Trong cuộc sống, bạn là người nhanh hay chậm trong các hoạt động và sinh hoạt?

Bạn nói nhanh, đi nhanh, nghĩ nhanh và hành động nhanh, hay ngược lại.
Câu trả lời có thể tùy vào tính cách và thói quen từng người. Dù sao thì điều dễ hiểu là người ta có khuynh hướng thiên về tốc độ và thường cho rằng nhanh thì tốt hơn chậm.

Thế nhưng tác giả Leo Babauta lại khuyên chúng ta một điều thoạt nghe có phần hơi lạ, nhưng thực ra có lý trong nhịp sống quá gấp gáp của chúng ta hôm nay:

Hãy chậm lại. Đó là bí quyết sống để chúng ta có thể gìn giữ các thay đổi bền vững

Khôn ngoan, và chậm rãi. Người chạy nhanh hay vấp ngã.
( William Shakespeare)

Bao nhiêu lần bạn đã hăm hở lao vào thực hiện những thay đổi trong cuộc đời bạn: chẳng hạn thay đổi một thói quen, học một kỹ năng mới, chỉ để thấy mình thất bại?
Điều này không phải là “Hội Chứng Quyết Tâm Cho Năm Mới” mà với kế hoạch năm mới, chúng ta có thể dần mất hết hăng hái, hoặc chán nản và bỏ cuộc. Thực hiện những thay đổi này xảy ra thường xuyên vào mọi thời điểm trong năm.

Đây là bí quyết, và bạn chẳng tốn đồng tiền nào vì bí kíp này đâu: hãy chậm lại.

Thay đổi nho nhỏ này có nhiều quyền năng hơn đa số chúng ta biết. Nó sẽ giúp ta học được bất kỳ kĩ năng nào, từ võ thuật đến các hoạt động cho vi tính. Nó sẽ giúp hình thành thói quen bền vững lâu dài. Chậm lại sẽ giúp bạn trở nên hiệu quả hơn, và khôi hài thay, giúp bạn đạt mục tiêu nhanh hơn.

Nếu bạn từng tập môn võ T’ai Chi (Taijiquan), nổi tiếng về hàng loạt những thế và chuyển động thật chậm, bạn đã cảm nhận được sức mạnh của chậm rãi. Càng chậm trong môn T’ai Chi càng tốt, vì nhiều lí do.Một kết quả của chậm như thế là bạn hoàn thiện được các chuyển động. Và cơ thể của bạn thích nghi được, tạo nên những ghi nhớ về các cơ bắp kéo dài đến khi nào và khi bạn có quyết định tăng tốc các chuyển động.

Như thể cơ thể và tâm trí bạn đang hình thành thói quen qua việc lặp lại các chuyển động liên tục. Nếu bạn chuyển đông nhanh, bạn sẽ động, và thói quen này sẽ khó tạo ra. Nếu bạn chuyển động chậm, bạn có thể học cách chuyển động theo cùng một cách, chính xác hơn, và tạo ra thói quen. Khi đó mọi việc sẽ dễ hơn. Bấy giờ nó trở thành thói quen, ghi nhớ máy móc, và tự động.

Đây là sự hình thành thói quen, và thường thì nó được làm mà không suy nghĩ. Khi chúng ta lái xe về nhà mà tâm trí ta đang tập trung vào một việc gì khác, chúng ta vẫn có những thao tác đúng để về được tới nhà. Điều này là thói quen, tức là tâm trí và thân xác ta đang hành động theo thói quen mà chúng ta tạo ra do ta thực hiện những hành động này quá nhiều lần trước đó.
Thói quen được hình thành tốt nhất bằng việc châm lại, ngay từ đầu.
Điều này áp dụng cho bất cứ việc gì: thể dục, ăn, dưỡng sinh, sáng tạo nghệ thuật, làm ông bố bà mẹ nhẫn nại, thợ mộc, hay đọc sách. Chậm lại là bí quyết để kéo dài.

Cón có một số lí do khác mà chậm rãi có hiệu quả, ngoài viêc tạo thành thói quen là:

1. Chú tâm

Khi làm gì chậm rãi, bạn có thể chú ý hơn đến những gì mình đang làm. Khi bạn có những thay đổi, bạn nên thực hiện những điều đó có chú tâm với sự tập trung cao. Tăng cường ý thức như thế rất cần thiết lúc bắt đầu khi bạn đang hình thành thói quen. Về sau, nó sẽ trở nên tự động. Nhưng bước đầu bạn cần chú ý, và bạn có thể làm tốt hơn khi bạn làm chậm hơn.

2. Bạn kiềm giữ mình lại

Kiềm giữ mình lại thường bị xem là một điều xấu, nhưng không phải thế. Đây là điều tốt nhất chúng ta có thể làm, nếu muốn những thay đổi này bền vững. Khi chúng ta bắt đầu một thay đổi, ta thường tràn đầy nhiệt tình hăng hái. Nhưng khi chúng ta vào cuộc, chúng ta dùng cạn sự hăng hái ấy, và hết dần động lực, tiêu hao năng lượng, hay bị chi phối bởi một điều gì khác. Nhưng khi bạn kiềm giữ  mìnhlại, bạn làm tăng nhiệt tình và giữ  cho nó dài lâu hơn- thường người ta dễ từ bỏ sau 2-3 tuần chướng ngại khiến họ lo sợ. Vì thế nếu ban đầu bạn muốn chạy 3 dặm, hãy khởi sự bằng việc đi bộ, rồi tiếp đó vừa đi vừa chạy (xen kẻ), và chỉ trong khoảng chừng 1 dặm. Bạn có thể muốn chạy xa hơn, nhưng từng đó thôi, tự  dừng lại. Hãy để dành năng lượng và sự hăng hái cho lần sau.

3. Học cách làm cho đúng

Làm một việc gì chậm rãi có nghĩa là bạn có thể học làm nó cho đúng, mà không thay đổi quá đột ngột, và sau đó khi nó trở thành một thói quen tự động, bạn sẽ làm nó thực chính xác. Điều này hiển nhiên quan trọng trong những lĩnh vực như võ thuật, nhưng cũng đúng cho mọi hoạt động thể chất, và cả tinh thần.

4. Độ tập trung tăng lên

Khi bạn làm gì chậm rãi, bạn thường chỉ làm một việc thôi. Khó để làm một lúc nhiều việc, và các việc không chạy. Khi bạn làm một việc, bạn có thể tập trung, mà khôg bị phân tán. Như thế bạn có thể tăng mức độ hiệu quả.

5. Bình tĩnh

Chậm thì bình tĩnh hơn. Nhanh thì dễ rối loạn. Bước chậm để loại trừ những rối loạn, và tìm thấy an bình.

“ Mọi người ơi, chậm lại. Các bạn đang bước nhanh quá.”
(Jack Johnson)

Xin luôn nhớ chậm lại trong cuộc đời: sống, thở, nhìn quanh mình bất cứ khi nào bạn có thời gian và đừng bao giờ quên rằng mọi việc và mọi người đều có chỗ nhất định trong trái tim của bạn.

Theo The Slow Secret: How to Make Lasting Changes in Your Life
Leo Babauta

Một người cởi mở nhìn thấy sự thật trong những điều khác biệt; người hẹp hòi chỉ nhìn thấy sự khác biệt.

The open-minded see the truth in different things: the narrow-minded see only the differences ~Unknown author

Trong tiếng Anh cởi mở (open-minded) có nghĩa là sự chấp nhận các ý tưởng hoặc quan điểm mới và khác biệt của những người khác. Các từ đồng nghĩa với nó là thoáng đạt (broad-minded, free, liberal), không thành kiến (impartial, unbiased), khách quan (objective), không giáo điều (undogmatic); từ trái nghĩa là thành kiến (prejudiced, biased) hay hẹp hòi, cứng đầu (narrow-minded, pig-headed). Trong định nghĩa của tiếng Việt cởi mở lại được hiểu là “Bày tỏ tâm tình một cách dễ dàng và hồn nhiên” hay “Dễ dàng để cho người khác hiểu biết tâm tình của mình”, có phần thiên về việc thể hiện quan điểm bản thân hơn là sự chủ động chấp nhận quan điểm của người khác.

Trong bài này, từ cởi mở sẽ được hiểu như là sự không thành kiến, luôn khách quan và sẵn sàng chấp nhận các quan điểm mới và khác biệt.

Mình xin giới thiệu với các bạn chia sẻ của anh Karim Hajee về sự cởi mở và làm thế nào để bạn nhận biết cơ hội đến với mình, cùng một số cách để thực hành cởi mở.

Tại sao sự cởi mở lại quan trọng

Khi bạn có đầu óc cởi mở, bạn cho phép mình nắm bắt các cơ hội và luôn kiên định theo đuổi các cơ hội đó – dù là nhỏ. Cởi mở nghĩa là bạn luôn mở rộng với tất cả các khả năng. Điều đó nghĩa là bạn không nói “Ồ, cái đó đâu có dành cho tôi. Chẳng có cái gì hay ho cả” hay “Tại sao tôi lại muốn làm điều đó nhỉ? Đó không phải là cái tôi tìm kiếm” hoặc “Tôi sẽ chẳng bao giờ xem xét điều đó đâu”. Này bạn, hãy nhớ đến một yếu tố quan trọng – bạn không bao giờ biết hết mọi thứ – và bạn sẽ không thể biết được cái gì sẽ và sẽ không phù hợp với mình. Nếu như bạn không bao giờ thử một cái gì đó bạn sẽ không bao giờ biết được liệu bạn có thích nó hay nó có hợp với bạn không – và vì thế, bạn sẽ không thể nói là liệu rằng nó có đúng là dành cho mình hay không trước khi bạn khám phá cơ hội đó sâu hơn.

Đây là một ví dụ. Cách đây vài năm khi đang tập trung vào sự nghiệp làm báo thì tôi nhận được lời mời làm tại đài CBC ở Toronto. Lúc đó tôi đang ở giữa hai học kì tại trường New York University và phải kiếm đủ tiền để trả cho kì học tiếp theo – đấy là chưa nói đến số nợ phát sinh từ kì học đầu tiên. Công việc đó lương khá bèo và tôi đã có một lời mời khác từ một đài khác nhưng sẽ bắt đầu sau vài tuần. Tôi quyết định thử cơ hội tại đài cho tôi làm thực tập sinh – dù lương thấp – nhưng sẽ học được nhiều kinh nghiệm. Trong ngày làm việc thứ hai của mình với tư cách một thực tập sinh, một trong số các phóng viên của đài bị đau tim và phải nghỉ trong vài tháng. Cùng lúc đó, có một vấn đề nóng ở Toronto và họ đã không tìm được phóng viên để đưa tin đó. Thế là sếp đã bảo tôi đến đấy – bỗng chốc tôi trở thành một phóng viên. Và sau đó tôi đã được cất nhắc lên làm phóng viên chính thức của đài chỉ trong vòng một tuần, và nhanh chóng kiếm được tiền đủ để trả cho học phí kì học tiếp theo.

Karim chia sẻ, có một số điều đã hình thành trước khi điều này xảy ra.

Tôi rèn luyện sức mạnh trí tuệ và tiềm thức và nhận rằng tôi đã đòi hỏi một cái gì đó, và tiềm thức đã đem đến cơ hội – giờ tôi phải theo dõi và khám phá cả hai cơ hội, và tôi đã làm.

Nếu tôi không theo đuổi các cơ hội như tôi đã nói ở trên, tức là cứng đầu và khăng khăng với cái công việc trả lương cao chỉ để trả học phí, thì tôi đã không bao giờ gặt hái được những thành quả mà cơ hội đem đến. Chính vì luôn cởi mở, tôi đã có thể thử cái gì đó khác đi, trong khi vẫn làm việc với sức mạnh của trí tuệ và tiềm thức để đưa ra quyết định đúng.

Tôi biết là một số các bạn sẽ nói “Karim, tôi cần phải có việc làm bây giờ, tôi phải trả các hóa đơn và cái mà tôi có không phải là cái tôi muốn”. Bạn sẽ không biết được các cơ hội này đưa mình đi đến đâu. Một số sẽ đúng với bạn và một số sẽ không – nhưng bạn sẽ không thể biết được nếu bạn không giữ cho mình sự cở mở và thử một cái gì đó hoặc ít nhất là tìm hiểu nó thêm một chút. Đừng bao giờ giả định là bạn biết mọi việc sẽ xảy ra hay kết thúc như thế nào – không bao giờ bạn biết được. Khi bạn làm việc với sức mạnh trí tuệ và tiềm thức – bạn sẽ có thể ra được quyết định đúng. Một phần của sự cởi mở là hiểu rằng một điều gì đó có thể đúng hoặc đôi khi sai – khi mà hoàn toàn hiểu và chấp nhận nó thì bạn sẽ ra được quyết định đúng đắn.

Tại sao một đầu óc hẹp hòi khiến bạn khó thành công

Khi bạn suy nghĩ hẹp thì bạn sẽ trở nên bảo thủ và trở thành nạn nhân của lối suy nghĩ vị kỉ – bạn luôn kết luận mọi thứ với thái độ “Đây là cái mà tôi muốn và tôi muốn nó ngay bây giờ. Tôi sẽ không thử hoặc chấp nhận một cái gì khác”. Đây là kiểu thái độ khiến bạn đóng mình lại với diễn biến của cuộc sống và thiên nhiên – những thứ đang luôn phát triển và diễn ra nhiều khả năng mới. Hãy nghĩ xem bạn đã bao nhiêu lần chống đối việc thử một cái gì đó mới và cuối cùng bạn phát hiện rằng bạn thực sự thích điều đó? Chắc chắn là cái đó đã xảy ra rất nhiều lần. Trẻ con là một ví dụ điển hình. Đầu tiên chúng luôn chống lại việc thử thứ gì đó mới, và sau khi làm rồi thì thái độ của chúng hoàn toàn thay đổi.

Khi bạn suy nghĩ hẹp hòi và trở nên bảo thủ, bạn sẽ nói với chính mình, cái tôi tự cao của mình, và những lực tự nhiên của vũ trụ rằng bạn sẽ không sẵn sàng đi thêm một dặm nữa – rằng bạn không sẵn sàng phát triển và thử những cái mới. Nếu bạn không sẵn sàng như vậy, thì cuộc sống sẽ không có sự tiến triển và mọi thứ sẽ không thể tốt lên được – đơn giản vậy thôi.

Ý tôi không phải là bảo bạn thử tất cả mọi thứ dưới ánh mặt trời, tôi không bảo bạn phải thỏa hiệp giữa đạo đức và các giá trị – chúng rất quan trọng. Nhưng hãy giữ một đầu óc cởi mở, nghĩa là hãy thử và nhìn mọi thứ hơi khác đi một chút và xem liệu có gì ngoài kia không.

Làm thế nào để nhận ra cơ hội

Nếu bạn muốn nhìn nhận ra các cơ hội, điều đầu tiên hãy nhận ra nó khi bạn đưa ra một thông điệp – khi bạn tìm kiếm sự thay đổi hoặc hoàn thiện các mặt của cuộc sống, tiềm thức sẽ dẫn dắt bạn. Thường là những cơ hội này sẽ xảy ra dưới nhiều hình thức – ít khi chúng rơi ngay vào người bạn. Thay vào đó bạn sẽ có một sự gợi ý từ người bạn, bạn có thể đọc thấy cái gì đó trên báo, nghe thấy cái gì đó trên đài, một người trong nhà cũng đưa ra gợi ý, ai đó quen từ lâu cũng có thể đưa đến cho bạn một cơ hội – hãy tìm hiểu chúng. Hãy tỉnh táo hơn – lắng nghe những gì họ nói – tập trung hơn vào những gì đang diễn ra xung quanh bạn. Hãy tự hỏi mình những câu như: Tại sao cái này lại xảy ra vào lúc đặc biệt này? Tại sao người đó lại gợi ý như thế? Tôi đang tìm kiếm cái gì chăng – và liệu họ đưa ra cái gì đó giá trị không? Hãy nhớ là đôi khi người nào đó đem đến cơ hội cho bạn, đôi khi bay đem đến cơ hội cho họ – đôi khi các bạn giúp lẫn nhau. Khi bạn mở rộng đến mọi khả năng, bạn sẽ nhận ra. Quá trình này cần tự tự nhận thức cao độ – nó đi cùng với sự thực hành và xảy ra khi bạn học cách làm việc với trí óc và tiềm thức của mình.

~Karim Hajee

Một số gợi ý để thực hành cởi mở:

1. Khi bạn va vào một khó khăn nào đó thì đó cũng là một phản ứng tự nhiên trong cuộc sống. Hãy chấp nhận những điều khác biệt trong cuộc sống sẽ giúp bạn có được những kết quả tích cực và giảm stress. Nếu bạn gặp khó khăn, hãy lùi lại và dành thời gian làm sáng tỏ đầu óc trước khi hành động vội vàng.

2. Lắng nghe: hãy ngừng nói và thực sự lắng nghe người khác đang nói gì. chúng có thể gây sốc, hoặc có những nghi ngờ, nhưng đó là chìa khóa để bạn luôn giữ đầu óc cởi mở. Hãy dành thời gian lắng nghe người khác và tăng cường cơ hội lắng nghe họ. Nếu như bạn không đồng ý quan điểm với người khác, bạn có thể nhắc lại những điều họ nói để cho họ thấy là bạn lắng nghe họ “Vậy anh nói là….”. Nếu quan điểm hay hệ tư tưởng của họ làm bạn thấy không ổn, bạn có thể đưa ra một câu hỏi rất tôn trọng như là “Tôi biết bạn đang nói gì, nhưn tôi không hiểu là…”

3. Đối với phần lớn mọi người việc giữ cho đầu óc mình không có thành kiến khá là khó khi mà bạn gặp phải những điều khác biệt. Hãy nhớ là bạn nhìn một người ở một cách khác thì họ cũng có thể nhìn bạn khác. Trong hoàn cảnh khó khăn, hãy nhìn nhận vấn đề từ nhiều quan điểm.

4. Quên đi nhu cầu được “đúng”. Hãy nhận ra rằng không có ai, dù là bạn đi nữa, có được mọi câu trả lời; sự thật của mỗi người cũng chỉ là một phần của sự thật. Do đó nếu như lý thuyết của ai đó chỉ đúng một phần thì cũng không khiến bạn phải xem lại hệ tư tưởng của mình trừ khi bạn muốn thế. Nếu bạn có thái độ “mỗi người một khác” (to each his own), thì bạn sẽ thấy thoải mái khi bàn luận các quan điểm khác nhau.

5. Hãy nhớ rằng niềm tin của con người được hình thành bởi gene, tính cách, thiên hướng, kinh nghiệm sống, và bối cảnh lịch sử. Nếu bạn sinh ra ở một thời điểm khác, nơi khác, hay có những kinh nghiệm khác trong cuộc đời, thì rõ ràng là bạn có hệ tư tưởng hoàn toàn khác.

6. Tìm hiểu thêm. Nếu bạn thường thấy mình nói ra “Vì sao một người nào đó lại làm cái này?” hay “Tôi không thể tưởng tượng là tôi lại làm điều đó” hoặc “Mọi người thật là ngu ngốc”, bạn hãy nhìn vào cuộc sống của họ và cách họ suy nghĩ. Hãy cố gắng tìm hiểu những kiến thức cơ bản về các vấn đề khác nhau sẽ giúp bạn mở rộng suy nghĩ, và tạo được ấn tượng hơn khi nói chuyện với mọi người.

~ tổng hợp

Chúc các bạn một ngày thoáng đạt,

Hoàng Khánh Hòa