Tư duy teamwork

Chào các bạn,

Các bạn đã xem bóng đá nhiều và bóng đá VN cũng thuộc vào hàng kha khá. Thế thì các bạn đã hiểu điều gì tạo ra sức mạnh của một team, như là một đội bóng.

Người ta thường tập trung nhiều vào người huấn luyện viên (thầy) dẫn dắt team. Và có lẽ là điều đó đúng, người thầy rất quan trọng cho một team. Hơn nữa thắng thua, nhất là khi thua, thiên hạ cần một người để xỉ vả. Người đó thường là người thầy, vì đó là một người. Xỉ vả cả team thì chẳng ăn thua gì, vì cả team là chẳng ai cả.

Thói quen tập trung mọi thứ vào một người như thế dễ làm cho mọi người quên mất bản chất của một team. Khi chiến đấu, team chiến đấu, không phải là thầy chiến đấu. Thấy cũng lắm là chỉ nói, dặn dò trước, và đôi khi nói thêm vài câu trong buổi đấu. Nhưng thầy phải đứng chầu rìa bên ngoài, đội bóng mới là người trong đấu trường.

Nghĩa là thắng thua lệ thuộc 100% và đội bóng trên sân đấu. Đấu khá hay không là do cả đội khá hay không, chẳng do thầy. Thầy thường quyết định chiến lược và cách dàn quân, dàn trận. Và đương nhiên là chiến lược và dàn quân là một phần rất lớn của thắng thua. Nhưng rốt cuộc, nếu chiến lược tốt và đội bóng tồi thì vẫn phải thua. Đội bóng trong sân đấu là tác nhân cuối cùng và quan trọng nhất của thành bại.

Và ở trên sân đấu, chẳng ai nói được gì cả, kể cả thầy. Khi bóng tới chân, người có bóng làm gì với bóng thì đó là một quyết định trong 1/100 giây đồng hồ. Chẳng bàn với ai hay nghe ai được, chân đến bóng là phải quyết định ngay lúc đó (đúng ra là quyết định ngay trước khi bóng chạm tới chân mình) là mình phải làm gì với nó.

Những quyết định chớp nhoáng đó là sáng tạo và tài năng cá nhân, cũng như tài năng phối hợp của mỗi cá nhân với mọi người trong đội bóng của mình. Tài năng phối hợp này đòi hỏi mọi người trong đội bóng phải rất thân nhau – chỉ một người có vấn đề với một người khác – là đội bóng yếu hẳn đi, ít nhất là yếu một nửa, không chỉ là yếu 2/11. Và mọi người phải hiểu nhau, liếc mắt thấy người kia chạy, thì biết ngay là người đó đã sẵn sàng cho mình giao bóng chưa và người đó sẽ làm gì. Kỹ năng phối hợp như thế đòi hỏi người ta thân nhau và rất hiểu nhau, đồng thời mỗi người phải có khả năng biến hóa rất cao đối với trái bóng. Nói chung là “tài năng và sáng tạo cá nhân” cùng với “phối hợp chung” giúp team đưa bóng vào lưới địch.

Chúng ta nói “tài năng và sáng tạo cá nhân” để nhấn mạnh đây là vấn đề chủ quan – tài năng của mình luôn là tài sản của riêng mình, và sáng tạo của mình là công việc của riêng mình, chẳng ai vào đó sáng tạo cho mình được. Mình phải quyết định đá bóng thế nào khi bóng đến chân, đó là sáng tạo riêng của mình và quyết định của mình. Điểm “cá nhân” này cực kỳ quan trọng, nó cho một team có sức mạnh hay không.

Những người chưa hiểu về teamwork thường tưởng lầm rằng team giỏi là nhờ thầy và chiến lược. Mọi người cứ nhắm mắt làm theo chiến lược là thắng. Tức là cá nhân hầu như chẳng có vai trò gì quan trọng trong chiến lược, chiến đấu và chiến thắng.

Chẳng có điều gì sai hơn thế.

Các bạn có nghe những dàn nhạc giao hưởng vài chục người, đôi khi lên đến cả trăm người, chơi chán nghe như dàn bát âm đám ma chưa. Rất nhiều dàn nhạc giao hưởng lớn chơi như nhạc đưa đám (ít người biết đến họ vì họ chẳng nổi tiếng được). Lý do là họ không tập trung vào tài năng và sáng tạo cá nhân. Họ quan niệm là mỗi nhạc sĩ cứ chơi theo đúng mỗi nốt nhạc đã soạn sẵn cho họ, như cái máy, là xong việc. (Những bài nhạc giao hưởng soạn ra với các computer programs, thường cũng nghe hơn dàn đưa đám chỉ một mm).

Giờ các bạn lại xem một ban nhạc chỉ 4 người như ban The Beatles. Chỉ 4 người nhưng ban nhạc của họ làm xoay chuyển thế giới. Và 4 người này chẳng có một nhạc trưởng nào, như là các dàn nhạc lớn. Nhưng bốn người, mỗi người có tài năng và sáng tạo riêng – mỗi người tự sáng tạo đường nhạc cho khí cụ mình đang chơi, và phối hợp cách chơi của mình với cách chơi của mọi người khác trong team. Và đó là một tiến trình sáng tạo dữ dội cho mỗi người và cho cả 4 người, và đồng thời là một kỹ năng phối hợp cực cao, để khi chơi thì sáng tạo và phối hợp lên đến đỉnh điểm.

Các bạn, đó mới thực sự là teamwork. Teamwork đòi hỏi tài năng cá nhân, sáng tạo cá nhân, và phối hợp cá nhân cực kì cao. Những team như thế mới có thể là team vô địch.

Và nếu nhìn The Beatles, bạn sẽ thấy là team chẳng có chiến lược gia và thầy. Hoặc đúng hơn thì mỗi người trong team đều là chiến lược gia và là thầy cho cả team.

Đó là teamwork. Tận cùng vẫn tập trung vào tài năng cá nhân – tài năng đứng một mình cũng như tài năng chơi trong một team.

Không phải là một thầy soạn hết mọi thứ và mọi người cứ làm theo từng li. Đây là lỗi lần cực lớn về tư duy teamwork.

Bạn muốn học teamwork, quan sát những teams vô địch của thế giới, trong bất kì môn gì.

Chúc các bạn giỏi teamwork.

Mến,

Hoành

© copyright 2022
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Một bình luận về “Tư duy teamwork”

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s