Hố Hụi Hò Khoan

Hố hụi hò khoan
Khoan anh chưa vợ, khoan em chưa chồng…

Xưa mỗi lần nghe ới lên như thế thì trai gái lục tục kéo đến đình làng…
Tôi thường nghe sách vở nói thế.
Hokhoan
Các cụ bảo: Toàn nói tầm phơ! Xưa làm gì có nhà văn hóa như bây giờ. Mà kéo đến đình làng để làm gì kia chứ?

Các ông tiên chỉ kéo đến đình làng là để chia phần cái thủ lợn, đôi móng giò kì thanh minh, giỗ chạp. Còn thường dân áo vá cũng chỉ đến đình mỗi khi nợ thuế đinh, trộm gà bẻ bí bị tóm, hay không chồng mà chửa, nhất nhất không vui. Trai gái chỉ ới với nhau kì gặt lúa ba trăng, kì hái đậu phụng hay giã vôi làm nhà, róc mía … Mà cũng ở bờ bãi ruộng đồng hay sân vườn ai đó. Mà cũng chỉ những đứa chưa chồng chưa vợ, đi hoang cho nó vui, đỡ cái cực cày cực cuốc, cực nắng cực mưa, thế thôi. Mà toàn là mặt mẹt với đực rựa, tha hồ mà trái khoáy.

Mà đúng là trai trống gái tơ, lời ý cứ xáp vô nhau, tình tứ thì nên vợ nên chồng, choảng nhau thì đớ lưỡi rát mặt.
Này là đàn chị ra roi dạy đàn em chơi trồi:

Đời chi quái lạ làm sao
Gà chưa cứng cựa đòi vô cửa trường

Gặp đàn em ớt chuột mà cay:

Đừng chê anh nhỏ anh rầu
Chớ con ong kia mấy lớn mà đú trái bầu cù queo!

Này em hát khó hòng loại đàn anh ra khỏi sới hát:

Gặp anh qua hỏi anh đây
Chớ trời không thắt gióng kéo mây làm gì?

Đàn anh thuận thế bịt đuôi không cho em chạy:

Hỏi qua đây thì qua trả lại đây
Trời không thắt gióng thì kéo mây đậy mù!

hokhoan1
Nói chung, trong lối hát “kiến tại”, hay hát “ môi miếng” này thì đúng là “xuất đối dị, đối đối nan”, nên cái tài cái trí thường ở vế sau, khoái là khoái cái lời đáp tài cao trí lẹ, tưởng những lúc chỉ còn “tẩu vi thượng sách”, vậy mà “mạt lộ xuất sinh lộ”, thế là đôi bên cùng “hố hụi hò khoan” tán thưởng cho lời xuất sắc.

Một em hát:

Anh về đào lỗ sau hè
Chôn con lấp vợ mới ve đặng nường ( nàng)

Thiệt là hát ác!
Ra đòn càng thâm thì vế phản càng độc:

Anh về đóng một cái thang
Mười hai cái nấc
Bắt từ dưới đất bắt thẳng lên trời
Mồ cha cái đứa bạc lời
Sử anh chôn con lấp vợ sống ở đời với ai

hokhoan2
Hố hụi hò khoan!
Hố hụi hò khoan!
Hố hụi hò khoan!
Có anh nghịch khẩu, ý muốn hát đến tốc váy mấy cô thì mới thích, thành sàm:

Ba cô đứng lại một chùm
Tui liều quần rách tui đùm ba cô

Đáp:

Tui liều một gốc tre khô
Đóng gông ba cậu giải vô đồn lầu

Bí!
Xin kết câu chuyện dông dài bằng một giai thoại:

Ở huyện Đại Lộc có anh Trần Hàn nổi danh cao thủ. Hàn thường dọc ngang xuất khẩu thành chương chinh phục các hội các làng. Vậy mà “cao nhơn tất hữu cao nhơn trị”, có lần trong một đám hát, một cô trẻ mà hát thiệt già:

Trần ai gặp cảnh cơ hàn
Rổ đan mặt mốt xuống làng mót khoai

Hàn đớ họng. Cái hiểm ở câu hát là xoi đúng cái khuyết tật ở Hàn: Mặt rổ hoa, lại chột con mắt ( rổ đan mặt mốt).
Sau bận thọ đòn độc, Hàn biết điều, ít hẳn cái sự dọc ngang.

Mà nghĩ cũng hay, cái văn hóa dân gian lành mạnh ngay trong ứng xử, không theo cái kiểu “miếng ngon nhớ lâu, đòn đau nhớ đời”, người ta cũng chỉ quăng quật nhất thời, rồi ai về nhà nấy, vỗ bụng ngủ khì, sự được thua quên sạch. Sự được mất cũng chỉ không ngoài mục đích khoe tài bắt nọn cho vui. Vui thôi mà!

Bây giờ mỗi khi đi ngang làng ngang xóm thấy thiếu hẳn miếng trầu đầu câu chuyện. Các cụ còn biết bỏm bẻm nhai trầu, còn vần vè đôi câu hát thì cũng đã quá cái tuổi tám mươi, càng khi càng hiếm. Những câu hát hò khoan của xứ Quảng quê tôi khi dần đi vào tuyệt lộ!

Tôi sinh sau đẻ muộn, thương cái sự văn thuở còn ăn chung ở lộn với đời khoai sắn mà lặn lội xóm làng khề khà chén rượu ki cóp đôi vần. Việc vặt mà mưu cái sự cao: Lưu giữ cho con cháu đời sau.

Cà kê thế nào lại sinh sử sự mai sau, một ngày tao ngộ, khi mời anh Đức Dược với chị Minh Tâm của Đọt Chuối Non đối đáp một phen cho mình “ kiến tại”.

Nhưng nhớ đừng ra những đòn quá độc!

Nguyễn Tấn Ái

Một suy nghĩ 3 thoughts on “Hố Hụi Hò Khoan”

  1. Bài này cũng đúng chất văn và phong cách kể chuyện của em đó Ái.

    Hình minh họa anh Hoành tìm cho Ái hợp và đẹp!

    Chị thích thú chờ hai người thơ kia và các bạn đối, họa.

    😛

    Số lượt thích

  2. Anh Hoành ơi!
    Em hiểu được 2 hình trên, còn hình 3 thì chưa hiểu dụng ý của anh!
    Ấy là em đang học cách đọc hình đó anh ( để có thể tự tìm hình, đỡ cho các anh chị)
    Chị Huệ ơi!
    Chị khen làm em vui lắm! Em cũng nghĩ cố gắng viết ở hết cái khả năng của mình để khỏi phụ lòng bạn đọc đã yêu quí đcn chị ạ!
    Làm việc gì cũng cần phải hết lòng chị nhỉ!

    Số lượt thích

  3. Hi Ái,

    Bức tranh số 3 cũng như 2 bức kia nhưng được biến thể một cách quá lạ lùng. Mạnh nhất là trừu tượng hóa của tranh trửu tượng, nhưng vẫn còn đủ ấn tượng như tranh ấn tượng, nhìn khá siêu thực như tranh siêu thực, nhưng bầu trời thì thực hơn cả tranh “đời thật” cổ điển. Thây bức tranh này sáng tạo quá, anh bỏ vô nhìn cho đã mắt mà!

    Và có lẽ cũng để vài người thắc mắc What is this? 🙂

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s