Chào các bạn,

Sau một ngày Chúa nhật quá mệt vì đi rảo trong Buôn Làng đến hơn chín giờ tối mới về nhà, tắm rửa xong đã hơn mười giờ đêm, mình vào phòng chỉ muốn ngủ ngay nhưng còn ráng làm thêm mấy việc. Vừa định đi ngủ thì chuông điện thoại reo. Nhìn vào thấy em Kam, học sinh Lưu Trú của mình mới thi Đại học khối A, nhưng em Kam không đợi kết quả điểm thi Đại học mà quyết định ngày 5 tháng 8 năm 2014 sẽ học Trung cấp Tiểu học tại trường Trương Sơn Tp. Buôn Ma Thuột.

Vừa nghe mình hỏi có chuyện gì thì em Kam đã khóc và nói: “Bố mẹ Ching không cho mình đi học nữa!”. “Tại sao?”. “Vì hai con trâu nhà mình nó chết đó!”. Continue reading Đi bốc gạch thêm →

Chào các bạn,

Anh em Buôn Làng mình rất ít nói, thường được hỏi đến đâu sẽ trả lời ngắn gọn, không biết diễn giải sâu rộng, nghĩa đen nghĩa bóng gì cả! Chính vì vậy mình ở với anh em Buôn Làng nhiều năm, nhưng vẫn còn rất nhiều điều liên quan đến tập tục, đến bản sắc văn hóa mình chưa được biết.

Không phải do anh em Buôn Làng muốn giấu hoặc không muốn nói, nhưng do mình không biết để hỏi và anh em Buôn Làng không rành tiếng Kinh để kể cho mình nghe. Chẳng hạn tập tục đón dâu ban đêm của anh em Buôn Làng, mãi sau hai năm mình mới biết, do một lần tình cờ nói chuyện với các mẹ sau một ngày đám cưới của em Đo. Continue reading Đi thăm ruộng →

Chào các bạn,

Lần đầu tiên trong đời mình được hiện diện trong đám đón dâu của anh em Buôn Làng sắc tộc Sêđăng. Từ nhà cửa, cho đến cô dâu chú rể cũng như mọi người trong đám tiệc đón dâu đều ăn mặc bình thường không khác gì ngày thường. Nếu không được nói trước, mình không thể biết đó là hai họ đưa đón dâu.

Sau một ngày ăn uống theo kiểu truyền thống, đến hơn năm giờ chiều, cô dâu lên xe công nông về nhà chồng. Không ai bên nhà cô dâu đi theo xe. Lúc tiễn cô dâu lên xe, mình thấy mọi người bên cô dâu, ôm cô dâu dặn dò nhất là bà và bố mẹ! Nhìn họ khóc tiễn cô dâu, mình có cảm nhận so sánh: Họ khóc nhiều hơn khóc thương trong một đám tang. Continue reading Dự đám đón dâu →

Chào các bạn,

Chuẩn bị vào năm học NK 2014 – 2015, tranh thủ trong thời gian còn nghỉ hè, mình đến thăm gia đình các giáo viên trong Buôn Làng.

Đến nhà nói chuyện với thầy Yoang, mình cảm nhận được thầy Yoang có nhận thức tốt về nhiều vấn đề, có lẽ nhờ vậy kinh tế gia đình thầy Yoang rất vững. Nhà cửa tuy chỉ xây cấp bốn nhưng khang trang, trong phòng khách gia đình có bộ salon bằng gỗ, cùng với một cái tủ gỗ lớn khá đẹp, là những vật dụng còn quí hiếm đối với các gia đình trong Buôn Làng. Ngoài ra, gia đình thầy Yoang còn có một máy xay lúa phục vụ cho bà con Buôn Làng, đặc biệt những gia đình gần gia đình thầy Yoang. Continue reading Hưởng lương thu hút →

Chào các bạn,

Em Kđia và em Diệu là hai chị em con chú bác ruột, cả hai đã học Trung cấp ra trường được ba năm. Em Diệu học Trung cấp Mầm non ra trường may mắn xin được việc làm ngay trong Buôn Làng, vì thời điểm đó đang thiếu cô giáo Mầm non. Em Kđia so với em Diệu không được may mắn bằng, mặc dầu bố của em Kđia hiện đang làm trạm trưởng trạm y tế xã.

Em Kđia học Trung cấp sư phạm Tiểu học, ra trường cùng năm với em Diệu, nhưng xin dạy các trường trong Buôn Làng không được. Năm ngoái nghe đâu gia đình em Kđia đã chi một số tiền Sáu mươi triệu đồng để xin cho em Kđia đi dạy trong Buôn Làng, nhưng cũng không được. Sau đó em Kđia xin dạy ở một huyện vùng sâu vùng xa khác, mình nghĩ như vậy cũng được, cứ dạy một thời gian rồi từ từ xin về gần gia đình sau. Cũng từ ngày em Kđia đi dạy học xa, mình cũng ít gặp em Kđia trong Buôn Làng. Continue reading Đi dạy học →

Chào các bạn,

Mình được bố em Thủy bên xã Eauy mời trưa Chúa nhật đến gia đình dùng cơm mừng tân gia. Mình về sống ở Buôn Làng đến bây giờ bước qua năm thứ ba, nhưng đây là lần đầu tiên được một gia đình mời ăn mừng tân gia.

Sở dĩ hiếm hoi vì đời sống kinh tế của anh em Buôn Làng còn rất nhiều khó khăn, làm miết vẫn không đủ ăn, đa số nhà nào cũng nợ nần vay mượn ở những quán người Kinh trong Buôn Làng. Đến mùa gia đình thu hoạch lúa gạo hoặc hoa màu, phải đến bán cho những chủ quán người Kinh với giá rẻ hơn giá thị trường nhiều để trừ nợ. Trừ nợ cũ khoảng hai hoặc ba ngày lại bắt đầu qua mượn nợ mới. Continue reading Ăn mừng tân gia →

Chào các bạn,

Đến thăm nhà mẹ Hreng cuối tuần, lần đầu tiên mình gặp em Kim Cương, con trai út của mẹ Hreng. Sau lần nói chuyện với em Kim Cương, mỗi lần nhớ hoặc kể lại chuyện này, không ai có thể nhịn cười được!

Em Kim Cương năm nay mười sáu tuổi, học lớp Năm và rất nhỏ con, nhìn vóc dáng bên ngoài chỉ đoán em Kim Cương khoảng mười tuổi!

Tuy con trai út nhưng em Kim Cương chỉ có một chị Hreng, năm nay mười chín tuổi. Bố Hreng bị bệnh mất khi gia đình mới chỉ hai người con, mẹ Hreng ở như vậy nuôi các con cho đến bây giờ. Continue reading Bò trai và bò gái →

Chào các bạn,

Thỉnh thoảng chơi với các em nhỏ, mình phát hiện nhiều chuyện thật mắc cười, nhất là những chuyện liên quan đến niềm tin tôn giáo.

Ở giáo xứ toàn tòng, ngoài thánh lễ sáng Chúa nhật dành cho thiếu nhi, trong tuần chiều nào cũng có thánh lễ lúc sáu giờ chiều dành cho các em thiếu nhi, và trong tuần các em có ba buổi học giáo lý, hai buổi vào các chiều trước thánh lễ ngày thường, một buổi sau thánh lễ sáng Chúa nhật.

Giáo xứ của người sắc tộc Sêđăng, toàn bộ giáo lý viên cũng là người sắc tộc Sêđăng, nhưng giáo lý được dạy theo giáo án tiếng phổ thông, vì vậy có rất nhiều điều khó giảng giải cho các em hiểu được, vì trong trí các em không có khái niệm về từ tiếng Kinh đó. Continue reading Hỏi về linh hồn thiêng liêng →