aworldwithoutlove_ĐB1

Tân Nhạc VN – Nhạc Ngoại Quốc Lời Việt – Nhạc Phổ Thông – “Khi Có Nhau Trong Đời” (“A World Without Love”) – Paul McCartney, Trường Kỳ

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Hôm nay mình giới thiệu đến các bạn nhạc phẩm “Khi Có Nhau Trong Đời” (“A World Without Love”) của hai nhạc sĩ Paul McCartneyTrường Kỳ.

Paul McCartney tên thật là James Paul McCartney, MBE (sinh ngày 18 tháng 6 năm 1942 tại thành phố Liverpool) là nhạc sĩ, ca sĩ, cựu thành viên nổi tiếng của Tứ quái “The Beatles” (1960–1970) và “Wings” (1971–1981). Sách Kỷ lục Guinness công nhận Paul McCartney là “nghệ sĩ thành công nhất lịch sử âm nhạc đương đại” với 60 đĩa Vàng và hơn 100 triệu đĩa đơn đã được bán ra chỉ riêng ở Anh.

Cùng với John Lennon, George Harrison và Ringo Starr, Paul McCartney đã tạo nên bộ tứ quái “The Beatles” kiệt xuất của lịch sử âm nhạc thế giới. Paul và Lennon trở thành bộ đôi viết nhạc xuất sắc nhất mọi thời đại. Sau thời kỳ “The Beatles”, McCartney tiếp tục thành công với ban nhạc “Wings” cùng vợ, Linda Eastman, và Denny Laine.

Trang BBC Online gọi Paul McCartney là “nghệ sĩ vĩ đại nhất của thiên niên kỷ”. Cũng theo BBC, ca khúc bất tử của Paul, “Yesterday”, được hát lại bởi hơn 2200 nghệ sĩ, nhiều hơn bất kể ca khúc nào khác. Kể từ khi phát hành vào năm 1965, nó cũng được phát tới 7 triệu lần trên truyền hình và đài phát thanh Mỹ. Đĩa đơn “Mull of Kintyre” của “Wings” là ca khúc đầu tiên cán mốc 2 triệu bản ở Anh và vẫn giữ vị trí quán quân trong danh sách đĩa đơn bán chạy nhất mọi thời đại tại Anh. Với tổng cộng 93 tuần đứng đầu tại bảng xếp hạng, trong đó có 24 đĩa đơn quán quân, Paul McCartney là nhạc sĩ xuất sắc nhất trong lịch sử âm nhạc đại chúng Anh. Ở Mỹ, ông cũng có 31 đĩa đơn tại “Billboard Hot 100” và được RIAA ghi nhận bán được ít nhất 15.5 triệu đĩa đơn tại Mỹ.

Paul McCartney cũng từng viết nhạc phim, viết nhạc cổ điển, biểu diễn trong vai trò nghệ sĩ solo và tham gia các hoạt động từ thiện. Ông ăn chay vì là thành viên của hội bảo vệ động vật. Ông cũng là một người hâm mộ bóng đá, ủng hộ cả hai đội bóng đối nghịch là Everton F.C. và Liverpool FC. Công ty của ông, MPL Communications sở hữu tới 25.000 ca khúc, trong đó có nhiều ca khúc vô cùng giá trị. Paul McCartney là một trong những người giàu nhất nước Anh, với giá trị tài sản ước tính khoảng 450 triệu bảng Anh vào năm 2010.

Nhạc sĩ Paul McCartney năm 2010.
Nhạc sĩ Paul McCartney năm 2010.

Paul McCartney được vinh danh tại “Đại Sảnh Danh Vọng Rock and Roll” vào năm 1999. Một tiểu hành tinh “4148 McCartney” phát hiện năm 1983 được đặt theo tên của Paul. Ông cũng nằm trong danh sách “100 ca sĩ vĩ đại nhất” của tạp chí Rolling Stone ở vị trí số 11, cùng với đó là vị trí số 3 trong danh sách “10 nhạc sĩ bass vĩ đại nhất” bình chọn bởi độc giả tạp chí trên.

“A World Without Love” là bài hát do đôi song ca nước Anh, “Peter and Gordon”, thu âm và phát hành lần đầu tiên đĩa đơn của họ tháng 2 năm 1964. Bài hát do Paul McCartney sáng tác nhưng ghi tên “Lennon–McCartney” do sự thỏa thuận giữa John và Paul dựa theo quy ước của “The Beattles”.

Tại United Kingdom (UK), bài hát vượt lên vị trí #1 trên cả hai “Record Retailer Chart”“New Musical Express Chart”. Trong khi ở United States (US) “A World Without Love” nằm trên hai bảng sắp hạng “Billboard Hot 100”“Cash Box Top 100”. Nó cũng giữ vị trí #1 trên bảng sắp hạng “Irish Singles Chart”, “ New Zealand’s ‘Lever Hit Parade’ ”, vị trí #2 ở Australia, và vị trí #8 trên “Norway’s VG-lista”.

Paul McCartney viết bài này lúc ông 16 tuổi. Khi ông dời đến London ở chung với bạn gái ông, Jane Asher, và anh của cô, Peter Asher, năm 1963. Paul McCartney tặng bài hát cho Peter Asher và Gordon Waller sau khi hai người ký một hợp đồng dưới tên “Peter and Gordon”.

Paul McCartney nói về phản ứng của John Lennon về bài hát như sau: “Câu tức cười đầu tiên của bài hát luôn làm cho John vui… ‘Xin nhốt tôi lại –’ ‘Được rồi, OK’. Chấm dứt bài hát”.

Còn John Lennon nói về bài hát: “Tôi nghĩ rằng đó là sự sống lại của quá khứ… Tôi nghĩ anh ấy có toàn bài hát đó trước khi đến với “The Beatles”… và cái câu ‘Xin nhốt tôi lại’ đám chúng tôi luôn dùng để vui đùa cùng nhau”.

Tứ quái "The Beatles".
Tứ quái “The Beatles”.

Paul McCartney không cho rằng bài hát tốt đủ cho “The Beatles”. Cho nên bài hát chưa bao giờ phát hành do “The Beatles”, và phiên bảng duy nhất có thành viên của “The Beatles” là phiên bản thu âm demo nguyên thủy của Paul McCartney, mà hiện giờ là quyền sở hữu của Peter Asher. Trong tháng 1 năm 2013 phiên bản demo này xuất hiện trên YouTube. Clip dài độ 30 giây, nhưng cũng đủ cho thấy sự hiếm hoi nguyên thủy của bài hát. Clip đã được trình bày ở những buổi hòa nhạc mới đây của Peter Asher.

Trước khi tặng “A World Without Love” cho “Peter and Gordon”, Paul McCartney đưa bài hát mời Billy J. Kramer thu đĩa nhưng ông ta từ chối.

“A World Without Love” là một trong 500 tác phẩm của “The Rock and Roll Hall of Fame’s 500 Songs” đã hình thành thể loại “Rock and Roll”.

“A World Without Love” du nhập vào Việt Nam cuối thập niên 1960s, được nhạc sĩ Trường Kỳ đặt lời Việt thành “Khi Có Nhau Trong Đời” do đôi uyên ương nghệ sĩ Minh Phúc và Minh Xuân thu âm và trình diễn thời đó.

Nhạc sĩ Trường Kỳ (thập niên 1960s).
Nhạc sĩ Trường Kỳ (thập niên 1960s).

Nhạc sĩ Trường Kỳ (1946 – 2009) là một trong những người tiên phong khai sinh phong trào nhạc trẻ Sài Gòn trước năm 1975 và là nhà biên khảo về Tân Nhạc Việt Nam. Cùng với Tùng Giang, Nam Lộc, anh được mệnh danh là “Vua Nhạc Trẻ” từ những thập niên 60 và 70 tại miền Nam Việt Nam.

Anh tên thật Joseph Vũ Trường Kỳ, sinh ngày 29 tháng 3 năm 1946 tại Hà Nội.

Ngoài việc sáng tác ca khúc và viết lời Việt cho các ca khúc nước ngoài, anh còn viết phóng sự cho báo Kịch Ảnh, Màn Ảnh, phụ trách trang nhạc trẻ trên nhật báo Sống của nhà văn Chu Tử, cộng tác với các báo Tinh Hoa, Chính Luận, Tiền Tuyến, Thứ Tư…

Anh cũng là người viết tiểu thuyết. Quyển tiểu thuyết “Tuổi Choai Choai” của anh đã được dựng thành phim “Vết Chân Hoang”.

Sau biến cố 1975, Trường Kỳ và gia đình định cư ở Canada từ năm 1980, tiếp tục sinh hoạt văn nghệ, cộng tác với nhiều tờ báo ở Canada cũng như ở Hoa Kỳ. Những năm cuối đời, anh cộng tác với Đài VOA trong chương trình “Nghệ Sĩ và Đời Sống”, chương trình phát thanh hàng tuần vào khuya thứ bảy về âm nhạc Việt và đời sống nghệ sĩ.

Sáng chủ nhật 22 tháng 3 năm 2009, anh thấy mệt và được cấp cứu chuyển vào bệnh viện thành phố Mississauga, Ontario, Canada và sau đó 1 giờ, anh đã từ trần tại nơi đây, để lại một con gái duy nhất và vợ anh ở Montreal, Canada.

Những tác phẩm nổi tiếng của Trường Kỳ gồm có “Biết Đến Thuở Nào” (cùng sáng tác với Tùng Giang), “Khi Ta Hai Mươi”, “Rồi Mai Đây”, “Yêu Nhau Đi”, “Như Một Giấc Mơ”, v.v…

012 (3)

aworldwithoutlove_AWWL

Nhạc phẩm “A World Without Love” (Nhạc sĩ Paul McCartney)

Please lock me away
And don’t allow the day
Here inside, where I hide with my loneliness
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

Birds sing out of tune
And rain clouds hide the moon
I’m OK, here I stay with my loneliness
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

So I wait, and in a while
I will see my true love smile
She may come, I know not when
When she does, I’ll lose
So baby until then

Lock me away
And don’t allow the day
Here inside, where I hide with my loneliness
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

(Please lock me away)
(And don’t allow the day)
(Here inside, where I hide with my loneliness)
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

So I wait, and in a while
I will see my true love smile
She may come, I know not when
When she does, I’ll lose
So baby until then

Lock me away
And don’t allow the day
Here inside, where I hide with my loneliness
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love.

Nhạc sĩ Trường Kỳ.
Nhạc sĩ Trường Kỳ.
Đôi uyên ương nghệ sĩ Minh Phúc, Minh Xuân thập niên 1960s.
Đôi uyên ương nghệ sĩ Minh Phúc, Minh Xuân thập niên 1960s.
Minh Xuân, Minh Phúc.
Đôi uyên ương nghệ sĩ Minh Xuân, Minh Phúc ngày nay.

Nhạc phẩm “Khi Có Nhau Trong Đời” (“A World Without Love” – Lời Việt: Trường Kỳ)

Khi có nhau trong đời
Màu hồng tràn lan muôn lối
Sống thêm vui sống thêm tươi
Đời như muôn câu hát
Khúc tưng bừng từ đây ta hát cùng nhau
Vang nơi nơi với muôn lời

Khi có nhau trong đời
Thì mùa hè như yêu dấu
Trên con tim trên muôn nơi
Mừng lên muôn tia nắng
Khúc tưng bừng từ đây ta hát cùng nhau
Vang nơi nơi với muôn lời

Còn bên nhau ta còn vui theo
Còn bên nhau ta còn ca lên
Còn bên nhau vui mừng không tên
Còn nhau đây đắm đuối
Muốn hát lên câu yêu đời

Có nhau trong đời
Buồn phiền từ đây bay hết
Có trong tim những yêu thương quyện vào em
Khúc tưng bừng từ đây ta hát cùng nhau
Vang nơi nơi với muôn lời
Khúc tưng bừng từ đây ta hát cùng nhau
Vang nơi nơi với muôn lời.

Dưới đây mình có bài:

– A WORLD WITHOUT LOVE (Khi có nhau trong đời) – PAUL McCARTNEY (trích)

Cùng với 6 clips tổng hợp nhạc phẩm “Khi Có Nhau Trong Đời” (“A World Without Love”) do các ca sĩ lừng danh trên thế giới trình diễn để các bạn tiện việc tham khảo và thưởng thức.

Mời các bạn,

Túy Phượng

(Theo Wikipedia)

aworldwithoutlove_HN1

A WORLD WITHOUT LOVE (Khi có nhau trong đời) – PAUL McCARTNEY (trích)

(Hoài Nam)

Tiếp tục giới thiệu những ca khúc phổ thông nổi tiếng được đặt lời Việt, bắt đầu từ kỳ này, chúng tôi sẽ viết về một số ca khúc điển hình trong “Cuộc xâm lăng của Anh quốc” (British Invasion) vào nền nhạc phổ thông ở Hoa Kỳ.

Trong lĩnh vực ca nhạc, “Cuộc xâm lăng của Anh quốc” được định nghĩa là một hiện tượng xảy ra vào giữa thập niên 1960, qua đó các bản nhạc rock và pop của Anh quốc, cũng như của các nước chịu ảnh hưởng văn hóa Anh, đã làm mưa gió tại Hoa Kỳ.
“Cuộc xâm lăng” ấy được khởi đầu với ban The Beatles, Peter and Gordon, rồi tới The Rolling Stones, Gerry & The Pacemakers, The Searchers, The Moody Blues, The Dave Clark Five, The Animals, The Who, Herman’s Hermits, The Hollies…, và các ca sĩ Petula Clark, Cilla Black, Dusty Springfield, Donovan, Tom Jones…

Như chúng tôi đã viết trong một kỳ trước đây, cho tới cuối thập niên 1950, tại Anh quốc chưa có một nền nhạc pop, nhạc rock, và hầu hết các ca khúc pop và rock được ưa chuộng đều được du nhập từ Hiệp chúng quốc Hoa Kỳ. Vì thế, khi bản Tell Laura I Love Her (lời Việt: Trưng Vương khung cửa mùa thu), một thành công của nam ca sĩ Mỹ Ray Peterson, được nam ca sĩ Anh Ricky Valance thu đĩa lại vào tháng 10 năm 1960 và lên tới No.1, không ít thính giả ở Mỹ đã lầm tưởng Ricky Valance chính là Ritchie Valens, nam ca nhạc sĩ Mỹ gốc Venezuela vắn số, nổi tiếng với hai bản Donna và La Bamba!

Nhưng tới giữa thập niên 1960, tình thế đã đổi ngược với “Cuộc xâm lăng của Anh quốc”. Cuộc xâm lăng này khởi sự vào cuối năm 1963, cùng thời gian với sự khởi phát “phong trào phản kháng văn hóa” (counterculture movement) ở Anh Quốc, và sự xuất hiện của ban The Beatles.

The Beatles, thường được truyền thông Anh ngữ gọi là ”Fab Four”, người Việt gọi là “Tứ Quái”, được thành lập tại thành phố cảng Liverpool vào năm 1960, gồm bốn chàng trẻ tuổi John Lennon (1940-1980), Paul McCartney (1942), George Harrison (1943-2001), và Ringo Starr (1940).

Trong suốt gần ba năm đầu, The Beatles chỉ trình diễn tại các câu lạc bộ ở Liverpool và ở Hamburg, Đức quốc, nơi “kiếm cơm” đầu tiên của các chàng. Phải đợi tới cuối năm 1962, họ mới được thính giả toàn quốc biết tới với bản Love Me Do, và qua năm 1963, nổi như cồn với bản She Loves You, ca khúc được xếp hạng No.1 của cả năm 1963 tại Anh quốc.

aworldwithoutlove_HN2

Về sau (tháng 4-1964), She Loves You đã trở thành một trong năm ca khúc của The Beatles cùng một lúc đứng trong Top 100 ở Hoa Kỳ. Tuy nhiên ca khúc đầu tiên của Tứ Quái chinh phục được thính giả Mỹ quốc lại không phải She Loves You mà là bản I Want to Hold Your Hand, thu đĩa sau She Loves You bốn tháng.

Vừa được tung ra tại Anh vào tháng 10-1963, I Want to Hold Your Hand đã lên No.1 và ở vị trí này suốt năm tuần lễ. Tại Hoa Kỳ, I Want to Hold Your Hand được lọt vào danh sách Billboard Hot 100 ngày 18 tháng 1-1964, và chưa đầy hai tuần sau, ngày 1 tháng 2, đã nhảy lên No.1, đứng ở vị trí này trong bảy tuần lễ liên tục.

Trong tổng số trên 250 ca khúc của The Beatles (sáng tác và trình bày), tùy cảm quan, nhân sinh quan, tuổi tác, người thưởng ngoạn có thể ưa thích nhất một ca khúc nào đó; chẳng hạn người yêu nhạc tình cảm êm dịu thì chấm Yesterday, người có tâm hồn mơ mộng sẽ thích Strawberry Fields Forever, người chú trọng hòa âm phối khí thì chuộng Something, người có chút máu hippie thì mê Hey Jude, Let It Be.

Nhưng xét về số lượng đĩa bán ra, tất cả các ca khúc nói trên đều đứng sau I Want to Hold Your Hand. Nguyên nhân rất đơn giản: I Want to Hold Your Hand là một bản nhạc “rock” điển hình nhất, mà bất cứ thành phần thính giả nào cũng chỉ cần nghe qua một lần sẽ cảm thấy vui tai, ưa thích ngay…

Có thể nói I Want to Hold Your Hand là “chiến thắng mở màn” trong “cuộc xâm lăng của Anh quốc” vào nền ca nhạc ở Hoa Kỳ. Gần đây, vào năm 2013, tạp chí Billboard Magazine của Mỹ đã xếp I Want to Hold Your Hand đứng hạng 44 trong danh sách 100 ca khúc ăn khách nhất xưa nay.

Ban nhạc pop thứ nhì của Anh, sau The Beatles, được thính giả ở Mỹ biết tới là The Searchers, cũng xuất thân từ thành phố cảng Liverpool. Có điều đáng nói là cả hai ca khúc do The Searchers trình bày được lên top ở Hoa Kỳ đều là sáng tác của người Mỹ và trước đó đã được các ca sĩ, ban nhạc Mỹ thu đĩa.

aworldwithoutlove_HN3

Bản thứ nhất là Needles and Pins, một sáng tác của Jack Nitzche và Sonny Bono.

Jack Nitzche (1937-2000) là một nhà soạn nhạc, nhà viết ca khúc, một nhạc trưởng tài ba, một trong những ca khúc bất hủ của ông là bản Up Where We Belong, viết cho cuốn phim ăn khách An Officer and a Gentleman (1983), do Joe Cocker và Jennifer Warnes thu đĩa, đã đoạt cả giải Trái Cầu Vàng (Golden Globe) lẫn giải Oscar cho ca khúc trong phim, và đem lại giải Grammy cho người hát.

Sonny Bono (1935-1998) là “một nửa” của cặp song ca & vợ chồng nổi tiếng Sonny & Cher, sau này trở thành Thị trưởng Palm Springs, California, rồi dân biểu quốc hội California cho tới khi tử nạn trong lúc trượt truyết.

Cho tới nay, Sonny Bono vẫn được ghi nhận là dân biểu quốc hội duy nhất của Hoa Kỳ có ca khúc đứng No.1 trên Billboard Hot 100, đó là bản I Got You Babe do Sonny viết, và hát chung với vợ.

Needles and Pins được The Searchers thu đĩa vào đầu năm 1964, lên tới No.1 tại Anh quốc, Ái-nhĩ-lan, Nam Phi, và đứng hạng 13 trong danh sách Billboard Hot 100 ở Hoa Kỳ.

Tuy nhiên với giới yêu nhạc trẻ ngoại quốc ở miền nam Việt Nam ngày ấy, The Searchers được biết tới, và ái mộ qua thành công thứ hai của họ: bản Love Potion No.9.

Love Potion No.9 là một sáng tác của Jerry Leiber và Mike Stoller, là tác giả, hoặc đồng tác giả của nhiều ca khúc pop, rock nổi tiếng như Jailhouse Rock, Loving You, Stand by Me, Spanish Harlem…

Love Potion No.9 được ban ngũ ca Mỹ gốc Phi châu The Clovers thu đĩa năm 1959, tuy nhiên đã chỉ lên tới hạng 23 trong bảng xếp hạng thể loại R&B. Sau khi được The Searchers thu đĩa lại vào năm 1965, Love Potion No.9 đã lên tới hạng 3 trong danh sách Billboard Hot 100, được đài phát thanh quân đội Hoa Kỳ tại Việt Nam phát đi phát lại mỗi ngày.

Riêng với các ban nhạc trẻ Việt Nam, chuyên nghiệp cũng như tài tử, vào “thuở ban đầu” ấy, Love Potion No.9 đã trở thành khúc nhạc hòa tấu quen thuộc nhất để mở đầu chương trình, với mục đích tạo không khí sôi động cũng như giới thiệu tay lead guitar và tay trống của ban nhạc.

Tới đây, trở lại với công việc giới thiệu các ca khúc phổ thông được đặt lời Việt, chúng tôi viết về ca khúc đầu tiên trong “cuộc xâm lăng của Anh quốc” về sau đã được đặt lời Việt: bản A World Without Love do đôi song ca Peter and Gordon trình bày.

aworldwithoutlove_HN4

A World Without Love là một sáng tác của Paul McCartney, một thành viên của “Tứ Quái” The Beatles, tuy nhiên, do một thỏa thuận riêng giữa Paul McCartney và John Lennon về việc ghi tên tác giả trên các ca khúc của The Beatles, trên các ấn bản chính thức, A World Without Love đã được ghi là một sáng tác của “Lennon – McCartney”.

Paul McCartney viết A World Without Love vào năm 1958, khi còn là một cậu học sinh trung học 16 tuổi ở Liverpool. Thời gian này, Paul McCartney và John Lennon đã thành lập ban nhạc được một năm, tuy nhiên Paul cho rằng ca khúc này không thích hợp với The Beatles, nên họ đã không thu đĩa (sau này, người ta đã tìm thấy một đoạn băng thu The Beatles đang hát thử A World Without Love).

Đầu thập niên 1960, sau khi The Beatles đã nổi tiếng và lên thủ đô Luân-đôn lập nghiệp, Paul McCartney đề nghị anh bạn ca sĩ Billy J. Kramer thu đĩa A World Without Love nhưng Billy đã từ chối.

[Billy J. Kramer, sinh năm 1943, là một ca sĩ nhạc pop và rock của Anh quốc, có cùng “ông bầu” nổi tiếng Brian Epstein với The Beatles]

Năm 1963, Paul McCartney tới sống tại nhà của bạn gái là nữ diễn viên Jane Asher, ở chung phòng với anh trai của nàng là Peter Asher, một trong hai thành viên của đôi song ca Peter and Gordon lúc ấy chưa có tên tuổi. Sau khi Peter and Gordon được hãng đĩa EMI của Anh ký hợp đồng, Paul đã “tặng” bản A World Without Love cho hai người để “làm vốn”.

Có thể nói, nếu không được Paul McCartney “tặng” bản A World Without Love, không biết tới bao giờ Peter and Gordon mới nổi tiếng; và ngược lại, nếu A World Without Love không được Peter and Gordon thu đĩa, chắc gì ca khúc này đã trở thành một trong những ca khúc bất hủ trong nền nhạc rock?!

Tất cả đều do “định mệnh”, hay viết một cách chính xác hơn là nhờ “tiếng sét ái tình” ngay trong lần đầu Paul McCartney gặp Jane Asher.

Jane Asher, sinh năm 1946, là con “nhà nòi”: ông bố Richard Asher là bác sĩ chuyên khoa thần kinh não bộ, tác giả của nhiều cuốn sách chuyên ngành, bà mẹ Margaret Asher là giáo sư tại Guildhall School of Music and Drama, trường âm nhạc và kịch nghệ lâu đời và nổi tiếng bậc nhất của Anh quốc. Jane Asher là một diễn viên thần đồng, về sau kiêm ký giả truyền hình, tác giả và nhà xuất bản sách, và một nhà hoạt động từ thiện nổi tiếng.

Năm 1963, sau khi The Beatles tới Luân-đôn, Jane Asher được đài BBC trao nhiệm vụ phỏng vấn “Tứ Quái”, đưa tới việc chàng ca nhạc sĩ Paul McCartney 19 tuổi bị tiếng sét ái tình trước nàng diễn viên 17 tuổi; và hai người bắt đầu cặp với nhau từ đó. Jane xin phép cha mẹ cho Paul tới sống ở nhà mình. Người ái mộ ai cũng cho đây là cuộc tình lý tưởng; và Jane đã trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều tình khúc của Paul, trong đó nổi tiếng nhất phải là bản And I Love Her, viết năm 1964, ca khúc mà nhiều người gọi là dạo khúc (prelude) của bản Yesterday bất hủ, viết sau đó một năm.

Jane Asher và Paul McCartney.
Jane Asher và Paul McCartney.

Năm 1967, Paul McCartney và Jane Asher đính hôn. Hai người chung sống tại căn nhà của Paul ở khu St John Wood, Luân-đôn.

Nhưng mối tình đẹp mà Paul McCartney viết là “would never die” ấy đã tan vỡ trong cay đắng. Đầu tháng 7 năm 1968, Jane Asher đi nghỉ holiday một mình và trở về sớm hơn dự định. Vào nhà, mở cửa phòng ngủ, nàng bắt gặp quả tang Paul McCartney đang ở trên giường với Francie Schwartz, một nhà viết kịch bản của Mỹ được mướn viết truyện phim cho A Hard’s Day Night, cuốn phim đầu tiên của The Beatles. Ngày 20 tháng 7, 1968, Jane Asher chính thức hủy bỏ hôn ước với Paul McCartney.

Người ái mộ ai cũng lấy làm tiếc cho một mối tình đẹp, mối tình đã để lại cho hậu thế ca khúc And I Lover Her, và góp phần tạo dựng tên tuổi cho đôi song Peter and Gordon, không chỉ với bản A World Without Love mà còn nhiều ca khúc khác do Paul McCartney sáng tác được hai chàng gửi tới người thưởng ngoạn.

Peter and Gordon là viết tắt tên của Peter Asher (1944) và Gordon Waller (1945-2009), hai người bạn nội trú tại Westminster School, trường trung học Anh giáo nổi tiếng bậc nhất Luân-đôn.

Peter Asher, cùng với cô em gái Jane Asher, xuất thân là diễn viên thần đồng, xuất hiện trên màn bạc, truyền hình và sân khấu kịch nghệ từ năm lên tám tuổi. Bên cạnh đó, Peter Asher còn mê nhạc jazz, chơi guitar thùng (acoustic guitar) và thích ca hát.

Gordon Waller, kém Peter Asher một tuổi, cha cũng là một bác sĩ, cũng đàn guitar thùng và có một giọng hát trầm ấm. Chính Gordon đã thuyết phục Peter chuyển từ nhạc jazz sang nhạc rock, và hai người kết hợp thành một đôi song ca, thường đàn hát tại các buổi văn nghệ, party trong trường.

Vào thời gian Peter Asher tốt nghiệp trung học và theo ban Triết tại King’s College London, hai chàng chính thức lấy nghệ danh “Peter and Gordon”, và ký hợp đồng trình diễn trong hai tuần lễ tại The Pickwick Club ở Luân-đôn, của nam ca sĩ kiêm nhà hài kịch thời danh (Sir) Harry Secombe.

Lúc đó, Gordon Maller vẫn còn ở trong nội trú, và mỗi đêm đã phải lén leo rào ra ngoài để trình diễn với Peter Asher. Một đêm nọ, do bất cẩn lúc nhảy từ trên cao xuống, một bàn chân của Gordon đã bị mũi sắt nhọn của hàng rào đâm vào, tạo thương thật suốt đời.

Sau hai tuần đàn hát ở The Pickwick Club, Peter and Gordon được Harry Secombe giới thiệu với ông Norman Newell, giám đốc thu âm của hãng đĩa hát EMI, và được ông này ký hợp đồng. Chủ ý của Norman Newell khi ký hợp đồng với Peter and Gordon là để hai chàng thu đĩa lại bản 500 Miles nổi tiếng của Mỹ.

500 Miles, hoặc đầy đủ hơn, 500 Miles Away from Home (lời Việt của Trường Kỳ: Tiễn em lần cuối), là một bản dân ca của nữ ca nhạc sĩ country Hedy West, trước đó được nhiều người thu đĩa, nhưng thành công nhất phải là qua nghệ thuật hợp ca của ban Peter, Paul & Mary và ban Brothers Four.

Norman Newell dự tính để Peter and Gordon thu đĩa 500 Miles là muốn khai thác những điểm tương đồng giữa Peter and Gordon và Brothers Four. Cả hai ban đều có nghệ thuật đàn guitar thùng và hợp ca độc đáo.

Nhưng sau khi ký hợp đồng với hãng đĩa EMI, Peter and Gordon đã không thu đĩa bản 500 Miles ngay, mà chỉ thu sau này khi họ đã nổi tiếng.

aworldwithoutlove_HN5

Peter and Gordon không thu thu đĩa 500 Miles trong đĩa hát đầu tay là vì lúc đó họ đã có sẵn bản A World Without Love do Paul McCartney tặng. Được phát hành vào tháng 1-1964, tới tháng 4, A World Without Love đã lên No.1 trên bảng xếp hạng tại Anh quốc (UK Single Chart), và tới tháng, lên No.1 trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100 tại Hoa Kỳ, đồng thời đứng No.1 trong bảng xếp hạng của tạp chí Cash Box của kỹ nghệ đã nhạc ở Mỹ; và cho tới nay, vẫn nằm trong danh sách “500 ca khúc đã định hướng cho nền nhạc rock” do Rock and Roll Hall of Fame and Museum (Ohio, Hoa Kỳ) thiết lập.

A WORLD WITHOUT LOVE

Please lock me away
And don’t allow the day
Here inside, where I hide with my loneliness
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

Birds sing out of tune
And rain clouds hide the moon
I’m OK, here I stay with my loneliness
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

So I wait, and in a while
I will see my true love smile
She may come, I know not when
When she does, I’ll lose
So baby until then

Lock me away
And don’t allow the day
Here inside, where I hide with my loneliness
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

(Please lock me away)
(And don’t allow the day)
(Here inside, where I hide with my loneliness)
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

So I wait, and in a while
I will see my true love smile
She may come, I know not when
When she does, I’ll lose
So baby until then

Lock me away
And don’t allow the day
Here inside, where I hide with my loneliness
I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love

I don’t care what they say, I won’t stay
In a world without love.

A World Without Love là 1 trong 7 ca khúc của Lennon-McCartney đứng No.1 trên Billboard Hot 100 tại Hoa Kỳ trong năm 1964; một điều thú vị là chính A World Without Love đã “đá” một ca khúc trong số này là bản Can’t Buy Me Love khỏi vị trí No.1.

Từ năm 1964, đã có nhiều ca sĩ nổi tiếng của Mỹ đã thu đĩa A World Without Love nhưng chỉ đạt thành công tương đối, trừ đĩa do ban tam ca nữ The Supremes trình bày, đã đứng trong Top 10 ở nhiều nước Á châu, trong đó có Hương Cảng, Tân-gia-ba và Phi-luật-tân.

Về phần Peter and Gordon, sau đó có thêm ba đĩa vàng khác – đứng No.1, bán được trên một triệu đĩa – là Nobody I Know (cũng của McCartney-Lennon), True Love Ways (của Buddy Holly), và Lady Godiva (ca khúc truyền thống Anh quốc), nhưng vì thành công vượt bực và mức độ phổ biến của A World Without Love, hễ nhắc tới Peter and Gordon, người ta chỉ nhớ tới “ca khúc cầu chứng” này.

Đôi song ca Peter and Gordon tan rã vào năm 1968, Gordon Waller (người hát giọng chính) sang Hoa Kỳ theo đuổi sự nghiệp hát solo, còn Peter Asher, mặc dù cô em gái Jane Asher đã từ hôn Paul McCartney, trở thành giám đốc A&R, một chi nhánh của hãng đĩa Apple Records do The Beatles thành lập; về sau cũng sang Hoa Kỳ, làm ông bầu cho các ca nhạc sĩ mới bước vào nghề, và đạt thành công rực rỡ. Trong số những tên tuổi được Peter Asher lăng-xê có James Taylor và Linda Ronstadt.

Từ tháng 8 năm 2005, Peter and Gordon đã tái hợp nhiều lần để trình diễn miễn phí trong các dịp tưởng niệm nghệ sĩ trong làng nhạc. Lần cuối cùng là vào hai ngày 1 và 2 tháng 7, 2009, trong Festival for Beatles Fans tại Las Vegas.

Hai tuần sau, ngày 17 tháng 7, 2009, Gordon Maller qua đời đột ngôt vào tuổi 64 vì một cơn đau tim.

Mặc dù chỉ “thọ” được vài năm, Peter and Gordon (cùng với ca khúc A World Without Love ) sẽ mãi mãi được ghi nhận là một trong những “chiến thắng” đầu tiên, và quan trọng nhất, trong “Cuộc xâm lăng của Anh quốc” vào nền nhạc phổ thông ở Hoa Kỳ.

* * *

Trước năm 1975, Peter and Gordon được giới yêu nhạc trẻ ở Sài Gòn biết tới qua phần trình diễn trong một cuốn phim ca nhạc của Anh quốc (chúng tôi không nhớ tựa) vào giữa thập niên 1960. Viết một cách chính xác, cuốn phim này chỉ là tập hợp những đoạn phim thu hình các ban nhạc nổi tiếng của Anh lúc bấy giờ trình diễn một ca khúc điển hình của họ, như Peter and Gordon Peter với A World Without Love , The Bealtes với She Loves You, The Rolling Stones với Paint It Black, the Animals với The House of the Rising Sun, v.v.

Đôi uyên ương nghệ sĩ Minh Phúc, Minh Xuân.
Minh Phúc, Minh Xuân.

Tới khi có phong trào Việt hóa nhạc trẻ Việt Nam, A World Without Love đã được Trường Kỳ đặt lời Việt với tựa Khi có nhau trong đời. Như chúng tôi đã có lần viết trước đây, ngày ấy có hai khuynh hướng trong việc đặt lời Việt cho các ca khúc ngoại quốc nổi tiếng, một là dịch, hoặc phỏng dịch lời hát trong nguyên tác, hai là đặt lời hát mới không dính dáng gì tới nguyên tác.

Trường Kỳ theo khuynh hướng thứ hai, điển hình là các bản A World Without Love – Khi có nhau trong đời, 500 Miles – Tiễn em lần cuối, Lo Mucho Que Te Quiero – Rồi mai đây…

Trước năm 1975, Khi có nhau trong đời đã được đôi song ca Minh Xuân – Minh Phúc hát trong một băng Tình Ca Nhạc Trẻ; và sau này, năm 1989, đã được Julie trình bày trong CD “Phút bên em” của cô.

(Hoài Nam)

oOOo

A World Without Love – Phiên bản demo nguyên thủy của Paul McCartney:

 

A World Without Love – Ca sĩ Peter và Gordon:

 

A World Without Love – Ban The Supremes:

 

A World Without Love – Ca sĩ Fiia McGann:

 

A World Without Love – Ca sĩ Bobby Rydell:

 

Khi Có Nhau Trong Đời – Ca sĩ Minh Phúc, Minh Xuân:

 

11 cảm nghĩ về “Tân Nhạc VN – Nhạc Ngoại Quốc Lời Việt – Nhạc Phổ Thông – “Khi Có Nhau Trong Đời” (“A World Without Love”) – Paul McCartney, Trường Kỳ”

  1. Hai anh em nhà chuối mình ơi… người nữ trong ảnh là chị cái thời mới tốt nghiệp xong đang vui ca với các bạn thì bổng dưng gặp cái anh chàng trong ảnh cứ chạy theo chị tò tò xin đệm đàn guitar cho chị miết từ đó tới giờ luôn…🙂

    Like

  2. Chị Phượng, anh Hoành, chị Hương ơi, em nhận ra luôn hai thi sĩ trong bức ảnh luôn.🙂 Em không nhớ đã gặp bức ảnh này trong dịp nào chị Phượng ạ?

    Like

  3. Vì chụp nghiêng nên không nhận ra nhưng nhìn kỹ lại thì là chị Phượng anh Hoành chứ ai. Nhìn đẹp đôi quá. Nếu em không biết trước thì mà cho em coi bói qua tấm hình này, chỉ cần nhìn ánh mắt 2 người là em phán: 2 người có tướng phu thê.
    hiiiiiiiiii

    Like

  4. Queen ới ời,

    Anh chị phục tài coi bói của em sát đất luôn. Mà nhất là tài xem tướng đó. Trúng phóc y chang vậy hè. Mai mốt có gì lại sẽ nhờ cậy thầy bói này là cái chắc.🙂

    Đây là lần đầu tiên anh chị nghe được cụm từ “có tướng phu thê”. Anh chị thích lắm và cứ cười với nhau miết. Cám ơn thầy bói nhiều nhiều.🙂

    Ân phúc Thiên Chúa luôn ở cùng em và gia đình.

    Anh chị HP XO

    Like

  5. haaaaaaaaa chị! em tính không lắm chuyện nữa nhưng ĐCN cho Q tâm sự ngoài lề với chị Phượng tí.
    Chị à cụm từ ‘có tướng phu thê” e học lỏm kỳ xưa em có bà chị họ đi xem bói ông thầy bảo: cô không có tướng thê chỉ thiếp…. haha cứ nghĩ là tào lao ai ngờ sau này chị ấy rất đẹp, có tài và cũng có đẻ con nhưng với cha đứa bé thì kiểu lằng nhằng dây điện sao sao mà em kết luận lại cũng không thể dùng từ “phu thê”.
    Chị à em không biết sao nhưng em rất nhạy và giống kiểu có gì nhập vào trong người hay sao mà khi em nhìn một đôi nào đó hoặc một người nào nhìn người nào chỉ thông qua ánh mắt mà e lại linh cảm và biết 2 người đó có phu thê hay phu thiếp gì không. thiệt mà, có lần có 2 cái đứa đó chẳng ai nghĩ gì… mà tự nhiên e thấy cậu kia nhìn cô này, cô này nhìn lại … sau đó em nói với đám bạn là cặp đó có duyên nợ và nhìn rất có tướng phu thê… tụi bạn nói e bốc phét (vì thời điểm đó kg ai nghĩ cậu đó sẽ yêu cô đó và ngược lại). Thế mà ai ngờ rùa vậy mà em đúng, sau 2 năm cặp này lấy nhau đẻ con ầm ầm đến giờ. Rồi có những ánh mắt nhìn toát lên điều gì đó em cũng cảm nhận ra luôn như là tà dâm, tham, thiện, ác… em cảm nhận được gần đúng chị à. Đôi mắt là cửa sổ tâm hồn đôi lúc nó nhập hồn và suy nghĩ của mỗi con người trên đôi mắt hay sao í… hay cũng có thể em đoán mò đúng kiểu “ăn mày gặp kị” heeeeee.
    Trở lại tấm hình của chị đương nhiên là thầy đã biết kết quả, nhưng nhìn ánh mắt của anh rất dịu dàng ấm áp đầy tin cậy… còn ánh mắt của chị thì rất khát khao, trông chờ và gửi gắm… Như vậy không có tướng phu thê thì còn tướng gì nữa. haaaaaaa tụi nó kêu em là: số thầy thì để cho rầy nó bâu (không phải ruồi đâu chị nhé).
    Chúc anh chị phu thê mỗi ngày vui ve.
    Cảm ơn ĐCN đã đăng

    Like

  6. Hi Queen,

    Chị rất thích nghe em kể chuyện. Chuyện bà chị họ và hai người bạn của em nghe ly kỳ hấp dẫn lắm. Vậy là em có khả năng đọc “human body language” (“ngôn ngữ thân thể con người”) của người khác đấy Queen ạ. Đây là một khả năng đặc biệt được trời ban cho chứ không phải ai muốn cũng được. Ai mà có khả năng này thì rất giỏi và nhạy cảm trong nghệ thuật truyền thông (Communication). Thú vị quá. Chị chúc mừng em.

    Dưới đây là một đoạn định nghĩa về “human body language” trong tự điển bách khoa Wiki. Em đọc để biết thêm:

    “Body language is a kind of nonverbal communication, where thoughts, intentions, or feelings are expressed by physical behaviors, such as facial expressions, body posture, gestures, eye movement, touch and the use of space. Body language exists in both animals and humans. It is also known as kinesics”.

    Nếu như em muốn nghiên cứu chi tiết sâu xa hơn thì em vào trang Wiki với từ khóa “body language”.

    Nhờ Queen mà chừ chị học được câu “số thầy thì để cho rầy nó bâu”. Hay nhỉ.🙂

    Về chuyện tấm ảnh của anh chị thì nó như này này Queen nè… bửa đó ông thợ chụp ảnh bảo anh chị “hai người quay lại nhìn nhau đi cho tôi chụp”, thế là anh chị cứ phăn phắt vâng lời quay lại nhìn nhau cho xong việc chứ cũng chẳng biết ất giáp gì. Biểu tụi tui nhìn thì tụi tui cứ việc nhìn thôi. Ai ngờ đâu ông ấy lại chộp được cái ảnh anh chị nhìn nhau trào máu họng để đời như thế. Từ đó tới giờ mỗi khi nhìn lại ảnh anh chị cũng còn bị giật mình chỉ vì cái tội yêu nhau cái kiểu bán mạng luôn cho nên mới tự nhiên nhìn nhau như thế đấy em.🙂🙂🙂

    Cám ơn em nhiều đã chia sẻ. Luôn an vui trong Chúa Queen nghe.

    Anh chị HP

    Like

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s