lạ, Người chẳng hiểu : “chẳng lẽ ta lại phá đi ? ” . Nhưng biết bao công sức … Người suy nghĩ … “ta … cần làm cái gì đó khác hơn, đặc biệt hơn ”

Người tạo ra muôn loài !

Người tạo ra mưa, mưa nhiều lắm. Người gieo những mầm sống phức tạp xuống Đại Dương, Người trồng cây cỏ trên những cánh đồng tuyết. Từng chút, từng chút một, Người chờ đợi : “ta sẽ thành công, và ta sẽ hết cô đơn ” .

Và Người không phải thất vọng, những mầm sống lớn dần lên, bao phủ một cách sống động hành tinh Trái Đất. Thượng Đế hạnh phúc, Người mặc sức sáng tạo, Người tạo ra hết loài này tới loài khác, Người còn để chúng tự phát triển và sinh ra loài mới nữa, Người đặt tên cho từng loài. Nhưng than ôi, Người lại là một Thượng Đế đãng trí, Người thậm chí chẳng nhớ nổi tên mà Người đã đặt. Người quyết định phải nói cho tất cả biết : “ta chính là Thượng Đế, ta tạo ra thế giới, ta tạo ra các ngươi. Vậy các ngươi phải biết ơn ta, và khi ta…hỏi, các ngươi phải nói cho ta biết các ngươi là ai 😉 ” .

Tất nhiên tất cả đều biết ơn Thượng Đế, Người tạo ra tất cả mà. Muôn loài nhớ ơn Thượng Đế, bằng cách này hay cách khác tỏ lòng tôn kính với Người : Gà trống gáy mỗi sáng khi thức dậy chào Thượng Đế, Chó Sói hú với Trăng để nhớ về Người, hay Cá Voi đập đuôi thật mạnh như vẫy chào. Nhưng Người vẫn cảm thấy không đủ. ” Ta đã thiếu điều gì sao , sao ta vẫn cảm thấy cô đơn, sao ta vẫn cảm thấy cô đơn ?” Người tự hỏi.

Và một ý nghĩ loé lên .

Rồi Người lại đắn đo .

Rồi Người lại suy nghĩ.

Rồi Người quyết định.

Người tạo ra Con Người, những sinh vật giống Người nhất. Người ban cho Con Người cái mà tất cả muôn loài đều không có được : trí thông minh. Người cho Con Người hình dạng giống Người nhất. Người cho Con Người ngôn ngữ để có thể nói chuyện được với nhau, để có thể nói với Người rằng : “chúng con yêu mến Thượng Đế biết mấy, cảm ơn Người đã tạo ra chúng con “. Người ấp ủ hy vọng cuối cùng : lần này, Người sẽ hết cô đơn 😉 .

Nhưng Thượng Đế đã thất vọng. Loài Người thật bội bạc . Họ không nhớ tới Người , họ không biết Người là ai , họ không tin Người khi Người nói với chúng rằng chính Người tạo ra chúng . Than ôi , lần đầu tiên Người biết đến điều còn hơn nỗi cô đơn .

Vượt qua cái gọi là buồn phiền, bĩnh tĩnh lại, Thượng Đế nghĩ. Lần này Người nghĩ rất lâu, lâu lắm. Lâu tới mức Con Người đã dần chinh phục được cái thế giới do Người tạo nên, lâu tới mức Con Người dùng trí thông minh mà Người ban tặng dần làm chủ muôn loài còn lại, lâu tới mức mà mọi sinh vật hầu như đã quên mất Thượng Đế, chỉ còn nhớ tới Con Người. Người quyết định hành động .

Thượng đế tặng cho Con Người món quà cuối cùng mà Người có : Cảm Xúc . Và thế giới bỗng dưng hỗn loạn : Con Người đã biết vui , biết buồn , biết đau khổ, biết yêu thương. Con Người biết được những cảm xúc thật lạ : hạnh phúc nhiều lắm, vui nhiều lắm, nhưng đau đớn cũng nhiều lắm. Con Người ỉ lại có trí thông minh, Con Người tin dựa vào nó Con Người có thể chế ngự được cảm xúc, còn thể tự tạo niềm vui cho chính mình, có thể chữa lành vết thương không nằm trên thể xác. Nhưng Thượng Đế mỉm cười : ta biết chắc ^^ .

Và Thượng Đế lại đúng . Con Người đã vượt qua Đại Dương , đã trèo lên những ngọn núi cao nhất, đã băng qua biết bao cánh đồng băng. Nhưng vẫn có những điều Con Người không làm nổi : kiềm chế cảm xúc của chính mình. Khi nỗi đau thật sự quá lớn, Con Người cảm thấy bất lực. Như một tảng đá đè nặng trái tim, một hố đen tự tạo trong tâm hồn , Con Người gục ngã . Và lúc đó , Thượng Đế xuất hiện .

Người thì thầm với Con Người : ” Con yêu của ta, hãy để ta kể cho con biết một điều. Nỗi đau của con có là gì khi so với nỗi đau của ta, nỗi đau của người Cha, người Mẹ bị chính đứa con yêu dấu nhất của mình ruồng bỏ. Nỗi đau của niềm hy vọng lớn lao nhất lại là sự thất vọng cùng cực nhất. Nhưng hơn hết, chính là nỗi đau khi chứng kiến chính đứa con của mình chìm trong đau đớn và chẳng thể vượt qua . Con thân yêu, ta đã cho con tất cả những gì tốt đẹp nhất. Ta có thể lấy lại Cảm Xúc để con không phải đau khổ nữa. Nhưng ta không muốn. Con có thấy con trưởng thành biết bao sau mỗi lần như vậy – chỉ trừ lần này, khi nỗi đau lớn quá, phải không con ? Ta sẽ ở đây, mãi mãi. Con không cần phải nhớ về ta, con cứ sống với niềm vui, hạnh phúc lớn lao cùng những niềm đau nho nhỏ . Nhưng khi nỗi đau đó trở nên quá sức chịu đựng của con, khi con cảm thấy con không còn điểm tựa, không còn nơi nào để thuộc về, không còn Con Người nào quan tâm hay nhớ đến con : hãy nhớ, ta vẫn ở đây, mãi mãi dang rộng vòng tay với đứa trẻ yêu thương của ta “. Và Con Người biết khóc.


Fangdi

Tranh luận dân chủ

Chào các bạn,

Nhân dịp chúng ta vừa tạm ngưng cuộc thảo luận sôi nổi, hấp dẫn và đáng làm trường hợp nghiên cứu (case study) cho các bạn muốn nghiên cứu về nghệ thuật tranh luận, về bài Ánh sáng và Bóng tối – Bạn chọn cái nào? vừa qua, chúng ta hãy tóm tắt một vài điểm chính về nghệ thuật tranh luận dân chủ.

Nghệ thuật tranh luận dân chủ là vấn đề lớn với đất nước chúng ta, đang dân chủ hóa từng bước từng ngày. Tiến trình dân chủ hóa tốt và nhanh đến đâu tùy theo chúng ta xây dựng được truyền thống tranh luận dân chủ tốt đến đâu.

Đối với chúng ta, xây dựng dân chủ là xây dựng một truyền thống văn hóa tranh luận mới, vì văn hóa truyền thống của chúng ta là văn hóa “đồng thuận”, mà văn hóa tranh luận dân chủ là văn hóa “Đồng ý‎ rằng chúng ta bất đồng ý” (Let’s agree that we disagree).

Văn hóa đồng thuận—mọi người đồng ý ‎ về mọi điểm–thực ra rất tốt cho sức mạnh tập thể. Vấn đề là, ngày nay chuyện mọi người đều đồng ‎ý về mọi vấn đề hầu như không thể xảy ra, vì chúng ta đã du nhập nền văn hóa lớn rộng của thế giới với đủ mọi trường phái tư tưởng, triết l‎ý, văn hóa… khác nhau. Ngay cả những người trong một nhóm tuổi, một thế hệ, đã có nhiều suy nghĩ và ý thích khác nhau, huống chi là những người khác thế hệ, khác dân tộc, khác giáo dục, khác kinh nghiệm… Khi có nhiều khác nhau trong cá tính mà đòi là phải đồng thuận, thì chỉ có một cách là một nhóm mạnh đặt chuẩn bắt mọi người khác tuân theo, và như thế là có áp bức và mâu thuẫn. Các mâu thuẫn này—ngấm ngầm hay bùng phát—đều làm yếu sức mạnh tập thể. Vì vậy, biện pháp tốt nhất để mọi người cùng vui vẻ với nhau là “đồng ‎ý rằng chúng ta có thể bất đồng ý”, ngoại trừ không được bất đồng ‎ý về qui luật này. 🙂

Nhưng tại sao ta lại nói đến “tranh luận”?

Nếu tư tưởng khác nhau thì đương nhiên đi đến tranh luận. Ta có thể dùng từ “đối thoại”, nhưng từ “tranh luận” chính xác hơn, vì (1) trong các vấn đề nóng bỏng, đối thoại thường đưa đến tranh luận, và (2) tranh luận thường tốt hơn là đối thoại xìu xìu ển ển, vì khi các “đối thủ” tranh luận kịch liệt, mỗi bên sẽ cố gắng đưa các luận cứ mạnh nhất mà mình có thể tìm ra, nhờ đó mà tư tưởng sáng tạo được sinh ra rất nhiều trong mỗi cuộc tranh luận. Tranh luận luôn luôn đưa đến sáng tạo.

Tranh luận thế nào?

Các điều nên tránh:

• Đừng tấn công cá nhân: Tranh luận là nói về vấn đề, không phải là về người đang tranh luận, cho nên không nên tấn công cá nhân, như là: “Anh là người miền trung (hay công giáo, hay dân kỹ thuật…) anh không biết được việc này” hay “Anh đã li dị vợ, chống phụ nữ là phải rồi,” hay “Vợ anh mà còn bất đồng ý‎ với anh huống chi là tui.”

Khi tấn công cá nhân xảy ra, cuộc tranh luận đổ vỡ ngay. Trong giới luật sư, người nào làm thế sẽ bị chánh án chỉnh ngay trong toà và bị các luật sư khác xem thường ngay (như là thiếu lễ nghĩa).

• Đừng lái vấn đề khỏi vấn đề chính. Làm tốn thời giờ mọi người. Bồi thẩm đoàn hay người nghe sẽ rất bực mình, và có thể cho bạn thua.

• Lấy ý và đừng quá câu nệ vào ngôn ngữ (Trừ khi bạn cố tình muốn làm cho bồi thẩm đoàn hay người nghe bị lùng bùng về lý luận của bên kia, chẳng hạn. Đây là đòn thuộc loại ma đạo, và có thể bị backfire—dội ngược lại mình–dễ dàng. Ví dụ, bồi thẩm đoàn (hay người nghe) thấy mình cứ kiếm chuyện với từ ngữ mãi và không tập trung vào vấn đề chính, có thể nổi xùng và cho mình thua).

Các điều nên làm:

• Tương kính nhau một tí, dù là đang ra chiêu rất mạnh. Xem người kia là bạn, dù mình đang chống tư tưởng của bạn kịch liệt, làm cho mình thấy vấn đề rõ hơn.

• Làm việc tận lực: Tức là nếu có tư tưởng mới thì tung ra, đừng giữ lại, vì tư tưởng là hoa trái của tranh luận.

• Khi đã hết ý thì nên ngưng dù là chưa kết luận gì được. Hết ý là khi mọi người bắt đầu lập lại điều mình đã nói mà không thêm được gì mới cả.

• Sau khi đã hết ý, hay hết giờ, thì bắt đầu vui chơi với nhau việc khác.

Các luật sư “giết nhau” trước tòa, hay các chính trị gia “thanh toán” nhau dữ dội trên TV, cũng là một loại kịch cao cấp mà thôi. “Đánh nhau” xong thường rủ nhau đi uống cà phê, dù là các cử tri hay thân chủ ít thấy chuyện đó.

Trong một hệ thống dân chủ, tranh luận không phải là làm quyết định. Tranh luận chỉ để mang ra ý tưởng sáng tạo. Quyết định thường được làm sau đó theo thủ tục hành chánh đã ấn định trước, như là bỏ phiếu ở quốc hội, quan chức hành pháp làm quyết định, đi bầu… Dù là cách quyết định nào thì chúng ta tin rằng các quyết định đó cũng đã thừa hưởng được nhiều tư tưởng sáng tạo do tranh luận trước đó mang lại.

Vấn đề tranh luận dân chủ là vấn đề rất khó khăn cho dân Việt. Ở các cộng đồng người Việt nước ngoài, chúng ta vẫn có một khuynh hướng là đè bẹp tiếng nói khác với tiếng nói của nhóm mạnh nhất, và hàng ngày vẫn có có nhiều chuyện chưởi bới nhau thay vì đối thoại hay tranh luận. Ở trong nước thì chỉ có một tiếng nói đồng thuận, và từ “phản biện” vẫn là từ … nhậy cảm 😦

Vì vậy tất cả chúng ta cố gắng xây dựng văn hóa tranh luận dân chủ cho một Việt Nam mới, dân chủ và phú cường.

Chúc các bạn một ngày vui.

Mến,

Hoành

Bài liên hệ: Tranh luận là gi?

© copyright 2010
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com