Chuyển giao kinh nghiệm

Chào các bạn,

Các bạn giáo chức, hay làm cha mẹ, đều có một kinh nghiệm này: Có những điều mình biết, đã tốn nhiều năm học hỏi và trải nghiệm, và đôi khi trả giá rất đắt cho bài học, và mình muốn truyền lại kinh nghiệm đó cho học trò hay con em. Nhưng hầu như là không thể. Nói gì thì nói, học trò con em vẫn hiều được từng chữ mình nói, nhưng thật ra vẫn chẳng hiểu gì. Rốt cuộc vẫn vấp vào những lầm lỗi mà mình đã mong là con em không vấp phải nhờ có mình dẫn đường. Và đôi khi mình rất ấm ức về chuyện đó.

Thật sự thì chúng ta không thể truyền kinh nghiệm cho nhau. Hoặc nếu có thể, thì chỉ là một ảnh hình rất mờ ảo của kinh nghiệm thật. Nếu một người chưa bao giờ bị phỏng trong đời, làm sao để người ấy biết phỏng thì rất rát và đau, cho đến khi chính người ấy bị phỏng. Làm sao diễn tả được tình yêu là gì cho một cậu bé chưa hề biết yêu, cho đến khi cậu ấy gặp được người yêu. Làm sao cho một người hiểu được quyền năng của tư duy tích cực, cho đến khi người ấy chăm chỉ thực hành tư duy tích cực.

Tính bất khả chuyển nhượng của trực nghiệm làm cho đường đời của mỗi cá nhân, cũng như mạch sống của xã hội. lởm chởm gai góc, như là không cần thiết. Chưa kinh nghiệm thì hay làm sai, người có kinh nghiệm truyền dạy cũng hầu như vô ích, phải chính mình trầy vi tróc vảy mới trưởng thành, khi trưởng thành dạy lại người trẻ hơn, chỉ để thấy họ cứ làm sai như mình hồi nhỏ… Dòng đời quay tròn quay tròn như thế.

Thế thì làm sao chúng ta có thể thoát ra được vòng lẫn quẩn này?

Thưa, chẳng làm sao thoát ra được cả. Vì thế mới có “khoảng cách giữa hai thế hệ.”

Tuy nhiên, chúng ta có thể làm dịu khoảng cách bằng cách làm cho khoảng cách trở thành hữu ích thay vì xung đột. Điều này có thể đạt được nếu:

• Những người lớn tuổi biết rằng tuổi trẻ là phải khai phá, phải bước những bước tiền phong đầy hiểm nguy cạm bẩy, cũng như mình thời còn trẻ. Và chính những bước khai phá hiểm nguy rình rập đó là con đường trưởng thành, như mình đã trưởng thành.

• Người lớn tuổi biết rằng tuổi trẻ trưởng thành với những thời đại mới, triết lý mới, văn hóa mới, nghệ thuật mới, tư duy mới… và do đó có thể làm thầy mình về những cái mới.

• Ngưởi lớn tuổi biết rằng người nhỏ tuổi thường hỏi mình “Tại sao cái này làm thế này?” và nếu mình không trả lời thỏa đáng được thì mình nên xét lại phương cách của mình.

Người trẻ cũng thường hỏi “Tại sao cái này không làm như thế này?” và nếu người lớn không trả lời thỏa đáng được thì cũng nên xét lại là có nên làm theo cách mới không?

• “Tam nhân đồng hành tất hữu ngã sư” Ba người đi cùng thì có một thầy. Câu này chẳng nói ai là thầy cả. Ai cũng là thầy được. Tùy chuyện. Cho nên người lớn tuổi có nhận được người trẻ hơn (như là học trò hay con cái của mình) là thầy của mình trong một chuyện nào đó không?

• Người nhỏ tuổi có đủ thông thái để thấy là người lớn tuổi hơn có thể thấy một vấn đề mà mình không thấy sâu bằng, để tự hỏi “Đâu là điều sâu sắc trong câu nói của anh ấy, mà mình chưa kịp thấy?”

• Khi cảm thấy như mình cũng có lý 50% và anh ấy (lớn tuổi hơn) cũng có ‎ 50%, người trẻ tuổi có nghĩ “Có lẽ mình nên nhường anh ấy một tí và nên nghĩ kỹ hơn về điều anh ấy nói, vì nếu hai bên ngang nhau thì có thể là anh ấy thấy đúng hơn mình, vì có thể có điều mình chưa hiểu thấu.”?

** Trên đây chúng ta nói đến khoảng cách tuổi tác, vì nó là vấn đề thường xuyên nhất trong xã hội. Nhưng chúng ta có nhiều khoảng cách khác giữa con người, mà giải pháp cũng đòi hỏi tư duy tương kính và ham học hỏi như khoảng cách tuổi tác, như là: khoảng cách giữa người Kinh và người dân tộc thiểu số, giữa các tôn giáo, giữa người có tôn giáo và người không tôn giáo, giữa người được đào tạo ngoài nước và đào tạo trong nước, giữa những người ủng hộ các chủ thuyết kinh tế xã hội chính trị khác nhau…

Cũng như khoảng cách tuổi tác, những loại khoảng cách khác đòi hỏi chúng ta biết tương kính nhau, biết nhận nhau làm thầy, và biết học hỏi điều mới.

Chỉ cần ngồi suy nghĩ chừng 5, 7 phút là ai cũng có thể thấy rất rõ là xã hội chúng ta, quốc gia của chúng ta, thế giới của chúng ta có quá nhiều khoảng cách đủ loại. Tư duy tích cực là xóa tan các khoảng cách càng nhiều càng tốt.

Tất cả mọi người trên thế giới đều là anh em, đều là con của Thượng đế.
Tất cả mọi người trên thế giới đều liên hệ với nhau chặt chẻ trong MỘT đại dương sự thật gọi là Phật tính.
Tất cả mọi người Việt đều là anh em của cha Lạc Long Quân và mẹ Âu Cơ.

Tình yêu anh em là cầu nối tất cả mọi người qua mọi khoảng cách. Nếu ta luôn nhớ đến nền tảng tình yêu này, tự nhiên ta biết làm thế nào để biến khoảng cách thành sức mạnh.

Chúc các bạn một ngày vui.

Mến,

Hoành

© copyright 2010
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Một suy nghĩ 4 thoughts on “Chuyển giao kinh nghiệm”

  1. Cảm ơn anh Hoành ^^ bài này cần cho các bậc phụ huynh và người lớn tuổi lắm, nhất là những người bảo thủ thì thường không hiểu và có cái nhìn rộng lượng với những sai lầm của tuổi trẻ.

    Bài này cũng có ích cho tất cả các quan hệ giữa người lớn tuổi (cho là nhiều kinh nghiệm hơn) và người ít tuổi hơn (cho là ít kinh nghiệm hơn). Mình nên nhìn những kinh nghiệm đã trải qua để thông cảm và chia sẻ với những bạn đang như mình trước kia, hơn là nghĩ mình hơn họ một cái gì đó rồi đi “gõ đầu” người ta 😛

    Anh khỏe nhé, may mà anh vẫn okay sau trận bão tuyết lịch sử ở DC hii

    E Hòa

    Số lượt thích

  2. Chào Anh Hoành
    Uhm ! Khánh Hòa .
    Cứ tưởng (bão tuyết của ngày tận thế.Snowcalypse) chôn sống mình ngoài xa lộ rồi chứ .ai dè còn sống nhăn. .hi..hì Nhà bị cúp điện .gas.Đành phải đi bộ hơn 1 mile ra eleven mua cafe uống cho ấm lòng.cũng thấy vui,vui,Giống như đi hành thiền vây mà. Cuối cùng cũng về nhà bình an. Chứ mà chết ngoài tuyết ,thì thịt xương e khó rã.hè.
    Bửa nay vui,vì khỏi đi làm,mà vẩn ăn lương. Cám ơn tuyết nhiều .nhưng cũng rầu, 3 chiếc xe nằm trong đóng tuyết.mới lấy ra có một chiếc , chắc lát phải tìm cách moi nó ra.
    Đứng sau lưng Khánh Hòa ,thì cũng thích,Khánh Hòa đã phản hồi dùm anh hết rồi. (thay chữ gõ đâu,là ký đầu nghe)
    cho thêm sinh sự nhá.
    Cám ơn anh Hoành gắn nối những nhịp cầu cho tình cảm tương thân,tương ái,cho sông nước trong lòng mỗi người trong vắt với thương yêu.
    Chúc Hoành không bị bão tuyết dập vùi ,Chúc Khánh Hòa vui cười với nắng ấm ,Chẳng biết cô này ở bang nào nhỉ ?
    Chúc vui anh chi em của ĐCN.

    Số lượt thích

  3. Wow, anh Quang, đi bộ 1 mile trong bão tuyết. Cũng nguy hiểm lắm đó.

    Cả đêm nằm ngủ tự nhiên sực nhớ đến mấy cây đàn gỗ của mình, nhất là 2 cấy guitar cổ điển rất tốt. Và dàn nhạc cụ cổ truyền Vn cũng bằng gỗ. Cứ sợ nhà lạnh quá thì tiêu hết mấy cây đàn.

    Sáng ra thấy có điện cũng đỡ rầu (thấy điện thoại hoạt động thì biết có điện). Có chạy về xem xét và sắp xếp lại nhà cửa một tí. Rồi đi về nhà cô con gái lại, vì đằng nhà mình ngập tuyết hết, chẳng có chỗ đậu xe. Chắc phải đợi cho tuyết tan bớt.

    Hình như mấy trận bão tuyết này có liên hệ đến cái hẹn mình với bác sĩ mắt. Ky trước, đến ngày hẹn, thì bị trận bão (khoảng hơn 1 tháng trước). Phải lấy hẹn lại. Kỳ này, đến ngày hẹn, bị một trận bão còn lớn hơn kỳ trước.

    Chắc mình phải suy nghĩ kỹ có nên lấy hẹn lại lần nữa không.

    Số lượt thích

  4. À ,Anh Hoành .

    Chắc khỏi phải suy nghĩ kỹ . anh này ! cứ lấy hẹn bác sĩ mắt . để có thêm những trân bão tuyết thất kinh hồn vía . hì hì !!
    . ………,cận thị hẹn bác sĩ đúng rồi ,kẻo mắt nhìn kém long lanh, tâm hồn bớt dắm đuối ,Ánh mắt là cửa sổ của trăng sao mà.
    Anh à. trưa mai 12 giờ ,tuyết lại bắt đầu rơi ! không biết lòng mình có đũ nắng không nhỉ .Cái này phải hỏi Thinh Hoa.?
    Cứ sợ lạnh quá tiêu hết mấy cây đàn .!! Anh này lo xa .hì.!
    Phải lo chuyện gần cáí đã., chuyện nấu ăn hôm nay chuyện 2 chiếc xe còn nằm chính giứa 2 đóng tuyết cản lối .Chuyện phai chuẩn bị mua nếp,lá chuối về nấu bánh tét ….
    Xuân này, mình phải gói bánh tét !!! trước cúng ,sau ăn.!!
    Không ai chuyển giao kinh nghiệm nấu bánh tét .Nhưng mình sẽ seach trên net.
    Mên chúc Gia Đình ĐCN thật vui vẻ ,may mắn những ngày cuối năm.
    Phan Quang.
    Chúc Gia Đinh ĐCN .

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s