Category Archives: Văn Hóa

Để Chúa được tự do

Chào các bạn,

Trong năm, thường từ tháng Mười một cho đến tháng Ba dương lịch là thời gian thanh tra các trường từ mẫu giáo đến cấp III. Bởi vậy suốt tuần qua các chị cũng như các cô giáo của nhà trẻ Bồ Câu bận rộn với sổ sách cũng như giáo án, làm mình nhớ đến chuyện của thầy Khương, thầy giáo dạy môn Toán cấp II tại trường Trung học cơ sở trong buôn làng.

Mình nhớ hôm đó là chiều thứ Bảy trời mưa bay bay, mình vừa ra khỏi nhà thờ và đi từ trên cầu thang xuống để ra sân thì thấy thầy giáo Khương đứng đợi ở phía dưới. Mình vừa xuống đến bậc thang cuối cùng thầy giáo Khương nói: Continue reading Để Chúa được tự do

Tiếng Việt thời LM de Rhodes – chên đơng hay chân đăng/đâng/nâng? (phần 15)

LINH MỤC ALEXANDRE DE RHODES VÀ CUỐN PHÉP GIẢNG TÁM NGÀY

Nguyễn Cung Thông[1]

>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Cách nói “xuống thuyền, trên trời, ra đời, Đàng Trong/Ngoài …” (phần 1)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Cách nói tôi, ta, tao, tớ, qua, min… (phần 2)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Cách dùng chớ (gì), kín … (phần 3)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Cách dùng đỗ trạng nguyên, trên/dưới… (phần 4)
>> Tiếng Việt từ thời LM de Rhodes – Kinh Lạy Cha (phần 5A)
>> Tiếng Việt từ thời LM de Rhodes – Kinh Lạy Cha (phần 5B)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Dạng bị (thụ) động (passive voice) (phần 8)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Vài suy nghĩ về ‘Phép Giảng Tám Ngày’ (phần 9)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Cách dùng mẫu/mẹ và An Nam Mít (phần 10)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Vài nhận xét về tên gọi và cách đọc (phần 11)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Vài nhận xét về cách dùng “ăn chay, ăn kiêng, ăn tạp, khem, cữ” (phần 12)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Vài nhận xét về cách dùng tên bộ phận cơ thể ở phía dưới như lòng, bụng, dạ, ruột cho đến vật âm mình! (phần 13)
>> Tiếng Việt thời LM de Rhodes – Cách dùng con và cái (phần 14)
>> 
Tiếng Việt thời LM de Rhodes – chên đơng hay chân đăng/đâng/nâng? (phần 15)

Phần này bàn về cách dùng chên đơng thời các LM de Rhodes và Maiorica sang truyền đạo ở An Nam cho đến thế kỉ XX. Dựa vào một số văn bản, bài viết nhỏ này đề nghị một cách giải thích tại sao chân đăng lại xuất hiện ở mãi tận những hòn đảo thuộc thực dân Pháp ở Thái Bình Dương.

Đọc tiếp trên CVD >>

Bài hát trong phim Dàn đồng ca

Chào các bạn,

Mình rất thích phim Pháp Dàn đồng ca (Les Choristes – The Chorus). Mình đã giới thiệu 4 bài hát trong phim này, cả lời và nhạc đều rất hay. Hôm nay mình tổng hợp các bài ở đây vì quá thích phim và bài hát.

Dưới đây là clip tổng hợp 4 bài hát đó và các bản nhạc khác trong phim. Mời các bạn cùng nghe nhé. Continue reading Bài hát trong phim Dàn đồng ca

Không thích Toán nhưng thích làm thầy dạy Toán

Chào các bạn,

Mình nhớ vào một sáng Chúa nhật mình đi bộ trên bờ đê của những đám ruộng lúa giữa xóm Đào và thôn Một, khi đi đến đầu con đường đất rộng mình gặp một số em nhỏ vừa trai vừa gái đi chăn bò chung, các em vừa đi vừa chơi reo hò ầm ĩ sau những đàn bò trên mười con, vì là ngày Chúa nhật được nghỉ học các em đi chăn bò thay cho các bố mẹ. Nhìn các em, mình hiểu đi chăn bò chung vui quá vậy nên khi ra ở nhà Lưu trú để đi học, các em buồn, không muốn ở, không muốn học, cũng như có những em khóc và khi được hỏi các em nói nhớ con bò cũng không lạ! Continue reading Không thích Toán nhưng thích làm thầy dạy Toán

Let her go – Passenger

Nguyễn Hoàng Mai Anh

Bài hát Let her go (Để em đi) do ca sỹ, nhạc sỹ Passenger (tên thật là Michael David Rosenberg) trình bày năm 2012. Bài hát nhanh chóng đạt được hơn 2 tỷ lượt views trên Youtube và gắn liền với hình ảnh chàng ca sỹ, nhạc sỹ trẻ này.

Là một bài hát buồn về việc chia tay người yêu, nhưng hơn thế nữa với mình, Passenger đã truyền tải một thông điệp về sự trân trọng những thứ mà chúng ta đang nắm giữ với đoạn điệp khúc được lặp lại nhiều lần:

‘Cause you only need the light when it’s burning low
Only miss the sun when it starts to snow
Only know you love her when you let her go
Only know you’ve been high when you’re feeling low
Only hate the road when you’re missing home
Continue reading Let her go – Passenger

Mùa lụt ở buôn làng

Chào các bạn,

Ở Buôn Hằng vào những tháng mưa có những ngày mưa to kéo dài một hoặc hai ngày, sau đó là xảy ra ngập lụt trong buôn. Trong buôn có hai nơi ngập sớm nhất đó là chiếc cầu nối liền giữa Buôn Hằng I với Buôn Hằng II, làm cho người từ Buôn Hằng II muốn ra thành phố Buôn Ma Thuột cũng không thể đi được hoặc anh em đồng bào từ Buôn Hằng I muốn qua thăm họ hàng ở Buôn Hằng II cũng không đi được; và điểm ngập lụt thứ hai đó là những đám ruộng nối liền từ thôn Một qua xóm Đào đều ngập nước, có khi nước ngập sâu đến hai mét. Continue reading Mùa lụt ở buôn làng

Nhạc Django – nhạc cao bồi

Chào các bạn thích nhạc Django,

Khoảng giữa thập niên 1960s có series 3 phim cao bồi, do tài tử Mỹ Clint Eastwood đóng vai chính, và đạo diễn Ý Sergio Leon chỉ huy, cùng nhạc do nhạc trưởng Ý  Ennio Morricone soạn, mà người ta gọi tắt là Dollar Trilogy (Bộ Ba Đô La): A Fistful of Dollars, For a Few Dollars More,The Good, the Bad and the Ugly. Cả 3 phim đều rất nổi tiếng. Và làm cho loại nhạc dùng trong 3 phim trở thành nổi tiếng trên thế giới, mà ở Nam Việt Nam thời đó gọi là nhạc Django.

Các bản nhạc này có âm điệu rất nồng nàn và bi tráng – hòa âm với các consonant harmony – tức là các hòa âm êm tai, thường thấy trong nhạc cổ điển, hay đa số các bản nhạc Việt hay trên thế giới – không có hòa âm kiểu dissonant như nhạc Jazz. Nhịp nhạc có nhịp ngựa chạy trong đó (nếu đánh guitar thì rảy các ngón tay). Và nhạc cụ chính trong 3 bản này là giọng người – huýt sáo, a á à, whoa whoa whoa – là điều ít thấy trước đó; theo truyền thống thì ca sĩ hát là chính. Continue reading Nhạc Django – nhạc cao bồi

Tha cho người

Chào các bạn,

Những năm tháng sống ở buôn làng có nhiều chuyện đã để lại cho mình những bài học rất thâm thúy. Chẳng hạn chuyện em trai nhỏ khoảng chín tuổi đi chăn trâu, sau lưng em mang một chiếc giỏ nhỏ bằng bao phân bón được mẹ may tay, thay vì dẫn trâu đi bộ thì em cưỡi trên lưng trâu, mình chạy xe máy phía sau nhìn thấy em rất hạnh phúc. Bỗng phía sau mình một em thanh niên cũng chạy xe máy cùng chiều, em muốn vượt qua xe mình nên đã bóp còi xe làm con trâu hoảng sợ phóng chạy, quá bất ngờ em nhỏ ngã từ trên lưng trâu xuống và không tự dậy được! Em nằm dưới đường đất bụi và khóc rất to, giỏ cơm sau lưng em cũng bị hất tung ra khỏi người nằm lăn lóc trong bụi cỏ bên đường. Continue reading Tha cho người

Summertime

Chào các bạn,

Summertime là một bài nhạc ngắn trong nhạc kịch opera tiếng Anh Porgy and Bess do George Gershwin viết nhạc năm 1934, và bắt đầu trình diễn năm 1935. Lời nhạc kịch do Dubose Heyward, tác giả truyện Porgy and Bess nguyên thủy viết. Tuy nhiên bài summertime có ghi thêm đồng tác giả là Ira Gershwin.

Summertime trở thành nổi tiếng như một bản nhạc Jazz chuẩn. Đây là thành quả của Gershwin trộn lẫn Jazz và các yếu tố âm nhạc khác như Blues của người da đen ở vùng đông nam nước Mỹ thời đầu thế kỷ 20. Lời bài hát cũng được mọi người rất yêu thích, vì nó đầy hạnh phúc nơi thôn trang.

Dưới đây chúng ta có vài clips: Continue reading Summertime

Giàn đậu ván thời không đủ cơm

Chào các bạn,

Mình đến buôn A lê A vào thăm gia đình bố mẹ Yoan là một gia đình khá văn minh, do bố của bố Yoan là người đồng bào sắc tộc Êđê nhưng mẹ là người Kinh. Cả hai bố mẹ được anh em đồng bào buôn làng gọi là bố mẹ Reo. Gia đình của bố mẹ Reo có tất cả sáu người con, bố Yoan là con trai thứ tư trong gia đình.

Gia đình bố mẹ Reo điều kiện kinh tế khó khăn do không có ruộng đất. Mẹ Reo người Kinh nên cũng biết buôn bán và do không có vốn nên cũng chỉ gánh những gánh rau những buồng chuối, mua trong buôn làng ra chợ bán. Còn bố Reo đi làm thuê, ai thuê gì làm nấy. Mặc dầu kinh tế gia đình khó khăn nhưng sáu người con đều được bố mẹ Reo lo cho đến trường học và tất cả đều học xong trung học phổ thông. Continue reading Giàn đậu ván thời không đủ cơm

La “Lumière” des Pa Kô

09/03/2019 10:50 lecourrier

Les Pa Kô du hameau de Ky Ry, dans la province de Quang Tri (Centre), surnomment Elin Josefine Olsson la “Lumière”. Ils n’avaient jamais pensé à appeler quelqu’un comme ça, jusqu’au jour où cette Suédoise est apparue.

>>Un vice-président de l’AN reçoit des notables des ethnies Vân Kiêu et Pa Kô 

Josefine apprend aux Pa Kô à fabriquer des produits artisanaux traditionnels répondant aux besoins des consommateurs modernes.

Photo: Quôc Nam/CVN

Les villageois disent que Josefine leur a apporté la foi et un bel avenir en permettant de relancer l’artisanat traditionnel. Les produits en rotin et en bambou des Pa Kô ont en effet été fabriqués selon de nouveaux modèles redessinés par elle dans un style moderne. Puis, ils ont été exportés en Suède et dans quelques pays européens. Un phénomène que ces personnes n’avaient jamais imaginé.

Continuer la lecture sur CVD >>

Cesaria Evora

Chào các bạn,

Cesária Évora (phát âm tiếng Bồ Đào Nha: [sɨˈzaɾiɐ ˈɛvuɾɐ]; 27.8.1941 – 17.12.2011) là nữ ca sĩ nổi tiếng người Cabo Verde với biệt danh “barefoot diva” (nữ danh ca chân trần) vì khi biểu diễn bà không mang giày dép. Bà còn có tên là “Queen of Morna” (Nữ hoàng nhạc Morna) là loại nhạc chính của Cabo Verde. Đây là loại nhạc phần lớn nhịp hơi chậm (nhưng dĩ nhiên có những bản nhanh vui), nhẹ nhàng, có âm hưởng Bolero/Rumba, nhưng nhịp châm hơn một chút. Có vẻ như trộn lẫn giữa Bolero/Rumba của Trung Mỹ (Cuba) với nhạc fado, truyền thống Bồ Đào Nha, thường rất buồn.

Nhạc Morna thường chơi với các nhạc cụ: cavaquinho (một loại guitar 4 dây), clarinet, accordion, violin, piano, guitar, đôi khi có contrabass và trống (conga, bongo, hay/và dàn trống jazz).

Cabo Verde hay Cape Verde, có tên chính thức là Cộng Hòa Cabo Verde là một đảo quốc gồm một quần đảo với 12 đảo núi lửa ở trung Đại Tây Dương. Nước này là một phần của vùng sinh thái Macaronesia, cùng với Azores (quần đảo gồm 9 đảo núi lửa, vùng tự trị của Bồ Đào Nha), Canary Islands (quần đảo gồm 7 đảo núi lửa lớn và 6 đảo núi lủa nhỏ, vùng tự trị của Tây Ban Nha; thành phố San Cristóbal de La Laguna trên đảo Tenerife là một Di sản Thế giới UNESCO), Madeira (quần đảo gồm 3 đảo, vùng tự trị của Bồ Đào Nha, và là Di sản Thế giới UNESCO) và Savage Isles (quần đảo gồm 2 đảo lớn và vài đảo nhỏ, được quản lý hành chánh chung với Madeira như là vùng tự trị của Bồ Đào Nha).

Tất cả những quần đảo này, ngày xưa có tên chung là “the Islands of the Blessed” (Đảo Của Những Người Có Phước) hay “the Fortunate Isles” (Những Đảo May Mắn), có lẽ vì chúng nằm giữa đại dương bao la, rất tốt cho người đi biển tạm dừng khi có bão.
Continue reading Cesaria Evora

Bố con được ở với nhau

Chào các bạn,

Mình vào thăm một số gia đình ở buôn Cư Nao là buôn định cư của anh em đồng bào sắc tộc Êđê, đây là buôn làng có đời sống kinh tế khó khăn, do buôn làng này mới được nhà nước di dời về. Gần như mỗi gia đình chỉ có một căn nhà xây cấp IV, ngoài căn nhà xây nhỏ không có vườn không có đất canh tác, bởi vậy anh em đồng bào chỉ có đi làm thuê cho người Kinh ở làng bên cạnh, và đợi đến mùa gặt lúa thì đến xin mót lúa trong ruộng của người Kinh. Continue reading Bố con được ở với nhau

Tres Lagrimas (Ba giọt nước mắt) – Guitarra Azul

Tres Lagrimas (Ba giọt nước mắt) là một bản nhạc bolero trữ tình do các bạn trong nhóm nhạc Guitarra Azul, một nhóm nghệ sĩ Hispanic phần nhiều ở Chicago, Mỹ, trình diễn.

Guitarra Azul chơi các loại nhạc Nam Mỹ (Latin America), đặc biệt là bolero và rumba, cũng như nhạc Jazz, Flamenco và một vài thể loại khác.

Video Tres Lagrimas trích từ CD đầu tiên của nhóm, Mariposa, gồm Stefano và David Chiriboga – Guitars, Ruben Alvarez, Javier Saume, Miguel Cascio, và Edwin Suarez – các nhạc cụ gõ, và Antonio Mhoon – Bass, cùng vũ công khách Cristina Gutierrez.

Mời các bạn

Không cho bố uống rượu nhiều

Chào các bạn,

Bản chất thiên phú của anh em đồng bào buôn làng rất chân chất thật thà, có sao nói vậy, không quanh co để tìm lợi cho mình, bởi vậy có rất nhiều chuyện rất mắc cười, nhất là khi mình gặp các em nhỏ.

Mình nhớ một buổi sáng lúc đó khoảng bảy giờ, mình ở trong nhà xứ chỉ cho các mẹ phân chia những phần quà để sáng Chúa nhật chia sẻ cho một số gia đình khó khăn ở các thôn. Bất chợt nhìn ra ngoài cửa sổ mình thấy một em trai khoảng mười ba mười bốn tuổi, thập thò như tìm như đợi ai. Và khi em thấy mình nhìn, em đưa tay lên vẫy gọi. Nhìn cử chỉ của em vẫy tay gọi mình, mình mắc cười nghĩ trong buôn làng chỉ có những em nhỏ là dám vẫy tay gọi yăh mà thôi! Continue reading Không cho bố uống rượu nhiều