Thực sự thì không có sự tách biệt giữa làm khoa học và kinh doanh. Nếu bạn lập một công ty phần mềm thì đó là kinh doanh khoa học phần mềm. Tất cả mọi kiến thức chuyên môn chúng ta có đều là kiến thức khoa học, từ vi tính, đến xây dựng, đến luật học, đến y khoa. Cho nên phần lớn kinh doanh ngày nay là kinh doanh khoa học.

Nhưng có sự khác biệt giữa thành lập một công ty cho chính bạn và làm việc như một chuyên gia trong một công ty do người khác làm chủ. Làm cho người khác thì bạn có đồng lương cố định và khá chắc chắn. Làm công ty cho bạn thì bạn chấp nhận mọi may rủi của công ty. Được ăn cả, ngã về không.

Nếu muốn thành công tài chính lớn thì hầu như con đường đương nhiên là đường kinh doanh. Nhưng thực sự là bạn có thể khởi nghiệp không để làm giàu, như là các doanh nghiệp xã hội—phát triển để phục vụ cộng đồng, phục vụ người nghèo, v.v… hơn là lợi tức. Tuy nhiên, trong đại đa số doanh nghiệp, thì khởi nghiệp là để làm giàu, không hẳn vì bạn ham tiền, nhưng đã kinh doanh thì cách đo lường lợi ích của bạn cho xã hội dễ dàng và cụ thể nhất là mức lợi nhuận bạn có thể tạo ra. Cho nên “khởi nghiệp” thường đi theo từ “làm giàu” là thế. Continue reading Khởi nghiệp làm giàu →

Chào các bạn,

Giao thừa là biểu tượng cho sự đổi mới của tạo vật—mùa đông chấm dứt và mùa xuân bắt đầu. Một chu kỳ mới lại mở. Và ta lại có cơ hội làm lại từ đầu.

Ở Âu Mỹ người ta thường bắt đầu năm mới bằng một New Year Resolution, một danh sách của những chuyện mình muốn thực hiện cho năm mới, như là bỏ hút thuốc, đi học yoga…

Vậy New Year Resolution của bạn là gì?

Continue reading Bắt đầu năm mới →

Con đường sự nghiệp của mỗi người bắt đầu từ khi bắt đầu đi làm, thường là sau khi xong đại học. Ai trong chúng ta cũng có một đường sự nghiệp, hoặc rõ ràng hoặc lờ mờ trong đầu. Đường sự nghiệp của ta càng rõ, ta càng tập trung tốt vào cuộc hành trình. Tuy vậy, rất thường xuyên, đường sự nghiệp của ta đổi hướng bất ngờ. Đó là luật tự nhiên của cuộc đời. Đời là một dòng sông quanh co, không phải là một xa lộ thẳng tắp.

Con đường sự nghiệp ta vẽ ra cho ta bắt đầu với công việc ta đang làm hay đang tìm, và tận cùng với đích điểm ta muốn đạt được vào cuối con đường—như là thành một người chủ của một công ty phần mềm do chính mình thiết lập và lãnh đạo.

Giữa điểm khởi hành và điểm đến cuối cùng là các trạm trung chuyển. Đó là các mục tiêu trung hạn của mình—điều gì mình muốn gặt hái trong vòng 5 năm nữa, 10 năm nữa, như là, “5 năm kể từ hôm nay, tôi sẽ thu thập đủ kinh nghiệm để bắt đầu tập trung vào việc thiết lập công ty riêng cho tôi; 10 năm nữa kể từ hôm nay, tôi sẽ có một công ty vi tính với chi nhánh tại 5 thành phố lớn trong nước.” Các mục tiêu trung hạn, 5 hay 10 năm như thế, là các trạm dừng trên đường đến ga cuối cùng, rất quan trọng, vì chúng rất cụ thể để ta tập trung năng lượng vào đó.

Continue reading Con đường sự nghiệp →

Deadline thường được dịch sang tiếng Việt là hạn định, nhưng dịch như thế thì cũng như chuyển cà phê thành nước lã. Deadline dịch từng âm thì đó là “đường chết”, nghe gần như là “tử lộ”, rất chết chóc, rất dữ dội, mà dịch sang tiếng ta là “hạn định” thì… rất xìu.

Sở dĩ các hạn định gọi là deadline vì trong nền kinh tế kỹ nghệ dây chuyền những mốc thời gian đều rất quan trọng, một người không làm kịp deadline có thể ảnh hưởng rất lớn đến một dự án. Ví dụ: Một nhóm kỹ sư được giao thiết kế một cơ phận nào đó cho xe hơi. Một kỹ sư trong nhóm trễ hẹn, làm nhóm bị trễ một tuần. Công ty sản xuất cơ phận do đó có thể phải thêm một tháng, vì đã trễ hẹn thì phải đợi khi mọi người có giờ để làm, không thể nhét ngang vào lịch. Hàng đưa đến công ty lắp ráp xe hơi, lại có thể bị trễ thêm 2 tháng nữa vì lịch của công ty lắp ráp. Tổng cộng là trễ 3 tháng và 1 tuần. Trong nền kinh tế toàn cầu, điều này có thể có nghĩa là lỗ vài mươi triệu đô la, chỉ vì một người làm trễ.
Continue reading Deadline →

Bắt đầu vào ngưỡng cửa đại học chúng ta hỏi “Học nghề gì?” Ra trường rồi, đôi khi ta đã đi làm nhiều năm với đủ thứ nghề rồi, vẫn không cảm thấy thích nghề mình đang làm, và lại hỏi “Làm nghề gì?”

Câu hỏi này, thực ra phức tạp hơn người ta nghĩ, vì có nhiều lý do ta không biết phải học gì, làm gì.

Đôi khi ta thực sự không biết làm nghề gì thì ta sẽ vui.

Đôi khi ta tưởng ta biết ta thích nghề gì, làm một lúc lại không thấy thích.

Đôi khi nghề ta thích không mang lại đủ lợi tức để giải quyết các nhu cầu hàng ngày của ta, nghề ta không thích nhưng có thể làm thì lại mang về nhiều lợi tức. Thông thường thì hai lực đối chỏi nhau—ý thích và nhu cầu tài chính—làm ta chẳng biết đường nào mà chọn.

Continue reading Học nghề gì? Làm nghề gì? →

Trong tất cả mọi thời đại, thông tin thường là yếu tố quyết định thành bại. Tôn tử nói: Biết người biết ta trăm trận trăm thắng. Cả biết người và biết ta đều đòi hỏi yếu tố cốt lõi là thông tin: tình hình kinh tế chính trị quân sự của ta, tình hình kinh tế chính trị quân sự của địch. Thiếu thông tin là coi như mù, chẳng làm gì được.

Phần lớn thông tin ngày nay nằm trên Internet, và viết bằng tiếng Anh. Cho nên yếu tố quyết định phát triển sự nghiệp cá nhân của bạn cũng như phát triển đất nước là tìm thông tin bằng tiếng Anh trên Internet.

Continue reading Tiếng Anh và tìm kiếm thông tin →