Category Archives: Văn Hóa

Chào mừng Phật Đản phật lịch 2559 (2015 dương lịch)

Chào các bạn,

Lễ Phật Đản (Vesak) là lễ kỷ niệm cho ba ngày khác nhau–ngày đản sinh, ngày chuyển pháp luân và ngày nhập niết bàn–của Đức Phật.

Lễ Phật đản năm nay, đa số các nơi ở Việt Nam chọn ngày chủ nhật 31 tháng 5, 2015. Nhưng 31 tháng 5 chỉ mới là 14 tháng 4 âm lịch, năm Ất Mùi. Thứ hai 1.6.2015 mới là rằm tháng 4 âm lịch, là ngày Phật Đản chính thức.

Thật ra Lễ Phật Đản kéo dài một tuần, từ ngày mùng 8 đến ngày 15-4-Ất Mùi (25-5 đến 1-6-2015). Continue reading Chào mừng Phật Đản phật lịch 2559 (2015 dương lịch)

Cầu nguyện cho những con bò

Chào các bạn,

Đi trên con đường làng trước nhà, nhìn xuống những đám ruộng hai bên đường đã được cày sới phơi đất, chuẩn bị gieo cấy cho vụ mùa chính, không còn khô vỡ đất bởi cỏ đã mọc xanh rì sau vài cơn mưa đầu mùa.

Thời gian này các em nhỏ trong Buôn Làng không cần phải đi chăn bò xa, có thể thả bò ngay trên những đám ruộng chưa gieo cấy này. Những con bò nhởn nhơ gặm cỏ còn các em nhỏ chăn bò không phân biệt trai gái, tụm năm tụm bảy chơi đùa bất kể thời gian, chỉ khi trời tắt nắng các em quay lại thấy những con bò thong thả đi về hướng nhà mình, lúc đó các em mới giải tán vội vàng chạy theo phía sau những con bò của mình về nhà. Continue reading Cầu nguyện cho những con bò

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Xtiêng

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Xơ Đăng, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Xtiêng của Dân tộc Xtiêng hôm nay.

Dân ca Xtiêng là bài thứ 54 trong tổng số chuỗi bài “Dân ca 54 dân tộc anh em”, và cũng là bài cuối kết thúc chuỗi bài “Dân ca dân nhạc Việt Nam” của mình. Hy vọng mình đã khơi dậy cho các bạn một chút yêu mến và ấm lòng trong niềm tự hào Việt Nam có cả một kho tàng dân ca dân nhạc đồ sộ và đã một phần đóng góp không nhỏ trong kho tàng văn hóa phi vật thể vô giá của nhân loại.

54 nền văn hóa này đang có nguy cơ suy yếu, và trong vài trường hợp có thể bị biến mất vì làn sóng kinh tế toàn cầu hóa với sự tấn công của các nền văn hóa lớn trên thế giới. Chúng ta phải nghĩ ra những cách bảo tồn văn hóa của 54 sắc tộc Việt Nam. Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Xtiêng

Học sinh ngày mùa

Chào các bạn,

Một số em học sinh Lưu trú của mình rất thương! Tuy các em ở nhà Lưu trú học nhưng trong những ngày mùa, mưa lên nắng xuống tâm trí các em gần như gắn chặt vào những công việc nương rãy của gia đình, nhất là những em gia đình không còn bố.

Những ngày cuối tuần các em học sinh Lưu trú được về gia đình nghỉ, nhìn thấy mẹ và các em nhỏ trong gia đình quá vất vả gieo trồng cho kịp thời vụ. Continue reading Học sinh ngày mùa

Tràn ngập đồ chơi bạo lực

09:31 ngày 29 tháng 05 năm 2015

Quỳnh Nga

 TP Tết thiếu nhi (1/6) đang cận kề, đồ chơi trẻ em hàng Trung Quốc tràn ngập trên thị trường, thậm chí một số loại bị cấm vì có tính bạo lực vẫn được bày bán cả lén lút lẫn công khai.

Tràn ngập đồ chơi Trung Quốc không kiểm định chất lượng. Ảnh: Quỳnh Nga
Tràn ngập đồ chơi Trung Quốc không kiểm định chất lượng. Ảnh: Quỳnh Nga

Lén lút bán

Liên quan đến đồ chơi Trung Quốc, năm 2014, nhiều học sinh đã phải nhập viện cấp cứu do hít phải khí độc từ đồ chơi phát nổ. Đơn cử như vụ 50 học sinh trường tiểu học Tiến Thành (Bình Thuận) bị ngất do hít phải khí của đồ chơi lọ thủy tinh phát sáng khi vỡ ra phát nổ. Tương tự,  32 học sinh trường tiểu học Chu Văn An (Đắk Nông) cũng phải nhập viện do chơi đồ chơi có hình dáng giống lựu đạn phát nổ. Continue reading Tràn ngập đồ chơi bạo lực

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Xơ Đăng/Xê Đăng

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo dân ca Xinh Mun, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Xơ Đăng của tộc Xơ Đăng hôm nay.

Dân tộc Xơ Đăng hay Xê Đăng, còn có tên gọi khác là Xơ Đeng, Ca Dong, Cà Dong, Tơ-dra, Hđang, Mơ-nâm, Hà Lăng, Ka Râng, Bri La Teng, Con Lan, là một trong số những dân tộc thiểu số ở Việt Nam. Tiếng Xơ Ðăng thuộc ngôn ngữ Môn – Khmer (ngữ hệ Nam Á).

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Xơ Đăng ở Việt Nam có dân số 169.501 người, có mặt tại 41 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Xơ Đăng cư trú tập trung tại các tỉnh: Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Xơ Đăng/Xê Đăng

Đổi điện thoại cho nhau

Chào các bạn,

Mùa khô giếng khoan nhà Lưu trú cạn nước, mình gọi điện thoại nhờ em Dream và em Đo trong Buôn Làng ra Lưu trú thả máy bơm nước xuống hết cỡ giúp mình. Cách đây hai tháng máy bơm nước bị hư, sau khi sửa họ đã thả máy bơm nước xuống cao hơn hai mét so với trước kia vì vậy hôm nay đến mùa khô hạn, nhà Lưu trú không đủ nước dùng.

Khi gọi điện cho em Dream, mình ngạc nhiên vì bên kia là giọng nữ chào mình. Lưỡng lự một chút, mình hỏi có phải em Him không? Em Him người yêu của em Dream. Sau khi em Him “Dạ”, mình nhờ em Him nhắn lại với em Dream sáng nay ra Lưu trú với em Đo giúp mình một việc. Continue reading Đổi điện thoại cho nhau

Trả lại bãi biển cho người dân

28/05/2015 08:30

TNSau chỉ đạo của Thủ tướng về việc cấm cấp phép cho các dự án ven biển, thậm chí phải thu hồi nếu đã cấp vì bờ biển cần thông thoáng, giới chuyên gia, các nhà làm du lịch và hàng triệu người dân đang chờ ngày các bãi biển hồi sinh.

Khu nghỉ dưỡng Ana Mandara che tầm nhìn ra biển Nha Trang - Ảnh Nguyễn ChungKhu nghỉ dưỡng Ana Mandara che tầm nhìn ra biển Nha Trang – Ảnh Nguyễn Chung

Ủng hộ quan điểm và ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng, TS Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia kinh tế tài chính, cho rằng VN nên mạnh dạn tổ chức quy hoạch lại vùng kinh tế biển, từ du lịch đến khai thác bờ biển đánh bắt thủy hải sản để tận dụng tối đa lợi thế từ biển mà không phải quốc gia nào cũng may mắn có được.

“Nếu VN coi ngành công nghiệp không khói là thế mạnh, cần mạnh dạn quy hoạch lại bờ biển theo hướng phát triển bền vững để thu hút du lịch về lâu dài hơn là cái lợi trước mắt. Để làm được điều này, hãy thu hồi giấy phép cho các dự án đã cấp phép, cả Chính phủ và chính quyền địa phương phải chấp nhận hy sinh”, TS Hiếu nói. Continue reading Trả lại bãi biển cho người dân

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Xinh Mun

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Việt/Kinh, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Xinh Mun của tộc Xinh Mun hôm nay.

Người Xinh Mun hay còn gọi người Puộc, người Pụa, là một dân tộc ít người, sinh sống ở Việt Nam và Lào. Ngôn ngữ của người Xinh Mun là tiếng Puộc, thuộc ngữ chi Khơ Mú trong ngữ tộc Môn-Khmer.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Xinh Mun ở Việt Nam có dân số 23.278 người, có mặt tại 22 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Xinh Mun cư trú tập trung tại tỉnh Sơn La (21.288 người, chiếm 91,5% tổng số người Xinh Mun tại Việt Nam), Điện Biên (1.926 người), Đồng Nai (10 người), Nam Định (10 người), Hà Nội (10 người). Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Xinh Mun

Bầy chó choai

Chào các bạn,

Chiều Chúa nhật mình đến thăm gia đình mẹ Páo, trong khi nói chuyện mình biết thêm một chuyện cũng khá thú vị. Gia đình mẹ Páo ở phía sau nhà mình, cách nhau bởi khu vườn nhỏ trồng mì của mẹ Páo. Bố Páo đi với ông bà gần hai năm, để lại sáu người con ba trai và ba gái. Trong sáu người con, hai người con trai lớn đã nghỉ học đi làm và em Trinh – người con gái thứ ba năm nay đang học lớp Chín trường cấp II trong Buôn Làng.

Mình vào gian nhà bếp thấy có mẹ Páo, em Trinh và em Lượm – con trai út đang học lớp Một, mấy mẹ con ngồi quây quần bên cối giã lá mì để ngâm chua. Continue reading Bầy chó choai

Chàng trai Mơ Nâm đặc biệt

MƠ NÂM – THUNG LŨNG KỲ BÍ – KỲ 2:

27/05/2015 10:46 GMT+7

TT A Đruế là một công dân Mơ Nâm đặc biệt: mồ côi cha mẹ từ nhỏ, sống cô đơn như cây chuối giữa rừng. 

A Đruế trên đường đi công tác - Ảnh: T.B.D.
A Đruế trên đường đi công tác – Ảnh: T.B.D.

Rồi một ngày nọ, cán bộ huyện vào làng vận động bà con di chuyển ra nơi ở mới, A Đruế đứng lên… cãi.

Chàng thanh niên này đã gây ấn tượng đặc biệt với bí thư huyện ủy. Thế rồi A Đruế được cử đại diện cho làng ra tỉnh đi học, về làm cán bộ. Continue reading Chàng trai Mơ Nâm đặc biệt

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Việt/Kinh

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Thổ, đặc biệt hôm nay mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Việt/Kinh của người Việt/Kinh ở Việt Nam và trên nhiều quốc gia trên thế giới.

Người Việt hay người Kinh là một dân tộc hình thành tại khu vực địa lý mà ngày nay là miền Bắc Việt Nam và miền Nam Trung Hoa. Đây là một dân tộc chính, chiếm khoảng 86,2% dân số Việt Nam và được gọi chính thức là dân tộc Kinh để phân biệt với những dân tộc thiểu số khác tại Việt Nam. Ngôn ngữ chính sử dụng là tiếng Việt theo nhóm Việt-Mường. Người Kinh sinh sống trên toàn thể nước Việt Nam và một số nước khác nhưng đông nhất vẫn là các vùng đồng bằng và thành thị ở Việt nam. Còn nếu tính theo tổng số người Việt ở các nước ngoài thì người Việt định cư ở quốc gia Hoa Kỳ là đông nhất. Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Việt/Kinh

Gia đình ít có người đến thăm

Chào các bạn,

Trong Buôn Làng tuy không ai nói ra nhưng qua quan sát, mình cảm nhận có một số gia đình trong Buôn Làng Sêđăng ít có người đến thăm chơi lui tới, điển hình như gia đình bố mẹ Drao.

Gia đình bố mẹ Drao ở cách nhà mình khoảng năm mươi mét nhưng nhà mình ở phái trong còn gia đình bố mẹ Drao ở ngoài đường chính. Năm nay bố Drao bảy mươi lăm tuổi, mẹ Drao sáu mươi chín tuổi. Gia đình bố mẹ Drao có sáu người con, đã lập gia đình ra riêng năm người. Hiện tại bố mẹ Drao ở với em Cher, người con gái út hai mươi mốt tuổi chưa có gia đình và người cháu ngoại là em Kypa, nữ học sinh Lưu trú lớp Mười hai của mình. Continue reading Gia đình ít có người đến thăm

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Thổ

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Thái, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Thổ của Dân tộc Thổ hôm nay.

Dân tộc Thổ có các tên gọi khác như Kẹo, Mọn, Cuối, Họ, Đan Lai, Ly Hà, Tày Pọng, Con Kha, Xá Lá Vàng v.v. Tiếng Thổ thuộc nhóm ngôn ngữ Việt-Mường.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Thổ ở Việt Nam có dân số 74.458 người, có mặt tại 60 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Thổ cư trú tập trung tại các tỉnh: Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Thổ

Những điều rất ngộ

Chào các bạn,

Các em nữ học sinh Lưu trú cấp III của mình có nhiều điều rất ngộ, chẳng hạn đang ở nhà Lưu trú học yên lành các em lại thích có lý do gì đó để đến xin về nhà trong Buôn Làng chơi một chút, nhưng đến lúc mình cho về hoặc phải về gia đình trong những dịp nhà trường cho nghỉ học dài ngày, thế nào cũng có một số em đến xin ở lại với tổ trực, hoặc có những buổi chiều sau giờ lao động của nhà Lưu trú, một số em thích đến xin theo bạn ra ngoài, trong khi bạn mua một ít dụng cụ đồ dùng cá nhân thì em đi chơi. Continue reading Những điều rất ngộ