Chào các bạn
Ước mơ của mình khi mới về nhà Lưu Trú sắc tộc là dựng một Nhà Sàn và một Cây Nêu trong khuôn viên, như một biểu tượng đặc trưng của nét văn hóa Tây Nguyên cho nhà Lưu Trú sắc tộc.
Vì vậy, mùa hè năm 2011 mình mời gọi các em học sinh nam lớp 11 và lớp 12 ở lại giúp, và nhờ một số phụ huynh biết làm nhà sàn thiết kế và tính toán vật liệu cho mình.
Sau khi chuẩn bị xong phần vật liệu chính như các trụ gỗ lớn, gỗ đóng sàn…
Tác giả: Anthony De Mello
Việt dịch: Phạm Thu Hương
Chẳng có ai dữ dằn với bạn. Một người nào đó dữ dằn với hình ảnh cô ấy hay anh ấy nghĩ bạn là, chứ không phải là với bạn. Chẳng ai đã từng bác bỏ bạn, họ chỉ bác bỏ hình ảnh họ nghĩ bạn là. Nhưng điều đó có hai hướng. Cũng chẳng có ai đã từng chấp nhận bạn. Cho đến khi họ tỉnh thức, họ đơn giản chấp nhận hay bác bỏ hình dung của họ về bạn. Họ đã tạo nên hình ảnh của bạn và giờ họ đang từ chối hay chấp nhận hình ảnh đó. Hãy xem việc này tàn phá thế nào khi ta đi sâu vào trong đó. Có một chút quá tự do. Nhưng sao mà dễ dàng yêu mọi người đến thế khi bạn hiểu được điều đó. Sao mà dễ dàng yêu mỗi người đến thế khi bạn không đồng hoá với những gì họ hình dung về bạn và về họ. Thật là dễ dàng yêu mọi người, yêu mỗi người.
Tôi quan sát “tôi đối tượng” (“me”) nhưng tôi không nghĩ về “tôi đối tượng”. Bởi việc ngẫm nghĩ “tôi đối tượng” cũng có quá nhiều ý nghĩ tồi tệ. Nhưng khi tôi quan sát “tôi đối tượng”, tôi luôn luôn nhận thức đây là một sự phản chiếu. Trong thực tế, bạn không thực sự nghĩ “tôi chủ thể” (“I”) và “tôi đối tượng” (“me”). Bạn giống như người lái xe, anh ta chẳng bao giờ muốn mất ý thức về chiếc xe. Mơ mộng cũng được nhưng đừng để mất ý thức về môi trường xung quanh bạn. Bạn phải luôn tỉnh táo.
Sau 21 năm hôn nhân, vợ tôi muốn tôi mời một người phụ nữ khác ăn tối và xem phim. Cô ấy nói: “Em yêu anh nhưng em biết là người phụ nữ kia cũng yêu anh và muốn có thời gian với anh.”
Người phụ nữ khác mà vợ tôi muốn tôi đi thăm là mẹ của tôi, mẹ là góa phụ 19 năm, nhưng do nhu cầu công việc và chăm sóc ba đứa nhỏ làm tôi chỉ có thể viếng thăm mẹ thi thoảng mà thôi. Đêm đó tôi mời mẹ đi ăn tối và xem phim. Mẹ hỏi là “Sao vậy, con có làm sao không?”
Mẹ tôi thuộc tuýp người nghi rằng cuộc gọi vào đêm muộn hay lời mời bất ngờ là dấu hiệu của tin xấu. “Con nghĩ là sẽ rất vui nếu dùng một chút thời gian với mẹ”. Tôi trả lời “Chỉ có hai mẹ con mình thôi”. Mẹ tôi suy nghĩ một hồi về chuyện này và bảo “Mẹ rất thích”.
Continue reading Hãy dành thời gian cho gia đình của chúng ta
Chào các bạn,
Chúng ta luôn lầm tưởng hạnh phúc là một cảm giác do cá sự kiên bên ngoài mang đến cho ta—người yêu tặng hoa, được giải nhất toán học, nắm được một chức vụ hiếm, thắng được nhiều tiền… Nếu hạnh phúc của ta là thế thì hạnh phúc của ta có thể chỉ dài năm phút và đau khổ đến tiesp sau đó—như là, mới được giải thường quán quân tin học, đang vỗ tay sung sướng, thì quay sang góc nhà thấy người yêu mình đang hôn anh chàng nào đó đắm đuối…
Chúng ta không biết là hạnh phúc là một quyết định của tâm trí. Chúng ta phải quyết định: “Tâm trí tôi luôn tĩnh lặng, an lạc, hạnh phúc, dù chuyên gì xảy ra, dù ai làm gì tôi, dù trời đang sập trên đầu tôi…”
Chào các bạn,
Khuôn viên nhà Lưu Trú sắc tộc mình rất rộng.
Để tập cho các em biết làm việc, biết lao động, ngoài những giờ học ở trường và những giờ học thêm, các em mỗi ngày lao động 45 phút như quyét dọn, trồng cây, tưới rau, chăn nuôi…
Vì thế chung quanh nhà sạch đẹp với nhiều cây ăn trái…
Tác giả: Anthony De Mello
Việt dịch: Phạm Thu Hương
Trong quá trình đi tìm sự tỉnh thức, bạn đừng đòi hỏi gì cả. Nó giống như tuân theo các nguyên tắc giao thông vậy. Nếu bạn không tuân theo các nguyên tắc này, bạn sẽ bị phạt. Nếu ở Mỹ, bạn sẽ lái xe về bên phải; nếu ở Anh và Ấn Độ, bạn sẽ lái xe về bên trái. Nếu bạn không làm thế, bạn sẽ bị phạt. Ở đây chẳng có chỗ cho cảm giác bị tổn thương hay yêu cầu hay kỳ vọng, bạn chỉ tuân theo những quy tắc giao thông.
Bạn hỏi khi nào lòng từ bi đến, khi nào sự có lỗi đến. Bạn sẽ biết khi bạn tỉnh thức. Nếu bạn cảm thấy có lỗi ngay tại lúc này, làm cách nào trên trái đất này mà tôi có thể giải nghĩa cho bạn được? Làm sao bạn sẽ biết thế nào là lòng từ bi?
Bạn biết đấy, thỉnh thoảng con người muốn bắt chước Thượng Đế nhưng giống như một con khỉ chơi saxophone thì điều đó cũng chẳng giúp nó trở thành nhạc sĩ. Bạn không thể bắt chước Thượng Đế bằng cách bắt chước hành vi bên ngoài của Ngài.
Bạn đã có Thượng Đế rồi. Khi đó bạn sẽ biết chính xác phải làm những gì trong một trường hợp cụ thể, với tính khí của bạn, đặc điểm của bạn và đặc điểm và tính khí của người mà bạn đang làm việc cùng.
Chào các bạn,
Vì hai người đánh nhau nên có cảm xúc ghét nhau? Hay vì hai người có cảm xúc ghét nhau nên đánh nhau?
Nếu bạn đi ra đường thấy một người đi ngược chiều, bạn và anh ta chẳng có cảm xúc ghét nhau gì cả, nhìn nhau cứ như là nhìn… người lạ, thì làm sao hai người đáng nhau được?
Nhưng nếu hai câu đã ghét nhau từ trước, như là dành nhau một cô chẳng hạn, bây giờ đi ăn cưới ai đó, gặp nhau, ngồi uống vài chai bia là có thể có ẩu đả, đâm chém không biết chừng.
Continue reading Hiện tượng tạo cảm xúc hay cảm xúc tạo hiện tượng?
Chào các bạn,
Trong cuộc sống có những chuyện đối với người này có thể là chuyện nhỏ không đáng nhớ, nhưng đối với người khác nó ghi đậm một dấu ấn mà thời gian khó có thể làm phai mờ.
Mình nhớ vào năm 1987 mình vào ở trong Buôn Eakmar cách Tp. Buôn Ma Thuột khoảng 22 km, đi về hướng Lạc Thiện và Đà Lạt, đây là một Buôn người dân tộc Êđê, mình vào đó giúp dạy các em học.
Vào một buổi chiều, mình đang soạn bài, nhìn ra cửa sổ, thấy một bé trai khoảng 10 tuổi, hai tay dấu sau lưng đứng thập thò đầu hành lang.
Tác giả: Anthony De Mello
Việt dịch: Phạm Thu Hương
Điều này chẳng liên hệ gì đến “Tôi chủ thể”(“I”), không liên hệ gì hạnh phúc. Đó là “tôi đối tượng” (“me”). Nếu bạn nhớ điều này, nếu bạn nói với chính mình một ngàn lần, nếu bạn cố gắng làm 3 bước trên một ngàn lần thì bạn sẽ hiểu được điều đó. Bạn cũng có thể không cần làm điều đó thậm chí 3 lần. Tôi không biết; ở đây không có nguyên tắc nào cả. Nhưng hãy làm nó một ngàn lần và bạn sẽ hoàn thành cuộc khám phá lớn nhất trong cuộc sống của bạn. Tống vào địa ngục những mỏ vàng ở Alaska.
Bạn sẽ làm gì với đống vàng đó? Nếu bạn không hạnh phúc thì bạn không thể sống được. Vì thế bạn đã đi tìm vàng. Điều đó quan trọng gì ? Bạn là ông vua, bà hoàng. Bạn được tự do, chẳng cần quan tâm là mình được chấp nhận hay bị từ chối nữa, điều đó chẳng khác biệt gì. Các nhà tâm lý học nói với chúng ta tầm quan trọng như thế nào để có cảm giác thuộc về. Thật là vô lý! Tại sao bạn muốn thuộc về một người nào đó? Điều đó chẳng còn quan trọng nữa.
Chào các bạn,
Chúa Giêsu nói muốn vào nước thiên đàng thì hãy như trẻ em. Mình lý giải là: Muốn trong lòng an lạc hạnh phúc thì hãy như trẻ em.
Và kinh nghiệm “như trẻ em” dễ nhất là “chơi với trẻ em như trẻ em”.
Mình có đứa cháu ngoại 6 tuổi tên Gavin. Ngoại trừ khi Gavin đang chơi với vài đứa bạn 5, 6 tuổi, Gavin rất thích chơi với mình. Và khi chơi với Gavin mình chẳng bao giờ la hay dạy cu cậu điều gì cả, thuần túy là “chơi”. Mình nghĩ rằng cu cậu nghĩ về mình như là một đứa bạn khác 5, 6 tuổi, và rất ít có khái niệm là mình thuộc giai cấp lớn hơn. Cu cậu chơi đủ trò với mình—đá bóng, trốn tìm, rượt nhau…
Chào các bạn
Từ nhà Lưu Trú sắc tộc đến Trung Tâm Giáo Dục Thường Xuyên Tỉnh và Trung Tâm Giáo Dục Thường Xuyên Thành Phố Buôn Ma Thuột, là hai trường các em Cấp III đến học, đều cách nhà Lưu trú khoảng 3 km.
Thời gian đầu mình chưa có điều kiện nên các em đi bộ ngày hai buổi đến trường rất khổ, mưa thì khổ kiểu trời mưa và nắng thì khổ kiểu trời nắng. Còn hiện tại nhà Lưu Trú có trên 30 chiếc xe đạp cho các em chở nhau đi học.
Trong nhà Lưu Trú lúc đó có 80 em nhưng chỉ có 03 chiếc xe đạp do người nhà sắm cho các em, và các em vui vẻ cho nhau mượn, luân phiên chở nhau đi học, đi lễ, đi chợ… Em A Đưa học sinh lớp 10 là một trong 03 em có xe đạp trong nhà, gia đình em A Đưa đã mua cho em chiếc xe đạp với giá 1.250.000 đồng.
Tác giả: Anthony De Mello
Việt dịch: Phạm Thu Hương
Bước đầu tiên bạn cần làm là tiếp xúc với những cảm xúc tiêu cực mà ngay cả bạn cũng không nhận thức được. Rất nhiều người có cảm xúc tiêu cực mà họ hề không biết. Rất nhiều người đang sầu não mà họ hề không biết là mình đang sầu não. Chỉ khi nào chạm đến sự vui sướng thì họ mới hiểu họ đã trầm cảm như thế nào.
Bạn không thể đối phó với bệnh ung thư khi mà bạn không phát hiện ra nó. Bạn không thể nào loại bỏ những sâu mọt trong nông trại nhà bạn nếu như bạn không nhận thấy sự tồn tại của chúng.
Bước đầu tiên bạn cần làm là nhận thức những cảm xúc tiêu cực của bạn. Thế nào là cảm xúc tiêu cực? Thí dụ như u sầu chẳng hạn. Bạn cảm thấy buồn rầu và ủ rũ. Bạn cảm thấy ghét chính mình hay tội lỗi. Bạn cảm thấy cuộc sống này vô nghĩa, chẳng có một ý nghĩa nào cả; bạn có cảm giác đau đớn, bạn cảm thấy hồi hộp và căng thẳng. Trước tiên, hãy tiếp xúc với những cảm xúc đó.
Chào các bạn,
Happy là vui vẻ, hạnh phúc. Nhưng unhappy thì dịch ra tiếng Việt thế nào? Không vui vẻ, không hạnh phúc?
Nhưng, chúng ta có nói chuyện như thế bao giờ không? “Tôi không vui vẻ”? “Tôi không hạnh phúc”?
Mình có cảm tưởng là rất ít khi chúng ta nói thế. Thường thì người ta nói “Tôi rất buồn”, “tôi rất đau khổ”, “tôi rất bức xúc”…
Vấn đề có vẻ như là văn phạm từ vựng này thực ra có ý nghĩa triết lý sâu sắc: Khi vắng bóng hạnh phúc (UN-happy) thì ta đau khổ. Đau khổ chính là sự vắng bóng của hạnh phúc, như là bóng đêm là sự vắng bóng của ánh sáng.
Chào các bạn
Chiều nay nhìn những cánh diều đủ sắc màu bay trên bầu trời làm mình nhớ đến em Y Choái. Em là học sinh lớp 1 và là thành viên nhỏ tuổi nhất trong nhà Lưu Trú năm đó. Em 7 tuổi, người nhỏ xíu, bố mẹ chết, em ở với bà, suốt ngày lang thang với bà ngoài chợ.
Mình đem em về và lo mọi thủ tục cho em đi học.
Khi mới đến nhà Lưu Trú, em sống rất hoang dã, không biết sợ ai, không chịu nghe ai, muốn gì là làm, không thưa trình chào hỏi ai cả, tất cả mọi thứ lễ nghĩa, luật lệ đối với em đều là zêrô…
Tác giả: Anthony De Mello
Việt dịch: Phạm Thu Hương
Bạn có nghĩ tôi đang giúp một người nào đó không?
Ô không, không, không, không, không, không! Đừng trông đợi tôi sẽ giúp đỡ ai đó! Mà tôi cũng không mong sẽ làm hại ai. Nếu bạn bị tổn thương, thì chính bạn đã làm điều đó; còn nếu bạn được giúp đỡ, thì cũng bởi bạn đã làm điều đó. Bạn thực sự đã làm nó. Bạn nghĩ người ta giúp bạn ư? Họ không giúp bạn. Bạn nghĩ người ta hỗ trợ bạn ư? Người ta không hỗ trợ bạn.
Có một người phụ nữ – là nữ tu – trong nhóm trị liệu mà tôi đã từng hướng dẫn một lần. Cô ấy nói với tôi, “Tôi cảm thấy không được bề trên ủng hộ.”
Tôi hỏi, “Ý cô là gì?”
Cô nói, “Vâng, bề trên của tôi, trưởng địa phận, chẳng bao giờ xuất hiện tại viện tu sơ [nơi bắt đầu tu] do tôi phụ trách, chẳng bao giờ. Bà ấy cũng chẳng bao giờ nói một lời đánh giá cao nào cả.”
Đọt Chuối Non 