Tự Khúc Đời Sông

Bởi tôi người trong cuộc sông ơi!
(Nguyễn Mậu Hùng Kiệt)

Có lang thang giữa trời trung du vào những ngày giữa hạ, khi phía trước là nắng, sau lưng là nắng và trên đầu lồng lộng gió ngàn, dưới kia thăm thẳm dòng xanh mới cảm được thiên nhiên thật hào phóng và khoáng đạt, cái sự hào phóng pha lẫn hoang dại núi rừng và hồn hậu đồng bằng làm nên một lịch lãm trung du.

Lịch lãm trung du chỉ cần tải trong hơn chục ngàn mét tuổi đời mình đã đủ cả oai linh rừng núi, đủ cả màu mỡ phù sa, đủ cả thông thoáng mây trời, đủ cả làng xóm thôn quê, đủ cả hàng quán pha màu chợ búa.

Và tôi cứ ngờ ngợ tưởng rằng chỉ sông nước trung du mới là đại diện đầy đủ và trọn vẹn cho văn hóa trung du.

Lang thang giữa ngày trung du, có lần tôi hỏi vọng:

– Sông ơi, người mãi mãi tóc xanh, có bao giờ người hiểu tuổi đời mình?

Sông nước nghiêng mình, kí ức hiện lên uy nghiêm núi rừng soi bóng. Non cao bao tuổi mà già, mà những chiều tà nghiêng mái đầu phơ bạc? Người bằng hữu ấy của đời sông đã sừng sững triệu năm qua.

Lang thang giữa ngày trung du, có lần tôi hỏi vọng:

-Sông ơi, một đời thầm thỉ trò chuyện với mình, có tủi hờn vì chưa một lần rời bỏ chuyện mình mà đối thoại với nhân gian?

2Sông nước nghiêng mình, kí ức soi mình hiện lên lồng lộng mây trời, ngưòi tình lữ ấy một đời lãng du chung tình với lũ lượt nhân gian, rồi sau những phút giây bạo tàn hiến đời cho bão gió, sau những mỏi mệt đợi chờ những cơn mưa, người tình nổi tiếng phù du ấy lại chung thủy quay về úp mặt vào sông, và nước mắt rửa trôi những nỗi niềm, và sông nước lại lặng thầm lưu giữ chuyện nhân gian.

Tôi hỏi dòng sông:

-Thầm lặng một đời, khiêm nhượng một đời, người có bao giờ khao khát sẻ chia, có bao giờ như nhân gian kiêu ngạo tự hào phù phiếm về lẽ tri âm tri kỉ?

Sông nước kể cho tôi nghe câu chuyện lũ thằng tôi ngày hãy còn ấu thơ. Những ngày cắt cỏ chăn trâu, những hôm mưa dầm gió bấc, lũ nhỏ bằng cái kinh lịch nhà quê đã dầm mình vào sông nước để tìm hơi ấm. Dường như nắng trời đã đem hết cái nhiệt tình của mình mà tải xuống lòng sâu. Sẻ chia hết mình, trao gửi hết mình của người bạn tự trời cao đã đem lại cho đời sông niềm tự hào bảo bọc cho lũ nhỏ những hôm rét buốt trái trời.

Tôi hỏi đời sông:

-Một đời mãi miết mỏi mệt đổ xuôi, một đời làm cuộc chia tay có lẽ cũng một đời hổ thẹn với lòng bội bạc?

Như một nụ cười đôn hậu từ lăn tăn sóng nước. Rằng ra đi là nhường lại. Rằng ra đi là không chiếm giữ. Rằng chia tay là rủ bỏ những bận lòng. Rằng mãi miết chia tay để làm nên trong vắt, làm nên tinh lọc, làm nên sâu thẳm.

Và ấy là một đời sông. Mềm mại. Trao gửi. Thỏa lòng. Không chiếm giữ. Không cố vị.

Rửa lòng quên đi những gì không cần nhớ,không đáng nhớ.

Sông nước kể với tôi về những kỉ niệm buồn.

Nhiều lắm. Đào hào dẫn nước dìm thành, xẻ mình đóng cọc giăng bẫy, những chiến trận kinh hoàng thảm khốc. Nhân gian thành công thần danh tướng, chỉ riêng sông nước nghìn đời lưu giữ kí ức nghẹn ngào.

Sông nước kể với tôi về những tự hào.

Hai ngàn năm trước, bằng cái tên Giô- đanh, thánh Giăng đã dùng tôi làm báp têm cho loài người tội lỗi.

Sông nước kể với tôi về những cống hiến cho đời.

Rằng trên những bờ bãi phù sa đã nghìn năm làng mạc, nghìn năm văn hóa loài người.

Ngay trên dải đất hình dải lụa điều mà tôi đang sống đã bao nhiêu là văn minh nguồn cội: Văn minh sông Hồng, sông Đuống.

Thẳm sâu dòng Hương góp nên lễ nghĩa kinh kì.

Cuồn cuộn thác ghềnh dòng Thu Bồn tính cách Quảng Nam bạo liệt.

Rồi Trà Bồng, Trà Khúc.

Rồi chín con rồng xanh thắm miền Nam.

Bao miền đất bấy sắc màu văn hóa mọc lên từ người mẹ phù sa.

Và trong một linh cảm thi ca hay một đốn ngộ thẳm sâu mà một thi nhân đã hát lời sang trọng;

Ơi những dòng sông bắt nguồn từ đâu
Mà khi về đất nước mình thì bắt lên câu hát
Người đến hát khi chèo đò, kéo thuyền vược thác
Gợi trăm màu trên trăm dáng sông xuôi.
(Nguyễn Khoa Điềm)

Rồi xa hơn, rồi lớn hơn, rồi đầy đặn hơn, rồi cất giấu những chấp nhất thành kiến mà thành kính ngưỡng mộ một văn minh sông Nin, một văn hóa sông Hằng, một văn hóa Hoàng Hà.

Đã có lúc tôi thành kính lễ bái đời sông xin làm môn đệ để một đời lang thang mà không uổng phí, mà không cùng đường để yên cái chí không về lại, không lặp lại mình.

Sông nước nghiêm trang trả tôi về nơi cũ với đĩnh đạc lời răn:

-Hãy trở về trả cho xong nợ nhân gian, trả đủ ba vạn sáu nghìn ngày, rồi trở lại đây. Cuộc thủy táng sẽ đem ngươi vào cuộc du hành vĩnh viễn, rồi sẽ vĩnh viễn một đời sông nước ruổi dong.

Thọ giáo lời sông, tôi lại trở về ngôi nhà nhỏ ven sông, thằng bạn thi nhân đã ngồi đợi tự bao giờ, nheo nheo một nụ cười, nheo nheo một lời thơ:

Nhà tôi vắng đêm thừa tiếng thở
Cha trở mình vẹo nhánh sông sâu
Mẹ thao thức. Bờ sông cả gió
Tôi cạn đêm… chưa hiểu lẽ đời.
Nguyễn Mậu Hùng Kiệt

Quế Sơn mùa hạ
NguyễnTấn Ái.

Một suy nghĩ 4 thoughts on “Tự Khúc Đời Sông”

  1. Ôi! Anh Nguyễn Tấn Ái viết văn thơ hay quá, quả là có một phong cách riêng, nhưng đôi khi nhiều chỗ trong bài văn, thơ cũng gây khó hiểu cho người đọc bình dân. Hihi..(^!^)…

    Số lượt thích

  2. Thầy Trí Huệ, không hiểu sao Ái cứ nhất định nghĩ rằng mình đang thưa chuyện với một bậc thầy, dường như có một lời trách kín đáo nào đó về cách viết ,cách nghĩ của Ái chăng?
    Ái sẽ lĩnh hội và điều chỉnh mình.
    Rất cảm ơn thầy đã nhắc nhở, và mong được những góp ý tiếp theo của thầy, để có thể gặp được nhiều sẻ chia hơn nữa.
    Kính
    Ái.

    Số lượt thích

  3. Xin lỗi anh Tấn Ái vì chưa tự giới thiệu về mình để tiện xưng hô. Mình không phải là bậc Thầy nào cả, mà chỉ là một người bình thường thôi. Tôi cũng còn rất trẻ, năm nay chỉ mới 27t thôi! Trí Huệ là pháp danh của mình. Còn Vô Vi….trước đây mình từng theo pháp Thiền Vô Vi nên mới lấy nick là vậy.

    Đọc văn thơ của anh, quả thật rất có phong cách, nhưng đôi khi cũng…phá cách quá sức hiểu của người đọc bình dân. Văn mà nhiều khi còn ẩn ý hơn cả thơ! Đâu phải ai cũng lĩnh hội được? Anh viết cho ai xem hay đang tìm người tri kỷ? Vài bài còn mang nặng triết lý theo quan điểm chủ quan, chưa hẳn được sự đồng tình, nhưng đó cũng là quyền thể hiện suy nghĩ và quan điểm của anh.

    Dù sao cũng cảm ơn anh đã đóng góp sự có mặt với phong cách riêng của mình trên trang website hữu ích này!

    Hữu duyên thiên lý năng tương ngộ…

    Chào thân ái!
    T.H

    Số lượt thích

  4. Chào thầy Trí Huệ
    Vậy là Ái nhận người không sai, qua pháp danh và góp ý, Ái biết đây là một người đạt đạo.
    Những góp ý của Trí Huệ đều… đúng hết!
    Riêng chổ phong cách thì không hẳn. Không phải mình làm dáng, song đôi khi và đôi điều Ái nghĩ chỉ nên dừng ở đó, nên thành mơ hồ.
    Chúc Trí Huệ vô vi khỏe, hẹn gặp và cùng trao đổi mỗi khi có tâm tình.
    Thân ái!

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s