Phật pháp và tư duy hòa bình

Chào các bạn,

Phật pháp so với giáo lý của các tôn giáo khác thì lý luận hơn rất nhiều lần và tinh vi hơn rất nhiều lần, chính vì vậy mà khó hiểu với người bình dân. Nhưng chúng ta là người trí thức thì nên nắm cho vững, vì đó là những giáo lý hòa bình nhất thế giới.

Vô chấp thì đương nhiên hòa bình, vì chẳng bám vào điều gì đến mức phải đánh nhau.

Vô ngã thì hòa bình vì không có cái ta để đánh nhau.

Nhưng các bạn chỉ thực sự hiểu được sự vi diệu và mức độ tinh vi của Phật pháp khi các bạn thấy đủ thứ vấn đề bên ngoài Phật pháp.

Ví dụ: Mọi người trên thế giới, dù thuộc tôn giáo nào, hoặc có tôn giáo hay không, đều học làm lành lánh dữ, làm thiện tránh ác, nhắm vào chân thiện mỹ, đi theo chân lý… Và mọi người bám vào ý niệm của họ hay của tôn giáo họ về thiện ác, đúng sai, chân thiện mỹ, chân lý. Như là:

– Người ăn rau cho rằng người ăn thịt là sai, người ăn thịt cho rằng người ăn rau phi lý.

– Chân lý là Allah với người này, là God với người kia, và hai người kỵ nhau trong hai tôn giáo khác nhau, dù rằng Allah và God đều chỉ có một nghĩa là Thượng đế/Chúa Trời.

– Người cho rằng Giêsu là Chúa Trời mới đúng, người cho rằng Giêsu chỉ là người…

Và các bạn đã thấy thế giới đã và đang giết nhau kinh khủng chỉ vì những khác biệt chẳng quan trọng như thế – chẳng quan trọng nếu bạn đứng ngoài cuộc, đối với người trong cuộc đang “chấp/bám” thì mọi thứ đều quan trọng đủ để giết nhau.

Tức là, dù mọi người đều yêu chân lý, nhưng chân lý của mỗi người khác với chân lý của người khác, và ai cũng cho rằng mình đúng thiên hạ sai, và “nhân danh God (hay Allah), chúng ta đi đánh nhau chống đám tà đạo kia”.

Cho nên, khi bạn nói bạn yêu chân thiện mỹ, yêu God, yêu làm lành lánh dữ… những điều đó có thể chẳng có nghĩa lý gì hết, meaningless. Mọi người đều yêu chân lý, đều yêu chân thiện mỹ, và đều giết nhau như ngóe trong lịch sử, và vẫn đang giết nhau trong các chiến tranh tôn giáo.

Cho nên Phật giáo dạy vô chấp – bạn thích gì thì thích, đừng bám vào để đến nỗi giết nhau vì nó. Vô chấp với tất cả mọi thứ – điều gì bạn thích thì cứ giữ cho bạn, nhưng đừng bám vào điều đó như những người điên giết nhau trong lịch sử. Người ta thích thứ khác bạn, thì bạn cũng chẳng cần phải bám vào ý của bạn đến mức phê phán chê bai thiên hạ mà sinh ra ẩu đả. Giữ điều bạn thích cho bạn, nhưng đừng chấp vào đó để tạo vấn đề cho người khác.

Đó là trí tuệ của nhà Phật, căn bản của hòa bình.

Đừng chấp vào bất kì điều gì, kể cả đạo của bạn, Chúa/Phật của bạn, giáo lý của bạn… Giữ cho bạn, nhưng đừng chấp vào đó để chê thiên hạ và làm mất hòa khí. Điều này nghe rất hợp lý và dễ hiểu, nhưng các tôn giáo Tây phương giết nhau cả ngàn năm vì ai cũng chấp vào Chúa và đạo của họ để tìm giết những người có Chúa tên khác trong đạo khác. Chấp bám là đầu mối của chiến tranh.

Cho nên, trí tuệ nhà Phật rất cao.

Hay là “Sắc bất dị không, không bất dị sắc; sắc tức thị không, không tức thị sắc.”

Tức là, mọi thứ là thật nhưng là ảo, là ảo nhưng là thật. Nghĩa là, ví dụ, giáo pháp là thật cho nên hãy thực hành nghiêm chỉnh, nhưng cũng là không thật cho nên nghiêm chỉnh thì nghiêm chỉnh, nhưng đừng bám vào đó, đừng chấp vào đó, để sinh ra vấn đề cho mình hay cho người.

Hay người thông thái cũng như người dốt, người dốt cũng như người thông thái, vì dù có dốt có thông thái, nhưng mọi người đều là Phật đang thành, đều có Phật tính. Vậy đừng chấp/bám vào sự khác biệt để mà phân biệt.

Phật pháp là giáo lý cao siêu, uyển chuyển, và hoạt động rất tốt với cuộc đời với những rối rắm của nó, để cho chúng ta một đời sống bình an và hòa bình.

Toàn bộ Phật pháp xoay quanh vô chấp – đó là một cách sống rất hòa bình.

Nhưng thiên hạ đa số là si mê. Cứ cái gì cho là tốt như giáo pháp, kinh sách, Phật/Chúa thì nhất định là phải bám vào, giết nhau cũng chẳng nhả. Đó là cực kì dốt nát.

Để mình lập lại: Chấp là đầu mối của chiến tranh dù bạn chấp vào điều tốt hay xấu, kể cả chấp vào Phật, vào Chúa, vào Niết Bàn, vào Thiên Đàng, vào đường thiện, vào thánh kinh. Thích cái gì thì cứ giữ cho bạn, chẳng ai bắt bạn bỏ điều bạn thích, nhưng đừng bám vào đó đến mức phải đánh nhau với người có tư duy khác mình. Đó là vô chấp.

Chính vì vậy mà mình nói nhiều đến Phật pháp. Nếu nhìn cung cách các tôn giáo Tây phương giết nhau cả nghìn năm nay, mình thấy tương lai hòa bình của thế giới lệ thuộc vào thế giới có nhiều người nắm được Phật pháp hay không.

Các tôn giáo Tây phương có thể hòa bình, nếu mọi người đều sống với tinh thần Jesus như Jesus, nhưng sự thật là cực kì ít người thực hành lối sống đó. Nói đến Tây phương là cạnh tranh, tranh chấp, đối chọi, Christ và anti-Christ, God và Devil, thiện ác đối đầu. Chẳng thông minh như Phật gia.

Rất may là thực hành Phật pháp hoàn toàn chẳng đòi hỏi bạn bỏ đạo nào của bạn cả. Phật pháp là một lối sống thông minh và tinh vi, người đạo nào sống cũng được.

Mình nói lại để các bạn nhớ rõ: Tương lai hòa bình của thế giới lệ thuộc vào có được bao nhiêu người của thế giới hiểu được Phật pháp. Nhìn lịch sử thế giới, và tình trạng hiện tại, mình không có hy vọng các tôn giáo Tây phương thực sự biết hòa bình, cho đến khi họ hiểu Phật pháp.

Cho nên các bạn, chúng ta có một sứ mệnh: Hiểu Phật pháp, thực hành Phật pháp, rồi dạy lại cho thế giới, không cần như một tôn giáo, mà như là một cách sống rất tinh vi. Dù bạn là đạo nào, giữ đạo của bạn, học thêm cách sống của Phật gia để làm giàu cho đời sống tâm linh của bạn. Bạn không phải theo đạo Phật mới có quyền ngồi Thiền, giữ tĩnh lặng, hay vô chấp.

Thế giới cần biết Phật pháp, dù nhiều người vẫn chưa biết là họ nên biết Phật pháp.

Chúc các bạn nắm được Phật pháp và dạy lại cho thế giới.

Mến,

Hoành

© copyright 2019
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Một suy nghĩ 9 thoughts on “Phật pháp và tư duy hòa bình”

  1. Em rất thích khái niệm vô chấp, nó lý tưởng như thế giới đại đồng của Khổng Tử, lý tưởng như xã hội cộng sản của Marx. Tuy nhiên, là lý tưởng nó sẽ chỉ là cái đích mà người ta muốn vươn tới. Xã hội loài người cần sự vận động, cạnh tranh lành mạnh, cần sự sáng tạo để phát triển. Cạnh tranh chính là cốt lõi của kinh tế thị trường, kinh tế thị trường là cốt lõi của xã hội tư bản. Em không thích từ buông bỏ của đạo Phật, nó bao hàm sự an phận, thụ động… Em xem được đâu đó 1 video khá hay, thay vì buông bỏ chúng ta thay vào đó là sự hoán đổi.
    Cám ơn anh Hoành! Sáng nào em cũng đọc bài của anh và thấy tâm hồn nhẹ nhõm hơn.

    Số lượt thích

  2. Vô chấp là việc của tâm. Buông bỏ hay bền bỉ trong hành động lại là một vấn đề khác. Tâm không bị chấp vào bất kỳ điều gì, nhận thức mọi việc hiện tại một cách trong trẻo, chân thật, không bị nhiễu loạn bởi cảm xúc của tâm, ham muốn (tham) hay ghét bỏ (sân), sẽ cho ta thấy rõ mọi vấn đề (bớt si) và quyết định hành động phù hợp nhất.

    Phân tích là cách tư duy của mình, giúp mình nhìn rõ vấn đề, không biết có làm Hà … rối thêm. 😀

    Liked by 1 person

  3. Hà vẫn chưa nắm được “vô chấp”. Vô chấp không chống lại điều gì trên đời, chỉ chống “chấp”.

    Em sống kiểu nào tùy em, nguyên tắc nào tùy em, chọn lựa kiểu nào tùy em… Không đụng chạm gì đến “vô chấp” hết

    Chấp/vô chấp chỉ đến khi mình cần thay đổi gì đó, nhưng cứ nhất định bám không thay đổi. Giản dị vậy.

    Như mình đang kiên trì mở nhà hàng, làm ngày làm đêm, mẹ mình bị bệnh nặng, thì mình nhất định vẫn làm ngày làm đêm như thế, hay mình muốn dành riêng nhiều thời gian chăm sóc mẹ. Quyết định đằng nào cũng được, và chấp hay không là lòng mình biết, chẳng ai biết.

    Hay là kiên trì theo đuổi một cô cho bằng được. Cô ấy đã năm lần bảy lượt cho mình biết là cô ấy không interested. Bây giờ thì buông, hay vẫn nhất định kiên trì (có người kiên trì đến mức thành tội phạm). Đó là vấn đề chấp/vô chấp.

    Vô chấp thường chẳng đụng chạm gì đến điều mình thích, nguyên tăc mình muốn nắm. Vô chấp chỉ thành câu hỏi cho minh khi mình hỏi mình, hay hoàn cảnh mang câu hỏi đến cho mình, có nên tiếp tục làm việc kiểu này hay có lý do để thay đổi hoặc tạm ngưng.

    Và chấp hay không thì chỉ có mình biết, lòng mình mình biết, chẳng ai biết. Đây là cách sống uyển chuyển, tự do, thích hợp với uyển chuyển trong chiến lược sống của mình, và hòa đồng tốt với mọi người. Chẳng là bài tập phải trả lời với ai cả.

    A. Hoành

    Liked by 2 people

  4. Dear Hà,

    Những nguyên tắc sống của mình, em ví dụ những nguyên tắc đúng đắn: chính trực, chủ động, trách nhiệm, kỷ luật, khiêm tốn, can đảm, sáng tạo… là những điều rất đẹp và với nền tảng tâm linh mình sẽ có can đảm làm những điều đó với một niềm tin vững chãi vào chân thiện mỹ.

    Nhưng vô chấp là không chấp cả vào những điều tốt, vì nó khiến mình khó tha thứ khi phạm lỗi, mà con người thì yếu đuối, ai cũng có lúc bị cám dỗ thử thách, mà chẳng phải ai cũng vượt qua ngay từ lần đầu tiên.

    Chấp bám ngay cả vào điều tốt có thể cầm tù mình rất nhiều năm, như bạn gái trong bài Thi trượt này đã cầm tù bản thân rất lâu vì chấp bám vào “chính trực” mà không biết tự tha thứ cho mình: “suốt 13 năm sau đó em luôn đi tìm kiếm điều gì sai với mình?”
    (https://dotchuoinon.com/2014/02/26/thi-truot/)

    Qua chuyện đó Hà có thể thấy nếu không hiểu sâu về tâm linh, người ta có thể bị cầm tù lâu đến như thế nào khi chấp bám, ngay cả vì những nguyên tắc sống tốt đẹp, để hiểu về con người, để hiểu người ta cần sống vô chấp đến thế nào để biết tha thứ và sống tự do.

    Thân,
    c. H

    Liked by 3 people

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s