Category Archives: trà đàm

Tập trung vào đúng chỗ

Chào các bạn,

Có nhiều bạn quan tâm nhiều đến các điều gọi là điểm yếu của mình—hay nổi giận, hay hồi hộp, hay ghen tức, học Anh văn không giỏi…

Đó là tập trung vào không đúng chỗ. Nếu một người nấu ăn giỏi thì nên tập trung vào nấu ăn để trở thành đầu bếp nhất thành phố, nếu không nhất nước, việc gì phải tập trung vào môn tiếng Anh để mà lo. (Đương nhiên là tiếng Anh cũng là môn nên học, nhưng cứ để đó học từ từ năm này sang năm kia thì thế nào cũng có một mớ vốn liếng, chẳng gì mà lo). Continue reading Tập trung vào đúng chỗ →

Hưởng lương thu hút

Chào các bạn,

Chuẩn bị vào năm học NK 2014 – 2015, tranh thủ trong thời gian còn nghỉ hè, mình đến thăm gia đình các giáo viên trong Buôn Làng.

Đến nhà nói chuyện với thầy Yoang, mình cảm nhận được thầy Yoang có nhận thức tốt về nhiều vấn đề, có lẽ nhờ vậy kinh tế gia đình thầy Yoang rất vững. Nhà cửa tuy chỉ xây cấp bốn nhưng khang trang, trong phòng khách gia đình có bộ salon bằng gỗ, cùng với một cái tủ gỗ lớn khá đẹp, là những vật dụng còn quí hiếm đối với các gia đình trong Buôn Làng. Ngoài ra, gia đình thầy Yoang còn có một máy xay lúa phục vụ cho bà con Buôn Làng, đặc biệt những gia đình gần gia đình thầy Yoang. Continue reading Hưởng lương thu hút →

Tranh mà không chấp

Chào các bạn,

Nếu chúng ta phải chiến đấu trong những tranh chấp giữa con người—kiểu như Việt Nam và Trung quốc—có cách nào để chúng ta tranh mà không chấp hay không? Có nghĩa là vẫn chiến đấu mà không thù hận?

Thực sự là ta có thể làm như thế, như là một vấn đề kỹ thuật. Trung quốc đang làm rối loạn Biển Đông, làm cho cả vùng và cả thế giới rất stress. Cản trở các điều Trung quốc làm là việc phục vụ thế giới, đồng thời phục vụ đồng bào ta. Continue reading Tranh mà không chấp →

Đi dạy học

Chào các bạn,

Em Kđia và em Diệu là hai chị em con chú bác ruột, cả hai đã học Trung cấp ra trường được ba năm. Em Diệu học Trung cấp Mầm non ra trường may mắn xin được việc làm ngay trong Buôn Làng, vì thời điểm đó đang thiếu cô giáo Mầm non. Em Kđia so với em Diệu không được may mắn bằng, mặc dầu bố của em Kđia hiện đang làm trạm trưởng trạm y tế xã.

Em Kđia học Trung cấp sư phạm Tiểu học, ra trường cùng năm với em Diệu, nhưng xin dạy các trường trong Buôn Làng không được. Năm ngoái nghe đâu gia đình em Kđia đã chi một số tiền Sáu mươi triệu đồng để xin cho em Kđia đi dạy trong Buôn Làng, nhưng cũng không được. Sau đó em Kđia xin dạy ở một huyện vùng sâu vùng xa khác, mình nghĩ như vậy cũng được, cứ dạy một thời gian rồi từ từ xin về gần gia đình sau. Cũng từ ngày em Kđia đi dạy học xa, mình cũng ít gặp em Kđia trong Buôn Làng. Continue reading Đi dạy học →

Hãy bắt đầu thực hiện giấc mơ

Chào các bạn,

Chúng ta thường nói quyết tâm và kiên trì trong lý thuyết, nhưng khi thực hành thì ta lại thường rụt rè, như muốn mở nhà hàng mà chẳng bao giờ dám mở, bỏ làm đi học mà chẳng bao giờ dám đi, muốn làm một dự án từ thiện nào đó mà chẳng bao giờ thực hiện…

Có nhiều thứ cản chúng ta lại. Nhưng mọi lý do đều tập trung vào một điều: con người có khuynh hướng chống thay đổi. Continue reading Hãy bắt đầu thực hiện giấc mơ →

Ăn mừng tân gia

Chào các bạn,

Mình được bố em Thủy bên xã Eauy mời trưa Chúa nhật đến gia đình dùng cơm mừng tân gia. Mình về sống ở Buôn Làng đến bây giờ bước qua năm thứ ba, nhưng đây là lần đầu tiên được một gia đình mời ăn mừng tân gia.

Sở dĩ hiếm hoi vì đời sống kinh tế của anh em Buôn Làng còn rất nhiều khó khăn, làm miết vẫn không đủ ăn, đa số nhà nào cũng nợ nần vay mượn ở những quán người Kinh trong Buôn Làng. Đến mùa gia đình thu hoạch lúa gạo hoặc hoa màu, phải đến bán cho những chủ quán người Kinh với giá rẻ hơn giá thị trường nhiều để trừ nợ. Trừ nợ cũ khoảng hai hoặc ba ngày lại bắt đầu qua mượn nợ mới. Continue reading Ăn mừng tân gia →

Unlearn – Xoá học

Chào các bạn,

Lúc 14, 15 tuổi nhà mình ở bên cạnh đường xe lửa, Cổng số 6 trên đường Lê Văn Sĩ, Sài Gòn. Mình nhớ là khi đi đâu mình thường thích đi trên đường ray hơn là đường bộ, và đương nhiên là vừa bước vừa phải giữ thăng bằng. Nhưng cũng không khó giữ thăng bằng mấy và mình có thể bước đi rất nhanh.

Bây giờ dù có tập võ và mọi thứ, đi trên đường ray như thế vẫn khó cho mình giữ thăng bằng. Continue reading Unlearn – Xoá học →

Bò trai và bò gái

Chào các bạn,

Đến thăm nhà mẹ Hreng cuối tuần, lần đầu tiên mình gặp em Kim Cương, con trai út của mẹ Hreng. Sau lần nói chuyện với em Kim Cương, mỗi lần nhớ hoặc kể lại chuyện này, không ai có thể nhịn cười được!

Em Kim Cương năm nay mười sáu tuổi, học lớp Năm và rất nhỏ con, nhìn vóc dáng bên ngoài chỉ đoán em Kim Cương khoảng mười tuổi!

Tuy con trai út nhưng em Kim Cương chỉ có một chị Hreng, năm nay mười chín tuổi. Bố Hreng bị bệnh mất khi gia đình mới chỉ hai người con, mẹ Hreng ở như vậy nuôi các con cho đến bây giờ. Continue reading Bò trai và bò gái →

Thiên tai

Chào các bạn,

Mỗi năm có những vùng bị bão tấn công, nhà cửa sụp đổ, người chết… và ta tự hỏi tại sao những người ở đó không đi nơi khác ở.

Nhưng người đã quen quê hương mình thì chẳng muốn đi đâu. Hơn nữa ở nơi nào cũng có vấn đề của nó. Ngay ở Sài Gòn thì cũng bị ngập nước khi mưa và những hố giết người trên đường phố. Đó là chưa kể trộm cướp khắp nơi. Continue reading Thiên tai →

Hỏi về linh hồn thiêng liêng

Chào các bạn,

Thỉnh thoảng chơi với các em nhỏ, mình phát hiện nhiều chuyện thật mắc cười, nhất là những chuyện liên quan đến niềm tin tôn giáo.

Ở giáo xứ toàn tòng, ngoài thánh lễ sáng Chúa nhật dành cho thiếu nhi, trong tuần chiều nào cũng có thánh lễ lúc sáu giờ chiều dành cho các em thiếu nhi, và trong tuần các em có ba buổi học giáo lý, hai buổi vào các chiều trước thánh lễ ngày thường, một buổi sau thánh lễ sáng Chúa nhật.

Giáo xứ của người sắc tộc Sêđăng, toàn bộ giáo lý viên cũng là người sắc tộc Sêđăng, nhưng giáo lý được dạy theo giáo án tiếng phổ thông, vì vậy có rất nhiều điều khó giảng giải cho các em hiểu được, vì trong trí các em không có khái niệm về từ tiếng Kinh đó. Continue reading Hỏi về linh hồn thiêng liêng →

Yêu Thiên chúa

Chào các bạn,

Người Do thái giáo, Kitô giáo và Hồi giáo đều đặt yêu Thiên chúa vào hàng đầu của cuộc sống, rồi mới đến yêu người. Lý do là không yêu Thiên chúa thì chúng ta không đủ sức mạnh để yêu người vô điều kiện, vì con người có nhiều chuyện làm ta phiền toái.

Chỉ khi ta yêu thương và vâng theo lời dạy của Thiên chúa, và được Thiên chúa hỗ trợ sức mạnh, thì ta mới đủ sức mạnh và bình an để yêu thương loài người. Continue reading Yêu Thiên chúa →

Cho bánh kẹo

Chào các bạn,

Có những chuyện trong cuộc sống tuy không lớn lao quan trọng, nhưng có trải qua mới có kinh nghiệm. Chẳng hạn thời gian mới về Buôn Làng, các em nhỏ ở sát nhà không nhiều, chỉ khoảng bốn hoặc năm em, nhưng các em nhỏ ở phía dưới xa hơn một chút, đi trên con đường trước nhà mình khá đông, mỗi lần mở cửa thấy các em đang chơi trước cổng, hoặc đi trên đường ngang qua nhà, mình thường lấy kẹo ra gọi các em đến và cho.

Không ngờ chỉ vài lần thành thói quen, mỗi khi thấy xe mình về các em nhỏ đứng chực sẵn ở ngoài cổng, hoặc ngồi chơi chung quanh phía trước hàng rào đợi để được cho bánh kẹo. Continue reading Cho bánh kẹo →

Nghe

Chào các bạn,

Nghe mọi điều người khác nói “như nó là”, tức là “đúng như ý và xúc cảm của người nói” là chuyện khó. Cho nên những người nghe giỏi thường là những nhà ngoại giao giỏi và thầy giỏi.

Nhưng làm sao để nghe cho dễ? Có nhiều tiếng ồn trong đầu ta làm ta nghe không được, nhưng trong đối thoại, có lẽ tiếng ồn lớn nhất là ta cảm thấy ta phải phản ứng lại với lời người kia, thế mới là đối thoại. Tức là, người kia nói một câu, ta có cảm tưởng ta phải nói lại một câu, hoặc là follow-up, hoặc là phân tích thêm kiểu đồng ý, hoặc là phân tích thêm kiểu không đồng ý… Và trong môi trường công việc hàng ngày, có lẽ đây là cách thức chúng ta làm việc với nhau. Kiểu như là động não cho rõ một vấn đề. Continue reading Nghe →

Đợi khách tới thăm

Chào các bạn,

Khoảng chín giờ sáng em Yoang học sinh lớp Mười một, đang trực nhà Lưu Trú vào thưa với mình: “Trưa nay có cháu ở Buôn Eahu muốn đến thăm em Yoang tại nhà Lưu trú có được không?”. Mình nói em Yoang mời cháu đến chơi không có chuyện gì. Em Yoang cảm ơn và xin ra ngoài mua cho cháu gói kẹo.

Em Yoang đi rồi mình thấy vui, vì các em học sinh Lưu trú của mình cũng đã tiến bộ, biết cách chuẩn bị thứ gì đó để đón cháu ở xa đến chơi, không còn mang tính thờ ơ, dửng dưng như trước kia nữa! Continue reading Đợi khách tới thăm →

Đòi hỏi người kia tĩnh lặng

Chào các bạn,

Trong liên hệ giữa ta và người khác, đôi khi người kia có gì đó rất xung động—lo lắng, giận dữ, stress—và làm ta bị xung động theo. Điều này đặc biệt đúng trong các liên hệ gần gũi, như người yêu, vợ chồng, bố mẹ con cái…

Và đó là vấn đề. Thường thì gần gũi hay tạo ra xung động cộng hưởng—người này xung động làm người kia xung động theo, rồi người kia ảnh hưởng xung động ngược lại người này làm cho xung động người này cao hơn để lại ảnh hưởng cao hơn trên người kia… Rồi cứ spiral up, tăng tốc và tăng cường độ mãi như một cơn lốc xoáy. Continue reading Đòi hỏi người kia tĩnh lặng →