Elections

Tư duy dân chủ

Chào các bạn,

Đây chẳng phải là bài viết chính trị về dân chủ. Mình chỉ muốn nói: Làm thế nào để mỗi người chúng ta có được tư duy dân chủ? Đất nước không thể có dân chủ nếu mỗi người dân không biết tư duy dân chủ.

Dân chủ là một từ rất rộng và có nhiều ý nghĩa khác nhau. Để giản dị hóa vấn đề chúng ta tạm lấy một định nghĩa thật hẹp: Dân chủ là ai cũng có quyền nói lên ý của mình. Đó là dân chủ – quyền tự do phát biểu ý kiến.

Nhưng trước đó phải có khung pháp luật: Có những điều cấm nói hay bị giới hạn nói, không tự do thả dàn được. Những điều như là vi phạm an ninh quốc phòng, nói dối về kinh doanh hay về người khác, những bí mật kinh doanh, những điều xâm phạm thuần phong mỹ tục… Những điều này hoặc là không được nói đến, hoặc chỉ được nói đến trong phạm vi hẹp của một số người có liên quan. Đây là những hạn chế về tự do phát biểu.

Trong những hạn chế đó, chúng ta được tự do phát biểu ý kiến. Và đây là dân chủ.

Nhưng chúng ta có thực sự dân chủ không? Trong gia đình, ta có khuyến khích con cái nói lên ý kiến không, hay chỉ có một chiều – bố mẹ nói và con phải nghe theo, không thắc mắc giải thích gì cả?

Trong trường học cũng vậy, thầy cô có khuyến khích học sinh phát biểu ý kiến, nêu thắc mắc, gợi mở phản biện hay không? Hay chỉ một chiều, thầy cô nói học sinh nghe?

Trong những công việc chung của làng xã. Mọi người có cùng bàn luận, cùng bầu ban chấp hành dự án, cùng trao đổi những vấn đề chính của dự án không? Hay chỉ là một thiểu số quan chức quyết định mọi sự như… quan chức, để đôi khi thành hành dân?

Các bạn, con người tạo ra cơ chế. Nếu chúng ta không quen sống dân chủ từ thuở một hai tuổi, thì dù có vẽ ra cơ chế nào, khả năng vẫn rất cao là chúng ta không quen dân chủ, vẫn lối hành xử một chiều, vẫn không biết mời mọc để lấy ý kiến của nhau, vẫn thích bảo thủ suy nghĩ của mình, vẫn rất sợ những phân tích và tranh luận trái chiều.

Các bạn có biết là khiêm tốn và yêu người giúp chúng ta trọng người khác, trọng ý kiến và cảm xúc của người khác, thích hỏi xin ý kiến người khác, thích có giải pháp mà mọi người đều vui không?

Tư duy tích cực, vì vậy, là nền tảng của nếp sống dân chủ và của chế độ dân chủ thực sự.

Nghĩa là cách tư duy riêng của mỗi chúng ta trực tiếp ảnh hưởng đến cơ chế chính trị xã hội của cả nước. Nếu bạn không biết yêu người khác, không biết tôn trọng ý kiến người khác, không thích lắng nghe, không biết hòa hợp, thì bạn không thể thúc dẩy dân chủ được, mà sẽ thích hợp với một chế độ độc đoán hơn.

Vì vậy, muốn có dân chủ, hãy bắt đầu bằng yêu người, trọng người, lắng nghe người.

Chúc các bạn luôn dân chủ.

Mến,

Hoành

© copyright 2016
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

2 cảm nghĩ về “Tư duy dân chủ”

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s