Chào các bạn,
Nếu tính về các nhân đức cho anh em đồng bào sắc tộc, thì phải tính thêm nhân đức nhịn nhục. Sau nhiều năm ở với các em nhưng cho đến bây giờ mình cũng chưa biết rõ là ở gia đình, hoặc đối với bạn bè cùng sắc tộc thì các em như thế nào? Nhưng đối với người Kinh thì các em chỉ có im lặng nhận phần thua thiệt, không hề phân trần phân bua, nói chung chỉ có im lặng chấp nhận những phán quyết, không thắc mắc hoặc khiếu nại gì cả! Continue reading Tóc vàng hoe
Chào các bạn,
Đôi khi ta cố gắng để giữ tĩnh lặng, không để các xung động làm mất tĩnh lặng. Đôi khi bị xung động làm mất tĩnh lặng và cố gắng để lấy lại tĩnh lặng.
Mọi giông bão đều do ai đó tạo ra, không tự nhiên mà có. Kể cả khi bị động đất, động đất không tạo ra xung động. Có những người bị động đất vẫn bình tĩnh để đối phó, vẫn tĩnh lặng trong Chúa trong Phật. Có những người dùng động đất để tạo cơ hội giết người cướp của, làm chuyện phi pháp, hay nguyền Trời rủa Phật…
Chào các bạn,
Thỉnh thoảng mình nghe nói đến bốn từ: “Tự ái dân tộc”. Lúc đó mình cứ tưởng dân tộc ở đây là ám chỉ quốc gia đất nước, nhưng sau khi đến ở với các em học sinh Lưu Trú sắc tộc, mình mới biết từ dân tộc ở đây là nói đến dân tộc thiểu số! Và khi ở với các em học sinh sắc tộc rồi, mình mới thấy, mới cảm được tự ái của các em thật lớn, lớn đến nỗi các em sẵn sàng đánh mất tất cả chỉ vì một câu nói nhẹ của ai đó chạm đến tự ái của các em! Cũng vì tự ái quá lớn như vậy nên vấn đề xin lỗi đối với các em học sinh Lưu Trú là cả một vấn đề, nhất là khi phải xin lỗi công khai trong nhà Lưu Trú! Vậy mà trong giáo xứ đã xảy ra một chuyện xin lỗi công khai, đã làm cho mình cũng như nhiều người chứng kiến phải sửng sốt và xúc động, xúc động đến nỗi có những mẹ đã khóc!
Continue reading Xin lỗi công khai
Chào các bạn,
Sức mạnh và thành công không đến với một người, và luôn luôn đến với một team. Tức là, nếu bạn một mình và không có team, bạn sẽ chẳng thành công được gì cả, dù bạn làm việc gì trên đời.
Và nói đến team, người ta thường nghĩ đến các team trong trường học, trong sở làm, trong chính trị, trong thương trường…
Nhưng đại đa số người trên thế giới không hiểu được rằng những team đang thống trị thế giới ngày nay là các team bạn bè, tình bạn thuần khiết, pure friendship… không đòi hỏi điều gì hơn là tình bạn.
Chào các bạn,
Mấy hôm nay mình nghe các mẹ nói với nhau: Không biết mẹ Chuoh đau bệnh gì mà thấy cả ngày câm lặng, mặt rất buồn và thường đi lẫn thẩn một mình. Nghe các mẹ nói với nhau như vậy nên mình đến nhà để thăm xem có thể giúp gì cho mẹ Chuoh không, vì hoàn cảnh gia đình mẹ Chuoh cũng rất tội.
Mẹ Chuoh năm nay trên bốn mươi tuổi, có sáu người con. Bố Chuoh đã mất gần ba năm. Người con trai lớn tên A Chuoh, đã lập gia đình sau khi bố Chuoh mất được sáu tháng. Anh em đồng bào sắc tộc Sêđăng theo chế độ mẫu hệ, nên sau lễ cưới, người con gái sẽ về gia đình chồng ở một thời gian theo thỏa thuận của hai bên gia đình, có thể vài tháng hoặc một năm… Continue reading Có người nói chuyện
Chào các bạn,
Một nhóm người không phải là một team. Một nhóm người phải có team spirit mới là một team. Cũng như một thân thể người không là một người, mà chỉ là một xác người. Người phải có hồn người trong xác.
Team spirit không đứng lơ lững giữa nhóm người, mà là ở trong tim của mỗi người. Mỗi người phải thấy được những người đang đứng quanh mình là team của mình và trong mọi tư duy và hành động của mình, mình luôn luôn suy nghĩ và hành động cách làm cho team mình mạnh thêm.
Chào các bạn,
Đa số anh em đồng bào sắc tộc tuy rất nghèo nhưng sống rất vô tư, không lo lắng về ngày mai. Chính vì không biết lo đến ngày mai nên anh em đồng bào mình, từ người già cho đến người trẻ, từ người có học cho đến người thất học đều không biết tiết kiệm.
Vì không biết tiết kiệm nên không bao giờ anh em đồng bào mình biết tiếc thời gian, không hề biết tận dụng thời gian và cũng không biết tranh thủ làm là gì cả! Sáng thức dậy qua nhà hàng xóm chơi chán mới về địu con, cõng gùi lên nương rãy. Đến rãy, ưng thì làm đến chiều tối mới về, còn không ưng thì làm chừng một giờ là ra suối xúc tôm xúc cá hoặc tắm rửa rồi về. Continue reading Vô tư
Chào các bạn,
Khi gặp những lúc khó khăn, điều duy nhất ta nên làm là tĩnh lặng, để lắng nghe trái tim của mình.
Nhưng thường là không dễ, vì sẽ có nhiều thầy muốn cho bạn ý kiến và phân tích đủ mọi thứ. Có những chuyên gia chuyên chuyện bé xé ra to. Có những bạn bè đồng nghiệp đồng môn chia thành bè đảng các phe để biến vấn đề thành một tranh chấp. Có những người xung động và nhất định phải muốn bạn xung động theo họ…
Thế cho nên một tiếng khảy móng tay có thể làm rung động đến vô lượng thế giới. Khi có một xung khắc xảy ra là có những xung động đến vô lượng thế giới, vô lượng trái tim.
Chào các bạn,
Chiều Thứ Bảy, lúc mình đang đứng ở sân nhà sinh hoạt giáo xứ, mẹ Xel đến báo cho mình biết sáng Thứ Hai này là lễ cưới người con trai thứ hai của mẹ Xel, mẹ Xel mời hai chị em mình chiều Chúa Nhật đến ăn cơm gia đình mừng trước đám cưới. Mình chưa kịp chúc mừng và cảm ơn thì trời đổ mưa lớn. Lúc đó trong sân nhà xứ có một số lồng gà con mới nở, nên mọi người chạy tán loạn để mang vào cho kịp kẻo bị ướt mưa. Mẹ Xel và mình cùng hòa nhập vào đoàn người xách những lồng gà mới nở đó vào. Continue reading Mới cưới
Chào các bạn,
Yêu người vô điều kiện, đối với đại đa số nhân loại, là một việc không thể. Chính vì vậy mà qua hàng nghìn năm, số lượng thánh nhân vẫn là đếm trên đầu ngón tay.
Chúng ta có rất nhiều lý do để không yêu nhau và để chinh chiến chống nhau—ý tưởng chính trị (mình cố tình viết “ý tưởng” thay vì “lý tưởng”), ý tưởng tôn giáo, giành giật tiền bạc, giành giật địa vị, giành giật danh tiếng, ganh tị, đố kị, hiểu nhầm…
Chào các bạn,
Mừng ngày Giỗ Tổ Hùng Vương các em học sinh được nghỉ học, mình gọi em Milinh học sinh lớp Mười Một trong nhà Lưu Trú Buôn Hằng đi Buôn Ma Thuột với mình. Khi đến Tp. Buôn Ma Thuột mình đi photo một số giấy tờ, sau đó cùng với em Milinh vào chợ mua một số đồ khô và trước khi về, mình dẫn em Milinh đến quầy bán hàng mỹ nghệ và hàng lưu niệm của người quen, để mua một ché rượu cần về làm quà cho hai người khách ở Sài Gòn đến thăm. Continue reading Mua gùi
Chào các bạn,
Chúng ta thường có lầm lỗi là thích nói—lảm nhảm lăng nhăng, bức xúc, biện hộ, phân trần, giải thích, lý luận… nhất là khi ai đó có chút vấn đề gì—lắm thầy nhiều ma.
Điều đầu tiên và cuối cùng ta nên làm là tĩnh lặng. Đóng phòng, ngồi một mình, cầu nguyện và thiền định.
Thế giới này nhiều xung khắc vì chúng ta lảm nhảm nhiều quá.
Chào các bạn,
Ở với các em học sinh Lưu Trú mình sợ nhất là mùa bệnh đau mắt đỏ. Bệnh này không gây chết người ngay, nhưng nó lây lan rất nhanh và làm các em nghỉ học rất lâu. Không may hai năm đầu mình về phụ trách nhà Lưu Trú sắc tộc Buôn Ma Thuột lại bùng nổ bệnh này! Thường là các em mang mầm bệnh từ trường về, nên để tránh lây lan cho các em khác trong nhà, khi phát hiện trong nhà có em nhiễm bệnh là mình cho ở riêng. Continue reading Chung một trái ổi
Chào các bạn,
Có lẽ tội mà đa số chúng ta đều mắc phải thường xuyên nhất là không tha thứ cho chính mình. Tha thứ cho người khác thì dễ, tha thứ cho chính mình thì khó. Dù cố ý hay vô tình, ta đã có lúc làm cho ai đó buồn, ai đó giận, ai đó đau khổ… Nếu người làm ta buồn, giận, hay đau khổ, có lẽ ta đã quên đi lâu rồi. Nhưng khi là làm thương tổn người khác, ta cảm thấy có tội rất lâu, không bỏ qua cho ta được.
Không tha thứ cho người khác thì ta mang một tảng đá nặng trên lưng, và không tha thứ cho chính mình ta cũng mang một tảng đá trên lưng y hệt, với tất cả mọi tai hại y hệt: stress, trầm uất, giận dữ, bức xúc, với đủ mọi thứ bệnh về tim, gan, hệ miễn nhiễm… đi theo.
Chào các bạn,
Hôm nay mình lại gặp một chuyện không ngờ xảy đến: Trong Buôn Làng có sáu anh em của em Sicô mồ côi, bố mẹ các em chết gần ba năm nay, em Sicô lớn nhất năm nay mười bảy tuổi, hằng ngày đi làm lò gạch kiếm tiền để nuôi các em ăn học rất vất vả, nên một số gia đình người Kinh thấy tội, bằng lòng nhận mỗi nhà một em về làm con nuôi, nhưng các em không chịu sống rời nhau. Thấy vậy, các chị ở Lưu Trú sắc tộc Buôn Ma Thuột nhận nuôi hết các em lo cho ăn học, nhưng các em cũng không chịu vì không muốn rời xa Buôn Làng! Vì vậy, nhà nước với chính sách 134 đã xây cho sáu anh em Sicô một căn nhà nhỏ, và các em đã dắt díu nhau cùng với sự bao bọc của bà con Buôn Làng sống qua ngày. Trong sáu anh em, chỉ có em Sicô là không đi học còn các em nhỏ vẫn được đến trường học. Continue reading Cúng nhà mới
Đọt Chuối Non 