Trong tiếng Anh có từ circle of influence. Từ này có nhiều nghĩa rất khác nhau. Trong bài này chúng ta hiểu nghĩa “vòng ảnh hưởng” của bạn là tất cả những người mà bạn có thể có ảnh hưởng, nghĩa là lời nói của bạn có thể được họ nghe kỹ một tí, lời nói của bạn có được ảnh hưởng trên những người đó không ít thì nhiều.
Không cần nói dài dòng thì có lẽ chúng ta cũng có thể thấy ngay là người nào có vòng ảnh hưởng càng lớn thì càng dễ thành công trên đời. Nếu lời nói của mình có được nhiều người nghe thì gọi người hùn vốn cũng dễ, bán hàng cũng dễ, tìm partner khởi động một dự án cũng dễ… Nói chung là bàn chuyện gì cũng dễ hơn là người có vòng ảnh hưởng bé xíu.
Nhưng làm thế nào để có một vòng ảnh hưởng lớn?
Câu trả lời rất giản dị, phải không các bạn? Chỉ cần hai điều: Bạn chỉ cần làm cho nhiều người biết đến bạn, và những người đó trân trọng lời nói của bạn.
1. Làm cho nhiều người biết đến mình.
Ngồi ôm sách một mình cả ngày thì ít người biết đến. Nhất định là phải giao lưu với thế giới bên ngoài thôi. Chúng ta cần chung đụng với nhiều người để quen biết thêm nhiều người. Chẳng còn cách nào khác:
• Đi làm (bán thời gian nếu còn bận học). Tiếp viên nhà hàng là việc lý tưởng nhất để sinh viên các lớp thấp khởi đầu. Công việc này gặp cả trăm người một ngày, và thường là thực khách chỉ cần nhìn phong cách một (sinh viên) tiếp viên làm việc là có thể biết được mình có muốn cô ấy làm kỹ sư cho mình khi cô ra trường không.
• Xung phong làm việc không lương cho các quí vị có thẩm quyền (như tìm tài liệu giúp một giáo sư đang viết về một đề tài)—vừa để học thêm kinh nghiệm vừa được các vị giới thiệu đường đi nước bước sau này.
• Xung phong trong các công tác thiện nguyện, thanh niên, sinh viên, học sinh v.v…
• Xung phong trong các công việc trong các tổ chức có sẵn: Nhà thờ, nhà chùa, trường học, v.v…
• Chơi thể thao và các hoat động văn hóa nghệ thuật (vũ, yoga, etc…)
• Thảo luận trong các diễn đàn.
• Post bài trong các diễn đàn, Internet site, hay các loại báo chí khác.
2. Làm cho mọi người trân trọng lời nói của mình
Phần này là phần chính, phải không các bạn? Nếu mình quen 1000 ngưởi mà 1001 người không tin mình thì cũng vô ích. Thà là chỉ quen 5 người nhưng cả 5 người đều trân trọng lời nói của mình.
Nhưng làm thế nào để mọi người trân trọng lời nói của mình?
Câu trả lời cũng giản dị: Mọi người trân trọng lời nói của ta nếu lời nói của ta đáng tin cậy.
Nhưng làm thế nào để lời nói ta đáng tin cậy?
Thưa:
• Điều thứ nhất, và là điều quan trọng nhất–Thành thật. Thành thật là kim cương trong thế giới thương mãi và chính trị. Không có gì có thể so sánh được với thành thật.
Biết thì nói là biết, không biết thì nói là không biết. Xanh thì nói là xanh, đỏ thì nói là đỏ.
Chúng ta đã nói đến chuyện này trong bài Làm thế nào để thành thật ?
• Điều thứ hai là nói năng rất chính xác và rõ ràng, dùng từ cẩn thận. Và điều này thường có nghĩa là nói chi tiết một tí: Ví dụ: “Em cũng không rành vụ này lắm, nhưng đã Google vào đến năm bảy websites vể thực phẩm và sức khỏe, và các sites này đều nói là Atisô làm sạch gan.” (Thay vì chỉ nói “Atisô tốt gan”). Hay “Em nghe loáng thoáng là cà phê có hại cho sức khỏe, nhưng em không rành mấy. Để mai mốt em research xem sao.” (Thay vì chỉ nói “Cà phê có hại cho sức khỏe”).
Nếu cần thì nói chậm lại, để tìm từ nói cho chính xác.
• Nếu lỡ nói sai thì xin lỗi và chỉnh lại. Ví dụ: Hôm qua em nói với chị là Việt Nam đã có thuốc ngừa H1N1, hôm nay đọc lại thì thấy không đúng, đó là ở Anh quốc chứ không phải Việt Nam. Em nhớ nhầm.
• Giữ lời hứa. Nếu hẹn ngày mai 8 giờ đến thì 8 giờ (tốt hơn làm 8 giờ kém 5) có mặt, dù là đang có động đất. Có trường hợp khẩn cấp thì gọi điện cáo lỗi, nhưng trường hợp khẩn cấp không có hơn một lần một năm. Cáo lỗi thường quá sẽ đồng nghĩa với không thành thật, không giữ lời hứa.
Lời hứa là lời hứa, nó chẳng lệ thuộc đến loại công việc hay tiền bạc. Ví dụ: Bạn hứa với một tổ chức từ thiện là sẽ xung phong làm việc không công 2 giờ một tuần, thì làm đúng 2 giờ một tuần, với phẩm chất như được trả lương 1000 đô một giờ. Đừng coi thường lời hứa của mình.
Đừng hứa hơn mình có thể giữ. Ví dụ: Em ủng hộ dự án của chị hết mình. Em hứa là sẽ cố gắng hết mình để thuyết phục sếp em. Nhưng em chưa nói chuyện với anh ấy nên không chắc anh ấy sẽ nghĩ thế nào. Không bảo đảm cho chị được. Nhưng chắc chắn là em sẽ cố gắng hết mình.
• Thông tin thường xuyên và chính xác. Ví dụ: Em đang trên đường đến nhà chị đây, nhưng ở Hai Bà Trưng và Trần Hưng Đạo đang bị kẹt xe dữ quá, em không nhúc nhích được, chắc phải trễ khỏang 20 phút. Em sẽ gọi lại chị khi đường thông.
• Điều cuối cùng, nhưng quan trọng số hai. Nghe cho kỹ, và hỏi lại cho kỹ. Không nghe cẩn thận và không hỏi lại để chắc chắn ta hiểu y’ người nói, thường làm cho ta gây nên nhiều hiểu lầm. Ví dụ: Bạn mình nói “Ngày mai nếu trời không mưa em đến nhà chị”. Ngày mai trời mưa nhưng mình đợi cả ngày, không thấy gì, gọi đến thoại đến trách bạn, “Sao nói đến không đến, tớ ngồi đợi cả ngày?”
Người nghe không kỹ, và không hỏi lại cho kỹ, thường có tác phong gần giống như người hay nói dối, dù là họ không nói dối.
Tóm lại, các chi tiết thì nói ra hơi nhiều, nhưng chủ đích thì rất giản dị: Làm cho lời nói của mình đáng tin cậy đối với người nghe.
Trong thế giới thương mãi, kinh tế và chính trị, không có gì đáng giá bằng lời nói đáng tin cậy–lời nói đáng tin cậy quí và hiếm hơn kim cương trong các thế giới đó, vì vậy nó rất được trân trọng.
Nếu có được nhiều người quen biết và ai cũng tin lời nói của bạn, tin bạn ngay cả khi người ta không đồng ý với bạn, thì làm sao bạn có thể không thành công được?
Tin sáng quốc tế, anh Trần Đình Hoành tóm tắt và nối links.
Tấn công bom tại trạm cảnh sát thành phố Nazran, cộng hòa Ingushetia, thuộc liên bang Nga – làm 20 người chết và hơn 60 người bị thương. Ingushetia nằm trong vùng Bắc Caucasus, phần lớn là Hồi giáo, và giáp giới Chechnya, cho nên các cuộc bạo động ở Chechnya thường tràn qua Ingushetia. Tổng thống Nga đã cách chức bộ trưởng nội vụ Ingushetia, nói rằng cuộc tấn công này đã có thể ngừa trước, cảnh sát phải bảo vệ người dân và phải tự bảo vệ được mình.
40% tweets của Twitter là “lảm nhảm vô nghĩa lý” – Nghiên cứu của công ty nghiên cứu thị trường Pear Analytics cho biết. Các “tweet trò chuyện” (conversational tweets) cũng vỗ nghĩa lý cở đó (tức là khỏang 40%). Chỉ có 8.7% tweets là có thông tin hữu ích.
Tiền đô dính bạch phiến (cocaine) – 95% tờ giấy bạc Mỹ trong thủ đô Washington DC có dấu bạch phiến, nhóm nghiên cứu tại Đại Học Massachusetts ở thành phố Dartmouth cho biết.
Tin sáng quốc nội, chị Thùy Dương tóm tắt và nối links.
Bắn pháo hoa trên cầu dây văng Phú Mỹ dịp 2/9 – Phú Mỹ – cầu dây văng đầu tiên của TP HCM sẽ thông xe kỹ thuật vào đúng ngày Quốc khánh 2/9. Dịp này thành phố sẽ tổ chức bắn pháo hoa tầm thấp trên cầu trong 15 phút và cuộc chạy đua từ thiện 4 ngày sau đó.
Hoàng Hồ Khánh Vân đoạt giải nhất violon– Tại cuộc thi Âm nhạc quốc tế Jakarta (Indonesia) lần thứ 3 diễn ra từ ngày 6.8-16.8.2009, thí sinh Hoàng Hồ Khánh Vân, sinh 1997, học sinh Nhạc viện Hà Nội đã đoạt giải nhất violon dành cho học sinh từ 12 tuổi trở xuống.
Liên kết vì cộng đồng – Gần 300 nhân viên của các công ty Intel Products VN, Adidas Sourcing Ltd và Akzo Nobel VN đã tham gia việc nâng cấp Trường Tiểu học Xuân Thới Thượng tại huyện Hóc Môn – TPHCM. Đây là dự án “Vì những ngôi trường đẹp” – một trong những hoạt động vì cộng đồng của các doanh nghiệp.
Loạt phóng sự: Người Hàn Quốc ở Việt Nam – “Sống lặng lẽ, chịu khó làm ăn, hòa đồng với những người xung quanh… Đó là cuộc sống hiện nay của cộng đồng người Hàn Quốc tại VN nói chung và TP.HCM nói riêng”.
3 anh chị em sinh ba cùng đỗ đại học – Một gia đình ở thôn Cao Bạt Nụ, xã Nam Cao (huyện Kiến Xương, Thái Bình) có ba con sinh ba cùng đỗ đại học, trong đó có một thủ khoa.
Phạm Văn Mách đăng quang lần 5 – Một ngày sau khi giành HCV ở Giải Vô địch Đông Nam Á 2009 hạng cân 60 kg, hôm qua, 16-8, lực sĩ Phạm Văn Mách tiếp tục bước lên bục chiến thắng cao nhất ở sàn đấu châu lục khi bảo vệ thành công ngôi vô địch 55 kg.
Thích thú khi đi xe buýt ở tỉnh – Khác với những chiếc xe buýt to vật vã, xả khói mù mịt, chạy ẩu như tại TP.HCM, dàn xe buýt ở thị xã La Gi (Bình Thuận) nhỏ, gọn, sang trọng và phục vụ rất tốt.
Chung kết Bước nhảy Xì – tin 2009 khu vực TPHCM – Kết quả, nhóm S.O.S đoạt giải Phong cách Xì-tin, là một trong hai đội lọt vòng Chung kết quốc gia Bước nhảy Xì-tin 2009 diễn ra 5/9 cũng tại Nhà thi đấu Nguyễn Du.
.
Ai yêu Đường thi cũng đều biết đến bài Tỳ Bà Hành của Bạch Cư Dị.
Nghe não nuột mấy dây buồn bực,
Dường than niềm tấm tức bấy lâu;
Mày chau tay gảy khúc sầu,
Dãi bày hết nỗi trước sau muôn vàn.
Nhưng không mấy chúng ta thực sự nghe đàn tỳ bà, nhất là nghe nó một mình.
Đàn tỳ bà có một ngôi vị rất lớn trong văn học và thi ca Trung Quốc.
Bồ đào mỹ tửu dạ quang bôi
Dục ẩm tỳ bà mã thượng thôi
Túy ngọa sa trường quân mạc tiếu
Cổ lai chinh chiến kỹ nhân hồi
(Lương Châu Từ của Vương Chí Hoán)
Dịch nghĩa:
Rượu bồ đào, chén dạ quang
Muốn uống nhưng tiếng tỳ bà đã giục lên ngựa
(Nếu) tôi nằm say trên chiến trường, bạn đừng cười
(Vì) xưa nay thời chiến chinh ai đi mà trở lại.
TDH
Đàn tỳ bà được xem là đàn Flamenco của Trung Quốc vì tỳ bà rất phổ thông trong âm nhạc truyền thống Trung Quốc, và cách biểu diễn, nhất là các tiếng rung nghe rất giống kỹ thuật tremolo của nhạc Flamenco.
Hôm nay chúng ta có ở đây bài Tỳ Bà Hành, qua lời dịch của Việt của Phan Huy Thực (có nơi ghi là Phan Huy Vịnh). Tiếp theo là lời tiếng Anh của Francis Chin; một bài dịch rất rõ nghĩa, đã đăng năm 1979 ở báo Business Times của Singapore.
Sau đó chúng ta có một số bản nhạc solo tỳ bà của Liu Fang, nhạc sĩ Trung Quốc, tuổi trẻ tài cao, danh cầm số một thế giới về tỳ bà. Tiếng đàn của Liu Fang khi vũ bão như sấm động, khi nhẹ nhàng như gió thoảng, khi nhức nhối như giọt lệ.
Liu Fang sinh năm 1974 tại thành phố Côn Minh, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc. Học tỳ bà năm 6 tuổi và 9 tuổi bắt đầu trình diễn. Năm 11 tuổi trình diễn cho Nữ Hoàng Anh Elizabeth khi bà qua thăm Trung Quốc năm 1985. Liu Fang cũng học thập lục huyền cầm, nhưng nổi tiếng ngày nay như là danh cầm tỳ bà số một trên thế giới. Năm 2001 chị được giải ‘Future Generation Millennium Prize’ của Hội Đồng Nghệ Thuật Canada, dành cho các nhạc sĩ dưới 30 tuổi. Chị đã trình diễn trên nhiều chương trình TV ở các nước trên thế giới. Đĩa Silk Sound của chị được giải Academie Charles Cros Award của Pháp (như là Grammy của Mỹ). Hiên nay chị ở Canada.
Sau các video trình diễn của Liu Fang là một bài viết nói thêm về Phan Huy Thực và bài dịch Tỳ Bà Hành, để các bạn cần tham khảo có thêm tài liệu.
Trước khi vào bài thơ Tỳ Bà Hành, Bạch Cư Dị có một lời giới thiệu về bài thơ. Lời này không thấy trong bản dịch tiếng Việt, nhưng có trong bản tiếng Anh của Francis Chin. Mình dịch lời giới thiệu này sang tiếng Việt, đặt trước bài dịch của Phan Huy Thực.
Kính mời!
Hoành
.
Giới thiệu (bởi Bạch Cư Dị)
Năm thứ mười đời Hoàng Đế Yuan Ho, tôi bị giáng chức và bị đày về huyện Jiu-jiang làm tùy viên. Mùa hè năm sau đó, khi tôi đang tiễn một người bạn ra đi, chúng tôi nghe trên thuyền bên cạnh có tiếng tỳ bà theo điệu nhạc kinh đô.
Hỏi thăm thì biết là người chơi đàn từng là một ca kỷ ở kinh đô ngày trước và ngày nay là vợ của một thương nhân. Tôi mời cô ấy qua thuyền tôi chơi nhạc. Cô ấy kể lại cho chúng tôi nghe chuyện đời cô và nỗi bất hạnh của cô. Từ ngày rời kinh đô đến nay tôi không hể thấy buồn, nhưng từ đêm hôm đó, tôi bắt đầu cảm nhận gánh nặng của cuộc đời đi đày của tôi. Vì vậy, tôi viết bài thơ 612 chữ này.
Say những luống ngại khi chia rẽ,
Nước mênh mông đượm vẻ gương trong.
Đàn ai nghe vẳng bên sông,
Chủ khuây khoả lại, khách dùng dằng xuôi.
Tìm tiếng sẽ hỏi ai đàn tá?
Dừng dây tơ nấn ná làm thinh
Dời thuyền ghé lại thăm tình,
Chong đèn, thêm rượu, còn dành tiệc vui.
Mời mọc mãi, thấy người bỡ ngỡ,
Tay ôm đàn che nửa mặt hoa.
Vặn đàn mấy tiếng dạo qua,
Dẫu chưa nên khúc tình đà thoảng hay.
Nghe não nuột mấy dây buồn bực,
Dường than niềm tấm tức bấy lâu;
Mày chau tay gảy khúc sầu,
Dãi bày hết nỗi trước sau muôn vàn.
Ngón buông bắt khoan khoan dìu dặt,
Trước Nghê Thường sau thoắt Lục Yêu,
Dây to dường đổ mưa rào,
Nỉ non dây nhỏ khác nào chuyện riêng.
Tiếng cao thấp lựa chen lần gẩy,
Mâm ngọc đâu bỗng nảy hạt châu,
Trong hoa oanh ríu rít nhau,
Nước tuôn róc rách, chảy mau xuống ghềnh.
Nước suối lạnh, dây mành ngừng đứt,
Ngừng đứt nên phút bặt tiếng tơ;
Ôm sầu mang giận ngẩn ngơ,
Tiếng tơ lặng ngắt, bây giờ càng hay.
Bình bạc vỡ tuôn đầy dòng nước,
Ngựa sắt giong, xô xát tiếng đao;
Cung đàn trọn khúc thanh tao,
Tiếng buông xé lụa, lựa vào bốn dây.
Thuyền mấy lá đông tây lặng ngắt,
Một vầng trăng trong vắt lòng sông;
Ngậm ngùi đàn bát xếp xong,
Áo xiêm khép nép hầu mong giãi lời.
Rằng: “Xưa vốn là người kẻ chợ,
Cồn Hà Mô trú ở lân la;
Học đàn từ thuở mười ba,
Giáo phường đệ nhất chỉ đà chép tên.
Gã thiện tài so phen dừng khúc,
Ả thu nương ghen lúc điểm tô,
Ngũ Lăng chàng trẻ ganh đua,
Biết bao the thắm chuốc mua tiếng đàn.
Vành lược bạc gãy tan dịp gõ,
Bức quần hồng hoen ố rượu rơi;
Năm năm lần lữa vui cười,
Mải trăng hoa chẳng đoái hoài xuân thu.
Buồn em trảy, lại lo dì thác,
Sầu hôm mai đổi khác hình dong;
Cửa ngoài xe ngựa vắng không,
Thân già mới kết duyên cùng khách thương.
Khách trọng lợi khinh đường li cách,
Mải buôn chè sớm tếch nguồn khơi;
Thuyền không, đậu bến mặc ai,
Quanh thuyền trăng giãi, nước trôi lạnh lùng.
Đêm khuya, sực nhớ vòng tuổi trẻ,
Chợt mơ màng dòng lệ đỏ hoen”.
Nghe đàn ta đã chạnh buồn,
Lại rầu nghe nỗi nỉ non mấy lời:
“Cùng một lứa bên trời lận đận,
Gặp gỡ nhau lọ sẵn quen nhau,
Từ xa kinh khuyết bấy lâu,
Tầm Dương đất trích gối sầu hôm mai.
Chốn cùng tịch lấy ai vui thích,
Tai chẳng nghe đàn địch cả năm:
Sông Bồn gần chốn cát lầm,
Lau vàng, trúc võ, âm thầm quanh hiên.
Tiếng chi đó nghe liền sớm tối:
Cuốc kêu sầu, vượn hót véo von;
Hoa xuân nở, nguyệt thu tròn,
Lần lần tay chuốc chén son ngập ngừng.
Há chẳng có ca rừng, địch nội?
Giọng líu lo buồn nỗi khó nghe.
Tỳ bà nghe dạo canh khuya,
Dường như tiên nhạc gần kề bên tai.
Hãy ngồi lại gảy chơi khúc nữa,
Sẽ vì nàng soạn sửa bài ca”.
Đứng lâu dường cảm lời ta,
Lại ngồi lựa phím đàn đà kíp dây.
Nghe não nuột khác tay đàn trước,
Khắp tiệc hoa sướt mướt lệ rơi;
Lệ ai chan chứa hơn người?
Giang Châu tư mã đượm mùi áo xanh.
(Người dịch: Phan Huy Vịnh
Xuất bản: Thơ Đường (tập 1) – NXB Văn học, 1987)
.
The Song of the Pipa
Introduction
In the 10th Year of Emperor Yuan Ho, I was banished and demoted to Jiu-jiang district as an assistant official. In the summer of the following year, as I was seeing a friend off, we heard from a neighbouring boat a pipa [four-string lute] played in the style of the Capital.
On inquiry, I learnt that the player used to be a sing-song girl from the Capital who was now married to a merchant. I invited her to my boat to play for us. She also related to us her story and unhappiness. Since my departure from the Capital I had not felt sad; but since that night, I began to feel the weight of my exile. So, I wrote this poem in 612 words:
By the head water of the Hsin-yang River
Where maple leaves and reeds sigh in the autumn wind,
I said goodbye to a friend departing in the night.
When I got down from my horse, my guest was already in the boat.
Silently, we lifted our cups for a final farewell toast
But the wine could not soothe our sadness
That rose with the rising tide and flooded the moon.
Suddenly we heard a pipa across the water.
I, the host, forgot my return, the guest the journey on.
In the darkness we asked for the player.
The music broke off, whoever wishing to reply seemed uncertain.
So we re-lit the lamp, reset our table with food and wine,
And moved our boat nearer, hoping to see the player.
But only after much urging did she appear
Still clutching her pipa that half-covered her face.
She turned the pegs and tested the strings
And as she strummed we could sense her deep feeling
For every note was heavy with thought
Telling a sorrowful tale of life.
With lowered brows and sure hands, she poured into the music
The limitless depths of her heart.
She plucked the strings, brushed them and swept on…
With a song of the Rainbow Skirt and the Six Little Ones.
The major chords chanted like falling rain,
The minor chords whispered secrets,
In a delightful medley
Like the clinking of pearls on a jade plate,
Like the notes of a nightingale among flowers,
Like the singing of a brook as its water rushed the bank.
A cold touch suddenly froze the music,
And in the silence we heard her innermost sorrow
For now the stillness told more than any music could.
A silver jar shattered and water gushed out,
And armoured horsemen clashed in their fighting gear.
Once more she swept all four strings like the tearing of silk.
East and west, the boats were hushed by her music,
While the autumn moon rose white above the water.
Finally she inserted the peg under the strings,
Adjusted her clothes, composed herself and told her story:
“I was a girl from the Capital,
living at the foot of the Hsia-mo Hill.
At thirteen, I had already mastered the pipa
and critics praised me as the best player ever.
I was familiar with the tunes of popular songs and dances
And my talent and beauty made many girl envious.
The young men of the city competed for my favours.
One song could bring me rolls of silk,
Jewelled hairpins and silver combs.
My clothes too were often crimsoned with wine.
Year after year, the feasting and laughter went on,
As autumn changed to spring in carefree abandon.
“Then my brother left for the Army and my aunt died.
Evening and morning passed and my beauty waned.
At last, no longer young, I was married to a merchant.
But he cares more for his business than his wife.
Last month, he left for Fouliang town to buy tea
Leaving me to look after an empty boat.
With only the moon and cold river for companions.
In the deep of the night, I dreamt of my girlhood
But the happy memories hastened my tears.”
When I heard her playing the pipa, I sighed
When I heard her story, I became sadder still.
“There are no strangers on the world’s horizon,
Meeting and sharing the same fate,
What does past acquaintance matter?
“A year ago, I left the Capital
To become a sick exile in this town.
The place is so forsaken there is no good music.
For an entire year I heard nothing of string or pipe.
My house near the river is low and damp,
Surrounded by reeds and rushes.
Morning and night, all I hear
Are the blood-cuddling cuckoo calls and the cries of apes.
“In spring mornings among the flowers
And under a moon in autumn nights,
I would bring wine, only to drink alone by the river.
There are mountain songs and village piping
But they cut my ears with their grating sound.
Tonight, hearing you play the pipa
Is like listening to fairy music from afar.
Don’t go just yet, but play us another tune
And I will compose the words of a song for you.”
Moved by my words she stood for a moment,
Then sitting down she began strumming anew.
But the forlorn notes were different from before
And everyone listening could not hold back their tears.
Who among them was most affected?
The author, a junior official, with his blue sleeves wet.
Translated by Francis Chin,
published June 9, 1979 in Business Times newspaper, revised May 24, 2008 for the Web
.
Bản này có nhan đề “Vua Chu cởi chiến bào” (King Chu doffs his armour — Ba Wang Xie Jia), là một bản nhạc tỳ bà truyền thống. Nói lại một câu chuyện thương tâm xảy ra năm 202 trước công nguyên.
.
Bản này tên là “Tuyết bay làm đẹp ngàn thông” (Swirl snow decorating the evergreen — Fei Hua Dian Cui). Đây là một bản nhạc rất nhẹ nhàng, ngược với các bản nhịp quân hành (như bản trên).
.
Bản này gọi là Trên Nhịp Vũ (On a theme to dance — Ge Wu Yin), do Liu Tianhua (1895-1932) viết. Video này là trình diễn tại hội chợ TFF Rudolstadt ngày 9 tháng 7 năm 2006, do German TV (ARD1) phát sóng.
.
Bản này Liu Fang biểu diễn cùng tiếng trống của Ziya Tabassian. Nhan đề Đêm lễ hội lửa trại (The night of bonfire festival) do Wu Junsheng soạn trong thập niên 1980s cho tỳ bà solo, thu hình buổi trình diễn ngày 27 tháng 3 năm 2002.
Gần đây do một sự tình cờ chúng tôi phát hiện được một bài viết có nhan đề “Tỳ bà hành bạt” chép chung trong cuốn Nam phong giải trào ở Thư viện Quốc gia (R1674). Bài dài khoảng 450 chữ. Sau lời bạt là nguyên văn chữ Hán bài “Tỳ bà hành” của Bạch Cư Dị và lời dịch ra quốc âm. Đáng chú ý là bài viết có ghi cụ thể dòng lạc khoản “Minh Mệnh thập nhị niên ngô nguyệt trung hoán. (Hà ái) Nhâm Ngọ Hội nguyên Tiến sĩ Hình bộ Thị lang sung biện Nội các sự vụ Phương Trạch Hà Tốn Phủ cẩn bạt”. Hà Tốn Phủ chính là Hà Tông Quyền bạn đồng liêu với dịch giả bài Tỳ bà hành mà ở đoạn đầu lời bạt ông đã giới thiệu dịch giả là “Cựu Bộ trưởng Xuân Khanh” (Tên hiệu Phan Huy Thực).
Hà Tông Quyền (1789-1893) quê huyện Thanh Oai, tỉnh Hà Tây, đỗ Hội nguyên năm Minh Mệnh thứ 3 (1822), lúc nhỏ đi học nổi tiếng thông minh, làm quan đến chức Lại bộ Tham tri, Sung đại thần Viện cơ luật, khi mất được truy tặng Thượng thư bộ Lại. Ông là một nhà khoa bảng nổi tiếng văn chương, được các sĩ phu đương thời ca ngợi. Ngoài thơ chữ Hán ông còn để lại 30 bài vịnh Kiều bằng chữ Nôm hưởng ứng cuộc thi vịnh Kiều do Minh Mệnh đề xướng năm 1830. Ông được Minh Mệnh tin dùng và thường xuyên được vào bái kiến nhà vua.
Trong lời bạt ông ca ngợi và đánh giá cao bài dịch “Tỳ bà hành” của họ Phan, đồng thời ông cũng nêu lên quan điểm về dịch thuật của mình là không nên quá chú trọng về mặt kỹ xảo mà làm sai lạc nội dung của nguyên tác. Qua lời bạt chúng ta còn được biết thêm về thời điểm ra đời của bản dịch (trước năm 1831).
Thực ra từ trước tới nay đã có nhiều người đề cập đến địch giả bài “Tỳ bà hành” nổi tiếng của Bạch Cư Dị. Ngay từ năm 1926 Đông Châu Nguyễn Hữu Tiến cũng đã thông báo trên tạp chí Nam Phong dịch giả “Tỳ bà hành” là Phan Huy Thực. Tiếp đó Hoàng Xuân Hãn, Hoàng Ly, Trương Linh Tử và sau này Phạm Văn Diêu, Tạ Ngọc Diễn, Hoàng Thị Ngọ cũng khẳng định như vậy. Khi viết về dòng họ Phan Huy ở Sài Sơn, GS. Phan Huy Lê cho biết gia phả họ Phan ở Thạch Châu và Sài Sơn đều chép thống nhất người dịch “Tỳ bà hành” là Phan Huy Thực. Chúng tôi cũng đã được đọc cuốn Phan tộc công phả hiện đang lưu giữ ở Thư viện Quốc gia (A2963) do Phan Huy Dũng – cháu nội Phan Huy Thực biên tập, trong đó có ghi tóm tắt tiểu sử 6 người con của Phan Huy ích. Trong đoạn nói về Phan Huy Thực, gia phả có ghi rõ các trước tác của ông như: Hoa thiều tạp vịnh, Tỳ bà hành diễn âm khúc, Nhân ảnh vấn đáp… Riêng đối với Phan Huy Vịnh thì gia phả không hề nói đến việc ông dịch “Tỳ bà hành”.
Như vậy gia phả họ Phan Huy là nguồn tư liệu duy nhất đáng tin cậy để xác định người dịch Tỳ bà hành và đồng thời cũng để đính chính những ngộ nhận lâu nay được gán ghép cho Phan Huy Vịnh. Sở dĩ có sự nhầm lẫn kéo dài có lẽ là do nguồn tư liệu của Trần Trung Viên trong cuốn Văn đàn bảogiám (soạn năm 1926) và nhất là cuốn Thi văn hợp tuyển dùng trong các trường trung học trước năm 1945 đã có ảnh hưởng sâu rộng trong giới học sinh lúc bấy giờ. Hai cuốn sách này gần đây đã được in lại vài ba lần nhưng vẫn không được đính chính, ngay cả bộ Từ điển văn học 2 tập in năm 1983-1984 cũng ghi Phan Huy Vịnh là người dịch “Tỳ bà hành” và Phan Huy Thực không có tên trong bộ Từ điển này (Cuốn Từ điển văn học bộ mới in năm 2004 đã có đính chính và bổ sung). Vì đã thành thói quen nên những cuốn sách mới gần đây như Thơ Đường trong nhà trường dùng cho học sinh Trung học, sinh viên và người yêu thích thơ Đường hoặc cuốn Bạch Cư Dị – Tỳ bà hành của Hồ Sỹ Hiệp tập hợp những bài viết của nhiều nhà nghiên cứu và cuốn Thơ Bạch Cư Dị của NXB Hội Nhà văn vừa mới in xong trong quí IV-2006, vẫn để tên người dịch là Phan Huy Vịnh.
Để góp thêm một minh chứng cho vấn đề này, chúng tôi xin giới thiệu toàn văn lời bạt của Hà Tông Quyền cho bài dịch “Tỳ bà hành” của Phan Huy Thực.
*
Lời bạt cho bài dịch “Tỳ bà hành”
“Tỳ bà hành” là tác phẩm của Bạch Lạc Thiên, các sĩ phu nước ta rất hâm mộ và đã diễn ra quốc âm, nhưng vì lời văn dài mà ngôn ngữ lại có phần mới nên đôi khi vẫn gặp những chỗ khó dịch và người dịch thường giữ lấy ý chính mà lại bỏ qua nhiều chi tiết trong nguyên bản. Khi dịch một bài văn nếu chỉ chú ý về mặt kỹ xảo (cầu công) mà không bám sát nội dung của nguyên tác thì có khác gì “gãi không đúng chỗ ngứa” và thử hỏi như vậy đã phải là người hiểu được thi sĩ họ Bạch chưa?
Khi tôi tiếp xúc với bài diễn âm của cựu Bộ trưởng Xuân Khanh họ Phan, tiên sinh bảo: Đó là bài tôi dịch ra đấy. Khi xem tôi thấy lời dịch bám sát nội dung, từng chữ từng câu răm rắp không sai mà âm vận thì lại vừa khoan thai vừa hùng tráng. Tôi đã ngâm nga, đọc đi đọc lại nhiều lần và rất lấy làm tâm đắc tưởng như đang được tiếp xúc với thi nhân cự phách đời Đường – người đang bị biếm trích ở đất Giang Châu trước cảnh thê lương của hơi thu và lau lách đìu hiu để tạo nên một thiên tuyệt bút, như đang được chứng kiến cảnh:
“Bình bạc vỡ tuôn đầy mặt nước Ngựa sắt dong sàn sạt tiếng đao” [1]
Tiên sinh đã diễn ra quốc âm trong lúc chưa gặp vận còn đang phải ẩn náu nơi sơn dã, chẳng khác cảnh sông Bồn và đã mượn chén rượu của người khác để giải nỗi sầu riêng, nếu không phải là người có thiên tư và chịu ảnh hưởng truyền thống học vấn của gia đình thì làm sao mà có được? Tiên sinh vốn sở trường về văn chương, thanh luật, nên âm vận trong câu dịch hài hoà toát lên cảnh phong lưu tao nhã, xứng đáng cùng với Lạc Thiên là những bậc hào hoa một thủa. Có những chỗ Lạc Thiên chưa diễn đạt hết thì tiên sinh lại dùng thanh âm mà giãi bày một cách tường tận.
Tôi thô vụng và quê mùa, không biết được nhiều, nhưng bề trên đã bảo, tôi không dám từ nan, bèn mạo muội viết ra lời bạt này và nếu như tác phẩm của tiên sinh nổi tiếng thì tôi cũng được thơm lây và cũng coi như được dự buổi tiễn đưa trong đêm trăng trên bến Tầm Dương để được cùng chia sẻ nỗi niềm u hoài của kẻ cô thần khoáng phụ, như thế còn gì sung sướng cho hơn, chắc tiên sinh cũng không cười tôi là kẻ ngông cuồng và Bạch Lạc Thiên cũng sẽ thông cảm cho tôi.
Trung tuần tháng 3 năm Minh Mệnh thứ 12 (Hà ái) Nhâm Ngọ Hội nguyên Tiến sĩ Hình bộ Thị lang sung biện Nội các sự vụ Phương Trạch Hà Tốn Phủ cẩn bạt.
*
Qua lời bạt ta thấy Hà Tông Quyền đánh giá rất cao bài dịch của Phan Huy Thực. Trước Phan Huy Thực cũng đã có người dịch “Tỳ bà hành”. Trên tạp chí Văn học số 4/1975, Trần Thị Băng Thanh cho biết đã tìm được một bản dịch chép trong cuốn Thạch Động tiên sinh thi tập. Sau Phan Huy Thực, Phan Văn Ái cũng dịch “Tỳ bà hành” thành hai bài: một bài theo thể thất ngôn trường thiên, một bài theo thể thất ngôn bát cú. Trên tạp chí Nam Phong thỉnh thoảng cũng có sưu tầm được một vài bài dịch không đề tên người dịch. Tuy nhiên những bài xuất hiện trước và sau bản dịch của Phan Huy Thực đều không có mấy tiếng vang và đã nhanh chóng bị quên lãng. “Tỳ bà hành” được phổ biến rộng rãi và xem như một di sản văn học quí giá của Việt Nam chủ yếu là thông qua bản dịch của Phan Huy Thực. Nghệ thuật hát ca trù tồn tại đã lâu đời và từ khi có bài dịch “Tỳ bà hành” của Phan Huy Thực thì nó đã lan nhanh và đã trở thành một điệu hát trữ tình, giàu chất thơ, nhạc điệu, làm phong phú và bổ sung thêm cho hàng chục làn điệu ca trù khác trong các ca quán thời xưa. Những người mê ca trù trước đây thường thuê thuyền đón ả đào hát “Tỳ bà hành” trong những đêm trăng huyền ảo để thưởng thức và làm sống lại nguồn cảm xúc của nhà thơ với người ca nữ trên bến nước Tầm Dương.
“Tỳ bà hành” không những là nguồn cảm hứng cho những nhà Nho tài tử và các bậc tao nhân mặc khách trước đây như Nguyễn Công Trứ, Chu Mạnh Trinh… mà cả những thi nhân hiện đại cũng mượn trăng nước Tầm Dương đưa vào tác phẩm của mình. Nhà thơ tình Xuân Diệu thì “Trăng nhớ Tầm Dương, nhạc nhớ người” hoặc “Mắt run mờ kỹ nữ thấy sông trôi”, Vũ Hoàng Chương cũng than “Niềm giang hồ tan tác lệ Giang Châu”, nữ sĩ Ngân Giang thì “Bến Tầm Dương trăng nước một con thuyền, ngán tình canữ” và nhà thơ chân quê Nguyễn Bính thì dành Cây đàn tì bà cho một chuyện thơ dài.
Bài dịch “Tỳ bà hành” của Phan Huy Thực là một kiệt tác đã có những câu thần bút làm say đắm bao thế hệ các nhà thơ. Xuân Diệu cũng đã phải thốt lên: “Ai đã đọc bản dịch ‘Tỳ bà hành’ quên những đoạn nào thì quên, thậm chí nếu quên cả bài, thì bốn câu mở đầu cũng không quên được”.
Bốn câu mở đầu đó là:
Bến Tầm Dương canh khuya đưa khách
Quạnh hơi thu lau lách đìu hiu
Người xuống ngựa khách dừng chèo
Chén quỳnh mong cạn nhớ chiều trúc ti
Nguyễn Hiến Lê cũng có nhận xét như sau khi ông so sánh mấy câu trên đây với câu thơ của Bạch Cư Dị:
“Mới đầu chúng ta thấy có cái gì khác nhau, mặc dù cũng bảy chữ và bản dịch rất sát nguyên bản: Tầm Dương giang đầu dạ tống khách không buồn, không vắng vẻ, không mông lung bằng Bến TầmDương canh khuya đưa khách. Tôi có cảm tưởng như vậy, có lẽ do chữ dạ dịch ra là canh khuya. Dạ (đêm) không gợi ý nhiều bằng canh khuya. Tài năng của họ Phan, tinh thần của tiếng Việt ở chỗ đó.
Đọc câu thơ thứ hai: Phong diệp địch hoa thu sắt sắt và câu dịch Quạnh hơithu lau lách đìu hiu thì câu của họ Phan làm tôi rung động hơn nhiều nhờ những chữ lau lách đìu hiu, cả chữ quạnh, chữ hơi nữa, vì tôi thấy lau lách buồn hơn địch hoa;hơi thu, đìu hiu gợi cảm hơn là thu sắt sắt.
Bài dịch “Tỳ bà hành” của Phan Huy Thực là một tác phẩm toàn bích, và có lẽ cũng vì thế mà Tản Đà tài hoa cũng không dịch lại bài này và nhà thơ đã chọn một bài trường thiên nổi tiếng khác của Bạch Cư Dị là bài “Trường hận ca” và ông cũng đã thành công.
(Tác giả hiện làm việc tại Hội Ngôn ngữ học Việt Nam.)
[1]Lấy hai câu dịch của Phan Huy Thực để điển đạt ý “ngân bình thiết kỵ”.
Buôn Tuor Sra ( xã Nâm ka, Huyện Lăk, Đăk Lăk) là một vùng dân cư hỗn hợp, do những cuộc hôn nhân giữa nhóm tộc người Mnông Gar và người Êđê- Bih thuộc vùng Krông Nô mà hình thành.Địa bàn cư trú cũng nằm giữa trục giao lưu thông thương giữa huyện Lăk ( tỉnh Đăk Lăk ) và huyện Krông Nô( nay thuộc tỉnh Đăk Nông). Chính vì điều này mà cư dân trong buôn ứng xử theo phong tục tập quán của cả hai dân tộc Êđê và Mnông.
Đã cuối năm, mưa dứt hẳn. Dáng núi Nâm Ka in rõ nét trên bầu trời xanh ngăn ngắt.Màu đỏ ngầu của phù sa trên dòng Krông Knô nhạt dần. Dòng nước cũng không còn hung hãn cuồn cuộn đe doạ nữa, mà từ từ trở lại trong xanh, hiền hoà hẳn. Cà phê, lúa, bắp, đậu…đều đã ngoan ngoãn nằm im trong các chòi kho của mọi nóc nhà trong những buôn quanh chân núi Nâm ka. Dường như chúng cũng bằng lòng rủ nhau cùng nghỉ ngơi, sau những tháng ngày vật vã trên cành, ngoài đồng, giữa rẫy, chống chọi cùng mưa ,nắng và gió đại ngàn, để chín dần mà đem no đủ đến cho con người .
Nhà nhà trong buôn Tuôr Sra đều đã làm xong lễ đóng cửa kho lúa hoặc lễ ăn cơm gạo mới.
Ama Ben người Êđê Bih, vợ anh là người Mnông Gar. Đã học xong Trung học sư phạm ở tận ngoài thành phố Buôn Ma Thuột, lại ở riêng, nên Ama Ben không mấy chịu sức ép vì những tập quán và tín ngưỡng truyền thống của gia đình. Nhưng lần này thì anh phải nghe lời cha.
Về làm giáo viên trường tiểu học của xã đã được hai năm, công đoàn trường vừa ưu tiên cho anh được vay tiền của ngân hàng để mua chiếc xe máy đi dạy, đi họp cho thuận lợi ( Buôn Tuor Sra nằm ngay trung tâm xã, nhưng lại ở bên này con sông Krông Knô, nên việc đi lại khá khó khăn). Hai năm qua, cả gia đình anh trúng mùa lúa nước hai vụ. Đã không phải lo cái ăn giáp hạt, lại nhờ giá cà phê tăng, bán cũng được kha khá, có chút tiền để dành. Vợ chồng đã ra ở riêng, nên nhà Y Hung sắm được chiếc Tivi từ lâu, nay lại vừa mua thêm một bộ salon tiếp khách cho đàng hoàng. Với người ở vùng sâu, vùng xa cách trở như Tuor Sra và mấy Uôn quanh đây, thế này là nhà thày giáo “ hên” lắm. Chính vì vậy mà cha anh khuyên phải tổ chức một lễ tạ ơn các vị thần linh đã đem may mắn tới và xua đuổi cho gia đình những điều xui xẻo.
Từ mấy hôm trước , cả hai bên gia đình nội ngoại đều đã tất bật với công việc chuẩn bị cho lễ Chraih, nhất là làm rượu cần và kiếm các con thịt . Già làng Ama Huê của buôn Tuôr Sra, già làng Ama Biêng của buôn Boch…cùng mấy già làng cao tuổi khác, đã được mời đến bàn bạc. Khó ở chỗ là hai gia đình – hai tộc người khác nhau. Họ đã cùng chung sống như thế nhiều năm, không hề có chuyện phân biệt người Mnông, hay người Êđê. Gia đình nào muốn làm theo lệ tục nào thì làm. Thế nhưng lần này là nhà thày giáo, vừa cúng tạ ơn lại còn cúng xả xui nữa… làm sao cho đúng phong tục đây?
Hết mấy đêm gật gù bên vài ba ghè rượu cần, cuối cùng các già làng và cha cũng cho gọi vợ chồng Ama Ben tới, để nói cho rõ. Lễ Chraih này là mừng cho hai người thuận hoà, nên việc làm ăn mới phát triển, mua sắm được vật dụng đắt tiền cho gia đình. Do đó sẽ phải làm theo phong tục cả hai bên. Ở trong nhà, thày cúng – MJâo – sẽ làm lễ tạ ơn theo tập tục và cúng bằng tiếng Êđê. Còn thày bói – Jưr – sẽ làm lễ xin xả xui ngoài bờ sông, theo tập tục và cúng bằng tiếng Mnông. Do vậy mà lễ vật hiến sinh ngoài các con vật heo, gà, sẽ còn có cả con chó để làm vật xả xui. Làm sao phải đủ gạo thịt và rượu để lo cho ba phần : Cúng các Yang, đãi đằng bà con ăn tại chỗ và xẻ chia cho họ mang về nữa.
Các già làng đã cùng thoả thuận xong. Cả buôn và hai dòng họ xúm vào giúp lo cho vợ chồng Ama Ben. Ai đi mời khách gần khách xa thì đi. Ai vô rừng kiếm rau thì kiếm. Ghè rượu nhà nào mang tới góp cũng được buộc quanh Gơng giữa nhà. Ai có gì góp nấy : con gà, nắm gạo, gùi củi, lẫn mớ rau môn thục, trái đu đủ… Tiếng gà quang quác, heo eng éc lẫn trong tiếng chó sủa ăng ẳng đầy sân, khiến lũ heo, gà, chó trong buôn cũng nháo nhác gào nhặng xị cả lên.
Sương vừa tan trên mặt sông Krông Nô, cả thày cúng và thày bói đều đã có mặt ở nhà gia chủ. Những vị trung niên được phân công làm những con thịt hiến sinh cũng đã hoàn tất công việc của mình. Rượu lấy dâng các thần linh đã được thày cúng hút ra từ những chiếc ghè lớn nhất. Rượu huyết heo đựng trong bát đồng, Mjâo nhận lấy . Rượu huyết chó đựng trong vỏ bầu khô đã lên nước đen bóng, được giao cho Jưr.
Trong phòng, thày cúng Mjâo ôm một con gà trống sống ngồi trước mặt hai vợ chồng Ama Ben, trước mặt họ là chén rượu huyết, chén nước uống và những đĩa thịt heo bóp huyết đỏ hồng, chiếc đầu heo, con gà luộc vàng ươm, chén cơm trắng muốt, thuốc, trầu cau…đủ mỗi thứ một ít. “Ơ yang Atâo ! Yang Hruê, Yang Cư, Yang êlăn…Wit kơ buôn, wit kơ sang… Cơm thịt này Yang ăn, rượu này Yang uống…”. bằng tiếng Êđê, Mjâo bắt đầu gọi mời, kể lể. Nào là cảm tạ các Yang đã thương mà cho vợ chồng Ama Ben không chỉ cái chữ về dạy dỗ con cháu trong buôn, mà còn lúa , bắp đầy kho, cà phê bao đầy bao chất chồng… nhờ các Yang mà họ có tivi thấy được việc khắp mọi nơi, có xe máy đi về nhanh hơn con cáo chạy qua rừng; nay lại mới có thêm bộ bàn ghế đẹp nhất làng…Bơi hơi, Yang….! Ông nhúng miếng bông gòn vào chén rượu huyết, bôi lên chân Ama Ben ba lần. Nâng con gà lên quay ba vòng, lại lầm râm khấn vái trong tiếng chiêng sầm sập, sầm sập ở nhà ngoài. MJâo đứng dậy mang chén rượu huyết đi bôi lên thành bếp, cột nhà, cột kho lúa, lên cả những bao cà phê chồng chất nơi góc nhà. Vợ chồng Ama Ben nhón tay lấy một miếng cơm, mỗi thứ thức ăn một miếng. Vậy là xong nghi lễ , các Yang linh thiêng đã nhận tạ ơn, đã ban phước cho mùa sau cũng yên ổn làm ăn. Gia chủ cũng đã nhận phước lành của các Yang. Con gà trống là phần của Mjâo được mang về nhà.
Thày bói Jưr bây giờ mới bắt đầu phận sự của mình. Ôm bầu rượu huyết chó, ông dẫn Ama Ben và vài người nhà, mang theo trong chiếc gùi 1 tô thịt, một bát cơm, một chai rượu , 4 chiếc chân và đầu chó. Trong gùi còn có một nắm muối gói trong lá, một bộ quần áo cũ của chủ nhà, một gói hạt ngải, một chiếc cung và tên. Ra đến bờ sông, mấy người nhanh chóng dùng tre nứa dựng một chiếc bàn nhỏ để Jưr bày các thứ đồ cũng mang theo. Tất cả ngồi xổm quanh dàn cúng. Giọng khàn khàn của Jưr vang vang trên bờ sông vắng lặng, hoà lẫn trong tiếng u u của gió đại ngàn quật vào những đám cây cối xung quanh, nghe thật hoang dại và thần bí. Những con sóng vỗ bờ cát oàm oạp như có ma lực nào xô đẩy. “Ơ hồn mẹ hồn cha, hồn đất, hồn sông Krông Nô, núi Nâm Ka…Đây là cơm Ama Ben, lúa trên rẫy Ama Bu. Hãy nhận lấy mà xua đuổi cho họ mọi xui xẻo . Ơ Yang !”….Ông bắn mũi tên xuống sông, rảy muối về bốn hướng, rồi đập cho bẹp chiếc gùi. Sau đó đeo gói hạt ngải vào người Ama Ben, dùng rượu huyết chó bôi lên quần áo anh rồi bảo xuống sông tắm gội , rửa sạch những xui xẻo trong năm.
Ama Ben ở dưới sông lên, Jưr rẩy nốt chỗ muối còn lại, bôi hết rượu huyết chó lên người chủ nhà và khấn vái lần nữa. Bưng theo chiếc đầu chó và bầu rượu huyết, Ama Ben lội ra giữa dòng, thả trôi sông những thứ mang theo, kể cả quần áo đang mặc trên người (chỉ còn lại chiếc quần đùi), rồi lên bờ. (Xa xưa, các gia đình giàu có cúng xả xui bằng trâu, dê…hay bất cứ loài bốn chân nào, cũng đều phải đem đầu của con vật hiến sinh thả trôi sông sau khi cúng như thế).
Jưr và những người giúp lễ cùng đi ngồi tại chỗ ăn uống hết số rượu thịt còn lại, rồi mang những thứ gì còn để bên cạnh dàn cúng (gùi, chén đựng đồ ăn…) vứt hết xuống sông. Họ cùng nhau ra về. Nghi lễ xả xui vậy là xong. Các Yang đã nhận lễ, đã nhận lời không mang xui xẻo đến trong năm tới cho vợ chồng nhà Ama Ben.
Tiếng chiêng lan lan trong khắp buôn, mừng cho vợ chồng thày giáo năm tới cũng sẽ gặp nhiều may mắn. Rượu chảy rong róc trong cần, mùi con thịt nướng thơm tràn cả trong gió. Vui quá, vui quá! Không sót một ai trong buôn không đến chia xẻ cùng gia đình Ama Ben.
Below is the photos of life in a garbage dump in Hanoi at night. These garbage pickers obviously help the environment and recycling greatly. But what a sad job! I feel sorry for them and admire them as heroes at the same time.
Have a great day.
Hoanh
.
Đêm ở bãi chứa thải lớn nhất Hà Nội
3 giờ sáng, hàng trăm người lam lũ ùa vào trong bãi rác Nam Sơn và cần mẫn nhặt nhạnh dưới ánh đèn mờ tỏ. Ảnh của độc giả Minh Trí giúp ta thấy một mảng cuộc sống Hà Nội về đêm.
Bãi rác Nam Sơn, Sóc Sơn, là một trong những khu tập kết rác thải lớn nhất Hà Nội, mỗi ngày trung bình có tới cả nghìn tấn rác của thủ đô được tập kết về đây và hầu hết được xử lý bằng cách chôn sống.
Theo quy định của ban quản lý Nam Sơn, cứ sau 3 giờ sáng khi chuyến xe cuối cùng rời bãi thì người dân mới được phép vào nhặt phế liệu.
Số lượng người sống bằng nghề nhặt rác tới đây hàng đêm từ vài trăm cho tới cả nghìn. Mỗi đêm, người nhặt rác ở đây có thể bỏ túi từ 30.000 đến 80.000 đồng tiền bán phế liệu cho những lán tư nhân mọc lên quanh đó.
Xe chở rác của Hà Nội tập kết tại bãi Nam Sơn.
Sau khi đổ chất thải, tất cả xe đều được rửa sạch bằng dàn phun nước hiện đại.
3h sáng, hàng trăm người xếp hàng đợi khu xử lý rác thải mở cửa.
Nhân viên quản lý kiểm tra thẻ ra vào những trường hợp nghi ngờ dưới 16 tuổi.
Qua cửa kiểm soát, những người nhặt rác vội vàng đạp xe lao đến những khoảng rác “hứa hẹn” nhất.
Với khẩu trang, bao tay, hàng trăm con người cặm cụi trong ánh sáng mờ đục…
Trước 6h sáng họ phải rời khỏi bãi.
Phế liệu được bán trực tiếp cho các lán thu mua xung quanh. Mỗi đêm mò trong bãi ngập ngụa rác, họ thu được từ 30.000 đến 80.000 đồng.
Hôm nay, mình chia sẻ với các bạn một quan sát nhỏ, nhưng có thể là một cách tư duy lớn trong cuộc sống, từ một tập thể nho nhỏ nhé 🙂
Về vấn đề: (1) việc chung của cả nhóm (2) cách thông tin cho mỗi người và (3) thái độ và hành động của cá nhân cho cộng đồng.
Ở các nơi công cộng bên Mỹ như trường học, thư viện địa phương, khu chợ trung tâm, có các bảng tin công cộng. Đó là nơi thông báo các hoạt động, sự kiện của địa phương cho cả thị trấn đều biết.
Những thông báo công cộng đó rất hay, giúp quảng bá thông tin công cộng đến với mọi người.
Một đại hội âm nhạc jazz về chủ đề giữ gìn đường phố sạch đẹp sắp diễn ra ở công viên trung tâm. Một nghệ sĩ piano chưa tên tuổi loan tin về buổi trình diễn đầu tiên miễn phí ra mắt công chúng của mình ở hiệu sách Borders. Về một vấn đề chung như một số người bị mất xe đạp gần đây.
Tất cả đều được đưa ra bảng tin công cộng dưới ảnh sáng mặt trời.
Lớp Aikido ở Burlington Vermont hồi trước mình học có nhu cầu quảng bá thông tin về lớp học đến với mọi người ở thị trấn. Thầy giảo rất giỏi nhưng lớp học lúc đó chưa đông. Kế hoạch là mời các bạn quan tâm đến xem và học thử miễn phí đã, nếu các bạn thích thì tham gia lâu dài.
Cách thầy và bạn giúp việc thông tin về nhu cầu chung của lớp đó rất đơn giản. Chúng ta cần đăng tin về lớp học ở một số nơi công cộng trong thị trấn. Có một tờ giấy tình nguyện giúp đỡ gồm 2 cột:
Cột đầu gồm danh sách tất cả những nơi cần dán truyền đơn.
Cột hai gồm chữ ký. Ai tình nguyện đăng ký ở đâu thì ký tên vào đó.
Các bạn đến đăng ký tự nguyện và mọi người có thể chọn điểm truyền đơn phù hợp nhất với mình vì các học viên là thường dân sinh hoạt ở khắp các nẻo của thị trần.
Trong khoảng một tuần tất cả việc truyền đơn được hoàn tất. Và nhiều bạn mới tới lớp học xem thử, một số quyết định học lâu dài.
Mình thật sự ấn tượng bởi cách quản lý hiệu quả cũng như tư duy và ý thức cộng đồng đằng sau công việc của nhóm đó.
+ Công việc truyền tin của nhóm là của chung.
+ Việc chung của nhóm được đưa ra cộng cộng cho tất cả mọi người có thể tham gia.
+ Cách thông báo ngắn gọn.
+ Việc được thực hiện dựa trên tinh thần tình nguyện. Không có sự bắt ép ai cả.
+ Ký tên để thể hiện cam kết công cộng trước cộng đồng.
+ Không có sự chồng chéo công việc của mỗi cá nhân.
Và công việc đó cũng mang tính chất “dân chủ” rất cao 🙂
Đó thật là một cách quản lý tốt trong một công việc tình nguyện xã hội, được nghĩ ra bởi một tư duy hướng về mỗi thành viên của nhóm và tinh thần tình nguyện rất hay.
Phải chăng, cách suy nghĩ như vậy là tiền thân của bộ từ điển bách khoa lớn nhất thế giới Wikipedia bây giờ?
Phải chăng cách đóng góp “dân chủ” từ mỗi thành viên là cội nguồn thành công của những phong trào tình nguyện lớn như giúp đồng bảo bị lũ lụt? Quyên góp sách vở giúp các trẻ em nghèo?
Trên tinh thần chia sẻ những vấn đề chung ra nơi công cộng, đặt ra câu hỏi, đưa ra các gợi ý về giải pháp, đặt ra câu hỏi mỗi người làm được gì?
Thể hiện cam kết của mình nơi công cộng.
Chỉ cần một số người ký tên vào tờ giấy, tự nhiên sẽ thành một ý thức tâp thể về công việc chung. Và những người khác cũng tham gia.
Phải chăng, chúng ta cũng có thể mang tư duy tích cực tới mọi lớp học, đường phố, khu chợ?
Hôm nay chúng ta dành một tí thời gian nói lại một điểm mâu thuẫn mà chúng ta đã, đang và sẽ tiếp tục nghe thường xuyên trong tiến trình giải thích tư duy tích cực. Đó là một mặt chúng ta nói không nên có cái tôi, một mặt chúng ta lại bảo ta phải tự tin, phải yêu mình, phải yêu những cái hay cái tốt mình có. Thực là rất rối rắm. Vì vậy, lâu lâu chúng ta cần phải nói đến vấn đề này, để không ai trong chúng ta bị lạc đường.
Thật ra nếu ta quan sát tâm lý con người, chúng ta sẽ thấy rất rõ là người ta chỉ sẵn sàng hy sinh cuộc đời của mình, bỏ cuộc đời của mình cho một lý tưởng cao cả, khi người ta thấy cuộc đời mình quan trọng. Người hy sinh mạng sống cho đất nước, như bao anh hùng trong lịch sử nước ta, sẵn sàng hy sinh mạng sống vì người ấy biết là mạng sống và cái chết của mình có giá trị đối với đất nước, có ảnh hưởng đến sự tồn vong của đất nước, không ít thì nhiều, nhưng nhất định không phải là số zero.
Người cứ nghĩ rằng cuộc đời mình, mạng sống mình hoàn toàn là con zero, chẳng ảnh hưởng gì đến ai, chẳng ảnh hưởng gì đến đất nước nào, thì chắc là không hề nghĩ đến hy sinh đời sống của mình cho điều gì cả, vì đã là zero thì có nghĩa ly’ gì mà phải chết vô ích cho uổng mạng.
Thế nghĩa là sao?
Thế nghĩa là chỉ người biết quí trọng chính mình, mới có thể bỏ đi chính mình. Người biết quy’ “tôi” mới có thể bỏ “tôi” đi. Người không biết quy’ chính mình thì không thể bỏ cái tôi của mình được.
Trước khi muốn bỏ cái tôi, ta phải thấy cái tôi và quý nó trước.
Bởi vậy trong Phật giáo có dạy đời sống con người của chúng ta quý giá vô cùng. Được làm người khó như một con rùa mù, cứ mỗi trăm năm mới ngóc đầu lên khỏi mặt biển một lần, và tìm cách chui đầu vào lỗ nhỏ của một khúc gỗ trôi lềnh bềnh trên mặt nước. Mà khúc gỗ này thì bị gió Ðông, gió Tây, gió Nam, gió Bắc thổi trôi dạt hết phương này đến phương khác. Cơ hội làm người khó như cơ hội con rùa này chui vào được khúc gỗ đó. Vậy thì ta phải biết con người của ta quý hóa bao nhiêu. Hãy mừng vui mà ca tụng đời sống của mình.
Và khi thấy được cái tôi quý hóa của mình rồi, ta mới có thể bắt đầu học cuộc sống “không tôi”, sống xả bỏ cái tôi của mình, sống cho cuộc đời lớn hơn (có mình trong đó).
Trong Thiên Chúa Giáo thì ta phải biết ta là con của thượng đế, rất là quý hóa, trước khi ta có thể bỏ cái tôi của mình để hòa nhập làm một cùng thượng đế.
Chúng ta không cần phải theo tôn giáo nào, cũng có thể hiểu được sự thông thái của các tôn giáo trong việc am tường quả tim con người, và dùng sự am tường đó để huấn luyện quả tim con người.
Nhưng đó là lý thuyết, trong thực tế làm thế nào để chúng ta có thể thực hành những điều có vẽ như là mâu thuẫn này?
Thưa, nếu chưa thuần thục thì ta phải đi từng bước một, theo từng cấp độ mà đi lên: 1. Mức thấp nhất là tự tin vào mình, vào những giá trị mình đang có. Không cần phải thêm thắt gì hết, thì ngay lúc này, những cái mình đang có cũng rất là quý hiếm, đáng yêu, đáng trọng, vì “mình là người.”
2. Mức suy tư cao hơn: Những gì trời cho mình cũng đáng giá và cũng mang đến cho mình thành công như những cái mà các đại gia khác trong thiên hạ có. Mình phải biết nhận diện những vốn liếng mình có và nghiên cứu cách phát triển các vốn liếng đó thành lợi tức.
3. Mức cao hơn nữa: Mình đã và đang thành công. Đời sống của mình, công việc của mình có ảnh hưởng đến những người xung quanh, có ảnh hưởng đến xã hội này, đời sống này.
4. Mức cao hơn: Con người mình còn rất nhiều tiềm năng cao hơn là chỉ làm thương mãi, làm chính trị hay làm kinh tế thành công. Mình có thể cảm nhận được thế giới này, đời sống này, và mình là một phần của sự sống vô cùng, sự sống bàng bạc trong vũ trụ.
Đây là những bước trưởng thành về tư duy và độ chín mùi của con tim. Trưởng thành được bước nào, ta biết được bước đó, không biết bước sau đó được, cho đến khi đủ chín mùi để lên cấp. Có người chỉ cần một giây, có người phải cần một đời. Không nói trước được.
Tuy nhiên, dù là có nói đến vô ngã hay không tôi, tiến trình trưởng thành vẫn là nhận thức được cái tôi, biết quý trọng tôi, nuôi dưỡng huấn luyện tôi, để tôi trưởng thành và thuần thục từng bước, cho đến khi tôi vượt thoát được cả giới hạn của tôi và suy tư như là một phần mật thiết của Đời Sống.
Tin sáng quốc tế, anh Trần Đình Hoành tóm tắt và nối links.
Luật Afghanistan cho phép chồng bỏ đói vợ nếu vợ không cho sex gây nhiều tranh cãi – Luật này đã ra đời đầu năm 2009, nhưng vì gặp nhiều chống đối nên tổng thống Hamid Karzai rút lại. Bây giờ, tổng thống lại cho ban hàng luật mới, cũng chẳng khác gì bản đầu năm nay. Những người chống đối nói rằng tổng thống làm như thế để lấy lòng khối bảo thủ Shia cho cuộc bầu cử tổng thống tuần tới.
Tổng thống Ma Ying-jeou của Đài Loan xin lỗi về sự chậm trễ của chính phủ về bão Marikot – “Chúng tôi lý ra nên phản ứng tốt hơn và nhanh hơn thế,” ông nói. 120 nạn nhân đã xã nhận qua đời. Khoảng gần 400 người đang mất tích, và xem như là đã chết. Hôm nay gia đình các nạn nhân đã được trở lại nơi đất vùi để than khóc tưởng niệm các nạn nhân mất tích.
Kinh tế Nhật bắt đầu tăng nhẹ – Ước tính cho tam cá nguyệt thứ nhì (tháng 4-tháng 6) là kinh tế Nhật tăng 1%, so với giảm 3.8% trong tam cá nguyệt đầu. Đây có thể là dấu hiệu khủng hoảng kinh tế đang bắt đầu chấm dứt ở Nhật.
.
Tin sáng quốc nội, chị Thùy Dương tóm tắt và nối links.
Chàng trai sở hữu HCV Olympic Toán học quốc tế – Với 39/42 điểm, đứng thứ 4 trên bảng xếp hạng quốc tế, Hà Khương Duy, lớp 12A1 Toán, Khối phổ thông chuyên Toán Tin, ĐHKHTN (ĐHQG Hà Nội) đã xuất sắc giành HCV Olympic Toán học quốc tế năm 2009.
Cậu bé người Mông đỗ điểm cao vào 2 trường “đỉnh” – Không chỉ đậu thủ khoa ĐH Sư phạm Hà Nội (tính cả điểm ưu tiên), cậu học sinh người dân tộc Mông Xồng Bá Dìa, còn “ghi tên” vào bảng vàng của những tân sinh viên ĐH Y Hà Nội năm học 2009-2010 với số điểm cao không kém.
Tác phẩm Việt tại Liên hoan thế giới Nghệ thuật vẽ trên cơ thể – Liên hoan thế giới nghệ thuật vẽ trên cơ thể (World body painting festival – WBPF) 2009 diễn ra tại thị trấn Seeboden, miền Nam nước Áo từ ngày 13 đến 19-7-2009 quy tụ nhiều họa sĩ đến từ 40 nước, trong đó có một nữ họa sĩ đến từ VN: Nguyễn Thị Mỹ Hạnh.
Doanh nhân ngoại quốc đầu tiên xin nhập quốc tịch Việt Nam – Gabriel Magno Torres, một doanh nhân người Philippines, sau 18 năm sống tại Việt Nam, chính thức nộp đơn lên cơ quan chức năng xin nhập quốc tịch Việt Nam với tên Đặng Nguyên. Hiện ông giữ vai trò Phó tổng Giám đốc Cty Cà phê Trung Nguyên.
Tình nguyện viên Đức tham gia bảo vệ môi trường Việt Nam – Một nhóm tình nguyện viện trẻ của Đức sẽ tham gia công tác một năm tại các vườn quốc gia ở Việt Nam. Tổ chức Dịch vụ phát triển Đức (DED) cho hay họ sẽ có mặt tại Hà Nội ngày 17/8.
Bê tông siêu nhẹ từ phế phẩm nông nghiệp – Hơn 1 năm qua, anh Trần Văn Lượng ở xã Nhật Tựu, huyện Kim Bảng (Hà Nam) bỗng trở nên nổi tiếng với giải pháp làm bê tông siêu nhẹ từ phế phẩm nông nghiệp.
Tiềm năng game giáo dục trực tuyến tại Việt Nam – Cùng với các môn học truyền thống, hiện các trường học, đặc biệt là các bậc phụ huynh đã bắt đầu quan tâm đến những trò chơi phát triển trí thông minh, nhận thức của giới trẻ hoặc giúp học sinh ôn lại kiến thức.
Những hiệp sĩ nhỏ – Những hiệp sĩ nhỏ này sẽ tham dự lễ tuyên dương dũng sĩ Nghìn việc tốt toàn quốc năm 2009 diễn ra hôm nay tại Hà Nội do T.Ư Đoàn, Hội đồng Đội T.Ư tổ chức.
Đưa cổng làng ra phố – dự án xây dựng các cổng làng dựa theo một số cổng làng cổ Việt Nam (gọi tắt là Cổng Việt) tại các cửa ngõ ra vào Hà Nội. Ngoài ý tưởng Cổng Việt, nhà thơ Nguyễn Trọng Văn còn đưa ra ý tưởng xây dựng Bức tường danh nhân. Đây sẽ là pho sử ngoài trời để các thế hệ Việt Nam đến đó tôn vinh, tri ân và noi theo những người con ưu tú của dân tộc.
Khoảnh khắc Cù lao Chàm – Tối 16-8, tại xã đảo Tân Hiệp (Cù lao Chàm), TP Hội An – Quảng Nam, chính quyền địa phương sẽ tổ chức lễ đón nhận bằng công nhận khu dự trữ sinh quyển thế giới Cù lao Chàm do UNESCO bình chọn. Đây là khu dự trữ sinh quyển thế giới thứ 8 ở VN.
Xây dựng bảo tàng thương thuyền đầu tiên của VN tại Hội An – Dự kiến công trình sẽ được khởi công vào năm 2010. Bảo tàng thương thuyền Paris (Pháp) và bảo tàng một số nước như Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Nhật Bản… sẽ hỗ trợ về mặt kỹ thuật trong quá trình xây dựng.
Chàng trai Vân Kiều say đường tơ, sợi chỉ – Không chỉ là thầy thổ cẩm, Hồi còn đảm đương trọng trách đội trưởng đội nghệ nhân khóm 6 (Khe Sanh, Hướng Hóa, Quảng Trị). Hồi có duyên với khá nhiều nhạc cụ dân tộc. Anh có thể chế tác đàn talư, sáo tirel tre. Chàng nghệ nhân trẻ tuổi này còn sử dụng thành thạo đàn talư, đàn nhị, khèn, thanh la, đàn môi.
Gã nghệ sĩ “kỳ dị” – một nghệ sĩ đa dạng, đa tài dù chỉ tự học, tự “cải tiến” kỹ năng để hoàn thiện bản thân. Quang Đạt cũng đang thực hiện một bộ sưu tập “Chân dung các nhà hảo tâm góp tấm lòng vàng” để xây dựng Nhà trưng bày kỷ vật lưu niệm điện ảnh & nghệ sĩ, bằng cách in ảnh các nhà hảo tâm trên một xe máy Vespa, sau đó đem bán đấu giá gây quỹ hỗ trợ các nghệ sĩ già, nghèo, neo đơn.
Người thợ ảnh già và lũ chim trời – Ngày nào người ta cũng thấy ông ở khuôn viên nhà thờ Đức Bà, trước Bưu điện trung tâm TP.HCM Mong ông nhiều nhất không phải là khách chờ lấy ảnh mà là lũ chim trời.
Khi một người nào đó hỏi về vai trò của tình bạn trong cuộc đời bạn, bạn sẽ trả lời sao? Một điều chắc chắn là không ai trong chúng ta coi nhẹ giá trị của tình yêu và tình bạn trong cuộc đời mình.
Có một bạn của Nhạc Xanh gửi cho mình câu hỏi nêu trên và một yêu cầu về Nhạc Xanh với ý rằng mình “hơi thiên về tình yêu khi post hơi nhiều tình ca mà ít quan tâm đến tình bạn”. Hôm nay xin được trả lời bạn trên chuyên mục này. Câu trả lời của mình rất đơn giản: Thiếu tình yêu và tình bạn thì cũng không có hạnh phúc. Tình bạn, như thế, còn quí giá với chúng ta hơn vàng hoặc kim cương, bởi hai thứ này không chắc mang lại cho ta hạnh phúc nếu thiếu đi tình yêu và tình bạn.
Ngay từ thời cổ đại những Aristotle (384- 322 BC), Epicurus (341-270 BC), và Cicéron, sử gia nổi tiếng thời La Mã cổ đại cũng đã khẳng định vai trò của tình bạn:
“Frienship ís one soul dwelling in two bodies. (Aristotle, triết gia Hi Lạp cổ đại)
Tình bạn là một tâm hồn trong hai thể xác.
“Of all the means which wisdom gives us to ensure happiness throughout ours lives, by far the most important is friendship”. ( Epicurus, triết gia Hi Lạp )
Trong tất cả các cách thức mà sự hiểu biết đem lại cho ta nhằm bảo đảm hạnh phúc trong cuộc đời, quan trọng nhất là tình bạn.
“ Friendship redoubles joys and cut grieves in halves”.
Tình bạn nhân đôi niềm vui và giảm đi một nửa nỗi buồn (Francis Bacon, 1561- 1626, triết gia và chính trị gia Anh)
Những câu nói sau đây cũng là những câu nói hay về tình bạn mà mình yêu thích:
“ A single rose can be my garden… a single friend, my world.” ( Leo Buscaglia) Chỉ một đóa hồng cũng đủ là một khu vườn cho tôi, … một người bạn, là thế giới của tôi.
A friend hears the song in my heart and sings it to me when my memory fails. ( Anonymous)
Bạn là người nghe được bài ca trong tim tôi, và hát lại cho tôi, khi trí nhớ của tôi đã mòn.
Hôm nay chúng ta cùng nhau nghe mấy ca khúc về tình bạn qua nhiều giọng hát với lời chúc bạn luôn có mặt trời của tình bạn cho mỗi ngày trong đời mình
1. THE FRIENDSHIP SONG- FRIENDS ARE QUIET ANGELS (Molly Pasutti )
.
Friends are quiet angels
Who lift us to our feet
When our wings have trouble remembering how to fly
They stand by us and give us
the strength to try
Friends are quiet angels
Who somehow make you see
The light that’s in the darkness
before the dawn
All at once the journey’s not so long
But it’s the laughter and the fun
Sometimes the feeling that we’re one
All the tears we cry together you and I
That will keep us heart to heart
as time goes by
Friends are quiet angels
Who fill your life with grace
Thrilled to share your joy
when a dream comes true
And on this special day
I’m blessed ’cause I can say
I’ve found a quiet angel
You’re a special angel
I found a quiet angel in you
Yo, I’ll tell you what I want, what I really really want,
So tell me what you want, what you really really want,
I’ll tell you what I want, what I really really want,
So tell me what you want, what you really really want,
I wanna, I wanna, I wanna, I wanna, I wanna really
really really wanna zigazig ha.
If you want my future forget my past,
If you wanna get with me better make it fast,
Now don’t go wasting my precious time,
Get your act together we could be just fine
I’ll tell you what I want, what I really really want,
So tell me what you want, what you really really want,
I wanna, I wanna, I wanna, I wanna, I wanna really
really really wanna zigazig ha.
If you wanna be my lover, you gotta get with my friends,
Make it last forever friendship never ends,
If you wanna be my lover, you have got to give,
Taking is too easy, but that’s the way it is.
What do you think about that now you know how I feel,
Say you can handle my love are you for real,
I won’t be hasty, I’ll give you a try
If you really bug me then I’ll say goodbye.
Yo I’ll tell you what I want, what I really really want,
So tell me what you want, what you really really want,
I wanna, I wanna, I wanna, I wanna, I wanna really
really really wanna zigazig ha.
If you wanna be my lover, you gotta get with my friends,
Make it last forever friendship never ends,
If you wanna be my lover, you have got to give,
Taking is too easy, but that’s the way it is.
So here’s a story from A to Z, you wanna get with me
you gotta listen carefully,
We got Em in the place who likes it in your face,
we got G like MC who likes it on an
Easy V doesn’t come for free, she’s a real lady,
and as for me..ah you’ll see,
Slam your body down and wind it all around
Slam your body down and wind it all around.
If you wanna be my lover, you gotta get with my friends,
Make it last forever friendship never ends,
If you wanna be my lover, you have got to give,
Taking is too easy, but that’s the way it is.
If you wanna be my lover, you gotta, you gotta, you
gotta,
you gotta, you gotta, slam, slam, slam, slam
Slam your body down and wind it all around.
Slam your body down and wind it all around.
Slam your body down and wind it all around.
Slam your body down zigazig ah
If you wanna be my lover.
.
3. BEST FRIEND SONG ( IN THE MOVIE My Best Friend’s Wedding)
Wishin’ and Hopin’
Originally by Dusty Springfield
Wishin’, and hopin’, and thinkin’, and prayin’,
Planning and dreamin’ each night of his charms.
That won’t get you into his arms
So if your’re looking for love you can share
All you gotta to is hold him, and kiss him, and love him,
And show him that you care.
Show him that you care, just for him.
Do the things that he likes to do.
Wear your hair just for him, ’cause,
You won’t get him, thinkin’ and a prayin’,
Wishin’ and hopin’.
‘Cause wishin’, and hopin’, and thinkin’, and prayin’,
Planning and dreamin’ his kisses will start.
That won’t get you into his heart!
So if you’re thinking how great true love is
All you gotta to is hold him, and kiss him, and squeeze him, and love him.
Yeah, just do it!
And after you do, you will be his.
You gotta show him that you care just for him.
Do the things that he likes to do.
Wear your hair just for him, ’cause,
You won’t get him, thinkin’ and a prayin’,
Wishin’ and a hopin’.
‘Cause wishin’, and hopin’, and thinkin’, and prayin’,
Planning and dreamin’ his kisses will start.
That won’t get you into his heart!
So if you’re thinking how great true love is!
All you gotta to is hold him, and kiss him, and squeeze him, and love him.
Yeah, just do it!
And after you do, you will be his.
You will be his.
You will be his!
.
4. YOU’RE MY BEST FRIEND ( TIM McGRAW)
I never had no one
I could count on
I’ve been let down so many times
I was tired of hurtin’
So tired of searchin’
‘Til you walked into my life
It was a feelin’
I’d never known
And for the first time
I didn’t feel alone
You’re more than a lover
There could never be another
To make me feel the way you do
Oh we just get closer
I fall in love all over
Every time I look at you
I don’t know where I’d be
Without you here with me
Life with you makes perfect sense
You’re my best friend
You’re my best friend, oh yeah
You stand by me
And you believe in me
Like nobody ever has
When my world goes crazy
You’re right there to save me
You make me see how much I have
And I still tremble
When we touch
And oh the look in your eyes
You’re more than a lover
There could never be another
To make me feel the way you do
Oh we just get closer
I fall in love all over
Everytime I look at you
And I don’t know where I’d be
Without you here with me
Life with you makes perfect sense
You’re my best friend
You’re my best friend
You’re more than a lover
There could never be another
To make me feel the way you do
Oh we just get closer
I fall in love all over
Everytime I look at you
And I don’t know where I’d be
Without you here with me
Life with you makes perfect sense
You’re my best friend
You’re my best friend (my best friend)
You’re my best friend (my best friend)
YOU’RE MY BEST FRIEND ( DON WILLIAMS)
.
You’re My Best Friend Lyrics
Artist(Band):Don Williams
Review The Song (1) Print the Lyrics
Send “You’re My Best Friend” Ringtones to Cell
Verse 1:
You placed gold on my finger.
You brought love like I’ve never known.
You gave life to our children
and to me a reason to go on.
Chorus:
You’re my bread when I’m hungry,
You’re my shelter from troubled winds,
You’re my anchor in life’s ocean,
but most of all You’re my best friend.
Verse 2:
When I need hope and inspiration
You’re always strong when I’m tired and weak.
I could search this whole world over
You’d still be everything that I need.
Chorus:
You’re my bread when I’m hungry,
You’re my shelter from troubled winds,
You’re my anchor in life’s ocean,
but most of all You’re my best friend.
You’re my bread when I’m hungry,
You’re my shelter from troubled winds,
You’re my anchor in life’s ocean,
but most of all You’re my best friend.
5. FRIENDSHIP SONG ( Carly Simon song in Pooh’s Heffalump Movie)
We stand shoulder to shoulder
We see eye to eye
We dive deep under water
We jump high in the sky
High
We stand shoulder to shoulder
We stand side to side
When one of us gets a tiny bit tired
One gives the other a ride
Ride
I’ve never had a best friend before
So I can’t be sure
What it feels like
But I think it feels more like this, I do
I think I feel more like myself
When I’m with you
Finding, finding
Losing and finding
Making, making a bond that is strong
Building, building a house for a friendship
Breathing a breath for our song
Song
For our song
.
6. Hymne A L’Amitie (Tiếng Pháp – Céline Dion)
Hymne a L’amitie Lyrics:
Si c’est un ami
S’il est pour toi
Ce que tu es pour lui
Celui qui peut t’aimer
Sans jamais te juger
Celui qui reste quand les autres t’ont déjà quitté
Je dis que si c’est un ami
Alors tu as bien réussi ta vie
Tu as déjà trouvé l’étoile du berger
Et tu n’es plus seul sur la route
Si c’est un ami
Donne ton pain et ton vin et ta vie
Et refais le monde comme l’ont fait trois cents fois
Don Quichotte et son vieux Sancho Panza
Si c’est ton ami
Dis-lui qu’il chante et puis chante avec lui
L’amitié c’est le plus beau pays
Si c’est un ami
S’il devient fou quand tu fais des folies
S’il te montre parfois qu’il avait peur pour toi
Si rien de moins que le meilleur ne le satisfait pour toi
Je dis que si c’est un ami
Alors tu as réussi ta vie
Chacun de son côté
On n’est que deux moitiés
A deux on franchit des montagnes
[ Find more Lyrics on http://www.mp3lyrics.org/BtP ]
Si c’est un ami
Donne ton pain et ton vin et ta vie
Et refais le monde comme
L’ont fait trois cents fois
Don Quichotte et son vieux Sancho Pança
Si c’est ton ami
Dis-lui qu’il chante et puis chante avec lui
L’amitié c’est le plus beau pays
Si c’est un ami
S’il a ton rire, s’il a tes larmes aussi
Si les mêmes colères
Le prennent quand la Terre
Avec ses trompettes et ses guerres
S’en va de travers
Je dis que si c’est un ami
Tu peux dire un grand merci à la vie
Puisqu’elle a fait de lui
Un frère que tu choisis
Et le compagnon de la chance
Si c’est un ami
Donne ton pain et ton vin et ta vie
Et refais le monde comme
L’ont fait trois cents fois
Don Quichotte et son vieux Sancho Pança
Si c’est ton ami
Dis-lui qu’il chante et puis chante avec lui
L’amitié c’est le plus beau pays
Si c’est un ami
Donne ton pain et ton vin et ta vie
Et refais le monde comme
L’ont fait trois cents fois
Don Quichotte et son vieux Sancho Pança
Si c’est ton ami
Dis-lui qu’il chante et puis chante avec lui
.
7. TRUE FRIEND ( Hannah Montana)
“True Friend”
[Verse 1]
We sign our cards and letters BFF
You’ve got a million ways to make me laugh
You’re lookin’ out for me; you’ve got my back
It’s so good to have you around
You know the secrets I could never tell
And when I’m quiet you break through my shell
Don’t feel the need to do a rebel yell
Cause you keep my feet on the ground
[Chorus 1]
You’re a true friend
You’re here till the end
You pull me aside
When something ain’t right
Talk with me now and into the night
‘Til it’s alright again
You’re a true friend
[Verse 2]
You don’t get angry when I change the plans
Somehow you’re never out of second chances
Won’t say “I told you” when I’m wrong again
I’m so lucky that I’ve found
[Chorus 2]
A true friend
You’re here till the end
You pull me aside
When something ain’t right
Talk with me now and into the night
‘Til it’s alright again
[Bridge]
True friends will go to the end of the earth
Till they find the things you need
Friends hang on through the ups and the downs
Cause they’ve got someone to believe in
[Chorus 3]
A true friend
You’re here till the end
You pull me aside
When something ain’t right
Talk with me now and into the night
No need to pretend
You’re a true friend
You’re here till the end
Pull me aside
When something ain’t right
Talk with me now and into the night
‘Til it’s alright again
You’re a true friend [3x]
.
8. WITH A FEW GOOD FRIENDS BY CARLY SIMON
With a few good friends
And a stick or two
A house is built at a corner called Pooh
With a friend and a stick
Or three or four
A house is built where it wasn’t before
With a window here
And there a door
And a nail and peg
For the coat of Eeyore
With a few good friends
And a stick or two
A house is built at a corner called Pooh
With a friend and a stick
Or three or four
A house is built where it wasn’t before
Dress it down
Or dress it up
Invite Tigger for tea
And Owl for supper
With a few good friends
And a stick or two
A house is built at a corner called Pooh
With a friend and a stick
Or three or four
A house is built where it wasn’t before
Một điều chắc chắn là không ai trong chúng ta coi nhẹ giá trị của tình yêu và tình bạn trong cuộc đời mình. 
Đọt Chuối Non 