Quán Tự Tại – Quán Thế Âm

Chào các bạn,

Trong tên các Bồ tát trong Phật giáo, có một tên làm mình suy nghĩ đến nhiều nhất, đó là Bồ tát Quán Tự Tại hay Quán Thế Âm, hai tên khác nhau trong tiếng Hán, nhưng dịch ra từ một tên trong tiếng Phạn—Avalokitasvara, có nghĩa là “vị chúa nhìn xuống”.

Ta gặp từ Quán Tự Tại ngay đầu Bát Nhã Tâm Kinh:

“Quán Tự Tại Bồ tát hành thâm Bát Nhã Ba la mật đa thời
Chiếu kiến ngũ uẩn giai không độ nhất thiết khổ ách”

Có nghĩa là:

“Khi Bồ tát Quán Tự Tại thực hành trí tuệ giải thoát thâm sâu
Thấy rõ mình là Không, ngài vượt qua tất cả khổ nạn”

“Vượt qua tất cả khổ nạn” chính là “giác ngộ”.

Vậy hai câu đầu của Bát Nhã Tâm Kinh có nghĩa là:

“Khi Bồ tát Quán Tự Tại thực hành trí tuệ giải thoát thâm sâu
Thấy rõ mình là Không, ngài giác ngộ.”

Quán Tự Tại. Quán là nhìn (view), Tự là chính mình (self), Tại là trong, bên trong (in). Quán Tự Tại là “nhìn bên trong chính mình.”

Vây ta có thể nói:

“Khi ta nhìn bên trong chính mình với trí tuệ giải thoát thâm sâu
Thấy rõ mình là Không, ta giác ngộ.”

Nếu ta “thấy rõ ta là Không” đương nhiên là ta đã “có trí tuệ giải thoát thâm sâu”, nên cụm từ “có trí tuệ giải thoát thâm sâu” coi như thừa. Hai câu đầu của Bát Nhã Tâm Kinh có thể rút gọn lại thành:

“Khi ta nhìn bên trong chính mình và thấy rõ mình là Không, ta giác ngộ.”

Quán Thế Âm. Quán là nhìn, Thế là thế gian, Âm là âm thanh. Quán Thế Âm là “nhìn âm thanh của thế gian”, tức là “nghe những tiếng khóc của thế gian”.

Vì Quán Tự Tại và Quán Thế Âm là hai tên đồng nghĩa cho cùng một tên Avalokitsvara, cho nên ta có đồng nghĩa giữa “nhìn bên trong chính mình” và “nghe những tiếng khóc của thế gian”.

Vậy khi ta nói câu:

“Khi ta nhìn bên trong chính mình và thấy rõ mình là Không, ta giác ngộ.”

ta có thể đổi thành:

“Khi ta nghe những tiếng khóc của thế gian và thấy rõ mình là Không, ta giác ngộ.”

Đây là hai công thức giác ngộ, hơi khác nhau một chút—một là nhìn bên trong chính mình và thấy rõ mình là Không, hai là nghe tiếng khóc của thế gian và thấy rõ mình là Không.

Các bạn thấy có sâu sắc và thú vị không?

Chúc các bạn một ngày giác ngộ.

Mến,

Hoành

© copyright 2011
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Một suy nghĩ 9 thoughts on “Quán Tự Tại – Quán Thế Âm”

  1. Em chào cả nhà:)

    Cảm ơn anh Hoành nhiều ạ, bài viết rất đơn giản nhưng sâu sắc. Anh cho em hỏi một chút, em có thể hiểu theo cách này được không ạ?

    + Khi ta nhìn vào chính mình và thấy rõ mình là Không, ta giác ngộ : Đây là thời điểm ta nhận thức được nguồn gốc của mọi đau khổ chính là cái “Tôi”, và khi cái “Tôi” đó không còn nữa nó được chia nhỏ ra hòa cùng vào thế giới thì ta sẽ vượt qua được mọi khổ ải và đến được bên kia của cõi niết bàn.(Giác ngộ về mặt tư tưởng)

    + Khi ta nghe tiếng khóc của thế gian và thấy mình là Không, ta giác ngộ : Lúc này tư tưởng, ánh sáng mà ta lĩnh hội được ở trên mới thực sự trải nghiệm. Khi ta đối mặt với những “tiếng khóc của thế gian” ( có phải là những bể khổ do Tham, Sân, Si gây ra? ) ta cũng cảm nhận một một cảm giác tương tự trong trái tim của ta – đau với nỗi đau của người khác, buồn với nỗi buồn của người khác. Nói theo một cách khác, lúc này ta không còn là ta nữa (không còn “Tôi” nữa ), ta là người khác, ta là thế gian này.(Giác ngộ thực sự)

    Chúc cả nhà chuối một cuối tuần an lành:)

    Số lượt thích

  2. Hi Thuankin và cả nhà,

    Bát Nhã Tâm Kinh quá sâu sắc–có lẽ là một trong những bài văn sâu sắc nhất trong lịch sử nhân loại–cho nên mình có cảm tưởng là nếu giải thích của ta không rõ ràng là sai, thì ta đúng (với một mức độ nào đó) trong tinh thần Bát Nhã.

    Số lượt thích

  3. Anh Hoành ơi, mới vào DCN hôm nay nhìn thấy bài này, em ngỡ ngàng! Một sự trùng hợp quá kỳ diệu!

    Em mới tiếp xúc và tìm hiểu Phật giáo trong thời gian ngắn gần đây, chừng gần 1 năm. Tuần vừa rồi, em bắt đầu đọc cuốn “Thâm ý qua hình tượng Phật, Bồ Tát” của thầy Thích Thanh Từ. (Trước đó em có đọc cuốn “Bắt đầu học Phật” cũng của Thầy, dầu không thể hiểu được hết, nhưng cách viết giản dị, biện chứng và chỉ thẳng vào những cái sai lầm trong lối hiểu/hành hiện có trong Phật giáo ở VN, nên giúp em vỡ dần kiến thức, đồng thời gột dần những thứ mình vốn hiểu chưa đúng, hiểu chưa đúng từ môi trường mình lớn lên). Thường em đọc rất chậm, phần vì công việc, phần vì đọc xong sách lại search ra ngoài đọc thêm cho hiểu rõ thực hư. Nhiều khi đọc rồi thắc mắc, không hiểu, không thật đồng tình lại cũng phải để lại, khúc khắc lại.

    Từ hai hôm trước em có đọc phần về Bồ Tát Quán Thế Âm và dừng lại khá lâu, để search và đọc thêm bên ngoài và suy ngẫm.
    Em cũng có đọc rằng “Bồ Tát Quán Thế Âm như người Mẹ hiền, luông lắng nghe tiếng khóc của những đứa con, và dù ở đâu Người Mẹ hiền cũng sẽ có mặt ngay để dỗ dành, cứu giúp đứa con đang trong khổ đau cầu cứu…Vậy nên khi người ở trong bể khổ đau, thành kính niệm hồng danh Ngài thì sẽ được Ngài đến đưa tay ra cứu nạn…”. Kỳ thực đối với một người theo nghiệp khoa học, đặc biệt là Bio-science như em, thì những sự “kỳ diệu” luôn tạo nên một sự ngạc nhiên, một câu hỏi, một thắc mắc, một đòi hỏi kiểm chứng và tìm hiểu nguồn cơn sâu xa trước khi tin hay coi đó là ngẫu nhiên. Nhưng tối qua em đọc mới vỡ ra và biết tên tiếng Phạn của Ngài là Avalokitasvara, và câu Mantra Om- Mani -Padme -Hum là câu thần chú cầu Quán Thế Âm Bồ Tát. Lúc này thì đúng là một sự ngạc nhiên, vì nhận ra hơn một năm về trước, là một thời gian em gặp những cú shock lớn. Thời gian đó suốt mấy tháng cảm giác mình bị quỵ và ngã xuống bùn, không tin được sự thật và cố gắng chống đối bám víu thứ đang bị tuột đi, càng làm càng thấy đau.Và cố gắng mấy thì cứ hôm nay up, ngày mai lại down, ngày cười thì ngày lại khóc. Một người bạn ở đây vô tình gửi cho em nghe bản “Mantra of Avalokiteshvara” (http://www.youtube.com/watch?v=cVKSCqs1Ezo) và ngoài ra em có lấy trên mạng một file đọc thần chú Om Mani Padme Hum (khoảng 108 lần đọc lặp lại, có phổ nhạc). Em nghe suốt một thời gian dài, nghe khi làm việc, nghe khi ngồi trên xe, nghe khi đi ngủ…nghe nhưng kỳ thực không hiểu, và chỉ nghe vì cảm thấy nhạc và lời làm em thấy trong lòng nhẹ nhạng hơn,dịu hơn, có thể cố gắng gượng dậy và tìm cách vực bản thân mình. Cũng từ thời gian đó thì em được giới thiệu và bắt đầu đọc DCN và tìm hiều Phật giáo, chiêm nghiệm và gắng dần để ” nhằm tìm đến khả năng control cuộc sống của mình, tạo nên một cái gì stable hơn trong mình”. Quả thật, dầu em tiến bộ rất chậm, nhưng em thấy những gì học được, và những bài viết hàng ngày của anh như lời nhắc nhở, sợi dây níu em khỏi tuột dốc trên đường luyện tâm của mình đã giúp em rất nhiều 🙂

    Tối qua vì thế, về đi ngủ muộn, em vẫn đứng rất lâu cầm và nhìn hình Bồ Tát Quan Thế Âm, tấm này em không rõ vì đâu đã cầm theo mình chừng 10 năm nay, một mặt khắc chữ Phúc (hán tự, tên em) một mặt là hình Quán Thế Âm Bồ Tát. Hôm nay mở máy ra lại đọc bài này, tự nhiên có một sự ngỡ ngàng, cảm thấy diệu kỳ :).

    Chúc anh cuối tuần vui !

    Số lượt thích

  4. Hi Phúc,

    Em có những kinh nghiệm đã giúp được em rất tốt. Vậy thì khi gặp bạn nào đó cần giúp đỡ, em hãy chía sẻ các kinh nghiệm của em với bạn ấy.

    Lòng tin của em vào Quán Thế Âm Bồ tát đã giúp cho các hiện tượng khoa học được thể hiện và được hiệu lực với em.

    1. Lòng tin tự chính nó đã mang lại an lạc cho minh, không cần gì khác.
    2. Lòng tin cho mình khiêm tốn (trước đấng mình tin). Khiêm tôn là nguồn gốc đầu tiên của tĩnh lặng.
    3. Các mantra (thần chú) như Om Mani Padme Hum có công dụng không nhờ ý nghĩa mà nhờ âm thanh. Âm thanh của các câu thần chú có tần số âm thanh làm dịu não bộ và hệ thần kinh của con người. Nếu cứ nghe các câu thần chú liên tục, hệ thần kinh ta sẽ dịu xuống, bớt căng thẳng , bớt loạn động.
    4. Nhìn ảnh tượng của Quán Thế Âm cũng là một cách “quán” của Thiền, giúp cho tâm trí của mình tập trung vào một hình ảnh đẹp với các tư tưởng nhân hậu yêu người.

    Em thực hành rất tốt. Đó là những kinh nghiệm quý. Em đã làm một việc rất tốt là chia sẻ kinh nghiệm của em đến các bạn Vưởn Chuối.

    Và đương nhiên là em đến với ĐCN không phải là tình cờ. Nhà Phật gọi là nhân duyên. Nếu em không tìm tri kiến Phật, có thể là em đã không thấy ĐCN.

    Cảm ơn Phúc.

    Số lượt thích

  5. Hi mọi người,

    Em không theo đạo, và cũng không biết nhiều lắm về đạo, nhưng mở miệng ra thường hay ”Lạy trời lạy Phật” và giữ đạo trong tâm, nhờ anh Hoành em mới để ý phát hiện ra là tìm hiểu về đạo Phật cũng như học theo một môn Triết vậy 🙂

    Em đang định viết lời bình cho 1 bài hát ca Bồ Tát em rất thích, nhưng lại không biết nhiều để viết, sẵn bài viết này của anh Hoành em mời mọi người nghe bài ”Mẹ từ bi” luôn 🙂

    Số lượt thích

  6. Bát Nhã Tâm Kinh cũng rất nổi tiếng trong các tác phẩm văn học ngày xưa cũng như đương đại, như trong tiểu thuyết Tru Tiên cũng thấy có cho thấy đây là kinh văn có ảnh hưởng lớn và triết lý Phật học sâu sắc. Mình thì ngộ tính Phật lý có hạn nên cũng ko hiểu lắm ^^”

    Số lượt thích

  7. Bát Nhã Tâm Kinh gói toàn bộ Phật pháp trong đó. Nếu ta rành Bát Nhã Tâm Kinh ta không cần đọc thêm kinh sách nào khác để hiểu thêm về Phật pháp.

    Mình có viết một tiểu luận vầ Bát Nhã Tâm Kinh, giải thích kinh văn cho trí thức trẻ muốn tìm hiểu. Mình viết rất ngắn, rất cô đọng, cho nên cac bạn nên đọc mỗi lần một đoạn ngắn, thay vì đọc một mạch hết cả tiểu luận.

    Download eBook tiếng Việt ở đây http://trandinhhoanh.files.wordpress.com/2009/01/bat_nha_tam_kinh_vn_tdh.pdf
    và tiếng Việt Anh (để học tiếng Anh) ở đây http://trandinhhoanh.files.wordpress.com/2009/01/bat-nha-tam-kinh_english_tdh.pdf

    Số lượt thích

  8. “…mở miệng ra thường hay – lạy Trời lạy Phật – và giữ đạo trong tâm…”
    Như thế là rất hay đó Ngọc Vũ!
    Tôi nghĩ thường “lạy Trời lạy Phật” trong lòng (không nhất thiết phải nói ra) mỗi khi nhận biết lòng mình có xung động, cũng là một cách “giữ đạo trong tâm” rất tốt!

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s