Chào các bạn,

Hai giờ chiều thứ Bảy mẹ Hreng, mẹ Đo và mẹ E đến cắt rau cải trong vườn nhà Buôn Làng giúp mình, để mình mang ra ngoài nhà Lưu trú cho các em học sinh ăn. Tây Nguyên đang mùa mưa nên trồng rau không được tốt lắm, vì vậy các loại rau ngoài chợ mùa này cũng rất đắt. Cố ý phá những luống rau cải để cấy lại đợt rau mới, thành ra số cải bị nhổ cũng khá nhiều phải dùng bao năm mươi đựng mới hết. Trong khi mình vạch bao cho mẹ Hreng ôm những bó rau cải bỏ vào bao, mình hỏi thăm về gia đình của mẹ Hreng.

Thực sự trong ba mẹ đang giúp mình chiều nay, mẹ Đo và mẹ E gia đình còn đầy đủ cả vợ lẫn chồng, và con cái đông nhưng đều đã lớn, như mẹ Đo con gái út là em Mươi đang học lớp Mười ở ngoài Lưu trú của mình, còn mẹ E con trai út là em Hal năm nay đang học lớp Chín.

Chào các bạn,

Các em học sinh cấp III tương đối đã lớn khôn, biết suy nghĩ cũng như nhận định những sự kiện liên quan đến cuộc sống xã hội, học đường cũng như đời sống cá nhân của các em. Vì vậy các em dễ bộc lộ tính cách qua cách xử sự cũng như trước những nhận định của người khác về con người, về hoàn cảnh chung cũng như riêng, các em không còn chỉ biết im lặng vâng nghe như khi còn nhỏ. Và các em học sinh Lưu trú sắc tộc của mình cũng không ra ngoài qui luật tự nhiên đó.

Vì vậy trong nhà Lưu trú gặp những em hiền hòa, ngoan ngoãn, dễ thương mình không ngại mỗi khi góp ý nhắc bảo, nhưng có những em cá tính rất mạnh, được nhắc bảo đúng sai là biểu hiện rõ ràng trên khuôn mặt trong thái độ ngay tức khắc, và khi đối diện với các em như vậy mình rất ngại, đôi khi không muốn nhắc bảo! Điển hình như em Ph, học sinh lớp Mười một trong nhà Lưu trú của mình.

Chào các bạn,

Mục đích của nhà Lưu trú là giúp tạo điều kiện cho các em học sinh nữ cấp III trong Buôn Làng có nơi ăn chốn ở, thuận tiện trong việc trọ học. Vì vậy nhà Lưu trú ở rất gần trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai. Từ nhà Lưu trú đến trường học các em đi bộ chưa đến năm phút, và ở ngay giữa xóm người Kinh.

Các em học sinh Lưu trú của mình rất ngoan. Các thầy cô giáo ở trường cũng như những người hàng xóm mỗi lần gặp gỡ đều có nhận xét như vậy. Ngoài giờ học ở trường, về nhà Lưu Trú, các em chăm chỉ học hành, không ra ngoài khi chưa xin phép. Cổng nhà Lưu trú không những chỉ đóng mà luôn luôn khóa 24/24, kể cả những buổi chiều các em ở nhà đầy đủ cổng vẫn khóa. Nếu có người lạ đến, bao giờ các em cũng vào báo, và khi mình nói mở cổng, lúc đó các em mới mở cổng cho vào.

Chào các bạn,

Sau giờ lao động buổi chiều của nhà Lưu trú, các em đứng nói chuyện chơi trước hiên theo từng nhóm nhỏ. Mình đứng trong phòng khách nhìn ra dưới bóng cây sakê có một nhóm bốn em, đứng chung quanh em Truyên – học sinh lớp Mười hai. Em Truyên giơ cánh tay trái lên phía trước, mình nhìn thấy trên cổ tay của em Truyên đeo một chiếc đồng hồ màu trắng Inox, mẫu mã thon nhỏ nhìn giống một chiếc vòng đeo tay. Em Truyên đưa tay ra cho các em đứng đó xem, các em cầm lấy cánh tay em Truyên nhìn chiếc đồng hồ trầm trồ có vẻ rất ngưỡng mộ. Nhìn thấy các em như vậy mình cũng không lạ, đối với đa số các em học sinh sắc tộc của mình: Bông tai, nhẫn, vòng đeo tay, dây chuyền đeo cổ và đồng hồ đeo tay là những hàng xa xỉ, không phải em nào muốn là cũng có thể có, mặc dầu có những loại không mắc tiền lắm!