Chào các bạn,
Ở đời có 3 loại người đi 3 cách khác nhau. Loại thứ nhất như chiếc xe đồ chơi bằng gỗ của trẻ con, chạy đụng tảng đá nhỏ là đứng. Loại thứ hai như xe tăng, càn quét sụp đổ hết tường vách nhà cửa để tiến lên. Loại thứ ba như nước uyển chuyển, đụng đá thì uốn vòng qua đá, đụng tường thì uốn vòng qua tường, mà đi.

Bạn thuộc loại nào?
• Xe đồ chơi thì bạn sẽ không đi đâu được cả đời.
• Xe tăng thì bạn sẽ tạo nên hủy diệt và sụp đổ trên bước tiến của bạn.
Tiếc thay điều này thì lại quá thông thường trong đời sống. Ta đã thấy bao nhiêu cuộc cách mạng đẫm máu trong thế kỷ này. Đã bao con người kiêu căng cho rằng đường ta là đúng, nên ta cứ càn quét tận diệt mấy đám ngu dốt, chống cách mạng, phản động, phản tiến hóa mà đi. Rồi thế giới đã được gì, ngoại trừ những rừng xương khô và những dòng sông nước mắt?

Ngay cả trong đời sống cá nhân thường ngày, bao nhiêu người đang đâm sau lưng đồng nghiệp, nói xấu bạn bè, truy tố bằng hữu, dối trá với láng giềng, phi pháp, phi đạo đức, giả nhân giả nghĩa, và dối trá với cả chính mình—láp nháp nonsense, nói những lời mà chính mình cũng biết là sai—chỉ để được thăng chức, thắng một hợp đồng làm ăn, làm lớn trong chính phủ, chiếm một vị trí thuận lợi.
Ngay cả những người “đạo đức”—không ăn chận của ai, không cướp giật của ai, tối ngày đi nhà thờ đi chùa–thì đã bao nhiêu lần họ mắng mỏ gia đình, kết án bạn bè, xỉa xói làng xóm, xỉ vả thế gian chỉ vì họ tự xem là người đạo đức (self-righteous, tự đạo đức ) và có quyền đứng trên cao mắng xuống những người “tầm thường tội lỗi.”
Bạn có thể thấy được những khổ đau mà các xe tăng tạo nên cho thế giới, và cho chính họ không? Thường khi xe tăng không biết nó gây đau khổ cho chính nó khi cán sập nhà cửa phải không các bạn? Dĩ nhiên, đó là cái mà Phật gia gọi là si mê và Thiên chúa gia gọi là mù quáng của sự ác (Vâng sự ác, ngay cả cho những người “tự đạo đức” đi nhà thờ đi chùa mỗi ngày).
Khi cái tôi đã biến thành một chiếc xe tăng khổng lồ thì không nói được nó sẽ gây đổ vỡ đến mức nào–dù chỉ vô tình lạc tay lái một tí cũng có thể làm sập nhà, hay dù có đè căn nhà cũ nát đáng cho sập thì cũng có thể vô tình đè chết vài người đang ngủ trong đó.
Nhưng ngay cả xe tăng cũng không vượt được những khối đá to bằng nó hay to hơn.
Và xe tăng sẽ có lúc hết xăng, và lúc đó, vì thù nhiều mà bạn ít, cho nên có khả năng cao là sẽ bị đốt, phải không các bạn?
• Nhưng nước lướt qua một cọng cỏ cũng không làm trầy cỏ. Đụng đá tảng thì mơn man đá tảng như bạn hiền và vòng quanh đá tảng mà đi.

Nước đến khắp mọi nơi mà không cần gây đổ vỡ, không làm trầy trụa ai, và là bạn của tất cả mọi người mọi thứ.
Nước không có hình thù cố định, không có cái tôi cứng nhắc.
Nước hiền dịu khiêm tốn. Hình thù của nước là hình thù của những gì quanh nước.
Nước uốn mình theo đường đi, thế đất, và chướng ngại. Nước tìm chỗ trũng, chỗ thấp hèn mà đến.
Nước tưới mát mọi loài cây cỏ, không phân biệt cây xấu cây tốt, cây thánh thiện cây tội lỗi.
Nước không cầu thiện, nhưng vẫn làm thiện.
Nước không cầu thắng, nhưng vẫn thắng.
Nước không cầu yêu, nhưng vẫn yêu, và vẫn được yêu.
Nước chỉ là nước.
Và là sự sống của con người.
Vậy thì làm sao chúng ta có thể như nước?
Chúng ta đã đọc bao nhiêu bài đắc nhân tâm, bao nhiêu đoạn Kinh thánh, bao nhiêu bài kinh Phật? Và vẫn cảm thấy hình như mình cứ vẫn là mình mà chẳng thấy mình mềm ra, nhân ái ra?

Tai sao vậy?
Thưa, vì đọc là một chuyện, nhưng thực hành lại là một chuyện khác.
Và ta không cần phải quan tâm đến thực hành đắc nhân tâm lúc ta đang bình thường, ta đang vui vẻ, lúc không ai chọc tới ta, không ai xâm lấn quyền lợi ta, không ai trái y’ ta. Vì khi bình thường ai trong chúng ta cũng là thiên thần cả.
Ta chỉ thực sự phải thực tập làm nước khi ta có vấn đề.
Phiền một nỗi là khi có vấn đề, đầu óc chúng ta tự động khóa lại tất cả mọi cánh cửa và chỉ mở một cánh của duy nhất–“Tôi phải giải quyết vấn đề này”:
. Thằng này láu cá, phải cho hắn một bài học.
. Con này ngu quá, phải giáo dục nó một tí.
. Tên này coi thường tôi quá, tôi phải tát cho hắn vài cái.
. Ông phải kiện mày cho mày biết ông.
. Trời đất công bình xuống đây mà xem hắn đày đọa tôi.
. Con người phản bội thế kia thì chết cũng đáng.
. Làm thế là hiện thân của quỹ dữ, ta phải thay trời trị mày.
. Ta nguyện theo ý chúa diệt lũ tàn bạo như mày.
Nói chung là, khi ta nổi giận hay đau đớn (dù là đúng hay sai) thì tâm ta thường quên hết mọi sự và chỉ nghĩ đến đánh đấm, “dạy dỗ”, trả thù, đòi công lý, thế thiên hành đạo…
Và ta quên mất là ta nên là nước. Và ta trở thành chiếc xe tăng.
Đây là câu chuyện rất bình thường cho đại đại đa số chúng ta. Chẳng có gì là bí ẩn cả.
Vì vậy, muốn thực tập là nước ta phải để tâm đến một điều duy nhất: Tập là nước khi bị xúc phạm, khi bị nóng giận, khi bị đau khổ. Những lúc đó, hãy nạy mở cho được cánh cửa của nước, vì những lúc đó, ngoại trừ cửa sân hận, mọi cánh cửa đều đã bị khóa chặt.
Nhưng làm sao để mở cánh cửa hiền dịu vào những lúc đớn đau sôi nổi được?
Đây là vấn đề cực khó, khó đến mức đôi khi trở thành không thể. Cho nên nó đòi hỏi những nỗ lực phi thường.
Sau nhiều năm học và thực hành personal development (phát triển cá nhân), mình có được vài kinh nghiệm. Lẽ ra thì không nên nói đến ở đây, vì các kinh nghiệm này rất riêng tư, nhưng nếu không chia sẻ hết mức thì sẽ không giúp được các bạn tận tình. Cho nên mình đành phải chia sẻ với các bạn các kinh nghiêm rất riêng tư của mình.
. Ở một mức nhẹ và mức trung bình, mình luôn luôn có thể bỏ qua vấn đề bằng cách tự nhủ “Ôi, chuyện nhỏ mà, quan tâm làm gì. Bỏ qua cho bạn bè một tí”, và đi tập thể thao hay nghe nhạc là quên. Hoặc ngồi thiển hay tập thái cực khí công.

. Nhưng ở mức thật nặng, đến mức tổn thương cả tâm trí, thì mình thực sự chìm ngập trong đó, và không cách nào làm cho bớt đau, bớt nhức, bớt giận. Đến lúc này thì tập thể thao và ngay cả ngồi thiền cũng không giúp mình được. Khi việc nhẹ thì thiền có hiệu lực. Khi nặng quá, ngồi thiền mà máu cứ sôi trong người thì không thiền được (Có lẽ là mình thiền chưa đến mức thượng thừa).
Nhưng đối với mình thì cầu nguyện lại có hiệu lực trên tất cả, để điều phục tâm mình, để mình cảm được có một đấng toàn thiện cao hơn mình đang chia sẻ với mình, để mình muốn làm cho đấng toàn thiện thấy được mình cũng có thiện tâm, để tâm mình bình lặng lại.
Đôi khi trong vài trường hợp giận quá sức, mình cầu nguyện theo kiểu nói ra cho hết nóng, như thế này: “Chúa Giêsu à, chúa biết là con đang hết sức giận, và quả thật là con chỉ muốn nắm cổ tên mất dạy này đấm cho nó vài đấm, gãy vài vài cái răng, ngã ra bất tĩnh nhân sự, thì may ra mới hết giận. Chúa mà đế mấy tên mất dạy như vậy ngang ngược cả đời thì con cũng rất thắc mắc tại sao. Nhưng con biết là chúa muốn con yêu mọi người, kể cả kẻ thù và kể cả tên này. Vậy thì xin chúa hãy cho con bình tâm lại. Con chẳng dám hứa là con yêu được tên này, ít ra là lúc này. Nhưng xin chúa hãy cho con bình tâm lại và vui vẻ trong tay chúa. Vì con không muốn con phải bị tâm bệnh vì tên này. Và xin chúa hãy cho con từ từ biết yêu hắn, vì con biết chúa muốn con yêu mọi người kể cả tên này. Và con thực sự muốn đi con đường tình yêu vô điều kiện của chúa. Con thực sự muốn thực hành điều chúa dạy. Con thực sự muốn theo gương chúa.”
Thường thường lời cầu nguyện này rất hiệu lực, chỉ môt lúc sau là mình dịu lại. Nếu vài ngày sau đó lại “nổi cơn” thì lại cầu nguyện như thế.
Bên trên bình có nói “[Mở cánh của dịu hiền] là vấn đề cực khó, khó đến mức đôi khi trở thành không thể. Cho nên nó đòi hỏi những nỗ lực phi thường.” Đúng thế các bạn. Đối với mình, đôi khi nó quá khó và đòi hỏi những nỗ lực phi thường mà mình không có được, cho nên mình phải cầu nguyện, để xin được sức mạnh phi thường đó từ các đấng cao hơn.
Dĩ nhiên là mỗi người chúng ta có một đấng tối cao với một tên khác nhau để cầu nguyện. Thượng đế không cần phải có chỉ một tên hay một khuôn mặt hay một sứ giả. Nhưng mình chỉ muốn chia sẻ, là sau khi đã thực hành mấy mươi năm đủ mọi bộ môn khác nhau, mà đa số là các bộ môn không cầu nguyện, cuối cùng thì mình thấy rằng chỉ có cầu nguyện mới là con đường dễ dàng nhất, và cho mình nhiều sức mạnh nhất, và giúp mình bình tâm và yêu ái trong những hoàn cảnh mà trước kia mình không thể nghĩ là mình hay ai trên thế giới có thể làm được. Và vì vậy mà mình hiểu tại sao các lãnh đạo lớn như Abraham Lincoln, Gandhi, Nelson Mandela lại hay nói đến cầu nguyện.
Đàng nào đi nữa thì điếm chính mình muốn chia sẻ ở đây là: Lúc chúng ta phải quan tâm đến hiền dịu như nước là lúc ta bị xâm phạm, bị mất mát, bị làm trái , bị lừa lọc, bị mất lòng vì lý do gì đó. Lúc đó là lúc phải cố hết sức để tự thắng những đớn đau và sân hận trong lòng, để có lại được con tim hiền dịu. Lúc đó là lúc quỹ dữ đóng hết mọi cánh của của ánh sáng trong ta, nói theo Thiên chúa gia. Lúc đó là lúc chúng ta phải thực sự nạy mở cánh cửa của nước, của dấu ái hiền hòa.
Nếu ta không quan tâm thực hành những lúc “bị tấn công và vây hãm” như thế, mình cam đoan là bạn có thể đọc đắc nhân tâm 100 năm nữa cũng chẳng được gì (dù là bạn có thể viết sách đắc nhân tâm sau khi đọc nhiều đủ).
Bạn có thể làm cách nào thì tùy bạn, để đạt được điều hiền dịu đó.
Trong mấy mươi năm, mình đã thực hành hết mọi cách trong mọi sách. Kinh nghiệm của mình là, cách hiệu lực nhất là cầu nguyện, tức là không đi một mình, mà đi với một sức mạnh mạnh hơn mình cả triệu lần.
Nhiều người càng lớn tuổi thì càng như xe tăng lớn. Nhiều người càng lớn tuổi thì càng độ lượng như đại dương.
Bạn cứ chọn cho riêng bạn con đường để trưởng thành tâm linh. Mình chỉ chia sẻ với bạn con đường mình đã chọn.
Chúc các bạn một ngày vui.
Mến,
Hoành
Bài liên hệ: Nước
© copyright 2009
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
http://www.dotchuoinon.com