Category Archives: trà đàm

trà đàm, Văn Hóa

Hoạt động của các NPOs ở Mỹ

8 Comments

Ở Mỹ, các tổ chức phi lợi nhuận (Non-Profit Organizations, gọi tắt là NPOs) phát triển rất mạnh như là một phần không thể thiếu trong quá trình xây dựng một xã hội dân sự tiên tiến và phát triển cộng đồng bền vững.

Theo thống kê của National Center for Charitable Statistics (NCCS), từ năm 1998 đến năm 2008, tổng số NPOs ở Mỹ đã tăng từ 1.1 triệu lên 1.5 triệu tức là tính trung bình cứ 220 người Mỹ thì có một tổ chức phi lợi nhuận. Năm 2007, các tổ chức từ thiện đã báo cáo 1.4 tỉ USD tổng doanh thu và 1.3 tỉ USD tổng chi phí. Trong số 1.4 tỉ USD doanh thu, 22% là từ các đóng góp, quà, và tiền tài trợ (grant), 67% là từ doanh thu dịch vụ, bao gồm thu từ phí và hợp đồng. Trong năm 2008, các tổ chức tôn giáo nhận số tiền đóng góp nhiều nhất, chiếm tới 34.7%, các cơ quan giáo dục đứng thứ 2 với 13.3% tổng doanh thu của các NPOs (con số này không bao gồm các khoản endowment – tiền hiến tặng).

Nhiều trường đại học tư ở Mỹ hoạt động dựa chủ yếu vào số tiền hiến tặng này. Ví dụ, đại học Harvard có tổng số endowment năm 2008 lên tới 36.5 tỉ USD.

Theo luật, các NPOs được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp, nếu tổng số tiền nhận lớn hơn 25,000$ thì phải đăng kí với cơ quan thuế, nếu tổ chức nhỏ với tổng số tiền nhận dưới 5,000$ thì không phải đăng kí. Hai tổ chức phi lợi nhuận lớn nhất ở Mỹ hiện nay là Bill và Melinda Gates Foundation, với tổng số tiền tài trợ là 38 tỉ $, và Viện Y tế Howard Hughes với số tiền tài trợ khoảng 14.8 tỉ $.

Các NPOs được chia làm một số dạng chính:

– Các tổ chức từ thiện (public charitities): bao gồm bệnh viện, bảo tàng, dàn nhạc, các trường tư, các tổ chức tôn giáo, trạm phát thanh và truyền hình, bếp ăn công cộng, các tổ chức cung cấp dịch vụ và giúp đỡ người dân.

– Các quỹ (foundations): nhiều cá nhân, gia đình, doanh nghiệp và cộng đồng thiết lập các quỹ như là một cách để xúc tiến các chương trình có ích cho xã hội.

– Phúc lợi xã hội (social welfare): tham gia chủ yếu vào các hoạt động thúc đấy ban hành luật, lobbying, và các hoạt động cổ động chính trị

– Các tổ chức chuyên ngành và thương mại: bao gồm phòng thương mại, các hiệp hội thương mại, và các tổ chức khác xúc tiến thương mại hoặc các lợi ích ngành nghề của một cộng đồng, ngành hoặc nghề nào đó.

Hầu như bất cứ một ngành nghề, lĩnh vực nào ở Mỹ cũng có một vài tổ chức NPOs hoạt động, ví dụ như:

– National Association of Consumer Advocates: Hiệp hội bảo vệ người tiêu dùng. Hiệp hội này là một tổ chức bao gồm hơn 1,000 luật sư trên khắp nước Mỹ, đại diện cho hàng trăm nghìn người tiêu dùng ở Mỹ là nạn nhân của các hoạt động kinh doanh lừa đảo hay độc quyền. Việc tham gia các tổ chức này cũng giúp cho các thành viên (là luật sư) tăng thêm hiểu biết về lĩnh vực hoạt động của mình, chia sẻ thông tin, tạo network vv…

– America’s Soup Kitchen: tổ chức phi lợi nhuận cung cấp các bữa ăn miễn phí cho người vô gia cư.

– Higher Education Associations, Các hiệp hội trong giáo dục đại học và sau đại học: có khoảng hơn 30 hiệp hội, ví dụ như Hiệp hội các trường Y tá, Hiệp hội các Giáo sư, Hiệp hội các trường Luật vv…

– US Chamber of Commerce, Phòng Thương Mại Mỹ: là hiệp hội thương mại lớn nhất thế giới đại diện cho 3 triệu doanh nghiệp Mỹ, trong đó 96% là các doanh nghiệp nhỏ dưới 100 nhân viên với các hoạt động chính như phát triển thị trường vốn, luật, giáo dục, năng lượng, cơ sở hạ tầng, thương mại, công đoàn, sở hữu trí tuệ vv…Khi là thành viên của hiệp hội, ngoài đóng phí hàng năm, các doanh nghiệp sẽ có thêm nhiều lợi ích như: tham gia các cuộc hội thảo hàng kì, tiếp cận các nguồn thông tin về lĩnh vực hoạt động của mình, các khóa đào tạo, mở rộng quan hệ với các doanh nghiệp khác, hưởng chiết khấu từ một số dịch vụ do các công ty thành viên khác cung cấp vv…

Các tổ chức phi lợi nhuận không có nghĩa là không được phép hoạt động vì lợi nhuận.

Theo quy định, họ hoạt động như một tổ chức lợi nhuận khác, có thu chi và một tổ chức hoạt động hiệu quả sẽ có “lãi” (doanh thu lớn hơn chi phí) cuối năm hoạt động. Điểm khác với các tổ chức lợi nhuận là cách thức mà số lãi này được phân chia. Đối với các tổ chức lợi nhuận, lãi sẽ được tính vào cổ phần và chia cho các cổ đông. Ngược lại, các NPOs không được phép chia lãi cho các cổ đông, thành viên sáng lập mặc dù được phép trả lương, thưởng cho ban điều hành, tùy mức độ hoạt động hiệu quả của mình.

Ban điều hành (Board of Director hoặc Board of Trustees), chịu trách nhiệm đảm bảo hoạt động của tổ chức tuân thủ luật pháp và sứ mệnh hoạt động của tổ chức, quản lý tài sản, gây quỹ. Ngoài ra còn có các nhóm kiểm soát tư nhân (watchdog, cũng là NPOs) kiểm soát hoạt động của các tổ chức NPOs khác. Báo chí và truyền thông cũng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát hoạt động của các tổ chức này.

Xuất phát từ nhu cầu thực tiễn của một vài cá nhân, hay một cộng đồng, các hoạt động của NPOs góp phần vào đắp những “lỗ hổng” trong đời sống kinh tế- văn hóa- xã hội mà các cơ quan nhà nước không thể kiểm soát hết. Hoạt động của NPOs cũng góp phần vào việc bảo vệ lợi ích của các nhóm thiểu số trong xã hội, chống lại các hoạt động thương mại mà các doanh nghiệp lớn áp đảo và gây ảnh hưởng tới chính quyền.

Các NPOs đại diện cho tiếng nói của công dân góp phần vào quá trình xây dựng một xã hội dân chủ và đem lại bình đẳng cho mọi người.

Hoàng Khánh Hòa

trà đàm

Lời nguyện cho trái đất

1 Comment

Chúa ơi,

Hãy ban phước cho nhà của chúng con,

trái đất

nơi chúng con sống,

Có những người đau đớn ở đây,

và không biết làm gì.

Có những người lo sợ số mệnh của họ,

và không biết đi đâu.

Chữa lành cho tất cả họ,

thưa Chúa,

và mang họ ra khỏi bóng tối

vào ánh sáng.

Amen.

~Marianne Williamson

Nguyễn Minh Hiển dịch

Dear God,

Please bless our home,

the earth

wherein we dwell.

There are those who suffer here,

and know not what to do.

There are those who fear their lot,

and know not where to go.

Heal them all,

dear God,

and bring them out of darkness

into light.

AMEN.

Thiền, trà đàm

Vậy à

11 Comments

Thiền sư Hakuin được láng giềng ca tụng là sống một cuộc đời tinh khiết.

Gần nơi thiền sư ở có một cô gái đẹp con của ông bà chủ tiệm thực phẩm. Đột nhiên bố mẹ cô gái khám phá là cô đang có thai.

Bố mẹ cô rất giận. Cô chẳng thú nhận ai là bố đứa bé, nhưng sau nhiều áp lực, cuối cùng cô khai tên thiền sư Hakuin.

Cực kỳ giận dữ, bố mẹ cô đến gặp thiền sư. “Vậy à.” thiền sư chỉ nói vậy.

Sau khi đứa bé chào đời, nó được mang đến cho Hakuin. Đến giờ này thiền sư đã hoàn toàn mất hết tăm tiếng, nhưng ngài chẳng thấy phiền toái gì, và ngài lo cho đứa bé rất tốt. Thiền sư xin hàng xóm sữa và các thứ mà đứa bé cần.

Một năm sau cô gái mẹ đứa bé chịu hết nổi. Cô thú thật với bố mẹ rằng bố thật của đứa bé là một cậu làm việc trong chợ cá.

Bố mẹ cô gái đi gặp Hakuin ngay và xin lỗi, năn nỉ kể lể dài dòng, và xin đứa bé lại.

Hakuin bằng lòng. Và khi giao đứa bé lại, thiền sư chỉ nói “Vậy à.”

Bình:

• Tâm tĩnh lặng. Có tăm tiếng, không vui. Mất tăm tiếng, không buồn . Gặp bất công, không sân hận. Hết bất công, không mừng rỡ.

• Sống tùy duyên. Duyên mang bé đến thì nuôi. Duyên đưa bé đi thì thôi. Chẳng có gì phải thắc mắc.

• “Tâm không” như bầu trời trong xanh. Mây đến tự nhiên và mây đi tự nhiên.

• Nhưng tại sao thiền sư không giải thích tối thiểu là một câu “tôi không phải là cha đứa bé?”

Có thể vì đính chính cũng vô ích–chẳng qua cũng chỉ là lời người này chọi lời người kia. Bé đã có duyên đến với ta thì ta nuôi nấng và vui chơi với bé.

• Một năm sau mẹ em bé tự nhiên đổi ý, khai sự thật, hay cô ta đã được sự tĩnh lặng của Hakuin chuyển hóa?

Tĩnh lặng có sức mạnh hay không?

Tĩnh lặng có lời nói hay không?

(Trần Đình Hoành dịch và bình)

.

Is That So?

The Zen master Hakuin was praised by his neighbors as one living a pure life.

Cối Xay và Kiến - tranh của thiền sư Hakuin

A beautiful Japanese girl whose parents owned a food store lived near him. Suddenly, without any warning, her parents discovered she was with child.

This made her parents very angry. She would not confess who the man was, but after much harassment at last named Hakuin.

In great anger the parents went to the master. “Is that so?” was all he would say.

After the child was born it was brought to Hakuin. By this time he had lost his reputation, which did not trouble him, but he took very good care of the child. He obtained milk from his neighbors and everything else the little one needed.

A year later the girl-mother could stand it no longer. She told her parents the truth – that the real father of the child was a young man who worked in the fishmarket.

The mother and father of the girl at once went to Hakuin to ask his forgiveness, to apologize at length, and to get the child back again.

Hakuin was willing. In yielding the child, all he said was: “Is that so?”

#3

trà đàm

Phút tĩnh lặng mỗi ngày

10 Comments

Chào các bạn,

Chúng ta đang sống trong một thế giới bận rộn—ta đi làm, về nhà ăn uống với gia đình, dạy con cái một ti, xem TV, đi ngủ, sáng dậy lại mở TV nghe tin tức trong khi uống cà phê xem báo, chạy đi làm… Chu kỳ bận rôn tiếp diễn. Và ta không bao giờ có những phút giây tĩnh lặng cho riêng ta.

Nếu chiếc xe chạy hoài không bao giờ tắt máy, nó sẽ sống được bao lâu?

Chúng ta đã quá quen với bận rộn ồn ào tấp nập, đến nỗi chúng ta nghiện ồn ào: “Hầu hết mọi người bị nghiện với những kích thích gây stress… Chúng ta cực kỳ ngại ngùng về sự tĩnh lặng, về khoảng không, về sự trống rỗng. Đó là vì một định kiến vật chất nghĩ rằng cái gì không sờ mó được thì không hiện hữu.” Lời nguyện cho những khoảng trống, Marianne Williamson. Hệ quả tất yếu là chúng ta nhiều stress, ta dễ nổi nóng, dễ sân hận, dễ gây lộn, dễ có chiến tranh, và dễ bị chết vì đứng tim hay đột quỵ.

Tĩnh lặng để nghỉ ngơi, để nạp năng lượng trở lại, để làm mới. là một bí quyết sống con người đã biết từ hàng nghìn năm về trước. Vì thế ở Đông Phương ta có thiền và khí công, ở Tây phương ta có cầu nguyện hàng ngày, và có Ngày Chúa Nhật, không được làm gì cả và chỉ dành riêng cho Chúa. Tuy vậy, ngày nay các truyền thống nghỉ ngơi tĩnh lặng đó chỉ còn tồn tại với một số rất ít người; đại đa số người trên thế giới chẳng biết hoặc chẳng quan tâm gì về chúng.

Tại sao thế giới càng văn minh, chúng ta càng bận rộn, càng ly dị nhiều, càng nhiều bạo hành trong học đường, càng nhiều trộm cướp trên đường phố, càng nhiều chiến tranh trong quốc gia và xuyên quốc gia? Phải chăng đó là vì mỗi chúng ta đã bị “chồng chất với những ô nhiễm tinh thần dữ dằn và không tự nhiên”? (M. Williamson, bên trên).

Chúng ta nghiện tiếng động đến nỗi chúng ta sợ yên lặng. Nằm một mình cũng phải suy tính công việc ngày mai, phải nghiên cứu việc trả đũa, phải mở nhạc hay mở TV. Hai người bạn ngồi với nhau thì phải nói chuyện huyên thuyên, nếu có một tí thinh lặng thì cả hai đều áy náy và lại phải nói cái gì đó để lấp khoảng trống. Ngay cả khi đi ngủ, rất thường khi chúng ta nẳm mơ về công việc, và suy nghĩ về công việc ngay trong khi ngủ.

Và khi thức, làm việc hấp tấp chưa đủ, chúng ta còn sáng tạo ra mốt làm nhiều việc cùng lúc (multitasking)—vừa nói điện thoại, vừa chát trên computer, vừa viết một report cùng lúc, hay vừa lái xe vừa text trên điện thoại.

Và càng làm nhanh, càng hấp tấp, chúng ta càng bị nghiện các hóa chất của stress, và không thể chậm lại hay nghỉ ngơi được. Hậu quả là việc làm thì hư trước hư sau, liên hệ với mọi người thì vỡ lên vỡ xuống, các vấn đề sức khỏe cá nhân và gia đình hiện đến, cũng như những vấn đề của quốc gia và những xung đột giữa các quốc gia.

Vì vậy. chúng ta cần những phút giây tĩnh lặng mỗi ngày, để nạp lại năng lượng thể chất cũng như tinh thần—yêu ái, bình tĩnh, can đảm, và sáng tạo.

• Theo truyền thống Đông phương, thiền định là cách tĩnh lặng hay nhất. Ngồi thiền, theo dõi hơi thở để tâm trí không chạy lan man. Hoặc thiền hành, tức là đí bộ với chánh niệm—tập trung tư tưởng vào việc quan sát bước đi, chẳng hạn. Hoặc làm việc theo cách thiền–ủi đồ hay rửa bát, và tập trung tư tưởng vào việc quan sát từng cử động nhỏ.

Ngay cả việc tụng kinh, như “Nam mô A-di-đà Phật”, mà tập trung tư tưởng vào mỗi câu kinh, như hình ảnh Phật A-di-đà trong mỗi câu tụng, cũng là một cách tĩnh lặng rất tốt.

• Ở Tây Phương, chúng ta có truyền thống cầu nguyện. Tuy nhiên nếu ta cầu nguyện theo lối xin xỏ–cầu cho hết nợ, cho làm ăn buôn bán tốt, cho hết bệnh… thì cầu nguyện đó là một loại làm việc với đủ mọi loại tiếng ồn xin xỏ chứ chẳng tĩnh lặng tí nào.

Câu nguyện tĩnh lặng là nói chuyện với Thượng đế như hai kẻ yêu nhau—không còn tự ái, không còn vỏ bọc, không còn giả tạo… Một quả tim khiêm cung trần truồng ttước mặt Thượng đế. Tìm lại cái siết tay, cái ôm, với Thượng đế, kết hợp làm một với Thượng đế, mà chúng ta đã đánh mất trong những phút ồn ào trong ngày.

• Nếu ta không theo được hai truyền thống này, thì nghe nhạc rất nhẹ và tập trung vào nghe nhạc, đừng để đầu óc chạy lan man, là cách gần nhất với tĩnh lặng.

Và từ trong tĩnh lặng, chúng ta sẽ nghe được tiếng nói sáng tạo của nguồn năng lượng hồi sinh, như thiền sư Kiều Trí Huyền nói “Tiếng thầm trong ngọc nói lời hay”, hoặc lời Thánh Kinh, “Rồi một luồng gió lớn và mạnh xé rách núi và làm đá vỡ vụn trước mặt Chúa, nhưng Chúa không có trong luồng gió. Sau luồng gió là một trận động đất, nhưng Chúa không có trong động đất. Sau động đất là một trận cháy, nhưng Chúa trong có trong lửa. Và sau trận cháy, một lời thì thầm dịu dàng đến.” 1 Kings 19:11-13.

Chúng ta cần tĩnh lặng để có thể nghe được tiếng thì thầm.

Chúc các bạn một ngày vui.

Mến,

Hoành

© copyright 2009
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

trà đàm

Lời nguyện cho những khoảng trống

2 Comments

“Tôi ghét những ngày Chủ nhật khi tôi không yêu”, một người bạn đã với tôi như thế. “Những ngày đó có vẻ như thật trống rỗng, làm tôi trầm cảm”.

Hầu hết mọi người mong cuối tuần, nhưng một số người muốn cuối tuần qua mau. Những người nghiện làm việc và những người nghiện sức đẩy của kích thích tố adrenaline của một thế giới lính quy’nh không thể mang được gánh nặng của sự trống không của ngày Chủ nhật. Những khoảng trống có thể nặng không chịu đựng được, cho đến khi ta khám phá ra quyền năng của tĩnh lặng.

Thế giới này cần sự tĩnh lặng khủng khiếp. Hầu hết mọi người bị nghiện với những kích thích gây stress. Về mặt tinh thần và cảm xúc, chúng ta cần kiêng cữ, để làm sạch hệ thống, để đừng chồng chất nó với những ô nhiễm tinh thần dữ dằn và không tự nhiên. Chúng ta cực kỳ ngại ngùng về sự tĩnh lặng, về khoảng không, về sự trống rỗng. Đó là vì một định kiến vật chất nghĩ rằng cái gì không sờ mó được thì không hiện hữu. Khoảng không không phải là vật chất; nó là lực.

Khoảng không là nơi Thượng Đế ở. Những nơi trống, những khoảnh khắc trống chẳng thực sự là trống, chúng đang thai nghén. Thượng Đế là sự đầy tràn tiềm tàng tràn ra từ mọi khoảng trống, sự có thể thường trực của một giây phút huyền diệu hay một ý nghĩ lạ lùng. Từ một tờ giấy trắng nhảy ra một lời gọi của vũ trụ để viết tên của chính bạn. Từ sự tĩnh lặng đó đi đến hợp âm mở đầu của bản giao hưởng số 5 của Beethoven.

Một con người như là một vòng tròn bao bọc bởi toàn bộ thế giới. Đó là điều chúng ta thường cảm thấy – như là những không gian giới hạn bao bọc bởi vô hạn. Chúng ta cố gắng tiêu thụ cái ở bên ngoài, để cho chúng ta một cảm giác thỏa mãn ở bên trong. Nhưng chúng ta không thể thỏa mãn sự thèm khát đó, bởi chẳng có gì bên ngoài chúng ta là cái chúng ta đói khát. Chúng ta càng chụp bắt nhiều hơn, chúng ta càng xa trung tâm. Và do đó chúng ta phân hủy, chúng ta không lớn được. Chúng ta mang những đặc điểm của người đói khát, thần kinh, bởi vì đó là những người chúng ta quyết định trở thành khi chúng ta tìm kiếm ở thế giới những cái mà thế giới không thể cho chúng ta.

Thật cần thiết, do đó, chúng ta dành thời gian mỗi ngày, mỗi tuần, cho sự tĩnh lặng, cho sự tìm kiếm nội tâm, để vinh danh Thượng Đế trước thế giới.

Chúng ta phải ôm lấy sự tĩnh lặng thay vì chống lại nó. Đó là cách của sự huyền bí. Đó là cách duy nhất chúng ta có thể chữa lành.

Chúa ơi,
Con chống lại tĩnh tâm, con chống lại cầu nguyện, con chống lại
thực hành tâm linh đôi khi, bởi con không thoải mái với những khoảng trống.
Con biết, thưa Chúa, rằng con mất cân bằng
với bản chất tâm linh của con.
Con cần được chữa lành.
Hãy chữa lành cho con.
Mang con tới sự tĩnh lặng trong chính con, và
cho con sự yên ổn ở đó.
Chỉ cho con trung tâm mạnh mẽ và yên lặng của
tình yêu của Chúa, ở trong con.
Cảm ơn Chúa rất nhiều.
Amen.

~ Marianne Williamson

Nguyễn Minh Hiển dịch

“I hate Sundays when I’m not in love,” a friend once told me. “They seem so empty. I get depressed.”
Most people want the weekend to get here, but some people want the weekend to be over. The workaholic and others addicted to the adrenaline rush of a frantic world cannot bear the burden of Sunday’s emptiness. Empty spaces can be unbearable before we discover the power of silence.

This world desperately needs silence. Most people are addicted to stress-producing stimuli. Mentally and emotionally, we need to fast, to clean out the system, to stop overloading it with mean and unnatural mental pollution. We are deeply afraid of the silence, the void, the emptiness. That is because a materialistic prejudice thinks that what cannot be touched does not exist. The void is not material; it is force.
The void is where God is. Empty places, empty moments are not really empty; they’re pregnant. God is the potential fullness gushing out from every empty space, the ever-present possibility of a magic moment or miraculous thought. Off the blank page jumps a cosmic summons to write your own name. Out of that silence came the opening chord of Beethoven’s Fifth.

A person is like a circle surrounded by the entire world. That’s often how we feel–like limited spaces surrounded by infinity. We try to consume the external, to give us a feeling of internal satisfaction. And yet we cannot satisfy that yearning, because nothing outside of us is the stuff for which we hunger. The more we grab, the less centered we are. And so we disintegrate; we do not grow. We take on the characteristics of neurotic, needy people, for that is who we decide to be when we look to the world for what the world cannot give us.

It is imperative, therefore, that we give time each day, each week, to silence, to the internal search, to honoring God before the world.

Dear God,

I resist meditation, I resist prayer, I resist my
spiritual practice at times, for I am not com-
fortable with the empty spaces.
I know, dear God, that I am out of balance with
my spiritual nature.
I need to be healed.
Please heal me.
Bring me to the silence within myself, and give
me comfort there.
Show me the fierce and quiet center of Your
love, which is within me.
Thank You very much.
Amen.

Thiền, trà đàm

Nhặt được kim cương giữa lối bùn

8 Comments

Thiền sư Gudo là thầy của Thiên hoàng. Dù vậy, ngài thường đi xa một mình như là một hành khất lang thang. Ngày nọ trên đường đến Edo, trung tâm văn hóa chính trị của Nhật thời đó, Gudo đến gần một làng nhỏ tên Takenada. Trời đã tối và mưa rất lớn. Gudo ướt sũng cả người. Đôi dép rơm của ngài đã rã nát. Đến một căn nhà gần làng ngài thấy có bốn năm đôi dép trên cửa sổ và quyết định mua vài đôi khô.

Một người đàn bà mang dép ra cho ngài và, thấy ngài ướt sũng, bèn mời ngài về nhà chị trú qua đêm. Gudo nhận lời, cám ơn chị. Ngài vào nhà, tụng một bài kinh trước bàn thờ gia đình. Sau đó ngài được giới thiệu đến mẹ và các con của chị. Thấy cả nhà có vẻ trầm uất, Gudo hỏi có chuyện gì không ổn.

“Chồng con là người mê cờ bạc and say sưa,” chị nói. “Khi anh ấy thắng, anh uống say và trở nên dữ dằn. Khi thua, anh vay tiền của người khác. Đôi khi say quá mức, anh không về nhà luôn. Con làm gì được bây giờ?”

“Tôi sẽ giúp anh ấy,” Gudo nói. “Tôi có tiền đây. Chị mua dùm tôi môt bình rượu lớn và ít đồ ăn. Xong rồi chị có thể đi nghỉ. Tôi sẽ thiền định trước bàn thờ.”

Khi anh chồng về nhà lúc nửa đêm, say mèm, anh rống: ‘Ê, vợ, tôi đây. Có gì cho tôi ăn không?”

“Tôi có chút ít cho anh,” Gudo nói. “Tôi bị kẹt mưa và vợ anh rất tử tế, hỏi tôi ở lại đây qua đêm. Để trả ơn tôi đã mua một ít rượu và cá, vậy anh ăn luôn một thể.”

Anh chồng vui vẻ. Uống một hơi hết hủ rượu và nằm lăn xuống sàn. Gudo ngồi thiền cạnh anh ta.

Đến sáng anh chồng thức dậy và quên mất mọi sự đêm hôm trước. “Ông là ai? Ông tới từ đâu?” anh ta hỏi Gudo, người vẫn đang ngồi thiền.

“Tôi là Gudo ở Kyoto và tôi đang trên đường đi Edo,” thiền sư trả lời.

Anh chồng thấy rất xấu hổ. Anh lính qu‎‎ýnh xin lỗi vị thầy của Thiên hoàng.

Gudo mỉm cười. “Mọi sự trên đời đều vô thường,” ngài giải thích. “Cuộc đời rất ngắn. Nếu anh cứ tiếp tục đánh bạc và say sưa, anh sẽ chẳng còn tí thời gian nào để làm được việcgì khác, và anh sẽ làm gia đình anh đau khổ nữa.”

Đầu óc của người chồng bỗng thức tỉnh như từ trong một giấc mơ. “Thầy nói rất phải,” anh nói. “Làm sao con có thể trả ơn thầy cho những lời dạy vi diệu này! Để con tiễn thầy đi một đoạn và mang đồ cho thầy.”

“Được, nếu anh muốn vậy,” Gudo đồng ý ‎.

Hai người ra đi. Được ba dặm, Gudo bảo anh chồng đi về. “Thêm năm dặm nữa thôi,” anh kèo nài. Họ đi tiếp.

“Anh về được rồi,” Gudo đề nghị.

“Mười dặm nữa,” anh chồng nói.

“Về đi,” Gudo nói khi đã xong mười dặm.

“Con sẽ theo thầy cả đời,” anh chồng tuyên bố.

Các thiền sư Nhật ngày nay đều phát sinh từ dòng của một thiền sư nổi tiếng kế vị Gudo. Đó là thiền sư Mu-nan, người đàn ông không bao giờ quay lại.

Bình:

* Đồ tể buông đao thành Phật. Mỗi người là Phật đang thành. Saul bách hại con Chúa, sau lại trở thành Thánh Paul, cột trụ chính của giáo hội Thiên chúa giáo.

Tôn kính mọi người, như Bồ tát Thường Bất Khinh đã làm. Đừng bao giờ có thành kiến, kỳ thị, và coi thường ai.

* Không có nơi nào là không thể có Phật. Đừng coi thường các vũng bùn thế gian.

* Gudo chỉ tính bảo anh say đừng say nữa, nhưng anh say tỉnh ngộ sâu thẳm đến mức theo tu vĩnh viễn và thành đại thiền sư. Có nghĩa là Gudo không khai sáng cho anh say, mà chính anh say khai sáng mình; Gudo chỉ tạo một tí cơ hội mà thôi.

Tâm của mỗi chúng ta đã sáng từ nguyên thủy, đang bị lu mờ, chỉ cần một tí cơ hội vào đúng lúc là tâm có thể tự tỏa sáng trở lại.

* Nếu các lời Gudo nói mà chỉ đọc trên Internet, hay do người khác nói, thì chưa chắc đã có ảnh hưởng sâu đậm trên anh say đến thế. Sự hiện diện của Gudo, cái từ tốn tĩnh lặng an lạc và nguồn năng lượng toát ra từ người Gudo nhất định là có ảnh hưởng rất lớn trên anh say. Mỗi người chúng ta có một “dáng vẻ”, một bóng dáng nội tâm toát ra bên ngoài như thế.

* Việc anh say Mu-nan gặp đại thiền sư Gudo có phải là duyên kỳ ngộ không? Ta có nên suy gẫm một tí về hai chữ “nhân duyên” không?

* Bạn đã có bao giờ nghe “tiếng gọi” nào mãnh liệt trong lòng bạn như tiếng gọi anh say đi theo Gudo không? Bạn trả lời tiếng gọi đó thế nào?

(Trần Đình Hoành dịch và bình)

.

Finding a Diamond on a Muddy Road

Gudo was the emperor’s teacher of his time. Nevertheless, he used to travel alone as a wandering mendicant. Once when he was on his was to Edo, the cultural and political center of the shogunate, he approached a little village named Takenaka. It was evening and a heavy rain was falling. Gudo was thoroughly wet. His straw sandals were in pieces. At a farmhouse near the village he noticed four or five pairs of sandals in the window and decided to buy some dry ones.

The woman who offered him the sandals, seeing how wet he was, invited him in to remain for the night at her home. Gudo accepted, thanking her. He entered and recited a sutra before the family shrine. He then was introduced to the woman’s mother, and to her children. Observing that the entire family was depressed, Gudo asked what was wrong.

“My husband is a gambler and a drunkard,” the housewife told him. “When he happens to win he drinks and becomes abusive. When he loses he borrows money from others. Sometimes when he becomes thoroughly drunk he does not come home at all. What can I do?”

“I will help him,” said Gudo. “Here is some money. Get me a gallon of fine wine and something good to eat. Then you may retire. I will meditate before the shrine.”

When the man of the house returned about midnight, quite drunk, he bellowed: “Hey, wife, I am home. Have you something for me to eat?”

“I have something for you,” said Gudo. “I happened to get caught in the rain and your wife kindly asked me to remain here for the night. In return I have bought some wine and fish, so you might as well have them.”

The man was delighted. He drank the wine at once and laid himself down on the floor. Gudo sat in meditation beside him.

In the morning when the husband awoke he had forgotten about the previous night. “Who are you? Where do you come from?” he asked Gudo, who still was meditating.

“I am Gudo of Kyoto and I am going on to Edo,” replied the Zen master.

The man was utterly ashamed. He apologized profusely to the teacher of his emperor.

Gudo smiled. “Everything in this life is impermanent,” he explained. “Life is very brief. If you keep on gambling and drinking, you will have no time left to accomplish anything else, and you will cause your family to suffer too.”

The perception of the husband awoke as if from a dream. “You are right,” he declared. “How can I ever repay you for this wonderful teaching! Let me see you off and carry your things a little way.”

“If you wish,” assented Gudo.

The two started out. After they had gone three miles Gudo told him to return. “Just another five miles,” he begged Gudo. They continued on.

“You may return now,” suggested Gudo.

“After another ten miles,” the man replied.

“Return now,” said Gudo, when the ten miles had been passed.

“I am going to follow you all the rest of my life,” declared the man.

Modern Zen teachers in Japan spring from the lineage of a famous master who was the successor of Gudo. His name was Mu-nan, the man who never turned back.

#2

Luận lý học, trà đàm

Phê phán xây dựng hay lải nhải tiêu cực?

4 Comments

Chào các bạn,

Chúng ta ai cũng muốn đóng góp vào việc giúp người khác tốt hơn, làm cho thế giới ta sống đẹp hơn, với những phê phán xây dựng. Tuy nhiên, rất thông thường ta có thể thấy được, nhiều người lải nhải tiêu cực hơn là phê phán xây dựng. Phê phán xây dựng, luôn luôn có tư duy tích cực tiềm ẩn trong đó, làm môi trường ta sống tích cực hơn. Lải nhải tiêu cực mang gió tiêu cực đi khắp nơi, chỉ làm cho không khí thêm tối tăm u ám bứt rứt khó thở mà chẳng đem lại lợi ích nào hết. Một đằng là ánh sáng, một đằng là bóng tối. Vậy thì làm thế nào phân biệt sáng tối, biết đâu là phê phán xây dựng và đâu là lải nhải tiêu cực, để hành động cho đúng?

Đôi khi phân biệt phê phán tích cực và lải nhải tiêu cực cũng hơi khó. Tuy nhiên trong đa số các trường hơp, các tiêu chuẩn phân biệt sau đây sẽ giúp chúng ta nhận diện sáng tối:

1. Phàn nàn chung chung mà không có việc gì cụ thể, không liên hệ đến người nào cụ thể, là lải nhải tiêu cực. Ví dụ: Chính quyền toàn là một lũ tham ô; doanh nhân toàn là một lũ xảo trá; thời thế loạn lạc sâu bộ cai trị người; công giáo toàn là một lũ bán nước; Phật giáo toàn là một lũ dốt; Trung quốc là lưu manh không tin được; Hồi giáo là cực đoan khủng bố; Mỹ là lũng đoạn chính trị các nước khác …

2. Khi nói đến người hay việc cụ thể, cũng chỉ phê phán chung chung mà chẳng đưa ra được điều gì cụ thể, đó là lải phải tiêu cực. Ví dụ: Ôi anh chàng dốt đó mà giám đôc giám điếc gì; xây cái cầu chỗ này là ngu; lại một dự án dốt nữa của nhà nước…

Nếu đã đưa ra các kết luận chung thế, thì phải đưa ra các sự kiện cụ thể chứng minh được kết luận của mình. Không có sự kiện cụ thể mà kết luận phê phán, là lải nhải tiêu cực.

3. Khi đưa ra các l‎ý lẽ để phê phán, thì các l‎ý lẽ phải liên hệ đến sự việc; nói lăng nhăng các sự việc không liên hệ là lải nhải tiêu cực. Ví dụ: Năm năm trước cũng UBND của thành phố này quyết định xây cầu Bến Thủy, 2 năm sau cầu sập một góc. Năm ngoái UBND lại cho xây công viên Xuân Hồng, xây xong lụt nước cây chết hết. Bây giờ dự án xây trường học này cũng sụp thôi.

4. Không nói đến các vấn đề liên hệ mà “tấn công cá nhân” là lải nhải tiêu cực. Ví dụ: Ôi, thằng đó tiếng tăm bồ bịch lung tung mà cho làm kiến trúc sư trưởng dự án này là xập cầu. Ôi, mấy thằng từ Nam Định vào đây mà cho lãnh thầu dự án này là tiêu tán.

Nói chung, khi phê phán một vấn đề gì, chủ đề phê phán phải cụ thể, và các lý lẽ phê phán phải cụ thể và liên hệ trực tiếp đến chủ đề.

Nhưng như vậy cũng chỉ mới là phê phán nửa chuyên nghiệp, chưa có phần “xây dựng” nào trong đó. Muốn được gọi là phê phán xây dựng, thì người phê phán cần đề nghị một biện pháp mới, khác với biện pháp mình đang phê phán. Hay ít ra thì cũng đề nghị một vài sửa đổi trong biện pháp có sẵn. Chỉ phê phán mà không đề nghi giải pháp thì đa phần là lải nhải tiêu cực–có lẽ giải pháp đang có là giải pháp tối ưu rồi, cho nên người phê phán cũng chẳng nghĩ ra được thay đổi nào mới.

Ngoài ra, người có tư duy tích cực thì khi phê phán vấn đề gì đó thì cũng cần lên tiếng khen các điều hay trong đó. Không nên chỉ phê phán cái dở trong khi có cả trăm điều hay mà lại không nói đến. Ít ra cũng là một câu “Các điểm khác trong dự án này tôi chẳng thấy có vấn đề gì cả, duy chỉ có điều này là tôi thấy cần phải xét lại…”

Chúng ta cần phân biệt rất rõ thế nào là phê phán tích cực và thế nào là lải nhải tiêu cực, để tự mình tránh lải nhải, đồng thời giúp chặn đứng rác rến trong dòng thông tin của chúng ta. Các bạn có để ý đến từ “DÒNG thông tin” không? “Dòng” là một dòng sông. Nếu chúng ta cứ đổ rác vào nhiều quá, dòng sông đương nhiên sẽ đen kịt và hôi thối, không những không còn giúp ích gì cho ai được mà lại trở thành một hiểm nguy đe dọa sức khỏe mọi người.

Dòng thông tin trên Internet hiện nay có quá nhiều rác rến. Mọi người nhận rác, không thèm biết đó là rác hay không, tự động ấn nút chuyển tiếp đống rác đến 20 người khác, 20 người này lại tự động chuyển tiếp, mỗi người đến 20 người khác. Đầu ngày là một đống rác, đến cuối ngày ta đã có hơn 2000 đống rác nhập vào dòng sông! Thế thì dòng sông nào mà chịu nổi.

Trong kỷ nguyên thông tin, thông tin có tính cách quyết định thắng bại. Cho nên chúng ta hãy cùng tâm niệm bảo vệ dòng thông tin của chúng ta càng trong xanh càng tốt. Đừng làm ô uế môi trường.

Hãy giúp cho môi trường chúng ta sống trong sạch và hữu ích. Mỗi người hãy làm công việc vệ sinh của mình—nói năng tử tế chính xác, và không chuyển rác và tăng rác.

Chúc các bạn một ngày vui.

Mến,

Hoành

Bài liên hệ: Làm thế nào để phê phán tích cực

© copyright 2009
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Thiền, trà đàm

Tách trà

2 Comments

Nan-in, một thiền sư thời Minh Trị Thiên Hoàng (1868-1912), tiếp một giáo sư đại học đến để hỏi về Thiền.

Nan-in rót trà. Thiền sư rót đầy tách của giáo sư, và cứ tiếp tục rót.

Vị giáo sư nhìn trà tràn ra ngoài cho đến lúc ông không nhịn được nữa, “Tràn ra ngoài rồi, không thêm được nữa!”

“Như là tách trà này,” Nan-in nói, “ông đầy ý kiến và phỏng đoán. Làm sao tôi có thể chỉ Thiền cho ông nếu ông không đổ sạch tách của ông trước?”

Bình

Câu chuyện này không nhất thiết chỉ đúng cho học Thiền. Muốn tìm hiểu bất kỳ điều gì ờ đời–một tôn giáo, một người, một nhóm người, một nền văn hóa, một dân tộc, một lịch sử, một vụ kiện, v.v… chúng ta phải đổ sạch tách thành kiến, giả định, phỏng đoán và kết luận trong đầu–một cái tách trống rỗng, một tờ giấy trắng tinh–thì chúng ta mới có thể học hỏi được.

Bạn đang bắt đầu vào cuộc hành trình qua 101 Truyện Thiền để tìm hiểu Thiền là gì. Đây là truyện đầu tiên. Bạn cần đổ sạch tách của bạn, để bước vào và đi qua cuộc hành trình này.

Bạn đã nghe, đọc, biết và hiểu gì về Thiền trước kia? Xin bạn đổ sạch. Để tâm và trí trống rỗng cho cuộc hành trình.

Tâm rỗng lặng, nhớ nhé.

(Trần Đình Hoành dịch và bình)

A Cup of Tea

Nan-in, a Japanese master during the Meiji era (1868-1912), received a university professor who came to inquire about Zen.

Nan-in served tea. He poured his visitor’s cup full, and then kept on pouring.

The professor watched the overflow until he no longer could restrain himself. “It is overfull. No more will go in!”

“Like this cup,” Nan-in said, “you are full of your own opinions and speculations. How can I show you Zen unless you first empty your cup?”

#1

Danh Ngôn, trà đàm

Bạn Biết Giá Trị Của Mình

11 Comments

Những thách đố của cuộc đời không phải để làm bạn tê liệt, mà để giúp bạn khám phá ra mình là ai.

Life’s challenges are not supposed to paralyze you, they’re supposed to help you discover who you are.
~Bernice Johnson Reagon

Chỉ có một góc vũ trụ bạn có thể chắc chắn cải thiện được, đó là cái tôi của chính bạn

There’s only one corner of the universe you can be certain of improving, and that’s your own self.
~Aldous Huxley

Để đạt được bất cứ thứ gì trong đời, bạn cần biết khả năng và giá trị của chính mình.

Biết mình có nghĩa là bạn biết rằng mình xứng đáng được đối xử một cách bình đẳng, rằng bạn xứng đáng hưởng thụ một số quyền sống, trong đó quyền khẳng định và thể hiện năng lực và giá trị của mình với tư cách con người.

Cái tôi giá trị của bạn không biến mất bởi vì bạn thất bại hay phạm sai lầm, bị bệnh tật, hoặc khiếm khuyết về hình hài thể xác. Có ai không biết: “Nhân vô thập toàn”. Hơn nữa, chúng ta cũng biết “Sai lầm là thuộc tính của con người”. Do đó không phải vì mình sai lầm hay thất bại, mà giá trị con nguời mờ nhạt hay nhân cách kém đi. Còn bệnh tật là điều ta không thể tránh, nhất là những bệnh bẩm sinh hay do môi trường sống. Thực đáng buồn, có nhiều bạn thiếu tự tin đến thành tự ti chỉ vì một trong những lý do này. Trong khi đó tự thân bạn có thể xây nên nhiều thứ, trong đó có ngôi nhà hạnh phúc cho chính bạn.

BẠN NHẬN THỨC GIÁ TRỊ CỦA MÌNH NHƯ THẾ NÀO?

Nhiều người đi qua gần cả cuộc đời mà không nhận thức được hết giá trị của mình, chỉ vì họ không tin vào bản thân hay giá trị đích thực của họ. Họ không nghĩ rằng bản thân họ có nhiều tiềm năng chưa được phát hiện và khai thác. Dù chúng ta ai cũng cần sự động viên, tán thành, nhưng chúng ta luôn cần đến một chút tự tin.

Một số người thường quay sang trông chờ người khác, mong mỏi từng chút thừa nhận của người khác vào năng lực mình, như trẻ con trông mong từng viên kẹo, thay vì tự tin vào cái tôi độc đáo của mình. Họ chẳng dám bắt đầu cái gì với suy nghĩ ”Người ta giỏi quá! Mình chẳng là cái gì! Sao mình có thể làm đuợc chứ!” và nhiều lý do khác nữa …

Để nhận thức được giá trị của mình bạn có thể có nhiều cách:

1/ Một cách thông thường là tự lập một bản kê tất cả những tính cách chủ đạo của mình: Hay lẫn chưa hay, tốt và không tốt. Bằng sự trung thực, chính xác nhất, hãy định giá chúng theo thứ tự tốt nhất từ 1 đến 10. Bằng cách này bạn biết đuợc cách bạn nhìn nhận về mình và “hiểu” bản thân.

Quả thực, lắm khi chúng ta có thể là kẻ thù tệ nhất của chính ta khi sa vào một trong hai đối cực: Bằng sự ngạo mạn tự tôn luôn nghĩ về cái tôi của mình quá lớn, hay ngược lại chúng ta lại tự ti, thiếu niềm tin vào bản thân, run sợ trước những việc mới lạ và có vẻ quan trọng hơn những chuyện ta vẫn thường làm.

Trước hết, bạn hãy nghĩ rằng người ta làm đuợc, sao ta không thử một lần. Và sau một lần không thành công, tại sao không thử thêm lần nữa? Bằng cách này, nhiều người kể cả những người khuyết tật đã chiến thắng được mặc cảm về sự khiếm khuyết và làm được một số việc đáng ngạc nhiên. Bạn đã từng xem một cuộc thi Olympic của những vận động viên khuyết tật? Có phải họ cần thành tích, hay họ muốn khẳng định nỗ lực và năng lực phi thường của con người vượt qua sự bất hạnh?

Chắc các bạn còn nhớ câu chuyện về Thủy Tiên, cô gái bước ra từ lu nuớc, ca sĩ khuyết tật và bài học thành công của cô?Từ những nỗi đau về thân phận, mặc cảm về tật nguyền, cô đã làm được điều kỳ diệu là trở thành ca sĩ được yêu mến với nhạc Trịnh trong và ngoài nước. Sau 10 lần phẫu thuật môi, tiếng nói của Thủy Tiên ngọng nghịu, nhưng cô đã kiên trì luyện tập ngót hai năm trời, cúi đầu vào lu đựng nước tập phát âm cho tròn tiếng. Thay vì khóc thương tủi hờn cho số phận, cô gục đầu và hát với cái lu. Rồi cuối cùng cô đã có thể quên đi những nét khuyết trên khuôn mặt mình đã có thể cất tiếng hát ngọt ngào những bản tình ca bất hủ của Trịnh Công Sơn. Lần đầu tiên khi đuợc xem Thủy Tiên hát với xúc cảm dâng tràn bài “Xin Cho Tôi”, được thấy khuôn mặt mà cô cho là không tòan vẹn của mình, tôi lặng người đi xúc động. Đó là vì trước đó tôi đã đọc những bài báo viết về Thủy Tiên như tâm sự của cô sau đây:

“Tôi sinh ra bình thường như bao ngưòi khác nhưng thật không may đến năm 4 tuổi tôi mắc phải căn bệnh Sỹ Tổ Mả, sau10 lần phẫu thuật gương mặt của tôi không tròn vẹn, tôi không còn nói được nên đã từng phải chui đầu vào lu nước để luyện giọng, mặc cảm và đau đớn, đã có một thời gian dài tôi không dám bước ra ngoài đường, khi trở thành thiếu nữ những lúc đi trên đường nghe có giọng “trai trẻ” gọi sau lưng tôi không dám quay lại chào hỏi, cứ giả vờ như khiếm thính….Khi đi xin việc thì rất rụt rè, tự ti, ngoài việc lo cho bản thân tôi còn phải thay mẹ lo cho đứa em ăn học đã có lúc tôi cảm thấy bế tắc muốn tự vẫn…

Nhưng chính trong những lúc khó khăn, tuyệt vọng ấy tôi đã có những người bạn quá chân thành ở cạnh bên, luôn là nguồn động viên chia sẻ, hỗ trợ để tôi tự tin bước lên phía trước. Tôi hát thành công nhạc Trịnh không chỉ dựa vào niềm đam mê mà phụ thuộc rất lớn và những lời khích lệ động viên từ bạn bè, từ sự cổ vũ và tình cảm thân thương mà khán giả dành cho…”

Thủy Tiên kết luận:

“Tuy nhiên, sau những đau đớn và mất mát đó tôi thấu nghiệm được rằng: “Khi Chúa đóng cánh cửa này, Chúa sẽ mở cho ta cánh cửa khác”. Đời cướp đi của ta một cơ hội này sẽ cho ta một cơ hội khác lớn hơn, hãy bình thản cảm ơn đời và hãy đi tìm, đón nhận những điều kỳ diệu mới mẻ mà cuộc đời trao tặng cho bạn”.

2/ Một cách rất có ích nữa là hỏi một số bạn thân mà ta biết là trung thực và sẽ cho ta ý kiến khách quan với mục đích xây dựng và giúp đỡ ta. Bạn hữu, người thân cũng là nguồn lực, nguồn động viên cho ta niềm tin để thử sức và nỗ lực với quyết tâm cao.

Đây cũng chính là một trong những cái gọi là Vốn Xã Hội được trình bày trong bài viết của Khánh Hòa. Thủy Tiên cũng không phải là ngọai lệ về mặt này. Cô đã khẳng định giá trị của nhân tố bạn hữu, một nguồn vốn xã hội, và sức mạnh của tình yêu thương cô nhận từ những người bạn đồng cảm.

3/ Bạn cũng có thể nhận ra giá trị bản thân mình bằng cách bắt đầu một kế họach với nỗ lực cao, và nhận được những nhận xét đánh giá tích cực từ những người có liên quan về các đặc điểm, tính cách cũng như cách làm của bạn thể hiện qua công việc đó.

Hãy tham gia một hội thể thao, một công tác tình nguyện hay từ thiện, giúp người hàng xóm, hay một người nào khó khăn tại cơ quan, nơi làm việc…

Một điều quan trọng nữa là bạn phải khắc phục nỗi sợ và mặc cảm tự ti, không dám khẳng định mình trong một tập thể. Hãy nhớ rằng bạn là chính mình trong sự độc lập và độc đáo. Bạn phải tự nhủ với mình như câu thần chú: Ta không tầm thường hay kém cỏi, ta không thua kém họ về những ý tưởng, cách làm. Vậy thì đứng lên đi, nở một nụ cười tươi với mọi người và mạnh dạn nói ra suy nghĩ, ý kiến của mình một cách rõ ràng, không e dè hay lắp bắp. Tại sao bạn không nghĩ rằng bạn có ý tưởng hay? phải chăng bước đầu tiên và thấp nhất nhưng rất quan trọng với mỗi người là tự tin, đuợc nêu trong bài Các mốc thang tư duy tích cực. Chỉ ở cấp độ này thôi, bạn đã có thể thành công, và tạo được bao điều hay rồi, so với ngồi chờ người khác làm thay cho bạn.

Mong rằng những điều gợi ý trên có thể giúp bạn nhận ra mình có thể nâng cao giá trị và niềm tin vào bản thân bằng cách tự thúc đẩy mình hay bằng cách tranh thủ ”vốn xã hội” của mình.

Bạn hòan toàn có thể làm như một vài người bạn của chúng ta đã tự khẳng định giá trị bản thân mình khi bước chân vào khu vườn của tư duy tích cực và cảm nhận. Họ không còn tự ti. Họ nhận ra vấn đề của mình và rồi tự điều chỉnh. Họ có dũng khí bắt đầu, chạy, rồi bằng những bước nhảy dài, họ đã lấy đà và đã bắt kịp những người khác. Bây giờ họ đang dạo bước trong khu vườn vui và chia sẻ với những người khác về tư duy tích cực, lạc quan yêu đời.

Thế nên, các bạn hãy viết đi để chia sẻ với những người khác. Bạn hòan tòan có thể làm rất tốt. Bạn Độc Đáo Thực và trải nghiệm của bạn cũng độc đáo.

Bạn hãy nghĩ xem mình sẽ làm gì và có thể nói gì với một người bạn rất thân đang có những trải nghiệm tương tự hay đã thành công?

Bạn sẽ nói gì với người đó đây? Chỗ của họ trong cuộc đời của bạn vô cùng quí giá. Bạn có vui và tự tin hơn không khi biết chắc rằng vai trò của bạn trong cuộc đời của họ cũng hệt như thế?

Thân ái chúc các bạn tràn đầy niềm vui bắt đầu mỗi ngày với tư duy tích cực.

Huỳnh Huệ

Thiền, trà đàm

Không có gì là rác cả

6 Comments

Sống sót trở về sau chiến tranh tàn khốc giữa thập niên bốn mươi, Soko Morinaga tìm về căn nhà cũ, trực diện với những khó khăn và mất mát tận cùng của đời người. Cha mẹ không còn, anh chị em phân tán, nhà cửa, tiền bạc bị tịch thu. Ông cố ngoi lên bằng ý chí trở lại học đường nhưng đành chào thua vì cuộc vật lộn cam go, có khi bao tử thường xuyên lên tiếng kêu khóc.

Giữa quạnh hiu đổ nát cả thân và tâm, một sự mầu nhiệm kỳ diệu nào đó đã dẫn bước chân vô định của Soko tới trước cửa chùa Daishuin ở Tokyo. Ngước nhìn mái chùa rêu phong, lưỡng lự đôi ba phút rồi Soko mạnh dạn gõ cửa. Người mở cửa chính là Đại sư Zuigan Goto. Soko ngỏ lời xin được đại sư thâu nhận làm đệ tử. Đại sư chỉ hỏi một câu duy nhất:

– Ngươi tin ta chứ? Nếu không tin ta thì có ở đây bao lâu cũng chẳng học được gì, phí công ta thôi.

Soko trả lời:

– Con xin hết lòng tin tưởng

Đại sư mở rộng cửa, lạnh lùng truyền:

– Theo ta.

Soko líu ríu theo vào. Tới góc sân, đại sư chỉ cây chổi tre, ra lệnh:

– Quét dọn vườn.

Trước khi cầm chổi, Soko quỳ xuống bái tạ đại sư đã thâu nhận mình.

Công việc quét vườn thì có chi là khó, Soko hăng hái quét… quét… và quét. Không bao lâu đã gom được đống rác cao nghệu đầy đất, sỏi, đá vụn và lá khô. Dừng chổi, Soko lễ phép hỏi:

– Bạch thầy, con phải bỏ đống rác này đi đâu ạ?

Bất ngờ, đại sư quát lên:

– Rác ! người nói gì? Không có gì là rác cả !

Soko ngẩn ngơ nhìn đống chiến lợi phẩm, không hiểu, đây không là rác thì là gì? Còn đang lúng túng thì đại sư lại bảo:

– Vào nhà kho kia lấy cái bao lớn ra đây.

Khi Soko tìm được cái bao mang ra thì thấy đại sư đang dùng hai tay, gạt đám lá khô sang một bên. Ông lại bảo:

– Mở rộng miệng bao ra.

Soko tuân lời, lẳng lặng theo dõi thầy đại sư quơ từng ôm lá, bỏ vào bao, thỉnh thoảng lại giậm giậm cho lá xẹp xuống. Cuối cùng, những lá khô trong đống rác đã được nhồi vào bao, cột lại. Soko lại nghe lệnh truyền:

– Đem bao lá này vào nhà kho, để dành đun nước tắm.

Vừa vác bao lá trên vai, Soko vừa nghĩ:

– Còn đống đất đá, không phải rác thì dọn đi đâu?

Ấy thế mà khi ở nhà kho ra, Soko thấy đại sư đang lượm những viên sỏi, đá vụn ra. Trước vẻ ngẩn ngơ của Soko, ông vừa hỏi, vừa sai:

– Có thấy hàng hiên ngay dưới máng xối kia không? Có thấy những chỗ bị nước mưa xoáy lồi lõm không? Đem những sỏi, đá vụn này trám vào những chỗ đó.

Soko vừa làm, vừa thán phục thầy mình, vì quả thật, sau khi trám, không những chỗ lồi lõm bằng phẳng mà còn đẹp hẳn lên nữa.

Bây giờ, đống rác (theo Soko) chỉ còn lại đất và rêu. Lần này thì chắc chắn phải hốt, đổ đi rồi. Nhưng kinh ngạc biết bao khi Soko quay lại sân, thấy thầy mình thong thả nhặt từng miếng đất, từng tảng rêu trên tay, rồi chậm rãi nhìn quanh, tìm những khe tường nứt, những chỗ lõm nhỏ trên mặt đât, từ tốn trám vào.

Bây giờ thì đống rác không còn đó. Nhưng cũng không phải là vật phế thải vô dụng gom quẳng đi đâu. Mỗi loại rác, nếu biết tận dụng, sẽ lại trở thành hữu ích.

(There is no trash by Soko Morinaga)

Ẩn Danh

trà đàm

Nghệ sĩ trên sân khấu đời

3 Comments

Chào các bạn,

“Nghệ thuật biểu diễn” là cụm từ mình dịch từ “performing arts”, tức là các loại nghệ thuật biểu diễn một điều gì đó trước công chúng—hát, chơi đàn, khiêu vũ, thẩy bóng (juggling), kịch nghệ, v.v…

Nếu ta dùng nghệ thuật biểu diễn để minh họa cho đời sống thì ở đời có hai loại người—khán giả và nghệ sĩ.

Khán giả thì thường không biểu diễn, thích phê phán, nếu phải biểu diễn thì có thể bị đông lạnh vì sợ sân khấu (stage fright), nếu phải nghĩ đến sân khấu là sợ mình làm sai trước nghìn người.

Và khán giả chỉ biết ngồi thán phục những nghệ sĩ tài ba biểu diễn cho cả một buổi trình diễn xuất thần, không một tì vết nghệ thuật.

Tuy nhiên, nếu bạn là nghệ sĩ trình diễn, bạn sẽ biết một sự thật căn bản là không có một buổi trình diễn nào mà bạn không sai cái gì đó. Ca sĩ chẳng hạn, đáng lý mình nên hát nốt đó mạnh hơn một tí, đáng lý mình nên kéo dài ra và không nên lấy hơi chỗ đó, chỗ này vào trật nhịp, đã hẹn trước với ban nhạc là chỗ đó phải chậm lại một tí nhưng rốt cuộc mình cũng đi ào ào… Nếu bạn đã trình diễn thường xuyên trước đám đông—cho dù đó là chơi nhạc hay đánh quyền Anh hay đọc diễn văn—bạn sẽ nhận ra một điều là dù cho bạn có chuẩn bị kỹ đến thế nào, cơ hội để bạn làm một cái gì đó không chính xác ‎có thể lên đến 80% của các cuộc trình diễn. (Chỉ có trình diễn nhạc trong CD là không có tì vết, vì bản nhạc có thể được thâu đi thâu lại vài chục lần).

Nhưng điều may mắn là, hầu như chẳng ai ngoài bạn hay một hai người trình diễn chung biết điều đó. Mọi khán giả chỉ thấy một màn trình diễn xuất thần, không lầm lỗi.

Mà ngay cả khi khán giả có thể nhận ra lầm lỗi như khi nghệ sĩ vũ trên mặt băng trợt té, hay võ sĩ bị một cú knock-down, thì cũng chỉ là chuyện thường tình đối với nghệ sĩ thôi, chẳng có gì đáng thắc mắc cả.

Sở dĩ thế vì người nghệ sĩ rất quen với lầm lỗi. Làm sai là một phần của nghệ thuật trình diễn. Họ sống với “làm sai” hàng ngày, và biết cách sống với nó như là một phần của trình diễn, của cuộc đời nghệ thuật. Sai thì cứ lướt tới làm tiếp như chẳng có gì xảy ra.

Điều này đúng với tất cả mọi nghệ thuật sống. Chính trị gia đi sai bước, làm quyết định sai, là chuyện rất thường; khám phá ra lỗi lầm là điều chỉnh lại ngay. Người làm việc từ thiện cũng thế, tính toán sai là chuyện thường. Thuê một căn phòng chứa 1000 người để làm một cuộc hòa nhạc kiếm tiền gây quỹ, đến lúc mở màn chỉ có được 200 mạng loe hoe. Viết một bài báo mong là mọi người đồng ý ‎ với mình, ai dè đăng xong cả ngàn khán giả gởi thơ đến dũa te tua.

Đó là điều làm nên sự khác biệt giữa nghệ sĩ và khán giả. Khán giả thì sợ sai. Nghệ sĩ thì sống với sai hàng ngày. Và cũng vì vậy mà nghệ sĩ chân thật rất khiêm tốn trong lòng vì thấy mình sai hàng ngày. Họ cũng không tự ái vặt khi bị phê phán vì họ biết là người khác chỉ thấy được rất ít cái sai của họ.

Nhưng nói cho chính xác hơn nữa, nghệ sĩ thường không gọi cái sai là sai, mà gọi đó là “chưa được vừa ý 100%”. Cũng như người lái xe trên đường phố, thực là chẳng mấy khi “lái sai”, đi đến đâu lái đến đó, nhưng thỉnh thoảng cũng có những quyết định không được hay có thể làm cho mình có tí vấn đề trên đường phố, chỉ điều chỉnh một tí và tiếp tục đi thôi.

Vì vậy các nghệ sĩ thường rất ít khi phê bình các lỗi lầm trình diễn của nghệ sĩ bạn trên sân khấu. Có nhận ra họ cũng không bao giờ nói đến, vì đó là chuyện thường, chẳng có gì đáng nói.

Nhưng nếu một khán giả, hoặc một nhà phê bình chưa từng trình diễn bao giờ, có cơ may nhận ra một lỗi lầm của nghệ sĩ, rất có thể vị đó sẽ phê bình to tiếng, cho rằng đó là chuyện khác thường và mình thông thái đủ để thấy nó. Đó là chưa kể nhiều khi sự phê phán đến ngay cả lúc chẳng có gì đáng gọi là lỗi lầm.

Cho nên nếu chúng ta muốn đi qua cuộc đời như những nghệ sĩ, thay vì ngồi một chỗ phê phán, chúng ta cần nhớ các điểm căn bản này:

• Không có bước nào, chiêu thức nào, là sai; chỉ có bước hay chiêu thức không được như ý.
• Các bước hay các chiêu thức không được như ý là một phần của đời sống hàng ngày.
• Nếu gặp không được như ý thì chỉ cần điều chỉnh một tí và tiếp tục biểu diễn.

Vậy thôi. Không có gì là lớn chuyện, không có gì phải làm cho ta “sợ sân khấu” đến đông lạnh.

Chúc các bạn một ngày vui.

Mến,

Hoành

© copyright 2009
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

trà đàm

Hát Tiếp Đi Nào

6 Comments

Khi Karen biết mình đã có thai, như bất cứ người mẹ tốt nào, cô đã làm mọi thứ mà cô có thể để giúp đứa con trai 3 tuổi của cô, Michael, sẵn sàng trong việc có một đứa em ruột mới.

Họ biết rằng đứa trẻ sắp sinh ấy sẽ là một bé gái., ngày này qua ngày khác, đêm này qua đêm khác, Michael hát cho đứa em gái của cậu đang nằm trong bụng mẹ.

Karen là một thành viên tích cực của nhà thờ Panther Creek United Methodist ở Morristown, Tennessee. Việc mang thai của cô phát triển một cách bình thường. Rồi những cơn đau chửa dạ đến, cứ 5 phút một lần rồi mỗi phút lại 1 cơn. Nhưng những biến chứng phát sinh suốt đường đến bệnh viện. Đau đớn khi chuyển dạ đã hàng giờ đồng hồ.Liệu mổ có cần thiết không?

Cuối cùng, đứa em gái bé nhỏ của Michael cũng chào đời . Nhưng đứa bé ở trong tình trạng nguy kịch. Tiếng còi hú lên trong đêm,xe cứu thương đưa gấp đứa bé đến đơn vị chăm sóc đặc biệt tại bệnh viện thánh Mary. Thời gian như ngừng trôi.Tình trạng của bé ngày càng trầm trọng hơn.Các chuyên gia khoa nhi nói với bố mẹ đứa bé rằng :”Có rất ít hy vọng .Hãy chuẩn bị cho điều tồi tệ nhất có thể xảy ra.”

Karen và chồng đã liên lạc với nghĩa trang địa phương để lo hậu sự cho con. Họ đã trang trí một căn phòng đặc biệt ở nhà cho con gái, vậy mà giờ đây họ phải lên kế hoạch làm đám tang cho con.

Hai tuần lễ ở nơi chăm sóc đặc biệt. Tưởng như lễ tang sẽ tới trước một tuần. Michael vẫn cứ nài xin bố mẹ để được hát cho em nghe,nhưng trẻ con thì không bao giờ được phép vào nơi chăm sóc đặc biệt. Nhưng Karen đã quyết định. Cô sẽ dẫn theo Michael dù họ có cho hay không. Nếu thằng bé không được nhìn thấy em gái mình ngay lúc này, có lẽ nó sẽ không bao giờ được thấy lại đứa em của mình khi còn sống.

Cô mặc cho con một bộ vest rộng và dẫn con vào nơi chăm sóc đặc biệt. Cậu bé trông như một cái giỏ đựng quần áo biết đi vậy, nhưng người y tá trưởng đã nhận ra cậu bé là một đứa trẻ và quát lên rằng “Đưa thằng bé đó ra khỏi đây ngay lập tức! Bất cứ đứa trẻ nào cũng không được phép.

Tình mẹ trong Karen trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, và người phụ nữ thường ngày vẫn dịu dàng ném cái nhìn lạnh như thép vào người y tá, đôi môi đanh lại.

“Thằng bé không phải đi đâu cho đến khi nó hát cho em nó nghe xong!”

Karen kéo Michael đến cạnh giường em của cậu. Nhìn chăm chăm vào đứa bé đang chìm trong cuộc chiến giành lại sự sống. Cậu bé bắt đầu hát. Bằng giọng trong trẻo của một đứa trẻ 3 tuổi, Michael hát:

“ Em là ánh nắng, là tia nắng duy nhất của anh. Bầu trời tuy tối đi, em vẫn làm anh hạnh phúc…”

Ngay lập tức đứa bé có phản ứng. Mạch đập trở nên đều.

Cứ hát đi, Michael.

“Em không bao giờ biết anh thương em đến dường nào, xin đừng đem ánh nắng của anh đi…”

Hơi thở gấp đã trở nên đều và nhẹ hơn.

Michael, hát tiếp nữa đi con.

“ Một đêm, khi anh ngủ , anh mơ anh nắm lấy tay em…”

Em gái Michael dịu đi như đang ngủ.

Michael, hát nữa đi con

Nước mắt trào tuôn trên khuôn mặt của người y tá trưởng. Karen cảm thấy ấm mình
.
“Em là ánh nắng, là tia nắng duy nhất của anh. Xin đừng đem ánh nắng của anh đi.”

Tang lễ bị hủy. Ngày tiếp theo và những ngày tiếp theo nữa, bé gái đã đủ khỏe để đi về nhà! Tạp chí Phụ Nữ Ngày Nay gọi đó là “ Phép màu từ bài hát của người anh trai”. Các nhân viên y khoa cũng nói đấy là phép màu.Còn Karen, cô gọi nó là phép màu từ tình yêu của Chúa!

ĐỪNG BAO GIỜ TỪ BỎ HY VỌNG VÀO NGƯỜI MÌNH YÊU

Bảo Phương và Hà Vi dịch

KEEP ON SINGING

Like any good mother, when Karen found out that another baby was on the way, she did what she could to help her 3-year-old son, Michael, prepare for a new sibling.
They find out that the new baby is going to be a girl, and day after day, night after night, Michael sings to his sister in Mommy’s tummy.
The pregnancy progresses normally for Karen, an active member of the Panther Creek United Methodist Church in Morristown, Tennessee. Then the labor pains come. Every five minutes, every minute. But complications arise during delivery. Hours of labor. Would a C-section be required?

Finally, Michael’s little sister is born. But she is in serious condition. With siren howling in the night, the ambulance rushes the infant to the neonatal intensive care unit at St. Mary’s Hospital, Knoxville, Tennessee. The days inch by. The little girl gets worse. The pediatric specialist tells the parents, “There is very little hope. Be prepared for the worst.”
Karen and her husband contact a local cemetery about a burial plot. They have fixed up a special room in their home for the new baby now they plan a funeral. Michael, keeps begging his parents to let him see his sister, “I want to sing to her,” he says.

Week two in intensive care. It looks as if a funeral will come before the week is over. Michael keeps nagging about singing to his sister, but kids are never allowed in Intensive Care. But Karen makes up her mind. She will take Michael whether they like it or not. If he doesn’t see his sister now, he may never see her alive.
She dresses him in an oversized scrub suit and marches him into ICU. He looks like a walking laundry basket, but the head nurse recognizes him as a child and bellows, “Get that kid out of here now! No children are allowed. The mother rises up strong in Karen, and the usually mild-mannered lady glares steel-eyed into the head nurse’s face, her lips a firm line.
“He is not leaving until he sings to his sister!”

Karen tows Michael to his sister’s bedside. He gazes at the tiny infant losing the battle to live. And he begins to sing. In the pure hearted voice of a 3-year-old, Michael sings:

“You are my sunshine, my only sunshine, you make me happy when skies are gray…”
Instantly the baby girl responds. The pulse rate becomes calm and steady.
Keep on singing, Michael.
“You never know, dear, how much I love you, Please don’t take my sunshine away…”
The ragged, strained breathing becomes as smooth as a kitten’s purr.
Keep on singing, Michael.
“The other night, dear, as I lay sleeping, I dreamed I held you in my arms…”
Michael’s little sister relaxes as rest, healing rest, seems to sweep over her.
Keep on singing, Michael.

Tears conquer the face of the bossy head nurse. Karen glows.
“You are my sunshine, my only sunshine. Please don’t, take my sunshine away.”
Funeral plans are scrapped. The next day, the very next day, the little girl is well enough to go home! Woman’s Day magazine called it “the miracle of a brother’s song.” The medical staff just called it a miracle. Karen called it a miracle of God’s love!
Never give up on the people you love

trà đàm

Lời nguyện cho giấc ngủ

4 Comments

Chúa ơi,

Cám ơn Chúa về ngày hôm nay.

Cám ơn Chúa về sự an toàn của con và của những người con thương yêu.

Khi con đi vào giấc ngủ, mong những giờ này cho con an bình.

Mong chúng đem đến sự chữa lành cho tâm trí và thể xác của con.

Trong khi con ngủ, thưa Chúa, hãy ban phước cho thế giới.

Nơi đâu có đau đớn,

nơi đâu có những người không chỗ ngủ,

những người đang đau đớn và những người đang chết,

mong những thiên thần của Chúa đến với họ và chăm lo trái tim của họ.

Chúa ơi,

hãy để dòng ánh sáng chảy vào.

Hãy dùng những giờ con ngủ.

Hãy chuẩn bị cho con, trong những giờ giấc nghỉ ngơi,

cho việc phụng sự lớn hơn cho Chúa.

Mong sao ánh sáng đang bao quanh con bây giờ, ngày mai, sẽ chiếu sáng qua bản thân con.

Hãy làm mềm trái tim của con.

Cám ơn, Chúa.

Amen.

~ Marianne Williamson

Nguyễn Minh Hiển dịch
.

Dear God,

Thank you for this day.

Thank you for my safety and the safety of my loved ones.

As I enter sleep, may these hours give me peace.

May they bring healing to my mind and body.

While I sleep, dear Lord, please bless the world.

Where there is pain,

where there are people who have no place to sleep,

who suffer and who die,

may Your angels come unto them and minister to their hearts.

Dear Lord,

Please let the light stream in.

Please use my hours of sleep.

Please prepare me, during these hours of rest,

for greater service to You.

May the light that surrounds me, tomorrow shine through me.

Soften my heart.

Thank You, Lord.

Amen

trà đàm

Các mốc thang tư duy tích cực

4 Comments

Chào các bạn,

Chúng ta đã nghe “tư duy tích cực” trong rất nhiều bài viết khác nhau, về đủ mọi vấn đề. Và đôi khi, nếu chưa hiểu hết, chúng ta có thể bị tràn ngập, không biết tư duy tích tực thực ra là gì. Bài này để giải thích một số mốc thang chính trong tiến trình phát triển tư duy tích cực mà đa số chúng ta gặp, để ta có thê tự đo lường mình. Nói là đa số, vì lâu lâu chúng ta thấy có những người có căn cơ, chỉ trong một thời gian ngắn ngủi, nhảy từ bước đầu đến ngay bước cuối, một tiến tình mà có người cả đời cũng không xong.

1. Mức thấp nhất của tư duy tích cực là tự tin vào chính mình. Tin là mình có đủ quyết tâm và kiên trì để đi đến đích, để thành công trong một vấn đề nào đó, hay thành công trong đời một cách tổng quát. Trong tiếng Anh, đây là confidence.

Đây là mức mà mọi khóa học, mọi bài viết, mọi quyển sách, mọi websites về tư duy tích cực nói đến khi họ dùng từ “tư duy tích cực.” Và đa số các nơi này, có thể đến hơn 70%, cũng chỉ ngừng lại ngay mức này mà không còn biết là Tư duy tích cực còn nhiều mức cao hơn. Vì vậy, nhiều khóa học và sách về Tu duy tích cực thật ra rất hời hợt, chỉ ở mức này, mà các vị thầy hay tác giả có lẽ là không biết tư duy tích cực còn đi lên đến vài ba tầng nữa.

Trong chuỗi bài tư duy tích cực mình đã viết, mức này là mức của các bài như Nửa ly nước, Yêu mình, Biết mình, Sức mạnh của tư tưởng, Xắn tay áo, Lửa trong lòng, Tư duy tích cực là gì?…

2. Mức cao hơn kế tiếp là mức vượt trên “có qua có lại.” Có-qua-có-lại là phản ứng tự nhiên của mọi người trên thế giới. Nó là phản xạ tự nhiên trong mỗi người: Hắn tốt với tôi thì tôi tốt với hắn, hắn xấu với tôi thì tôi xấu với hắn. Nếu hắn là người tốt, tôi thich hắn; nếu hắn là người xấu tôi ghét hắn.

Có-qua-có-lại thì chẳng có gì là không đúng, duy chỉ có điều là xoàng, vì mọi người trên thế giới, kể cả người dốt nát nhất và trộm cắp nhất, cũng hành xử kiểu đó. Đây chỉ là cách hành xử “bị cầm tù trong phản xạ tự nhiên của mình thôi”, chẳng có gì là thông thái cả.

Tư tuy tích cực vượt trội hơn phản xạ có nghĩa là tốt với mọi người kể cả người không tốt với mình và người mình kết án là “người xấu”, yêu mọi người dù là nhiều người không đáng yêu…

Đây là mức của các bài như Yêu người, tin người, Nền tảng của tư duy tích cực… Sống tích cực với mọi người và với đời. Dùng năng lượng tích cực của mình để sống lan tỏa trong đời và chuyển hóa đời, và không sống theo phản xạ.

3. Mức cao hơn nữa là mức xóa bỏ cái tôi. Đây là mức ta hay nói về “vô ngã”của Phật gia, của submission (khuất phục, giao phó cho Thượng đế), hoàn toàn khiêm tốn về mọi người và mọi vấn đề… Theo Phật gia, đây cũng là mức “vô chấp”, không còn thành kiến về bất cứ điều gì và về bất cứ ai. Khiêm tốn hoàn toàn.

Đây là mức của các bài Thiền thi, các bài về vô ngã vô chấp của Phật gia, các bài về total submission và lòng khiêm tốn trong các truyền thống tâm linh khác. Đây là mức các tự ái vặt, các ganh ghét vặt, các ham hố tiếng tăm, tị hiềm vặt, bắt bẻ vặt, hoàn toàn bị dẹp bỏ và xóa mất trong ta… Cái tôi đang biến mất.

4. Mức cuối cùng là mức đạt đỉnh của mức thứ 3 bên trên… Cái tôi hoàn toàn tiêu tán.

Tại mỗi mức cao hơn, công lực tích cực của chúng ta lại càng cao hơn. Ví dụ: Một cậu sinh viên trẻ ở mức tích cực thấp nhất sẽ rất mạnh mẽ, đánh đâu thắng đó, làm gì được đó. Một đại sư ở cấp thứ 3, xem ra lúc nào cũng chậm rãi nhẹ nhàng và chẳng có sức mạnh gì cả. Tuy nhiên khi phải đối diện cái chết vì ly’‎ do nào đó, vị đại sư sẽ thản nhiên bình tĩnh và ứng phó tốt hơn chàng sinh viên rất nhiều. Nói chung là trong các tình huống cực kỳ gay go, năng lực tư duy tích cực của vị đại sư sẽ chiếu sáng, dù là bình thường thấy cụ có vẻ hơi thiếu calorie 🙂

Đọt Chuối Non là nơi để chúng ta tu bồi công phu tư duy tích cực. Các bạn vào Vườn Chuối chơi không chỉ để nghe nhạc, đọc thơ, hoặc đọc vài bài hấp dẫn nào đó… hoặc là chỉ để viết cái gì đó để post… Dĩ nhiên, mọi chuyện đó chính là Vườn Chuối. Nhưng mục đích đầu tiên của Vườn Chuối là chúng ta giúp nhau phát triển tư duy tích cực. Mong rằng tất cả chúng ta nhớ đến điều này và cố gắng phát triển tư duy tích cực mỗi ngày. Nếu đọc ĐCN, ngay cả viết bài cho ĐCN, mà không cố gắng phát triển tư duy tích cực của mình hàng ngày, tức là các bạn đã vào sai vườn rồi đó. 🙂

Chúc các bạn một ngày vui.

Mến,

Hoành

© copyright 2009
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

Thơ, trà đàm, Văn Hóa

Chuyện Nàng Thuý Vân

3 Comments

Nguyễn Du là một danh nhân văn hóa thế giới.
Bậc danh nhân sinh hạ được một cặp sinh đôi tuyệt thế: Thúy Kiều và Thúy Vân.
Cụ cũng gật gù đắc ý:

Mai cốt cách, tuyết tinh thần
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.

Ấy vậy mà số phận hai nàng lại quá khác nhau.

Kiều tiền hung hậu kiết. Kể từ độ bán mình chuộc cha, tính trung bình 20 lạng vàng định giá một năm son phấn kể cũng thua thiệt cho đời hoa ghen thua thắm. Tôi cũng tội thân Kiều. Mà qua cái tao đoạn ấy, đời Kiều kể lên hương. Hai thế kỉ rưỡi trôi qua, Kiều không thôi được các thi nhân xưng tụng, dẫu đôi lúc cũng bị đời mắng mỏ, song cái roi đe nẹt dẫu đau cũng chả bù những lúc được tôn vinh, nhất là khi một nhà thơ lạm quyền chủ tịch tôn Kiều là cái tiết trinh của đời dân tộc:

Chạnh thương cô Kiều như đời dân tộc
Chữ kiên trinh vượt trăm sóng Tiền Đường!
Chế Lan Viên
Ngẫm lại thấy tội nàng Vân.
Một đời thanh xuân hơ hớ, so cô chị dẫu có tủi phấn thẹn hương đôi chút , song cũng hàng quốc sắc thiên hương, mà chẳng được đời chiều. Từ cái đêm trao duyên chẳng đặng chối từ, Vân cứ mất hút vào cõi vô danh, đến cuối hồi soát sổ, Vân mới có cơ hội trình diện một lần nữa, cũng chỉ để làm xong cái phận sự: Mang khối tình cất dùm mà nguyên chủ phát hoàn!

Nguyễn Du kể cũng hay tâm nên giành cho Vân tàng tàng chén cúc dở say ý hẳn để nàng quên đi hờn tủi!

Kể thì cũng tội, hồng nhan chẳng kịp đa truân, chẳng chịu đa tình, thành dở dang quá đỗi. Mười lăm mười sáu cập kê, chưa kịp biết yêu, đã phải vì chị mà mậu đường tình, khuân vác cái duyên hờ của chị. Mà mười lăm năm ấy, nào hạnh phúc cho cam, nuôi nấng cái đấng lang quân vừa kịp bảng vàng bia đá, ngài vội vứt ngang mà đăm đăm tìm kiếm tình xưa, thật đúng cái tình cái cảnh “ thân em bắt tép nuôi cò, cò ăn cò béo cò dò lên cây”. Nghĩ vậy mà khuyên thi nhân nay có mài bút khen cái chí tình của chàng Kim thì xin “ nhẹ bàn tay, nhẹ bàn tay” kẻo tội nàng Vân lăm lắm! Hãy ngẫm xem linh hồn Vân cười khóc thế nào khi nghe đời sau nhạo báng:

Thôi đừng nhắc khúc đàn xưa mờ tỏ
Mảnh vườn khuya em băng lối một mình
Ta không bẻ nhụy đào đêm xuân ấy
Để bây giờ buồn tiếc đến khôn nguôi!

Nguyễn Tiên Khôi

Thôi thì tập làm người nghĩa hiệp mà đi ngược lẽ đời, để chia sẻ cùng Vân đôi điều uẩn khúc.
Một lần đem nỗi băn khoăn này mà tỏ bày cùng một danh sĩ đất Hội An, danh sĩ cười ngạo mà phán bảo:
– Thương tiếc khéo là vô lí, lẽ đời đã dấn một nửa bước chân vào chốn tài hoa ai lại đi thương một cái giải nhì!
*
* *
Thôi đành vậy.

Người viết bài này chỉ là nhất thời cao hứng mà diễn xuôi ý tứ của một thi nhân, Trương Nam Hương, nên có lỗi nào trong bài luận văn vô phép rất mong quí bạn vui lòng tìm đến ông Trương Nam Hương mà cật vấn.

Sau đây là bằng chứng:

TÂM SỰ NÀNG THÚY VÂN

Trương Nam Hương

Lặng nghe lời chị dặn dò
Mười lăm năm đắm con đò xuân xanh
Chị thương lệ khóc đã đành
Chứ em nước mắt đâu dành chàng Kim.

Ơ kìa sao chị ngồi im
Máu còn biết chảy về tim để nồng
Lấy người yêu chị làm chồng
Đời em thể thắt một vòng oan khiên
Sụt sùi ướt cỏ Đạm Tiên
Chị thương kẻ mất đừng quên người còn
Mấp mô số phận vuông tròn
Đất không thể nhốt linh hồn đòi yêu!
Là em nghĩ vậy thôi Kiều
Sánh sao đời chị ba chiều bão giông
Con đò đời chị về không
Chở theo tiếng khóc đáy sông Tiền Đường.

Em chưa được thế bao giờ
Tiết trinh thương chị đánh lừa trái tim.
Em làm vợ của chàng Kim
Ngồi ru giọt máu tượng hình chị trao
Đắp đầy đêm nỗi khát khao
Kiều ơi, em đợi kiếp nào để yêu?

Ý kiến các bạn thế nào?

Nguyễn Tấn Ái