“Hoài niệm về thành Alhambra” — Francisco Tarrega

Chào các bạn,

Francisco_Tarrega_001Trong chuyên mục Nhạc Xanh lần trước, mình đã giới thiệu với các bạn một số nhạc phẩm được chơi bằng piano, violon, violoncell…Hôm nay, mình xin được tiếp tục giới thiệu với các bạn nhà soạn nhạc nổi tiếng cho đàn guitar Francisco Tarrega và nhạc phẩm lừng danh của ông – “Recuedos de la Alhambra” (Hoài niệm về thành Alhambra). Mình chắc rằng, những bạn nào chơi guitar cổ điển đều biết bài này vì nó rất nổi tiếng với kỹ thuật reo dây.

1) Tiểu sử (theo wikipedia):

Francisco de Asís Tárrega y Eixea, thường gọi tắt là Francisco Tárrega (18/11/1852 – 15/12/1909) là một nhà soạn nhạc nổi tiếng cho đàn guita người Tây Ban Nha. Ông được xem như là người đặt nền móng cho vị trí của cây đàn guitar là nhạc cụ dành cho độc tấu. Ngoài các bản nhạc do ông sáng tác cho đàn guitar, ông còn chuyển soạn một số tác phẩm của các nhà soạn nhạc khác sang trình tấu với đàn guitar. Francisco Tárrega đã đặt nền móng cho guitar cổ điển thế kỷ 20, đã đưa vào guitar cổ điển các kỹ thuật trước đây chưa từng có và vẫn được dùng đến ngày nay, chẳng hạn ông sử dụng cả ngón đeo nhẫn để gảy đàn trong khi trước đó người ta chỉ dùng ngón cái, ngón trỏ và ngón giữa. Kỹ thuật reo dây (tremolo) dành cho guitar cổ điển là phát minh của ông: dùng các ngón trỏ, giữa, đeo nhẫn gảy liên tục vào cùng một dây tạo nên cảm giác tiếng đàn ngân nga không dứt, một ví dụ điển hình cho kĩ thuật này chính là “Recuedos de la Alhambra” lừng danh.

alhambra2) Thành Alhambra và “Recuedos de la Alhambra”

Thành Alhambra (1238 – 1527) ở Tây Ban Nha là một di sản văn hoá thế giới, đã bị bỏ hoang cho tới cuối thế kỷ thứ 19. Trải qua bao biến động của lịch sử, cung điện Alhambra phần lớn vẫn giữ nguyên diện mạo thế kỷ 14 của mình, không có sự thay đổi nào đáng kể.

Cung điện Alhambra xây dựng trên đỉnh đồi nhìn xuống thành phố Granada. Tên cung điện lấy từ al-Qalat al Hamra, có nghĩa là “lâu đài đỏ”, vì màu gạch và đất lấy từ pháo đài trước kia. Điểm ấn tượng nhất của cung điện Alhambra là công trình trát vữa không xoa láng, trang trí bằng các mô típ thực vật và những câu đề khắc…Cung điện là nơi ở của các vị vua người Maure ở Grenade (thế kỷ XIII-XIV), rộng khoảng 4.000 m2, được tường kiên cố bao quanh với 13 tháp canh liên hoàn khiến nhìn từ bên ngoài vào, lâu đài có dáng dấp một pháo đài. Đây là một tập hợp kiến trúc gồm thành quách, dinh thự và các kiến trúc phụ cho gia nhân cùng nhiều khu vườn tráng lệ, lâu đài được đánh giá là tuyệt tác của đời sống dân sự, quân sự và nghệ thuật của Hồi giáo Bắc Phi. Có thể gọi Alhambra là một pháo đài lẫn dinh thự tiêu khiển. Đây là một cung điện mang quá nhiều sư tráng lệ trên nền mồ hôi nước mắt, sự đói khát và cả tính mạng những người dân Hồi giáo vương quốc Granada.

Recuedos de la AlhambraCung điện Alhambra được xây dựng để nhằm mục đích quảng bá nền văn hóa, sở thích và chấn chỉnh nền văn minh của Hồi giáo. Sự khẳng định đặc điểm này liên kết mật thiết với nền nhận thức yếu kém của riêng mình trên vương quốc Granada và có lẽ vì lí do này, cung điện Alhambra đã bị bao trùm một tâm trạng luyến tiếc quá khứ, không tưởng và thi vị. Chủ đề hồi tưởng quá khứ cũng có thể nhìn thấy rõ ràng trong kết cấu kiến trúc của cung điện, ngoài sự ám chỉ đặc biệt về đạo hồi, cung điện còn mang tư tưởng và nền văn hóa của Hy Lạp, La mã cổ đại, vì thế cung điện Alhambra còn mang chứa những kiến thức cực kỳ uyên bác về Hy-La cổ điển.

“Recuedos de la Alhambra” với tên dịch ra tiếng Việt là “Tưởng nhớ thành Alhambra”, được sáng tác vào năm 1896, ở Granada. Nét tuyệt vời của bài này là giai điệu tremolo, cùng với tiếng bass ban đầu rất trầm ấm, nhưng sau đó lại lên rất cao, bồng bềnh như miền sông núi nước non Alhambra.

Dưới đây là hai video clip: 1) Video clip do nghệ sĩ guitar Enno Voorhorst biểu diễn và 2) Video clip do ca sĩ Nana Mouskouri biểu diễn với những hình ảnh tuyệt đẹp của thành cổ Alhambra. Mời các bạn thưởng thức và chúc các bạn một ngày thật vui!

 Loan Subaru

 

Một suy nghĩ 10 thoughts on ““Hoài niệm về thành Alhambra” — Francisco Tarrega”

  1. Ái da, Loan ơi, you melt my heart. Bài này làm anh feel nostalgic quá. Hồi mới qua Mỹ, anh chuyên môn trình diễn bản này, khi có nơi nào mời trình diễn. Bao nhiêu năm lo cơm áo tối tăm mày mặt, cứng tay và quên hết. Năm ngoái cô con gái năn nỉ anh chơi trong đám cưới của bạn. Anh bị ép quá đành phải ừ, và tính là phải tập liên tục từ một cho đến hai tháng thì mới tàm tạm thuộc bài trở lại. May quá, được đâu có hai tuần, có tin đám cưới hủy bỏ (Mỹ mà, chưa cưới đã ly dị là thường). Thế là khỏi phải tập.

    Francisco Tarrega là nhạc sĩ số một cho các nhạc sĩ guitar cổ điển. Cám ơn em. 🙂

    Thích

  2. Cám ơn chị Loan. Em rất thích bản này của Tarrega và nghe trên tivi nhiều lần. Hồi trước em cũng hay nghe bài này ở quán Nhạc Tranh ở Hà Nội. Ngoài ra, em rất thích bản “Adelita” và “Giọt lệ” của Tarrega 🙂

    Thích

  3. @ aHoanh: Cám ơn anh nhen.
    Wow, anh chuyên trình diễn bản này à? Hay nhỉ? Khi nào có dịp, anh tập lại, và biểu diễn cho bọn em nghe nhé! Thanks anh truoc! 🙂
    @ Hiển: Cám ơn Hiển nhen. Chị rất thích các bản nhạc của Tarrega. Năm ngoái, tự học guitar thì tập tễnh chơi được bản “Giọt nước mắt”! (Vì tự học và cũng ko có năng khiếu nữa nên tập hơi vất vả…hihi).

    Thích

  4. @ Anh Hoành:
    1. Thêm một sự ngạc nhiên thú vị nữa (mà em được biết) về Anh. Anh (đã từng) chơi được Recuedos de la Alhambra ở cái mức “chuyên môn trình diễn bản này, khi có nơi nào mời trình diễn” thì tay nghề ghi-ta của Anh (hồi đó) không xoàng chút nào. Mà cho em tọc mạch chút. Sao lại “chuyên môn trình diễn bản này” ạ? Có phải hồi đó anh tập rất kỹ (một) bản này để “chuyên môn” chơi nó dưới cửa sổ / trước cổng nhà một / các cô gái không ạ?
    2. Mèn đét ơi, ông bà mình dạy quá đúng luôn: Trong cái không may (của người khác) sẽ có cái may (của mình) [em commenting cái vụ anh né được, không phải chơi RDLA thêm một lần nữa.].

    @ Loan:
    Thank you ever so much, Loan. You have DE-NHAQUE-IFIED me. I have known / listened to this masterpiece for over two decades, without knowing its name.

    Thích

  5. Hi Toàn, trình diễn thì phải có một repertoire nhiều bản để thay đổi, nhưng bản Recuerdos này là ban chinh trong repertoire đó. Lúc đó mình phải đi cày để còn lo cơm áo cho nhiều người, thành ra đành phải chọn đi hướng mình ít ghét nhất chứ không phải là hướng mình yêu nhất. But, that is life. Make the best choice under the circumstances and go with it. 🙂

    Thích

  6. mình muốn sinh sự với cái đọt chuối non này mà không biết bắt đầu từ đâu.
    Có một nữ giám đốc nhà xuất bản ở Hà Nội gợi hứng em làm thơ thế nì:
    ai ui cứ bám việt kiều
    nó khinh mình cũng cứ liều chả sao.
    Coi bộ anh Hòanh thích về VN sống hơn là ở Mẽo đó

    Thích

  7. Cám ơn Như Hoa. Xử với nhau bằng nhãn hiệu là tâm phân biệt đó. Nhà Phật dạy tâm vô phân biệt. Nếu đã vô phân biệt thì muốn sinh sự cũng chẳng biết phải bắt đầu từ đâu. 🙂

    Anh nhớ câu chuyện của hai thiền sư, nói với nhau là tu thiền hoài chẳng bao giờ cải nhau, bây giờ nên cải nhau một tí cho vui. Và hai người đồng ý là bắt đầu cải nhau. Một người chỉ hòn đá và bắt đầu: “Hòn đá này của tôi.” Người kia cải lại: “Ờ, của anh thì anh lấy đi”.

    Anh xa nước nên càng nhớ nước
    Anh xa em càng nhớ thương em.

    Nếu anh nhớ không lầm thì hai câu đầu của “Bài thơ tình từ Hàng Châu” của Tế Hanh đọc như vậy. Tố Uyên sẽ có bài thơ này trong bài về Hàng Chấu sắp đến. Đón đọc nhé.

    Em khỏe nhé 🙂

    Thích

  8. Cám ơn bạn rất nhiều, đây là một bài nhạc làm mình nhớ về kỷ niệm thời thơ ấu cách đây hơn 20 năm. và nhớ về anh trai mình nhiều nhất.
    Thời ấy chưa có internet, chưa có đĩa nhạc để mình có thể dễ dàng thưởng thức được bài nhạc qua các nghệ sĩ nổi tiếng biểu diển như bây giờ..mà mình chỉ biết thưởng thức nét đẹp của bài nhạc qua nhữn giai điệu tremolo của anh trai mình..
    Mình cứ nhớ mãi những đêm trăng sáng, trên sân nhà, anh trai mình ôm đàn guitare, còn mình thì nằm trên võng đu đưa, tâm hồn bay bổng theo những giai điệu tremolo của anh…mà tận hưởng điều tuyệt diệu từ âm nhạc mang lại…bây giờ nghe lại và thấy nghệ sĩ nghệ sĩ guitar Enno Voorhorst biểu diển mình vẫn nhớ như in những ngày xưa…và rất nhớ anh mình

    Thích

  9. Khong ngo bai nhac nay la.i gan voi ky niem tho au that de thuong cua chi Phuong nhu vay! Chac anh cua chi. se rat hanh phuc khi ddoc dduoc nhung dong chia se nhu the nay cua chi! Nice day nha chi.

    Thích

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s