Chỉ khi có được những cái “lễ” tối thiểu với con người, với môi trường sống chung quanh thì mới hy vọng thời đại mình chính danh có “Đại lễ”, và “lễ hội” mới trở về đúng nghĩa – củng cố các giá trị tinh thần dân tộc.
“Nén mình theo lễ” để quân ra quân, thần ra thần….
Trong vòng hơn 10 năm phát động, chuẩn bị và trong 10 ngày diễn ra Đại lễ 1.000 năm Thăng Long – Hà Nội, khó ai phủ nhận được sự hoành tráng có một không hai trong lịch sử những cuộc lễ mang tính chất quốc nội. Nhưng nếu nghĩ rằng “đại lễ” là làm cái gì cũng phải “hoành tráng nhất”, “lớn nhất” thì sẽ không tránh khỏi tội xúc phạm tổ tiên, bởi thời đại nào mà không có “đại lễ”.
Vậy trước khi đến với “đại lễ”, người xưa hiểu về “lễ” như thế nào?



Tôi vẫn nhớ ngày đầu tiên tôi được chạm tay vào cây đàn Piano, cảm giác rất sung sướng như đứa trẻ ngày đầu tiên được dẫn đi chơi công viên. Tôi đã tập liên tục trong suốt hàng giờ liền mà không thấy mệt mỏi. Trong suốt tuần đó, tôi liên tục tập luyện, nhiều khi tập đến tận đêm khuya và chẳng cảm thấy buồn ngủ. Nhưng ngay sau khi giai đoạn tập luyện cơ bản qua đi, lúc này tôi phải tập những bản nhạc khó hơn, việc tập luyện khó khăn khiến những ngón tay mỏi rã rời, mắt mờ đi mỗi khi nhìn vào bản nhạc, những nốt nhạc bay nhảy loạn xạ trong đầu. Và tôi nhanh chóng cảm thấy chán nản, cảm thấy việc tập luyện của mình thật là vô bổ. Thế là tôi quyết định từ bỏ, không tập nữa.




Người Mnông Rlâm là một trong những nhánh Mnông cư trú ở Đak lăk ( Mnông Gar, Mnông Biet, Mnông Kuênh…). Có ý kiến cho rằng : người Mnông Rlâm là sự kết hợp hôn phối giữa nhóm Mnông Gar và nhóm Êđê Bih. Căn cứ xác thực của luận điểm này, về mặt dân tộc học, chưa có sự kiểm chứng. Ngưòi Mnông Rlâm cũng theo chế độ mẫu hệ như người Mnông Gar và Êđê cùng cư trú trong tiểu vùng vùng quanh bờ hồ Lăk.
Những ngôi nhà bị ngập chìm trong biển nước mênh mang ở Quảng Bình. Ảnh: NNVN