Bầu trời sau mưa
Bình minh sau đêm dài
Ôi mùa đông đâu còn nữa
Anh gối đầu lên cây lá sum suê
Nghe phím đàn nhún nhảy trên môi em
Khi mù sương tan dần sau đôi mắt im lặng
Lắng nghe cuộc đời tràn ngập những âm vọng mới
Em chậm giấc
Đợi bước lười của gã ngủ mơ trên cát
Trời chiều úp xuống một chiếc bát
Nhốt hình anh
Em dắt chiếc bóng lang thang
Qua cầu Ea Tam
Ôm nỗi nhớ trong lồng ngực ốm
Gánh nỗi buồn trên vai gầy
Niềm vui em cài tóc
Thơ là tài sản hào hoa
Con Mít nguẩy đuôi
Cười ha ha nguôi quên phía vực mùa đông
Khi anh chẳng thấy mặt trời
Em vén chiếc màn màu sắc
Nhổ vài sợi bạc
Khuấy ly chanh dây
Khi mảnh trăng sáng bồng bềnh Srêpok
Chúng mình chẳng ngủ
No nê ly nước mía muộn màng
Em định sinh ra một thằng kháu khỉnh
Mang dép lên giường
Khóc đòi cha thương
Ôi một cành hồng
Em dìu anh như xiếc
Lạc núi trùng trùng
Dòng mùa xuân lềnh bềnh hoa mắc cỡ
Có em từ đó
Hơi thở dài hơn một đêm
Nhú nụ mầm trên môi hoang mạc
Đìu hiu bỏ trốn dưới làn sóng của ánh mắt
Nỗi buồn run rẩy nằm bẹp dưới bàn chân
Sự nghèo khổ vụt bay như mũi tên xa vắng
Giả tạo đánh bài ngửa
Anh mở mắt vũ trụ
Đầy một nụ xanh
Ngả đầu lên ngực
Mùa xuân.
Thùy gia ngọc địch ám phi thanh
Tán nhập xuân phong mãn Lạc thành
Thử dạ khúc trung văn Chiết liễu
Hà nhân bất khởi cố viên tình
Lý Bạch
Dịch nghĩa
Ðêm xuân nghe tiếng sáo trong thành Lạc Dương
Tiếng sáo ai thổi văng vẳng khi có khi không
Cùng với gió xuân về nghe khắp cả thành Lạc Dương
Ðêm nay nghe trong tiếng sáo khúc ca Chiết Liễu biệt ly
Có ai mà không động lòng nhớ về quê cũ
Dịch thơ
Ðêm xuân nghe tiếng sáo trong thành Lạc Dương
Sáo ai văng vẳng lắng tai nghe
Thành Lạc vi vu gió thổi về
Một khúc “Thiên thai” sầu biệt xứ
Hỏi ai không khỏi động lòng quê
Chú Thích
Trong bài, dịch giả đổi khúc “Chiết liễu”, là khúc ca dùng để chỉ chuyện ly biệt, ra thành khúc “Thiên thai”, chuyện của Lưu Thần, Nguyễn Triệu lên tiên rồi nhớ trần gian, cho hợp tình.
Ý: Tiếng sáo vi vu trong thành nội, hỏi ai không khỏi động lòng quê ?
Nhớ ngày nào khi nó còn đang học cấp 2, năm đó nhà quyết định tự nấu bánh chưng chứ không nhờ họ hàng nấu hộ như mọi năm nữa.
Đó cũng là lần đầu tiên nó biết các công đoạn làm bánh từ mua lá dong, đến ngâm gạo, ngâm đỗ, ướp thịt và thú vị nhất là gói bánh. Đứa lít nhít nhất nhà như nó thì chưa đủ tin tưởng để người lớn giao cho ngồi gói bánh mà chỉ làm chân phụ vặt, đưa lá cho mẹ, đưa lạt cho bố gói, hô gì làm đó thôi. Như thế là nó cũng thích lắm rồi. Cứ nhìn mọi người ai cũng vừa làm chăm chú vừa cười nói vui vẻ, thấy không khí ngày Tết sao mà ấm cúng đến thế.
Năm đó nhà gói gần 20 cái thì phải. Thấy mẹ cứ gói được hai cái thì chập lại làm một cặp. Cả bố, mẹ và anh đều gói nên nhanh lắm, nó lau lá còn thấy không kịp nữa. Thấy tay mẹ thoăn thoắt đổ một lớp gạo nếp trắng thơm, một lớp đỗ xanh đã đãi vỏ vàng ươm, rồi đặt một miếng thịt ướp gia vị và hạt tiêu to ơi là to vào giữa, rồi lại thêm một lớp đỗ, một lớp gạo nếp nữa. Thế rồi mẹ làm thế nào đó mà chỉ một lát sau là dựng được bốn góc bánh vuông vắng thẳng tưng cứ như là cho vào khuôn.
Đến gần khuya ngày hôm đó thì công đoạn gói bánh cũng xong. Chỉ còn lại một ít nguyên liệu, mẹ bảo anh gói cho nó hai cái bánh chưng cua. Chu choa, cái này là nó mong nhất đấy. Ngày trước về quê nội năm nào bà cũng làm cho nó một cặp bánh chưng cua, chỉ nhỏ bằng một phần ba cái bánh bình thường thôi. Nó thích đến nỗi mà cứ cầm cặp bánh đi chơi khắp các nhà hàng xóm mà chẳng dám ăn. Rồi cứ để dành chơi mãi đến mấy ngày bà giục ăn kẻo hỏng, mới dám bóc ra thưởng thức. Hôm nay thì được tận tay xem gói bánh, lại có bánh chưng cua anh gói cho nữa. Thế là chẳng lo bị lẫn với đám bánh chưng to kia, mà có khi bánh của nó lại được cho “ra lò” đầu tiên ý chứ. Ôi thích quá thích quá.
Bố bảo luộc bánh mất hơn một ngày gì đó. Nhà có cái nồi quân dụng chắc là để lại suốt từ hồi bố đi bộ đội, cả năm cứ để đựng đồ linh tinh, bữa nay được đưa ra kì cọ sạch sẽ. Nó cảm thấy anh chàng nồi quân dụng có vẻ khoái chí lắm khi được tắm táp sạch sẽ như thế, lại chả mấy khi đang ở trong góc nhà tối om nay lại được chịu một trọng trách đặc biệt. Ai cũng phải quây quần xung quanh anh ta mà bàn tán. Chắc là anh sẽ làm rất tốt nhiệm vụ giữ nhiệt cho nồi bánh đây.
Củi thì bố đã chuẩn bị đây rồi. Mấy cây gỗ khô từ hồi làm nhà còn sót lại được đem ra trưng dụng hết. Hôm đó mệt quá rồi nó ngủ thiếp đi lúc nào không biết. Sáng dậy thấy bố và anh vẫn đang thức trông. Lửa đỏ rực dưới đáy nồi. Nó nghe tiếng nước sôi ùng ục, khói từ nắp bốc lên nghi ngút, và mùi thơm của lá dong và bánh đang chín tới lan khắp cả nhà.
Sáng sớm ngày 30, bánh chín. Mẹ gắp từng cặp bánh ra, xếp lên tấm phản rộng dưới bếp thành từng hàng ngay ngắn, rồi sau đó bố lấy thêm một tấm gỗ lớn đặt lên, rồi tiếp tục cho cả cái thớt gỗ lim và cái cối đá mẹ hay giã cua đè lên tấm gỗ để ép bánh ra hết nước. Nó thắc mắc “Sao con thấy nhà bạn Ánh luộc xong là đem đi cúng luôn được rồi, mà bố phải ép bánh nữa”. Bố giải thích với nó là “Ép thế thì bánh mới chắc và ngon. Nếu không ép thì bánh sẽ nhão nhìn xấu lắm”.
Năm đó là năm nó ăn nhiều bánh chưng nhất. Sáng nào nó cũng đòi mẹ cắt nguyên một cái bánh mới ra thành 5-6 lát rồi cho vào chảo rán vàng hai mặt. Đó là kiểu ăn bánh chưng mà nó vẫn thích đến giờ. Cứ triền miên như thế suốt mấy ngày Tết mà không biết chán. Không biết có phải vì năm đó bánh do nhà làm nên thấy ngon hơn hẳn hay không nữa.
Mấy năm sau kinh tế khá hơn, nhiều dịch vụ cung cấp bánh chưng ngày Tết nở rộ nên bố mẹ cũng không nấu bánh mà chỉ đặt khoảng chục cái ở chỗ quen. Thi thoảng về quê ngày cuối năm lại được các ông chú bà thím gói cho mấy cái làm quà ăn chẳng xuể. Bánh chưng quê vì cứng ơi là cứng, ít đỗ, nhiều gạo, nói chung là chẳng thể so với bánh ở thành phố làm được. Có lần nó nháy bố “Thôi bố đừng có lấy về làm gì nữa, của nhà ăn còn chẳng hết mà”. Nhưng bố nhắc khẽ: “Đối với những người ở quê, chiếc bánh chưng ngày Tết vẫn còn quí giá lắm con ạ. Khách xa đến họ quí nên là kiểu gì cũng phải gửi cho được một hai cặp bánh chưng đem về làm quà. Mình không thích đi nữa cũng phải trân trọng mà nhận lấy tình cảm của họ, con hiểu không?”. Nó không cự nự chuyện cái bánh chưng quê nữa. Giờ nghĩ lại, nó hiểu ra có lẽ vì các gia đình ông chú bà thím ở quê vẫn duy trì việc gói bánh ngày Tết, nên chiếc bánh với họ là biết bao tình cảm, niềm vui ngày Tết được sum vầy, nên quí giá lắm.
Giống như nó năm nào, cũng thấy chiếc bánh nhà mình bỗng ngon một cách lạ thường, mấy năm sau nữa thì nó chẳng còn có được sự hào hứng khi ăn bánh chưng nữa.
Lại một cái Tết nữa sắp đến rồi, nó thèm được gói bánh chưng biết bao nhiêu.
Những ngày đầu năm 2010 đáng nhớ này, cuốn hồi ký độc đáo: “Vàng son huyết lệ” của Minh Phụng (1922 – 1989) do nhà xuất bản Phụ Nữ in ấn, Trung tâm văn hóa Tràng An – một địa chỉ tin cậy về phát hành sách văn học và giáo dục của Thủ Đô tổng phát hành, là món quà quí cho bạn đọc nói chung, bạn đọc trẻ và giới nữ nói riêng.
Nhà văn Tam Lang từng nói: “Đời của Minh Phụng là một cuộc đời giang hồ nhưng là đời giang hồ số một của nước Việt Nam!”. Đời của Minh Phụng mở đầu bằng một thiên tình sử để khép lại bằng một thiên tình hận – Hồ Dzếnh – Báo Thần Chung số 19)…
Cuốn hồi ký của một nhân vật sống cách đây hơn nửa thế kỷ với những ước mơ, khát vọng cháy bỏng mong có cuộc sống “vàng son” không có điểm dừng, để rồi ngậm ngùi trong “huyết lệ”, luôn mới trong thời đại hiện nay.
Có lẽ mong muốn của nhà xuất bản Phụ nữ đã gặp gỡ ý tưởng và tiêu chí của Trung tâm văn hóa Tràng An: Xuất bản và phát hành cuốn hồi ký, để thông qua đó, chuyển đến bạn đọc, nhất là bạn đọc trẻ thông điệp và những bài học quí giá từ cuộc sống. Giúp bạn đọc có thêm sự định hướng, phấn đấu vươn lên bằng cái tài, cái tâm của mình một cách chính đáng.
Nếu bạn chưa đọc cuốn hồi ký này, có thể sẽ coi đây là một cuốn sách bình thường. Nhưng nếu bạn may mắn có cuốn sách này trong tay, chắc chắn bạn sẽ đi từ ngạc nhiên này đến sự thích thú khác về cuộc đời đầy sóng gió của một người phụ nữ tài sắc và đa đoan một thời. Với nội dung phong phú, chân thực cùng bút pháp điêu luyện, tình tiết vô cùng hấp dẫn, có sức lôi cuốn người đọc ngay từ những trang đầu tiên của tập hồi ký. Bởi vậy ngay từ khi cuốn hồi ký mới ra mắt đã được đông đảo bạn đọc đón nhận và chuyền tay nhau.
Bạn đọc có thể mua trực tiếp tại Trung tâm văn hóa Tràng An: 54/ 171 Nguyễn An Ninh, Hoàng Mai, Hà Nội. ĐT: 04 3664 7143 – 3662 1060 Fax: 04 6284 1316 Mobile: 0912 344 084
Để bạn đọc có thêm thông tin về cuốn hồi ký độc đáo này, tôi xin trích đăng dưới đây bài viết của Xuân Ba trên báo Tiền Phong:
Bây chừ gấp lại cuốn hồi ký mà tôi cho là lạ lẫn truân chuyên này, chợt bừng ra một cái à! Hóa ra giai thoại lâu nay về nhà văn Nguyễn Tuân là có thật! Đấy là có lần ông đã từng vét sạch tiền trong túi mua (và lại còn mua chịu nữa) tất tật số hoa của những quầy hoa ở bờ hồ Hoàn Kiếm đêm ấy để tặng cho một người đẹp.
Người được tặng nhiều hoa nhất không hề khuyết danh và có niên biểu hẳn hoi. Đó là một đêm mùa xuân năm 1938. Người nhận hoa là Minh Phụng, diễn viễn chính thể hiện vở Kiều Loan của thi sĩ Hoàng Cầm.
Minh Phụng lúc 40 tuổi
Minh Phụng là ai? Là một nữ sĩ. Một nữ sĩ không thường của những năm ba bốn mươi thế kỷ trước. Nói như Tam Lang, “Đời của Minh Phụng là một cuộc đời giang hồ nhưng là đời giang hồ số một của nước Việt Nam!”.
Còn thi sĩ Hồ Dzếnh viết: “Đời của Minh Phụng mở đầu bằng một thiên tình sử để khép lại bằng một thiên tình hận” – (Báo Thần Chung số 19). “Phụng là người trí thức, trí thức giang hồ. Sống như Phụng mới là người biết sống” (Lê Văn Trương, năm 1937)…
Một nhà xuất bản lớn ở Hà Nội đang chuẩn bị cho ra mắt cuốn hồi ký độc đáo của nữ sĩ họ Trịnh có tên là Minh Phụng này. Cuốn hồi ký có tên là Vàng son huyết lệ.
Từ gái quê thành sao sân khấu
Cô gái quê mười lăm tuổi ấy có tên là Nụ, Trịnh Thị Nụ sau đổi tên là Hoàng Minh Phụng là út trong gia đình có 7 anh chị em quê ở Tứ Kỳ, Hải Dương. Bố là một nhà nho làm nghề dạy học. Mẹ buôn bán lặt vặt, gia sản cũng chỉ đủ cho việc chi tiêu tùng tiệm. Nhưng được yêu chiều từ nhỏ, Phụng được đi học chữ nghĩa, không biết được mấy hột nhưng thuộc làu những cuốn sách của Tự Lực Văn Đoàn như Hồn bướm mơ tiên, Nửa chừng xuân, Tố Tâm, Đời mưa gió…
Tâm hồn đa cảm trong một nhan sắc sớm trội nổi, cô gái quê mười lăm tuổi ấy thấy những lũy tre làng như những hàng rào giam hãm. Những ao chuôm như những huyệt mộ chôn vùi tuổi xuân.
Lại nghe phong thanh mình sắp bị gả cho một đám tầm thường, một sáng tinh sương, cô bé Nụ cắp nách hai bộ áo sống, cắp luôn tám trăm đồng bạc mà mẹ cô vừa bán mấy mẫu ruộng để chi dùng vào một việc quan trọng của gia đình, đáp tàu trốn lên Hà Nội, một nơi mà cô chưa từng đặt chân, chưa từng biết! Mới đầu cô bé Nụ tá túc ở nhà một bà bán bánh cuốn.
Làn gió độc xứ cát bụi kinh thành đã cuốn cô đi. Mới đầu là việc đi học nhảy… Rồi các mối quan hệ quen biết chồng chéo khi đã thạo các điệu nhảy (Nụ rất có khiếu trong môn này).
Những vũ trường nổi tiếng ở Hà thành khi đó mỗi đêm đều ngong ngóng cô Nụ, lúc này đã có tên mới là Hoàng Minh Phụng, xinh đẹp nhảy giỏi. Các con quan, các cậu ấm, lại cả những ông Phủ, ông Huyện… thay nhau bao Phụng.
Rồi Phụng thất thân với một công tử bộn bạc xứ Hà thành vào một đêm mưa ở Đồ Sơn. Phụng có khiếu như cô Kiều, hễ đụng vào tay đàn ông nào thì y như rằng đời người đàn ông đó cũng tan nát!
Biết bao đám lăn lóc với Phụng. Từ ăn uống đến mọi khoản chi tiêu xa hoa, họ đều lăn xả vào mà trả (trích hồi ký). Trong số đó, dám lăn xả hay có ông nào chết vì Phụng hay chưa thì không rõ, nhưng do lãng mạn, do liên tài, Phụng chơi thân với hầu hết đám văn nghệ sĩ nổi danh của Hà thành lúc đó, ngoài ba ông mà tôi vừa dẫn trên đây và thêm nhà viết kịch Thế Lữ, thi sĩ Hoàng Cầm đa tình còn có nhà văn Nguyễn Tuân khinh bạc của chúng ta.
Nguyễn Tuân buột ra đi mua hoa sau khi thốt lên với đám bạn trong đó có Thế Lữ về cái tài nghệ dù chỉ là diễn góp vui của Phụng trong vai Kiều Loan như thế này: “Trời ơi, Phụng tài quá! Nó giỏi, nó thông minh. Nó không phải là hoàng hậu mà sao nó giống hệt một bà hoàng?
Nó cau mày, nó cười nhạt, nó nghiến răng, nó ôm hoàng tử trong tay. Nó ghen, nó đau khổ”… (trích hồi ký). Ba đêm liền Phụng thủ vai Kiều Loan ở Nhà hát Lớn như thế. Rồi những đêm nổi danh thủ các vai chính của Lệ Chi Viên, những Đêm Phong ba của Vi Huyền Đắc…
Nhưng Phụng chỉ chơi chơi vậy thôi, không có nhập một đoàn hát nào cả… Năm 1941, Khái Hưng tặng thơ cho Phụng trên một tờ báo: Yêu khách giang hồ yêu tha thiết/ Biết người khuê các biết vu vơ…
Tưởng kiếp giang hồ ấy neo đậu bền bền với đám cưới một cậu ấm thuộc loại danh gia vọng tộc, nhưng trời đã bắt tố chất giang hồ nồng nàn, dào dạt trong huyết quản rồi, Phụng đâu có yên!
Thời gian sẽ cho tôi không sầu khổ và chỉ còn lại những quên. Cái nhớ nhung khác lạ mới là đời! Có gian nan mới biết mùi nhân thế… (trích hồi ký) .
Giang hồ số một
Phụng theo một cô bạn lên máy bay chuyển vũ khí cùng với một tốp phi công, quân của Tưởng Giới Thạch từ Gia Lâm vù sang Côn Minh. Cái duyên ông Trời se, cái que ông Giời buộc, lớ ngớ thế nào mà ông tướng Tỉnh trưởng Vân Nam vừa ngó thấy Phụng đã lăn lóc.
Cái lăn lóc của thứ đàn ông bộn bạc nhưng chung tình. Ông tướng ấy bay ngay sang Gia Lâm, đến Hà Nội sau chuyến bay của Phụng chỉ một ngày. Và diễn ra cuộc hội ngộ của vị tỉnh trưởng này với Phụng tại một nơi kín đáo.
Trên chuyến bay đặc biệt trở về Côn Minh ngày hôm sau, sánh vai cùng vị tỉnh trưởng đầy quyền lực ấy là Phụng. Dưới cánh bay kia là dòng Hồng Hà ngầu đỏ mênh mông.
Mà trên bờ là Hà thành một biển người trong đó có người chồng khù khờ nhưng chân tình của Phụng lẫn cái danh gia vọng tộc của nhà chồng tha hồ mà ngóng đợi.
Những ngày ở Côn Minh Phụng đã cháy sáng hết mình tài lẫn sắc trong những cuộc tiếp tân tiệc tùng liên miên cùng vị Tỉnh trưởng Vân Nam.
Có một chi tiết phải lấy ra đây trong tập hồi ký cồm cộm chật cứng các chi tiết sinh động ấy là trong buổi tiếp viên lãnh sự Pháp ở Côn Minh, Phụng đã nhõng nhẽo nhưng cương quyết với các quan khách rằng đòi được mặc Quốc phục (áo dài Việt Nam), đòi phải được treo cờ của nước Nam (?) không thì kiên quyết bỏ về không dự tiệc.
Việc xảy ra quá đột ngột, sợ viên Tỉnh trưởng uy quyền mất lòng, viên lãnh sự Pháp ở Côn Minh phải đứng ra dàn xếp đại ý, thưa bà tỉnh trưởng hiện nay bên nước bà đang xảy ra nội chiến(?) chưa rõ bên ông Hồ Chí Minh hay bên Pháp thắng nên chúng tôi tạm thời chưa dám treo cờ của bên nào (!)
Đàn ông mê nàng một nhẽ. Không thiếu quý bà quý cô các mệnh phụ phu nhân cũng mê Phụng mới lạ. Cuộc gặp hay cuộc đối thoại giữa vợ viên Tỉnh trưởng Vân Nam bay từ California (Mỹ) về với Phụng cực giàu kịch tính và rất sinh động. Kết thúc cuộc gặp ấy là nước mắt và tình thân ái.
Cuộc đời nhung lụa bên vị tướng thét ra lửa ấy không buộc được Phụng. Cô tranh thủ đi Nam Kinh, đi Thượng Hải và những thành phố những danh lam thắng cảnh khác của Trung Hoa rồi khẳng khái từ biệt tướng quân tỉnh trưởng…
Phụng lang thang tiếp ở Quảng Đông rồi không may sa vào một toán cướp. Nhưng thân không bại mà danh cũng chẳng liệt và kiếp giang hồ lại chói sáng hơn ở Hồng Kông trong những hộp đêm, thậm chí cô còn đoạt giải nhất trong cuộc thi sắc đẹp ở đó.
Rồi cuộc tiếp kiến với Cựu hoàng Bảo Đại đang lang thang ở đó. Rồi vinh dự được mời cắt băng khánh thành một đại lộ mới xây to nhất Hồng Kông.
Nhất Linh Nguyễn Tường Tam hồi có mặt ở Hồng Kông đã gặp Phụng và tặng thơ: Một đóa hoa danh lạc đất người/ Trăm hoa thua kém sắc xuân tươi/ Hương ngát một trời/ sắc dậy một thời/ Quân vương ngây ngất mộng uyên đôi. Hồng Công ngày 9/6/1950 ( trộm nghĩ, quân vương đây có phải là Cựu hoàng Bảo Đại đa tình không nhỉ?).
Rồi lại tiếp những cuộc tình với những tay có máu mặt lẫn vô danh. Phụng đi Nhật, đi vài nước ở Đông Nam Á do các nhà tài phiệt bao. Phụng đi đánh bạc ở Macao. Rồi suýt chết (Phụng dám tự tử) trong cuộc hôn nhân với một cự phú người Hoa ở Hồng Kông.
Lại suýt chết trong một vụ cướp biển. Nhưng số Phụng chưa đứt bởi đoạn trường của kiếp giang hồ giời còn bắt diễn. Lại cắm chân rất chắc trong những hộp đêm nổi tiếng ở Hồng Kông. Đùa cợt trêu ngươi những gã cự phú ở Trung Hoa lục địa bằng những đám cưới mà Phụng giả vờ gật.
Thế rồi bỏ, bỏ hết thời vàng son. Phụng đáp máy bay về Hà Nội đúng thời điểm chuẩn bị Hiệp định Geneva. Phụng khi đó đã hơn ba mươi nhưng nhan sắc hẳn còn mặn mòi.
Phụng quyết định không xê dịch tiếp chả biết có phải do nghe lời thi sĩ TCHYA Đái Đức Tuấn khi gặp Phụng ở Trùng Khánh năm 1947 không? TCHYA thừa biết Phụng không phải là tên loài chim Phượng như người phương Nam gọi là Phụng mà Phụng đây là phụng sự, là dâng nhưng thi sĩ năm ấy đã tặng người đẹp mấy câu thế này:
Phụng bay bay bốn phương trời/ Phụng về Phụng đậu giữa đời loạn ly/ Phụng thề Lão Bích Ngô Chi/ Phụng ơi Phụng hỡi bay về cố hương. (Trùng Khánh ngày 17/10/1947)
Cuốn hồi ký kết thúc bằng những năm tháng nữ sĩ này sống ở Sài Gòn. Lại có một cuộc hôn nhân nữa, nhưng hình như cũng không bền. Hơi văn cùng con chữ dường như ảm đạm nhọc nhằn hơn bởi việc kinh doanh một nhà hàng luôn trục trặc cũng như căn bệnh hiểm nghèo nhiều năm mà nữ sĩ mắc phải. Bà trút hơi thở cuối cùng vào năm 1989, được 67 tuổi trời.
Hơn bốn trăm trang đánh máy khổ A4. Nếu như dàn hết lên khổ in 13×19 cm như vẫn thường thấy thì phải hơn sáu trăm trang in. Cuốn mà tôi đang cầm đây, sao từ bản đánh máy, các trang đã ngả màu vàng bệch của thời gian.
Có ít nhất 4 người khiến cho cuốn hồi ký về số phận giang hồ này trở nên long đong trục trặc kể từ khi tác giả Vàng son huyết lệ giã biệt cõi đời. Người thứ nhất là Giáo sư Văn Tạo – nguyên Viện trưởng Viện Sử học.
Tháng 5/1977, GS Văn Tạo cùng đoàn cán bộ khoa học xã hội vào công tác ở Sài Gòn khi đó mới giải phóng. Tình cờ GS được gặp nữ sĩ Minh Phụng là người làng. Nữ sĩ khi đó mới ngoại ngũ tuần, như GS cho hay là hẵng còn dễ nhìn lắm…
GS Văn Tạo kém bà 4 tuổi. Trong câu chuyện hàn huyên giữa hai người làng, GS mới biết cụ thể tường tận thêm về quãng đời giang hồ lưu lạc sau này của nữ sĩ họ Trịnh mà trước ông chỉ nghe mang máng cái cô Nụ bỏ làng ra đi rồi biệt tích. Quá vãng bỗng ập về một cách rành rọt.
Thì ra bà đã thay tên đổi họ… Hoàng Minh Phụng tức là Trịnh Thị Nụ, con cụ Lý Đoài tức Trịnh Văn Đoài, gốc từ xứ Thanh ra. Nét văn hóa của gia đình ông Lý Đoài được ghi lại cả ở việc đặt tên cho con bằng vế câu đối Đoài, Trà, Cầm, Mãng, Vinh, Hoa, Nụ để đối với một nhà khác cũng thuộc loại có máu mặt trong làng là Giảng, Đàm, Nghị, Luận, Ái, Hằng, Nga.
Câu chuyện của bà Phụng đã khiến GS thương cảm. Ông gợi ý bà là bây giờ hòa bình thống nhất rồi, mai kia bà nên bố trí thu xếp về thăm lại quê nhà sau bao năm biệt tích. Biết bà thông thạo nhiều ngoại ngữ qua nhiều năm lưu lạc ở xứ người như tiếng Anh, Pháp, Hoa, Quảng Đông (Quan Hỏa), lại có tập thơ mấy trăm bài, tính tình lại cởi mở, mai kia có điều kiện bà nên chép lại câu chuyện của mình như dạng hồi ký kể ra cũng thú vị?
Điều thứ nhất thì sau này bà đã thực hiện tức là về thăm lại quê ở thị trấn Tứ Kỳ. Còn điều thứ hai, cũng chỉ là gợi ý cho vui thôi nhưng bà Minh Phụng đã làm thật. Bốn trăm trang cuốn Vàng son huyết lệ được bà hoàn thành như trang cuối bà ghi là vào tháng 5 năm 1980.
GS Văn Tạo không biết rằng, sau này cuốn hồi ký của bà Phụng đã được ký thác cho một người khác. Người đó là Dã Lan Nguyễn Đức Dụ, bạn thân của học giả Nguyễn Hiến Lê, một học giả nổi tiếng của Sài Gòn trước giải phóng chuyên biên khảo phả trạng mà bây giờ ta gọi là nhà gia phả học.
Công trình biên khảo nghiên cứu gia phả các dòng họ danh tiếng như Phạm Ngũ Lão, Nguyễn Hoàng, Trịnh Kiểm, Bùi Viện, Phan Thanh Giản, Nguyễn Du, Nguyễn Trãi, Hồ Quý Ly, Mạc Đĩnh Chi vv… của Dã Lan Nguyễn Đức Dụ trước năm 1975 và sau này đã được giới gia phả học quốc tế đánh giá rất cao.
Tôi đã nghiên cứu nhiều tài liệu gia phả học của nhiều nhà khoa học. Đây là những tài liệu lỗi lạc – GS Richard C.Beals, nhà phả trạng học Hoa Kỳ đã nhận xét về công trình của Dã Lan Nguyễn Đức Dụ như vậy. Thời điểm bà Phụng gặp và quen thân với nhà phả trạng học này không rõ cụ thể như thế nào và bao lâu, nhưng chắc mối quan hệ giữa hai người khá thân thiết.
Bà đã ghi trong một trang của cuốn hồi ký như thế này: Tin tưởng ký thác anh Dã Lan Nguyễn Đức Dụ cuốn hồi ký độc nhất của tôi. Sau này, anh hoàn toàn sử dụng vào một thời điểm thích hợp để mai sau con cháu chúng ta biết rõ thăng trầm của một người sương phụ đại bất hạnh. Saigon 24-4, năm Tân Dậu, tức là ngày 27-5-1981.
8 giờ sáng, viết trong lúc đang lâm trọng bệnh.
Ông Dã Lan Nguyễn Đức Dụ đã trân trọng đón nhận cuốn hồi ký viết tay và tỷ mẩn đánh máy. Bốn trăm trang hồi ký! Thú thật tôi chưa từng thấy tập bút ký nào như thế, không phải độ dầy mà lạ! Chuyện chép hồi ký thiếu gì các chính khách lừng danh Nixon, Churchill, Charles De Gaule, Hitler…
Có điều các chính khách hay những danh nhân khác thường hay nói tốt cho mình nhiều hơn chớ mấy ai như chị lại đem phô bày hết những cái xấu xa trụy lạc của mình ra. Tôi rất thán phục chị phải can đảm lắm mới viết ra như thế. Minh Phụng quả không hổ thẹn dòng dõi Nho gia.
Chị là một phụ nữ đủ tài sắc. Tuy chị là gái nhảy chả tên tuổi gì, nhưng để lại một tập bút ký như thế với mấy trăm bài thơ là đủ cho đời sau nhắc đến chị rồi (trích bài viết về Minh Phụng của Dã Lan Nguyễn Đức Dụ trên tập san Sóng Toronto– Canada xuất bản tháng 5 năm 1992).
Khi còn bé chúng ta thường được dạy các ảo tưởng như: khi hoàng tử đẹp trai anh hùng, chiến đấu thắng bao nguy hiểm, gặp công chúa ngủ trong rừng, hôn đánh thức nàng dậy, và, tađa…, “cả hai sống hạnh phúc vui vẻ đến trọn đời.” Hay, toàn dân đoàn kết chống rồng trăm đầu, diệt được rồng, chàng nông dân anh dũng lãnh đạo được vua gã con gái, nhân dân vui hưởng thái bình muôn đời…
Các chuyện cổ tích thế này tạo cho chúng ta một ảo tưởng là trong đời sống có một thời điểm nào đó, khi cái thiện toàn thắng cái ác, thì hạnh phúc sẽ đến vĩnh viễn. Nhưng, sự thật thì, cái thiện có thể thắng cái ác, hạnh phúc có thể đến, nhưng chẳng có gì là vĩnh viễn. Mới mưa cả tháng, hôm nay mới được thấy nắng, đâu được mấy ngày, một trận mưa khác lại từ đâu kéo đến. Đó là chuyện thường.
Bản chất của cuộc đời là thế: Đời là một dòng sông với nhiều khúc quanh khúc thẳng, khi dịu dàng khi ghềnh thác, chẳng nói trước được. Và chẳng có điều gì có thể thay đổi bản chất đó của đời sống.
Nhận xét này đưa đến hai hệ luận sau đây:
• Đời có lên có xuống, có vui có buồn, có dịu êm có bão tố. Khi gặp chuyện buồn, chuyện đau khổ, là phải buồn, phải đau khổ. Đó là lẽ đương nhiên. Chẳng phải lỗi tại mình. Cho nên đừng trách mình.
Ngay cả thánh nhân cũng stress, cũng buồn. Kinh thánh kể rất nhiều lần chúa Giêsu khóc. Có thể là thánh nhân khóc vì người khác nhiều hơn, và chúng ta khóc vì chính mình nhiều hơn. Nhưng điếm chính là mọi người đều có những phút giây buồn thảm và đau khổ. Đó là chuyện thường. Không cần phải tự trách mình là yếu công lực.
• Tư duy tích cực cũng chẳng giảm được số lượng rắc rối đau khổ bạn gặp trong đời. Nếu ta sống tốt quá và mọi người chung quanh ta đều mến ta, nên ta ít có rắc rối, có thể là ta sẽ bắt đầu quan tâm đến các vấn đề lớn của xã hội và, do đó, đụng đầu các đại gia tham nhũng hay trùm mafia bóc lột. Stress lớn hơn mà thôi.
Cho nên, muốn mạnh mẽ và yêu đời, bạn phải thấy được chân lý là chẳng ai không bị rắc rối, không bị đau khổ, không bị stress trên đời cả. Bạn chẳng phải là ngoại lệ. (Họa chăng là mỗi người có một loại rắc rối, một loại đau khổ khác nhau).
Và dù là rắc rối loại nào thì rắc rối cũng luôn luôn là một cơn bão nhồi dập thuyền ta. Việc của ta là lèo lái trong cơn bão để không bị nhấn chìm.
Người đau khổ đã nhiều sẽ có nhiều kinh nghiệm lèo lái hơn người chưa gặp nhiều đau khổ. Một lần đau khổ là một lần kinh nghiệm bão tố.
Cho nên, nếu bạn trong cơn bão thì hãy xem như là bạn đang trong một cuộc chiến chống bão, xong cuộc, bạn sẽ mạnh hơn và kinh nhiệm hơn một bậc.
Chẳng ai trong chúng ta muốn xung phong gặp bão. Nhưng nếu phải gặp, thì phải biết lèo lái chống chọi mà thôi.
Vì vậy, bạn cũng đừng ngại tỏ lộ yếu đuối của mình trong cơn bão, với bạn bè thân quen. Chẳng ai mạnh mẽ trong cơn bão. Khi gặp bão, mỗi người chúng ta chỉ mà một mảnh vụn nhỏ xíu mà cuồng phong và sóng dữ nhồi dập như bọt biển. Không có siêu nhân. Chỉ có người sống sót và người không sống sót.
Xác nhận là mình đang đau khổ, xác nhận là mình quá yếu sức đối với cơn bão, nói thẳng với mình như thế, nói với bạn bè như thế, nói với Chúa Phật như thế; đó là phương cách gia tăng sức mạnh và khả năng chống bão. Trực diện với cái yếu của mình sẽ làm cho nó mạnh thêm. Đồng cảm từ bạn bè và Chúa Phật của mình sẽ làm mình mạnh thêm.
Trong Vườn Chuối này, chúng ta thường chia sẻ với nhau các đau nhức của con tim như thế, cho nên đó không phải là chuyện lạ. Rất nhiều bạn đến với Vườn Chuối vì trong lòng không yên ổn, muốn tìm một nơi có ánh sáng bình an. Ở đây chẳng ai biết làm phép lạ, và cũng không có siêu nhân. Nhưng chúng ta có đồng cảm, có thể thấu hiểu những đớn đau của bạn và những yếu đuối của bạn, vì tất cả chúng ta ở đây đều đớn đau và yếu đuối. Và chúng ta có thể hiểu được rất sâu xa cố gắng chiến đấu của bạn vì tất cả chúng ta ở đây đều là những người thường xuyên chiến đấu với bão tố đời mình.
Và dù là bạn có lèo lái kiểu nào thì chẳng ai nói là bạn làm sai cả, vì tất cả chúng ta đều biết giữa cơn bão thì chẳng thể nói đúng hay sai, mà chỉ nói “Hãy cố gắng hết sức mình.”
Và nếu không ai trong chúng ta có thể giúp bạn được điều gì, thì ít nhất bạn cũng nhận được vài câu an ủi và một lời cầu nguyện.
Ukraine bỏ phiếu bầu tổng thống vòng 2 – Người dân Ukraine hôm nay đã đi bỏ phiếu trong cuộc bầu cử tổng thống vòng 2 để chọn một trong hai ứng viên là cựu Thủ tướng Viktor Yanukovich và đương kim thủ tướng Yulia Tymoshenko để thay thế Tổng thống sắp mãn nhiệm Victor Yushchenko.
Động đất mạnh ngoài khơi Nhật Bản – Một trận động đất mạnh đã làm rung chuyển vài đảo nhỏ ở ngoài khơi bờ biển phía nam Nhật Bản hôm nay, khiến các tòa nhà cách đó hơn 160km tại Đài Loan cũng bị lắc lư. Các nhà chức trách đã phát đi cảnh báo sóng thần.
Những hình ảnh ấn tượng trong tuần– Các quần đảo nhân tạo của Dubai nhìn từ Trạm không gian quốc tế; Hộp giấy ăn có hình Tổng thống Mỹ Barack Obama; Chiếc áo lót được tạo nên từ các sim điện thoại… là những hình ảnh ấn tượng trong tuần.
Ấn Độ tổ chức cuộc diễn tập hải quân lớn nhất – 13 quốc gia khu vực châu Á – Thái Bình Dương đang tiến hành cuộc diễn tập hải quân chung ở khu vực ngoài khơi quần đảo Andaman Nicobar thuộc miền Đông Ấn Độ, nhằm tăng cường khả năng phối hợp trên biển và các hoạt động hỗ trợ nhân đạo.
Nước Mỹ “khốn khổ” vì trận bão tuyết lịch sử – Trận bão tuyết nghiêm trọng nhất trong nhiều thập kỷ đã tấn công miền đông nước Mỹ, gây tê liệt giao thông đường bộ, đường không và khiến sinh hoạt ở thủ đô Washington bị ngưng trệ gần như hoàn toàn.
Thủ tướng Campuchia thị sát vùng tranh chấp với Thái Lan – Hôm qua 6/2, trong chuyến thị sát khu vực Preah Vihear trên vùng biên giới tranh chấp với Thái Lan, Thủ tướng Campuchia Hun Sen tuyên bố tranh chấp ở khu vực này nên được giải quyết một cách hòa bình.
Nga khẳng định quyền tấn công hạt nhân trong học thuyến quân sự mới – Tổng thống Nga ngày 5/2 đã thông qua Học thuyết quân sự mới, trong đó đề cập quyền tấn công hạt nhân của Nga trước những kẻ thù tiềm tàng và coi việc mở rộng NATO cũng như hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ là những mối đe dọa chính.
Châu Á khát trầm trọng – Tình trạng thiếu nước sẽ đe dọa 4 tỷ người, nếu các nhà lãnh đạo trên thế giới tiếp tục bế tắc trong cuộc thảo luận về biến đổi khí hậu năm 2010, và vấn đề này đặc biệt nghiêm trọng ở châu Á.
Báo động trào lưu tự tử ở teen Ấn Độ – Mới đây cô bé 11 tuổi Neha Sawant ở Mumbai (thủ phủ bang Maharashtra, Ấn Độ được phát hiện treo cổ tự tử bên cửa sổ. Neha là một trong những học sinh nhỏ tuổi nhất tại Mumbai tìm đến cái chết mà trong đó áp lực thi cử được cho là “thủ phạm” chính.
.
Tin sáng quốc nội , anh Nguyễn Minh Hiển tóm tắt và nối links.
Quảng Ngãi: chèo ghe đi chơi, 4 học sinh chết đuối – Khoảng 14g chiều 7-2, nhóm học sinh gồm 11 học sinh lớp 12C Trường THPT Ba Gia ở Tịnh Bắc, huyện Sơn Tịnh sau khi họp lớp cuối năm đã chèo ghe đi chơi và bị lật ghe chìm trên khu vực sông Trà Khúc thuộc địa phận thôn Tây, xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh. 4 học sinh đã chết đuối.
Xuân khoe sắc thắm – Theo lịch ta, năm nay nhuần nên nhiều loại hoa đặc trưng của mùa xuân trên vùng cao Tây Bắc, nhất là hoa đào rừng, đã nở rộ từ đầu tháng chạp. Đào rừng, người dân Sa Pa còn gọi là hoa mận đỏ, lâu tàn – thường khoảng trên 20 ngày – nên nhiều nơi sẽ còn được ngắm bức tranh xuân tuyệt diệu này vào những ngày cận Tết Canh Dần.
Tết này là tết tình nhân! – “Mồng 1 tết cha, mồng 2 tết mẹ, mồng 3 tết thầy”, lệ xưa thay đổi ra sao khi mồng 1 năm nay trùng với ngày lễ tình nhân?
Tết Canh Dần xem cọp trắng tại Thảo Cầm Viên – Rất nhiều du khách, nhất là trẻ em, tỏ ra thích thú khi được ngắm nghía, chụp ảnh cặp cọp trắng (còn được gọi là cọp Bengal) đùa giỡn tại Thảo Cầm Viên Sài Gòn (số 2 Nguyễn Bỉnh Khiêm, Q.1, TP.HCM) sáng 7-2.
Việt Nam trong mắt bạn bè tôi – Trên những nẻo đường du học, thật ấm lòng biết bao mỗi khi bạn bè quốc tế nói một điều gì đó tốt đẹp về Việt Nam quê hương mình. Nhưng ngay cả khi nghe họ phàn nàn gì đó, với tôi, vẫn là một ân huệ, vì suy đến cùng có quan tâm họ mới… bực mình.
Chọn mâm ngũ quả tết – Mâm ngũ quả không chỉ là nghi lễ truyền thống mà còn thể hiện khả năng của gia chủ. Những người thích “hàng độc” thường tìm một nghệ nhân để đặt hàng theo yêu cầu của mình.
Vui, buồn hoa tết – Hôm qua 23 tháng chạp (6-2), các chợ hoa xuân bắt đầu khai mạc, nhiều nguồn hoa đẹp từ khu vực vùng ven và các tỉnh đổ về trung tâm các TP phục vụ người dân sắm tết.
Trăm hoa thi nhau nở trước giờ G – Cùng với những người trồng mai và đào đang gặp những bất lợi do ảnh hưởng thất thường của thời tiết những ngày áp tết, người dân các xã Đại Thịnh, Mê Linh (huyện Mê Linh, Hà Nội) – nơi được coi là “vựa hoa” mới và lớn nhất của thủ đô cũng đang lâm vào cảnh trăm hoa thi nhau nở trước giờ G.
Âm nhạc với hàng Việt – Chia sẻ những cảm xúc khi bắt tay sáng tác bài hát Khúc ca hàng Việt, nhạc sĩ Vũ Quốc Việt cho biết: “Tôi sáng tác bài hát không vì mục đích vận động, mà vì cảm nhận hàng VN ngày càng tốt hơn và tôi cảm thấy tự hào. Là một nhạc sĩ, tôi muốn viết một bài hát nào đó là sáng tác thật sự từ tâm hồn mình, thế là bài hát ra đời”.
Câu chuyện hiếu học kỳ diệu năm 2009 – Cậu con trai thứ hai chỉ cao 1,12 m, nặng chưa đầy 40kg, chân tay khuềnh khoàng, ốm đau suốt nhưng học rất tốt, ông Ngô Văn Bằng (Vĩnh Thành, Vĩnh Lộc, Thanh Hóa) đã “lặn lội” cùng con ra Hà Nội khi con ông nhập học Học viện Y- Dược học cổ truyền Việt Nam…
Lý giải hiện tượng Hungary “bội thu” giải thưởng Nobel – Chỉ vỏn vẹn 10 triệu dân nhưng đến nay Hungary có trên 15 người đoạt giải Nobel. Đây cũng là quốc gia có bình quân đầu người đoạt giải Nobel cao nhất thế giới.
Người Việt đầu tiên đoạt giải thưởng IBM Faculty Awards – TS Phạm Bảo Sơn, phó chủ nhiệm khoa công nghệ thông tin Trường đại học Công nghệ (Đại học Quốc gia Hà Nội), trở thành người đầu tiên tại Việt Nam giành được giải thưởng thường niên IBM Faculty Awards về nghiên cứu khoa học.
Đà Nẵng: Hơn 450 sinh viên kinh tế tốt nghiệp sớm – Tại lễ trao bằng tốt nghiệp khóa đào tạo theo hệ tín chỉ đầu tiên của Trường ĐH Kinh tế (ĐH Đà Nẵng) tổ chức ngày 4-2, có 195 sinh viên chính quy được công nhận tốt nghiệp. Đây là những sinh viên đã hoàn thành số tín chỉ trong khóa học sớm hơn một kỳ.
Phản hồi hoạt động giảng dạy của giảng viên – Từ ngày 25-1 đến 8-2, sinh viên Trường ĐH Kinh tế TP.HCM thực hiện phản hồi hoạt động giảng dạy của giảng viên các lớp hệ ĐH chính quy, cao học trong học kỳ đầu năm học 2009-2010.
Xuân yêu thương cho bạn trẻ hồi gia – 40 thanh niên hồi gia sau cai nghiện đến từ 20 phường của quận Bình Thạnh, TP.HCM đã tham gia cuộc thi karaoke “Xuân yêu thương – Xuân họp mặt”. Chung cuộc, bạn Bùi Quang Phi, P.7, đoạt giải nhất đơn ca và tốp ca P.22 giành được ngôi đầu bảng.
“Đem sức khỏe” về ngoại thành – Từ sáng sớm 7-2, bảy bác sĩ và 15 sinh viên Trường ĐH Y khoa Phạm Ngọc Thạch đã đến khám chữa bệnh cho hàng trăm người dân xã Nhị Bình, huyện Hóc Môn, TP.HCM. 500 suất gồm nhiều loại thuốc thông dụng như: giảm đau, kháng viêm, hạ sốt, tim mạch, hô hấp, tiêu hóa, thần kinh, dị ứng… cũng được phát miễn phí cho người dân nơi đây.
Sinh viên y khoa chữa bệnh miễn phí cho người nghèo – Một nhóm sinh viên y dược Trường ĐH Indiana và Trường ĐH Butler (bang Indiana, Mỹ) đã mở một phòng khám đa khoa phục vụ những người dân nghèo. Thứ bảy hàng tuần, họ khám chữa bệnh từ 10 giờ sáng đến 8 giờ tối cho các bệnh nhân không có bảo hiểm y tế.
Tiếp sức đến trường cho học trò nghèo – Sáng 6-2, UBND huyện Nhà Bè (TP.HCM), Công ty Phát triển công nghiệp Tân Thuận (IPC) đã trao 197 suất học bổng (500.000 – 4.000.000đ/suất) cho SVHS nghèo hiếu học của huyện.
Lo tết cho người dưng! – Khi tết cổ truyền đang đến gần, người người hối hả chuẩn bị đón một năm mới thì vẫn có những người trẻ “vác tù và hàng tổng” lo tết cho người dưng.
Thư viện lưu động – Sau một tuần đến với Nhà Thiếu nhi Q.2 (TP.HCM), thư viện lưu động của Thư viện Khoa học tổng hợp TP.HCM đã trở thành điểm thu hút hàng trăm lượt thiếu nhi đến sinh hoạt tại đây. Các em được thoải mái đọc miễn phí những bộ truyện tranh yêu thích (ảnh) và chơi game trong không gian mát lạnh.
“Cây mùa xuân” cho 200 trẻ em có hoàn cảnh khó khăn – Sáng 7-2 tại tòa soạn báo Tuổi Trẻ, 200 em thiếu nhi có hoàn cảnh khó khăn thuộc quận Phú Nhuận (TP.HCM) đã có buổi vui chơi và nhận những phần quà đón tết của chương trình Cây mùa xuân – Mùa xuân cho bé, xuân Canh Dần 2010. Chương trình do Công đoàn cơ sở và Liên chi đoàn báo Tuổi Trẻ tổ chức.
Tình yêu hoa lan – Hai gương mặt nhà nông trẻ TP.HCM được trao giải Lương Định Của (do Trung ương Đoàn trao cuối năm 2009) lại có chung một tình yêu mãnh liệt với hoa lan: một chuyên trồng lan cắt cành, còn một mở phòng cấy mô tạo giống lan cho nhà vườn.
Đem nụ cười xuân vào bệnh viện – Trong không khí tất bật của những ngày cuối năm, nhiều văn nghệ sĩ đã dành thời gian đến chung tay chăm lo cho các bệnh nhi ung thư trong ngày hội Xuân yêu thương 6-2, một hoạt động nằm trong chương trình “Ước mơ của Thúy” do báo Tuổi Trẻ thành lập.
Hán Nôm – di sản văn hóa Việt Nam – Đó là tên chuyên đề cuộc triển lãm vừa khai mạc sáng 6-2 tại Nhà triển lãm TP.HCM (92 Lê Thánh Tôn, Q.1) do Bảo tàng TP.HCM, Bảo tàng Lịch sử VN, Bảo tàng Mỹ thuật TP.HCM, Thư viện Khoa học tổng hợp TP.HCM và một số nhà sưu tập cùng phối hợp thực hiện.
Mời bạn tham gia cuộc thi Ảnh Xuân 2010: Xuân hân hoan – Xuân hân hoan là chủ đề mới của một sân chơi truyền thống dành riêng cho các bạn đọc yêu thích nghệ thuật nhiếp ảnh do Tuổi Trẻ Online tổ chức. Tổng giải thưởng của cuộc thi trị giá hơn 51 triệu đồng do công ty LG Việt Nam và Hệ thống siêu thị Điện thoại Thế giới di động đồng tài trợ.
Hai triển lãm về con giáp Canh Dần – Chiều 6-2, triển lãm mỹ thuật “Năm canh cọp” đã khai mạc tại café – gallery Sông Như (14/7 Nguyễn Công Trứ, TP Huế). 17 tác giả thuộc Câu lạc bộ họa sĩ trẻ Huế đã đem đến triển lãm 23 tác phẩm bằng các chất liệu gốm, sơn dầu, acrylic, tổng hợp, mỗi tác phẩm là một cách nhìn, cách chiêm nghiệm khác nhau con giáp của năm Canh Dần.
Người lịch sự không bóp còi inh ỏi – Công ty TNHH Ngọn Lửa Thần đã chọn cách rất riêng để góp phần kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long – Hà Nội. Các xe giao hàng của công ty được dán thêm băngrôn “Người lịch sự không bóp còi inh ỏi. Còi inh ỏi sẽ ảnh hưởng đến huyết áp – tim mạch – thần kinh – trí nhớ”.
.
Lịch sự kiện văn hóa
tadioto is burning – 07 Feb – Improvised music performance at Tadioto —– 07/02 – Đêm nhạc ngẫu hứng – Tadioto
KVT – Oh those Hungarians! – KVT amazed by Vietnam – Hungary Concert —– KVT thích thú với buổi hòa nhạc chào mừng 60 năm quan hệ ngoại giao Việt – Hung
Chào các bạn,
Trong Mùa Lễ Hội có lẽ các bạn nghe thường xuyên câu “Vinh danh thiên chúa trên các tầng trời”. Câu này là câu đầu tiên trong một đoạn kinh rất nền tảng và rất nổi tiếng, có từ thời thế kỷ 1, gọi là Kinh Vinh Danh (Gloria).
Gloria đã là nguồn hứng khởi của rất nhiều nhạc sĩ lớn của thế giới phương tây–Mozart, Bach, Vivaldi… và có lẽ sẽ tiếp tục là nguồn hứng khởi của nhiều nhạc sĩ trong tương lai.
Chúng ta đã quen thuộc với Antonio Vivaldi qua bài Four Seasons. Vivaldi đã viết Gloria thành một bản đại hòa tấu nhiều đoạn, mỗi đoạn là một câu kinh. Đây là một viên ngọc quý trong kho tàng âm nhạc cổ điển thế giới.
Hôm nay chúng ta có thể nghe toàn bản đại hòa tấu 12 khúc này ở đây. Sau đây là lời kinh bằng tiếng La Tinh và tiếng Việt. Sau đó chúng ta sẽ xem các video nhạc.
Gloria in excelsis deo
Et in terra pax hominibus bonae voluntatis
Laudamus te
Benedicimus te
Adoramus te
Glorificamus te
Gratias agimus tibi propter magnam gloriam tuam
Domine Deus, Rex caelestis, Deus Pater omnipotens
Domine fili unigenite, Jesu Christe
Domine Deus, Agnus Dei, Filius patris
Qui tollis peccata mundi, miserere nobis
Qui tollis peccata mundi suscipe deprecationem nostram
Qui sedes ad dexteram patris miserere nobis
Quoniam tu solus sanctus
Tu solus Dominus
Tu solus Altissimus, Jesu Christe
Cum Sancto Spiritu in gloria Dei Patris.
Amen.
Kinh Vinh Danh
Vinh danh Thiên Chúa trên các tầng trời,
và bình an dưới thế cho người thiện tâm.
Chúng con ca ngợi Chúa, chúng con chúc tụng Chúa,
chúng con thờ lạy Chúa, chúng con tôn vinh Chúa,
chúng con cảm tạ Chúa vì vinh quang cao cả Chúa.
Lạy Chúa là Thiên Chúa, là Vua trên trời,
Là Chúa Cha toàn năng.
Lạy Con Một Thiên Chúa, Chúa Giêsu Kitô,
Lạy Chúa là Thiên Chúa, là Chiên Thiên Chúa
là Con Đức Chúa Cha.
Chúa xóa tội trần gian, xin thương xót chúng con;
Chúa xóa tội trần gian, xin nhậm lời chúng con cầu khẩn.
Chúa ngự bên hữu Đức Chúa Cha, xin thương xót chúng con.
Vì, lạy Chúa Giêsu Kitô, chỉ có Chúa là Đấng Thánh,
chỉ có Chúa là Chúa, chỉ có Chúa là Đấng Tối Cao,
cùng Đức Chúa Thánh Thần trong vinh quang Đức Chúa Cha .
Amen.
.
Vivaldi – Gloria – 1 – Gloria in excelsis Deo – Vinh danh Thiến Chúa trên các tầng trời -King’s College Choir
.
Vivaldi – Gloria – 2 – in terra pax hominibus bonae voluntatis – và bình an dưới thế cho người thiện tâm (Performed by/Interpretado por: Orchestre de chambre de Lausanne).
.
Vivaldi – Gloria – 3 – Laudamus te, Benedicimus te, Adoramus te, Glorificamus te – Chúng con ca ngợi Chúa, chúng con chúc tụng Chúa, chúng con thờ lạy Chúa, chúng con tôn vinh Chúa – Orchestre de chambre de Lausanne
.
Vivaldi – Gloria – 4 – Gratias agimus tibi – chúng con cảm tạ chúa – (Sung by: Orchestre de chambre de Lausanne)
.
Vivaldi – Gloria – 5 – Propter magnam gloriam tuam – vì vinh quang cao cả chúa – (King’s College Choir)
.
Vivaldi – Gloria – 6 – Domine Deus, Rex caelestis, Deus Pater omnipotens – Lạu chúa là Thiên Chúa, là vua trên trời, là chúa cha toàn năng – (Sung by: Orchestre de chambre de Lausanne)
.
Vivaldi – Gloria 7 – Domine fili unigenite, Jesu Christe – Lạy con một Thiên Chúa, chúa Giêse Kitô – (Sung by: Orchestre de chambre de Lausanne)
.
Vivaldi – Gloria – 8 – Domine Deus, Agnus Dei, Filius patris, Qui tollis peccata mundi, miserere nobis – Lạy Chúa là Thiên Chúa, là chiên Thiên Chúa, là con Đức Chúa Cha, chúa xóa tội trần gian, xin thương xót chúng con – (Sung by: Orchestre de chambre de Lausanne)
.
Vivaldi – Gloria – 9 – Qui tollis peccata mundi suscipe deprecationem nostram – Chúa xóa tội trần gian, xin nhậm lời chúng con cầu khẩn – (Sung by: John Alldis Choir)
.
Vivaldi – Gloria 10 – Qui sedes ad dexteram patris miserere nobis – Chúa ngự bên hữu Đức Chúa Cha, xin thương xót chúng con – (Director: Rinaldo Alessandrini Concerto Italiano 1998)
.
Vivaldi – Gloria 11 – Quoniam tu solus sanctus, Tu solus Dominus, Tu solus Altissimus, Jesu Christe – Vì, lạy Chúa Giêsu Kitô, chỉ có Chúa là Đấng Thánh, chỉ có Chúa là Chúa, chỉ có Chúa là Đấng Tối Cao.
.
Vivaldi – Gloria 12 – Cum Sancto Spiritu in gloria Dei Patris, Amen – cùng Đức Chúa Thánh Thần trong vinh quang Đức Chúa Cha . Amen – (John Alldis Choir)
Anh tìm trong ánh mắt em
Lửa hồng khao khát hằng đêm đợi chờ
Tìm trong thổn thức giấc mơ
Ấm êm một cánh tay chờ vòng tay
Tìm trong xuôi ngược bao ngày
Con đò lạc bến tỉnh say dại khờ
Tìm trong mỗi sáng tinh mơ
Mong manh tia nắng khát chờ yêu thương
Tìm trong làn gió mùi hương
Tóc mềm ai xõa vấn vương bên thềm
Tìm trong mỗi ánh sao đêm
Lập lòe hiu hắt một miền tiếc thương
Tìm trong muôn nẻo dặm trường
Dấu chân son giữa bụi đường gió mưa
Tìm trong ngày xửa ngày xưa
Em còn con gái vẫn chưa lấy chồng
Hương cỏ mật ngọt trong lòng
Để hôm nay đắng suốt trong cuộc đời
Anh dõi tìm trong chơi vơi
Lạc trong trống vắng khoảng trời… không em
Pablo Neruda sinh tại thị trấn Parral, miền Trung Chile ngày 13-7 -1904 Đây là bút danh và về sau là tên chính thức của nhà thơ kiêm chính trị gia người Chile Neftalí Ricardo Reyes Basoalto. Ông học tiếng Pháp và Giáo dục học, rồi dạy tiếng Pháp, làm nhà ngoại giao, đi rất nhiều nơi trên thế giới; là một trong những nhân vật quan trọng trong chính quyền Chile. Ông làm lãnh sự Chile ở nhiều nơi như Burma (nay là Myanma), Argentina, và Tây Ban Nha. Năm 1945 được bầu vào Thượng nghị viện, nhưng mấy năm sau bị buộc tội phản quốc và phải trốn sang Mexico vì đã công khai phê phán chính phủ đương nhiệm.
Năm 1970 ông về nước ra tranh cử tổng thống, là bạn và người ủng hộ nhiệt thành của tổng thống Salvador Allende. Neruda mất tại thủ đô Santiago ngày 23-9-1973 vì bệnh tim.
Thơ Neruda được dịch ra nhiều thứ tiếng. Ông rất nổi tiếng và được yêu mến trên khắp thế giới và đặc biệt ở Việt Nam. Ông được coi là một trong những nhà thơ hàng đầu của thế kỉ 20.Tiểu thuyết gia Columnia Gabriel García Márquez đã gọi ông là “ Nhà thơ vĩ đại nhất của thế kỷ 20 của bất cứ ngôn ngữ gì”.
Pablo Neruda bắt đầu sự nghiệp văn chương khi còn rất trẻ. Hai mươi tuổi, ông xuất bản tập thơ Viente poemas de amor y una canciún desesperada (Hai Mươi Bài Thơ Tình Và Một Bài Thơ Tuyệt Vọng), tập thơ bán chạy nhất ở Chile, làm ông thành danh như một những nhà thơ trẻ nổi tiếng nhất Châu Mỹ Latinh. Tập thơ Canto general (Bài Ca Chung), gồm 340 bài thơ, được coi là kiệt tác đỉnh cao trong sự nghiệp sáng tác của ông.
Neruda đã đi từ trường phái biểu tượng sang siêu thực và cuối cùng trở thành hiện thực. Là một nhà thơ nhập cuộc, nhà thơ chiến đấu, ảnh hưởng của thơ ông đối với các dân tộc nói tiếng Tây Ban Nha là rất lớn. Năm 1971 ông được trao giải Nobel vì những lời thơ phản kháng vang khắp thế giới, có một trí tưởng tượng mãnh liệt và chất trữ tình tế nhị. Neruda là nhà nghệ sĩ cách mạng đấu tranh cho phong trào giải phóng dân tộc ở Mỹ Latinh và hòa bình thế giới, là tác giả của những kiệt tác thơ tình cuồng nhiệt, những áng thơ triết lý sâu sắc và của cả những bản tụng ca những điều giản dị, đời thường.
.
******************************************
.
Mời các bạn đọc một bài thơ viết năm 1904 của Pablo Neruda, If You Forget Me, Nếu Em Quên Tôi, dưới ngòi bút dịch của anh Lê Vĩnh Tài, mà Đọt Chuối Non đã giới thiệu lần đầu trongLê Vĩnh Tài, Nhà Thơ Phố Núi và Trường ca Vỡ Ra Mưa Ấm ngày 6/ 12/ 2009
NẾU EM QUÊN TÔI
tôi muốn em biết
một điều
như thế
nếu tôi nhìn
vầng trăng như pha lê, như con ngươi của mắt em
có một cành cây màu đỏ
của mùa thu thật chậm ngang qua cửa sổ
của phòng tôi
tôi gần như muốn chạm vào lửa
chỉ còn lại một thứ tro rất mịn
từng mỗi cái nhíu mày
tất cả cũng chỉ mang tình tôi đến với em,
và nếu như mọi thứ trên đời này tồn tại,
mùi hương, ánh sáng, những mẩu kim loại,
làm được một con tàu nhỏ
mà cánh buồm
mang tôi tới hòn đảo xa
ở đó em đã đợi tôi.
ừ, bây giờ,
nếu em hết yêu tôi
dù chỉ một chút xiu, chút xíu thôi
là tôi cũng dừng một chút xíu thương em
hay nếu bất ngờ em quên tôi
em không đi tìm tôi về
là tôi đi lạc
vào nơi quên chốn nhớ mất rồi, em
nếu em nghĩ rằng chuyện của chúng mình
nó lâu và điên như vậy
thì gió sẽ giăng các biểu ngữ
đi qua đời tôi
và nếu em bỏ tôi lại một bến bờ
tôi chắc cũng còn ngồi nhớ
một ngày của một ngày nào đó
một giờ của một giờ nào đó
rồi trái tim tôi cũng phải lên bờ
đi tìm một vùng đất khác.
nhưng nếu mỗi ngày, mỗi giờ
em cảm thấy rằng em là định mệnh đối với tôi
với vị ngọt không thể nguôi
trên đôi môi
mỗi ngày một bông hoa
chạm vào môi em rồi tìm đến tim tôi,
ôi tình yêu của tôi, của riêng tôi
trong tôi trái tim sẽ cháy lại,
những gì ngỡ quên sẽ còn mãi
miễn là em đừng bội bạc
tình yêu của em vòng tay của em
dịu dàng sống mãi
không bao giờ không bao giờ em bỏ rơi tôi
Lê Vĩnh Tài dịch
1/ Bài thơ “If You Forget Me” by Pablo Neruda, do Madonna đọc Tiếng Anh
.
2/ Bài thơ Tiếng Anh trên You Tube
.
IF YOU FORGET ME
I want you to know
one thing.
You know how this is:
if I look
at the crystal moon, at the red branch
of the slow autumn at my window,
if I touch
near the fire
the impalpable ash
or the wrinkled body of the log,
everything carries me to you,
as if everything that exists,
aromas, light, metals,
were little boats
that sail
toward those isles of yours that wait for me.
Well, now,
if little by little you stop loving me
I shall stop loving you little by little.
If suddenly
you forget me
do not look for me,
for I shall already have forgotten you.
If you think it long and mad,
the wind of banners
that passes through my life,
and you decide
to leave me at the shore
of the heart where I have roots,
remember
that on that day,
at that hour,
I shall lift my arms
and my roots will set off
to seek another land.
But
if each day,
each hour,
you feel that you are destined for me
with implacable sweetness,
if each day a flower
climbs up to your lips to seek me,
ah my love, ah my own,
in me all that fire is repeated,
in me nothing is extinguished or forgotten,
my love feeds on your love, beloved,
and as long as you live it will be in your arms
without leaving mine.
.
Trên đảo Key West, bang Florida, ngày ngày có nhiều tiếng chuông, tiếng kèn vang vọng trước căn nhà thiết kế theo kiểu Tây Ban Nha của đại văn hào Mỹ Ernest Hemingway. Đây không phải Chuông Nguyện Hồn Ai (For Whom The Bell Told, một tiểu thuyết nổi tiếng của nhà văn đã yên nghỉ năm 1961), mà là tiếng chuộng, hay kèn do những du khách hiếu kỳ muốn tự mình đếm xem có bao nhiêu con trong số “những con mèo yêu của Hemingway” nay đã sinh sôi nảy nở.
Không riêng ở các nước phương Tây, mèo cũng rất được ưa chuộng ở Việt Nam như một con vật nuôi trong nhà, vừa có ích, vừa làm bầu bạn cho vui cửa nhà và bầy trẻ.
Có khá nhiều thành ngữ, tục ngữ thế giới liên quan đến chú mèo tiểu hổ này:
Con mèo hay kêu là mèo bắt chuột tồi. (Tây Ban Nha).
Khi chuột và mèo hòa hoãn với nhau thì thức ăn của chúng sẽ phải chịu nhiều đau khổ. (Ả Rập).
Cơn giận dữ của con mèo còn tốt hơn sự trung thực của con chuột. (Ả Rập).
Trong ngôi nhà trống thì ngay cả con chuột cũng không thèm ở. (Đức)
Chuột gặm chân mèo. (Việt Nam)
Cái chết của con chuột là cái cười của con mèo. (Ethiopia)
Mèo đeo găng tay thì không bắt được chuột. (Anh)
Khi những con mèo đi khỏi thì những con chuột làm chủ. (Tanza
Có thể đơn cử một số ví dụ trong Tiếng Anh:
Cat got your tongue? : Sao lại im như thóc thế?
– Used when someone is uncharacteristically or unexpectedly silent.
S/he thinks s/he’s the cat’s whiskers/meow/pajamas: Anh/ chị ta vênh váo tự hào
– S/he thinks s/he is great, fantastic, the bee’s knees.
Look what the cat’s brought/dragged in! : xem ai đến thế kìa
– Used when somebody appears unexpectedly, not necessarily looking their best.
There’s no/not enough room to swing a cat: chật chội tù túng
– The place is very crowded/full.
They fight like cat and dog: đánh hay gây nhau như chó với mèo
– They have a terrible relationship and argue a lot.
Grin like a Cheshire cat: cười thoải mái, cười xả láng
– smile a very big smile (The Cheshire cat is a character in Alice in Wonderland.)
Let the cat out of the bag : bí mật lộ ra
– give away a secret (usually unintentionally)
The cat’s out of the bag. – the secret is out/has been discovered
It’s raining cats and dogs! : mưa to
– It’s raining very hard.
Curiosity killed the cat. : đừng mang vạ vào thân
“Be careful! Don’t go looking where you don’t belong!”
When the cat’s away (the mice will play): vắng chủ nhà gà vọc niêu tôm
– When an authority figure (boss, parent, etc.) is
Hôm nay các bạn sẽ nghe và đọc một bài viết có tựa đề When The Cat’s Away ( Khi Mèo Đi Vắng) trên link bài viết về Word and Their Stories, VOA.
Bài viết gồm những thành ngữ liên quan đến cat, chú mèo yêu của chúng ta
Bản Tiếng Anh của tác giả Shelley Gollust.
Bản Tiếng Việt do Bảo Nguyên dịch
Mời các bạn click vào link này để nghe và download file audio cho các bạn.
Chúc các bạn một ngày cuối năm thật vui và vui học Tiếng anh với danh ngôn , thành ngữ và nhiều nhiều những món ăn tinh thần ngon lành bổ dưỡng.
Huỳnh Huệ giới thiệu
*************************************************
Bài dịch Tiếng Việt:
Mèo là thú cưng được ưa chuộng nhất của người Mỹ.Thế nên chẳng có gì ngạc nhiên khi có rất nhiều thành ngữ về mèo. Một vài con mèo thích bắt những con chim nhỏ, như chim hoàng yến. Nếu một ai đó trông rất tự hào hoặc hài lòng với bản thân, ta nói anh ta trông huênh hoang(như thể mèo ăn được chim hoàng yến)
Đôi khi, mèo thích chơi với các con vật nhỏ mà nó bắt được.
Vậy nếu bạn chơi trò mèo vờn chuột với ai đó , ban thay đổi những hành vi khác nhau khi giao thiệp với người khác.Ví dụ, một đứa trẻ có thể ngõ ý cho cậu em trai của nó ăn kẹo và rồi lấy lại khi mà em nó đưa tay lấy.
Mèo sẽ thường bắt con vật nhỏ và đem khoe với người chủ của nó. Câu nói giống như một cái gì thảm hại diễn tả một thứ gì đó trong tình trạng tồi tệ.
Hai thành ngữ cổ và ngộ nghĩnh diễn tả một thứ gì đó là tốt nhất hay tuyệt nhất.Người Mỹ có thể nói rằng cái đó là tiếng mèo kêu meo và bộ đồ ngủ của mèo.
Trẻ em có thể gọi một đứa trẻ dễ bị hù doạ là một kẻ nhát gan (fraidy cat) hoặc kẻ nhát cáy ( scaredy cat).
Người bắt chước (copycat) là người hành động giống y hệt người khác hoặc sao chép công việc của người khác. Nhà tài phiệt (fat cat) là một người có rất nhiều tiền
Chắc bạn cũng biết mèo dành hầu hết thời gian để ngủ. Đôi khi người ta ngủ một chút vào ban ngày. Đây gọi là chợp mắt.
Nếu bạn nói về một điều mà được cho là bí mật, ta nói bạn tiết lộ bí mật. Nếu bạn không thể nói hay trả lời câu hỏi, người ta có thể hỏi bạn không thể nói gì phải không (con mèo đã lấy mất lưỡi của bạn à?)
Bạn có bao giờ quan sát bọn trẻ trong lớp khi giáo viên ra khỏi lớp vài phút chưa? Khi mèo đi vắng, chuột sẽ phá phách nghĩa là người ta đôi khi cư xử không đúng đắn khi không bị giám sát.
Có lẽ bạn đã nghe câu thành ngữ này: tò mò có ngày thiệt thân (tò mò giết chết con mèo). Câu này có nghĩa là quá quan tâm đến những việc không phải của mình thì có thể sẽ gặp rắc rối.
Nếu nhà bạn quá nhỏ, bạn có thể nói chật chội tù túng quá (không đủ chỗ để quay con mèo) .Nhưng có lẽ bạn không nên thử làm thế này ở nhà.
Nếu bạn từng nuôi mèo như thú cưng, bạn biết rất khó để huấn luyện hay bắt chúng làm gì.Mèo không giống như cừu hay bò mà có thể lùa đi theo đàn. Thế nên ta nói một công việc khó khăn hoặc bất khả thi là như đi chăn mèo.
.
Bảo Nguyên Lớp 10 CA Nguyễn Du, Buôn Ma Thuột
.
Bản Tiếng Anh
Cats are the most popular pets among Americans. So it is not surprising that there are many expressions about cats. Some cats like to catch small birds, like canaries. If someone looks very proud or satisfied with himself, we say he looks like the cat that ate the canary.
Sometimes, a cat likes to play with a small animal it catches.
So if you play cat and mouse with someone, you change between different kinds of behavior when dealing with another person. For example, a child might offer something sweet to her little brother and then take it away when he reaches for it.
A cat will often catch a small animal and present it to its owner. The saying that looks like something the cat dragged in describes something in bad condition.
Two old and funny expressions describe something that is the best or finest. Americans might say that something is the cat’s meow and the cat’s pajamas.
Children might call a child who is easily frightened a fraidy cat or a scaredy cat. A copycat is someone who acts just like someone else or copies another person’s work. A fat cat is a person with a lot of money.
You may have known that cats spend most of their time sleeping. Sometimes people sleep for a short time during the day. This is called a cat nap.
If you tell about something that was supposed to be a secret, we say you let the cat out of the bag. If you are not able to speak or answer a question someone might ask if the cat has got your tongue.
Have you ever watched children in a classroom when their teacher leaves for a few minutes? When the cat’s away, the mice will play means people sometimes misbehave when there is no supervision.
You may have heard this expression: curiosity killed the cat.This means being too concerned about things that are not your business might cause problems.
If your home is very small, you might say there is not enough room to swing a cat. But you probably should not try this at home!
If you ever had cats as pets, you know it is difficult to train them or to get them to do something. Cats are not like sheep or cows that can be moved in a group. So we say a difficult or impossible job is like herding cats.
Hãy nhớ lấy: luôn để lương tâm mình dẫn đường.
Nếu ta có thể thấy phép màu của một đóa hoa một cách rõ ràng, cuộc đời ta sẽ đổi thay.
Người bắt chước (copycat) là người hành động giống y hệt người khác hoặc sao chép công việc của người khác. Nhà tài phiệt (fat cat) là một người có rất nhiều tiền
Đọt Chuối Non 