Category Archives: trà đàm

Góp công làm đường

Chào các bạn,

Mình sống giữa anh em Buôn Làng Sêđăng gần bốn năm, ba năm đầu con đường ngắn khoảng năm mươi mét từ nhà ra đường lớn là một con đường mòn nhỏ, gồ ghề lởm chởm. Mùa nắng hàng cây lớn hai bên đường đổ những cành cây khô, cùng với lá rụng đầy đường rất dơ. Mùa mưa đường trơn trượt lầy lội khó đi, sau cơn mưa muốn đi xe máy ra ngoài phải vất vả dắt xe máy đi hết con đường mòn ra đến đường lớn mới chạy xe được, vì sau cơn mưa con đường vừa lầy vừa trơn bởi đất vùng mình ở thuộc loại đất sét. Chính vì vậy trong Buôn Làng các lò gạch mọc lên như nấm. Continue reading Góp công làm đường

Sống vô ngã

Chào các bạn,

Chúng ta đã nói thường xuyên rằng nếu chúng ta khiêm tốn đến mức vô ngã, không tôi, thì chúng ta đạt đạo. Đây là trong 2 câu đầu của Bát Nhã Tâm Kinh, các bạn thuộc lòng thì cũng rất tiện khi nói chuyện:

Quán-tự-tại Bồ-tát hành thâm Bát-Nhã Ba-la-mật-đa thời
Chiếu kiến ngũ uẩn giai không, độ nhất thiết khổ ách

Nghĩa là

Khi Bồ-tát Quán-tự-tại thực hành trí tuệ Bát Nhã giải thoát thâm sâu
Soi thấy chính mình là không, ngài vượt qua mọi khổ nạn
Continue reading Sống vô ngã

Cho chuối

Chào các bạn,

Sống giữa anh em Buôn Làng thỉnh thoảng qua thăm hỏi, nói chuyện với người lớn cũng như các em nhỏ, mình biết thêm một vài điều rất thú vị thuộc văn hóa, phong tục tập quán của anh em đồng bào sắc tộc thiểu số. Chẳng hạn cách đây một tuần, bố mẹ Kali ở đối diện với nhà mình trong Buôn Làng, đã cho em Kali năm nay học lớp Ba là con trai lớn nhất của bố mẹ Kali, mang đến cho mình một buồng chuối mốc chưa chín trái rất mập nhìn rất ngon. Mình dặn em Kali đứng đợi mình lấy dao cắt một nhánh chuối để lại, phần buồng chuối còn lại em Kali mang về nhà để chín cho cả nhà dùng, vì nhà mình ít người chỉ lấy một nhánh là được, nhưng em Kali để buồng chuối trên hiên nhà lắc đầu chạy về. Continue reading Cho chuối

Xin lỗi

Chào các bạn,

Các bạn có xin lỗi thường không? Đối với nhiều người trong chúng ta, xin lỗi là một điều khó khăn, vì ta cho rằng đó là nhận lỗi, nhận mình đã sai, và rất ít khi chúng ta muốn nhận mình đã sai.

Thực sự thì sai hay đúng là một điểm nhỏ trong quan hệ con người, nhưng làm cho người khác buồn đau thì lại là một điểm lớn. Làm cho người khác đau buồn là điều ta không muốn xảy ra, và vì thế ta xin lỗi vì đã làm cho người kia đau buồn. Continue reading Xin lỗi

Khi có tiền

Chào các bạn,

Ở Buôn Làng năm nào trước lễ Noel hai tuần, mình cũng cảm nhận bầu khí trong Buôn Làng vui nhộn hẳn lên, các hàng quán cũng như các mặt hàng trong chợ Buôn Làng phong phú hơn. Nguyên nhân anh em Buôn Làng đã đi hái cà-phê thuê cho người Kinh ở các vùng có cà-phê về sẵn đang có tiền, thêm vào bản chất không biết lo xa, không biết dành dụm tiết kiệm nên mua sắm điện thoại di động, mua quà bánh cho con cái thoải mái. Thấy vậy mình nhắc, một số mẹ cười nói:

– “Con mình nó thèm nó thích, bây giờ đang có tiền mình phải cho nó chớ!” Continue reading Khi có tiền

Nguồn kiến thức duy nhất là kinh nghiệm

Chào các bạn,

Mình đã nói đến điều này rất nhiều lần với các bạn: Kiến thức chỉ đến từ kinh nghiệm – không từ đọc, nghe hay nhìn – và chúng ta phải thực hành mọi điều mà chúng ta muốn có kiến thức.

Và hôm nay mình có điều này thú vị để chia sẻ với các bạn. Đó là Albert Einstein đã nói như mình nói. Đầu để của bài này “Nguồn kiến thức duy nhất là kinh nghiệm (The only source of knowledge is experience) là câu nói của Einstein. Mình không biết câu này trước đây, chỉ mới hôm nay, ngày đầu năm 2016, khám phá ra Eintein nói thế.

Đây là điều quan trọng cho tất cả chúng ta. Đừng nói hay viết điều gì chỉ bằng cách trích lời của người khác và lập lại. Mọi điều chúng ta nói, chúng ta đều đã phải có kinh nghiệm do thực hành. Thường thì chỉ nghe một người nói, các bạn có thể nhận ra người đó có kinh nghiệm hay chỉ lập lại lời người khác. Người có kinh nghiệm luôn nói về một vấn đề và giải pháp cho vấn đề rất rõ ràng và cụ thể. Người không có kinh nghiệm luôn luôn lập lại các cụm từ trừu tượng và tổng quát của người khác. Continue reading Nguồn kiến thức duy nhất là kinh nghiệm

May mắn và không may mắn

Chào các bạn,

Sáng Chúa nhật mình hẹn mẹ Hreng đến nhà đi với mình đến thăm một vài gia đình ở thôn Năm, mẹ Hreng chưa đến thì mẹ Đam ở thôn Hai đến nhà thăm, mình mời mẹ Đam vào phòng khách, qua hỏi chuyện mình biết bố mẹ Đam mới đi hái cà-phê thuê cho người Kinh ở Đăkmin về.

Bố mẹ Đam thuộc gia đình trẻ trong Buôn Làng, năm nay bố mẹ Đam trên ba mươi tuổi đã có bốn người con. Bố Đam không say xỉn, cả hai bố mẹ Đam đều cần cù siêng năng chăm chỉ làm ăn, nhờ vậy tuy thuộc gia đình trẻ nhưng hiện tại trong gia đình bố mẹ Đam đã có ba con trâu mẹ rất đẹp. Continue reading May mắn và không may mắn

Bình an và Hòa bình

Chào các bạn,

Những ngày lễ lớn nhất trong năm thường là để nói đến bình an và hòa bình (bình an và hòa bình đều có nghĩa peace trong tiếng Anh).  Ở Việt Nam, chúng ta thấy ngày Tết Nguyên Đán, ngày Tết dương lịch, ngày Giáng Sinh, ngày Phật Đản đều là những ngày nhấn mạnh đến bình an và hòa bình.

Từ năm 1968, ngày 1 tháng 1 hằng năm là Ngày Thế Giới Hòa Bình (World Day of Peace) của Công giáo.  Ngày 8 tháng 2 năm 2000, Đại hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua Quyết nghị công nhận Ngày Phật Đản (Vesak – ngày trăng tròn cùa tháng 5 hằng năm) là ngày lễ quốc tế tại Liên Hợp Quốc và các văn phòng Liên Hợp Quốc khắp thế giới. Continue reading Bình an và Hòa bình

Bắt dây điện

Chào các bạn,

Bóng đèn điện 1m2 trong một phòng ngủ của nhà mình ở Buôn Làng đã bị hư mấy ngày nhưng vẫn chưa nhờ người đến sửa được, bởi bố Viện đi hái cà-phê thuê cho người Kinh ở Đăkmin phải hơn một tuần nữa bố Viện mới về.

Trong Buôn Làng mình đang ở hiện có gần hai ngàn hộ dân, nhưng chỉ có một thú y Buôn Làng là bố Thar gia đình ở thôn Một, hai người biết sửa bắt điện là bố Diên và bố Viện cùng ở thôn Tư. Continue reading Bắt dây điện

Đường mới đầu năm

Chào các bạn,

Đầu năm chúng ta có khuynh hướng có kế hoạch mới cho năm mới (New Year resolution), vẽ một đoạn đường mới cho năm mới, xóa bảng làm lại từ đầu. Mình muốn nhắc cho các bạn hai điều quan trọng cho kế hoạch năm mới.

1. Năm mới là dịp để xóa bảng sạch, làm lại từ đầu. Cho nên đừng lấn cấn với những lỗi lầm sai lạc cũ. Lỗi lầm sai lạc đã làm thì ta đã làm, không lấy lại được. Hãy cầu nguyện xin Chúa tha lỗi, Chúa sẽ tha lỗi bạn. Hãy chỉnh sửa các hậu quả của sai lầm, nếu có thể làm được. Hãy xin lỗi người mình phạm lỗi, nếu có thể làm được. Hãy bằng lòng với các hậu quả của lỗi lầm, bây giờ hay trong tương lai rất lâu nữa, vì đó là luật nhân quả. Hãy làm điều phúc đức để giảm hệ lụy của nhân quả. Continue reading Đường mới đầu năm

Món quà Tết

Chào các bạn,

Tết Dương lịch năm mình học lớp Ba được bác Hạnh cho một món quà mình vô cùng thích, nhưng cũng chính món quà này thỉnh thoảng làm cho mình hối tiếc vì đã làm bác Hạnh buồn.

Những năm mình học lớp Ba và lớp Bốn, gia đình bác Hạnh cũng ở Pleiku, gia đình mình và gia đình bác Hạnh đối diện nhau cách nhau một con đường. Lúc đó gia đình bác Hạnh và gia đình mình có điểm giống nhau: Mỗi gia đình có ba người con một gái và hai trai. Gia đình bác Hạnh có chị Liên, anh Quang và anh Minh. Gia đình mình có mình, em Long và em Trọng. Ông nội mình mất khi ba mới mười hai tuổi, bà nội cùng với hai cô ở Nha Trang. Continue reading Món quà Tết

Giêsu, cầu nối giữa con người và Thượng đế

Chào các bạn,

Người ta không chắc là Giêsu sinh ra ngày nào, dù theo Kinh thánh thì đó là mùa đông. Tuy nhiên các tổ phụ của Giáo hội Kitô giáo đã chọn ngày 25 tháng 12 làm ngày Giáng Sinh, vì đó là ngày rất gần ngày Đông Chí (Winter Solstice).

Đông Chí là thời điểm trong năm khi ngày ngắn nhất và đêm dài nhất. Rất nhiều dân tộc có lễ hội lớn ăn mừng ngày Đông Chí, ăn mừng điểm khởi đầu con đường kết thúc của mùa đông – đêm sẽ ngắn đi từ từ — và điểm khởi đầu con đường tiến đến mùa xuân – ngày bắt đầu dài ra từ từ. Mọi dân tộc đã ăn mừng dịp này rồi, đặt ngày Giáng Sinh vào đó để tiện cho họ tiếp tục lễ hội truyền thống, để ăn mừng Giáng Sinh, thì rất tiện cho họ gia nhập Kitô giáo. (Các tổ phụ Kitô giáo thời đầu tiên, thường đi theo tập tục có sẵn của các dân tộc và biến các tập tục đó thành tập tục Kitô giáo như thế). Continue reading Giêsu, cầu nối giữa con người và Thượng đế

Yêu Jesus để yêu người

Chào các bạn,

Hôm nay là sinh nhật Jesus, ngày Jesus tròn 2015 tuổi, mình xin chia sẻ với các bạn vài cảm nghĩ về chuyện tại sao lại cần yêu Jesus nhé.

Trước đây mình là người vô thần, không theo tôn giáo nào (không muốn dính vào tôn giáo nào) nhưng có khuynh hướng thiện cảm với Phật giáo và dè dặt với Thiên Chúa giáo. Nhưng một trong những bài học mà mình học được ở ĐCN là thực hành tâm không phân biệt nên mình đã cố gắng mở lòng với những từ ngữ về Thiên Chúa giáo, tách Jesus ra khỏi đạo Thiên Chúa và tập thực hành những bài học của Chúa Jesus. Continue reading Yêu Jesus để yêu người

Giêsu đến với loài người

Chào các bạn,

Đêm nay Chúa Giêsu ra đời.

Một người thợ mộc trẻ, 30 tuổi, đi chân đất giảng đạo với một nhóm đệ tử, phần lớn làm nghề đánh cá và ít học, trở thành sự lo lắng cho hàng ngũ lãnh đạo Do Thái, đến nỗi họ phải tìm cách xử tử.

Tuy vậy, nhóm đệ tử khờ khạo và sợ hãi này không biến mất sau khi Thầy bị xử tử như các lãnh đạo Do Thái mong đợi, mà bỗng nhiên trở thành mạnh mẽ, không biết sợ hãi, công khai ra đường rao giảng về thầy mình như là người được Thượng đế gửi đến để dạy bảo loài người. Trong 12 đệ tử lớn thì 11 người lần lượt bị xử tử, ngoại trừ John bị đày lên đảo Patmos. Rất nhiều đệ tử các đời sau bị bách hại và hành hình. Continue reading Giêsu đến với loài người

Buồn ai

Chào các bạn,

Cuối tuần mình có chuyện không vui, con bò cái mình cho mẹ Hreng nuôi làm vốn gần ba năm tuổi đang sức lớn rất đẹp, sau hai ngày đi cầu chảy chiều Chúa nhật nó đã chết!

Trong khi con bò ngáp chết mẹ Hreng gọi điện báo cho mình, lúc đó mình đang ở ngoài Lưu trú và cũng cho biết hai bố người Cao Lan đến trả mua con bò hai triệu đồng có bán không? Mình nói không bán với giá hai triệu đồng bởi mình đã mua con bò tám triệu đồng, đem về em Kim Cương đi chăn gần hai năm bây giờ bán hai triệu đồng mình tiếc. Mình nói mẹ Hreng để lại mình nhờ các bố làm thịt, sau đó bán rẻ cho anh em Buôn Làng đem về ăn. Như vậy dù bán không được hai triệu đồng cũng được ít ra anh em Buôn Làng còn có thịt bò để ăn. Continue reading Buồn ai