All posts by Trần Lê Túy-Phượng

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Xinh Mun

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Việt/Kinh, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Xinh Mun của tộc Xinh Mun hôm nay.

Người Xinh Mun hay còn gọi người Puộc, người Pụa, là một dân tộc ít người, sinh sống ở Việt Nam và Lào. Ngôn ngữ của người Xinh Mun là tiếng Puộc, thuộc ngữ chi Khơ Mú trong ngữ tộc Môn-Khmer.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Xinh Mun ở Việt Nam có dân số 23.278 người, có mặt tại 22 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Xinh Mun cư trú tập trung tại tỉnh Sơn La (21.288 người, chiếm 91,5% tổng số người Xinh Mun tại Việt Nam), Điện Biên (1.926 người), Đồng Nai (10 người), Nam Định (10 người), Hà Nội (10 người). Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Xinh Mun

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Việt/Kinh

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Thổ, đặc biệt hôm nay mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Việt/Kinh của người Việt/Kinh ở Việt Nam và trên nhiều quốc gia trên thế giới.

Người Việt hay người Kinh là một dân tộc hình thành tại khu vực địa lý mà ngày nay là miền Bắc Việt Nam và miền Nam Trung Hoa. Đây là một dân tộc chính, chiếm khoảng 86,2% dân số Việt Nam và được gọi chính thức là dân tộc Kinh để phân biệt với những dân tộc thiểu số khác tại Việt Nam. Ngôn ngữ chính sử dụng là tiếng Việt theo nhóm Việt-Mường. Người Kinh sinh sống trên toàn thể nước Việt Nam và một số nước khác nhưng đông nhất vẫn là các vùng đồng bằng và thành thị ở Việt nam. Còn nếu tính theo tổng số người Việt ở các nước ngoài thì người Việt định cư ở quốc gia Hoa Kỳ là đông nhất. Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Việt/Kinh

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Thổ

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Thái, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Thổ của Dân tộc Thổ hôm nay.

Dân tộc Thổ có các tên gọi khác như Kẹo, Mọn, Cuối, Họ, Đan Lai, Ly Hà, Tày Pọng, Con Kha, Xá Lá Vàng v.v. Tiếng Thổ thuộc nhóm ngôn ngữ Việt-Mường.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Thổ ở Việt Nam có dân số 74.458 người, có mặt tại 60 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Thổ cư trú tập trung tại các tỉnh: Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Thổ

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Thái

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Tày, hôm nay mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Thái của Dân tộc Thái.

Người Thái còn được gọi là Tày Khao (Thái Trắng), Tày Đăm (Thái Đen), Tày Mười, Tày Thanh (Man Thanh), Hàng Tổng (Tày Mường), Pu Thay, Thổ Đà Bắc. Họ đã có mặt ở miền Tây Bắc Việt Nam trên 1200 năm, là con cháu người Thái di cư từ vùng đất thuộc tỉnh Vân Nam, Trung Hoa bây giờ.

Theo David Wyatt, trong cuốn “Thailand: A short history (Thái quốc: Lịch sử tóm lại)“, người Thái xuất xứ từ phía nam Trung Hoa, có cùng nguồn gốc với các nhóm dân ít người bây giờ như Choang, Tày, Nùng. Dưới sức ép của người Hán và người Việt ở phía Đông và Bắc, người Thái dần di cư về phía nam và tây nam. Người Thái di cư đến Việt Nam trong thời gian từ thế kỷ 7 đến thế kỷ 13. Trung tâm của họ khi đó là Điện Biên Phủ (Mường Thanh). Từ đây, họ tỏa đi khắp nơi ở Đông Nam Á bây giờ như Lào, Thái Lan, bang Shan ở Miến Điện và một số vùng ở đông bắc Ấn Độ cũng như Nam-Vân Nam. Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Thái

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Tày

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Tà Ôi, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Tày hôm nay.

Người Tày là một trong 54 dân tộc ở Việt Nam, nhóm địa phương: Pa dí, Thổ, Ngạn, Phén, Thu Lao, thuộc hệ ngôn ngữ Thái-Kadai sinh sống chủ yếu ở vùng miền núi thấp phía Bắc Việt Nam. Người Tày trước đây hay được gọi là người Thổ (tuy nhiên tên gọi này hiện nay được dùng để chỉ một dân tộc khác, xem bài người Thổ). Người Tày có dân số đông thứ 2 ở Việt Nam sau dân tộc Kinh, và có quan hệ gần gũi với người Nùng và với người Choang/Tráng ở Trung Hoa.

Tại Trung Hoa, người Nùng cùng với người Tày được xếp chung vào dân tộc Choang/Tráng. Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Tày

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Tà Ôi

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Si La, hôm nay mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Tà Ôi của Dân tộc Tà Ôi.

Tộc Tà Ôi là một dân tộc thiểu số định cư tại Việt Nam và Lào. Tộc Tà Ôi còn có nhiều tên gọi khác nhau như: Tôi Ôi, Pa Cô, Ba Hi hay Pa Hi. Ngôn ngữ của họ là tiếng Tà Ôi, thuộc nhóm ngôn ngữ Ka Tu trong ngữ tộc Môn-Khmer.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Tà Ôi ở Việt Nam có dân số 43.886 người, có mặt tại 39 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Họ cư trú tập trung tại các tỉnh: Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Tà Ôi

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Si La

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Sán Dìu, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Si La hôm nay.

Tộc Si La là một trong số 54 sắc dân sống tại Việt Nam. Ngoài tên Si La, sắc dân này còn được biết đến với các tên khác như Cú Dé Xử, Khà Pé.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Si La ở Việt Nam có dân số 709 người, có mặt tại 17 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Si La cư trú tập trung tại các tỉnh: Lai Châu (530 người, chiếm 74,75% tổng số người Si La tại Việt Nam), Điện Biên (148 người, chiếm 20,87% tổng số người Si La tại Việt Nam), các tỉnh khác mỗi tỉnh có không quá 10 người. Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Si La

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Sán Dìu

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Sán Chay, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Sán Dìu hôm nay.

Tộc Sán Dìu là một dân tộc ít người sinh sống ở miền trung du của một số tỉnh miền Bắc Việt Nam. Các tên gọi khác: Sán Déo, Trại, Trại Đất, Mán quần cộc, Mán váy xẻ. Các tên gọi người Sán Dìu đều chỉ ra rằng họ có quan hệ gần gũi với cộng đồng người Dao và thường được các tộc người khác gọi chung là Mán. Tộc này thuộc về nhóm ngôn ngữ Hoa với dân số khoảng 126.237 người. Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Sán Dìu

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Sán Chay

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Raglai, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Sán Chay hôm nay.

Dân tộc Sán Chay có tên gọi khác là Cao Lan, Sán Chỉ, Mán Cao Lan, Hờn Bận. Tiếng nói của họ thuộc Hệ ngôn ngữ Tai-Kadai.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Sán Chay ở Việt Nam có dân số 169.410 người, có mặt tại 58 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Sán Chay cư trú tập trung tại các tỉnh:

Tuyên Quang (61.343 người, chiếm 36,2% tổng số người Sán Chay tại Việt Nam)
Thái Nguyên (32.483 người, chiếm 19,2% tổng số người Sán Chay tại Việt Nam)
Bắc Giang (25.821 người)
Quảng Ninh (13.786 người)
Yên Bái (8.461 người)
Cao Bằng (7.058 người)
Đắk Lắk (5.220 người)
Lạng Sơn (4.384 người)
Phú Thọ (3.294 người)
Vĩnh Phúc (1.611 người). Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Sán Chay

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Rơ Măm

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Raglai, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Rơ Măm hôm nay.

Người Rơ Măm cư trú chính tại làng Le, xã Mo Rai, huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum. Tiếng Rơ Măm thuộc ngữ chi Ba Na của ngữ tộc Môn-Khmer. Là cư dân sống lâu đời ở vùng đất này. Ðầu thế kỷ XX dân số của tộc này còn khá đông, phân bố trong 12 làng, ở lẫn với người Gia Lai.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Rơ Măm ở Việt Nam có dân số 436 người, có mặt tại 7 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Rơ Măm cư trú tập trung tại tỉnh Kon Tum (419 người, chiếm 96,1% tổng số người Rơ Măm tại Việt Nam), các tỉnh khác có rất ít như Sài Gòn (9 người), Đồng Nai (3 người). Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Rơ Măm

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Raglai

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Pu Péo, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Raglai hôm nay.

Dân tộc Raglai, còn viết là Ra-glai hoặc Ra Glai (tên gọi khác Ra Glây, Hai, Noana, La Vang) là dân tộc thiểu số thuộc hệ ngôn ngữ Mã Lai-Polynesia cư trú chủ yếu ở tỉnh Ninh Thuận và huyện Khánh Sơn, phía nam tỉnh Khánh Hòa cũng như tại Bình Thuận.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Raglai ở Việt Nam có dân số 122.245 người, có mặt tại 18 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Raglai cư trú tập trung tại các tỉnh: Ninh Thuận (58.911 người, chiếm 48,2% tổng số người Raglai tại Việt Nam), Khánh Hòa (45.915 người, chiếm 37,6% tổng số người Raglai tại Việt Nam), Bình Thuận (15.440 người) và Lâm Đồng (1.517 người). Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Raglai

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Pu Péo

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Phù Lá, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Pu Péo hôm nay.

Dân tộc Pu Péo (tên gọi khác Ka Beo, Pen ti lô lô, La quả) là một dân tộc thiểu số thuộc hệ ngôn ngữ Tai-Kadai, nói giỏi tiếng H’Mông, Quan hỏa, cư trú tập trung ở vùng biên giới Việt-Trung thuộc các huyện Đồng Văn, Yên Minh, Mèo Vạc tỉnh Hà Giang.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Pu Péo ở Việt Nam có dân số 687 người, có mặt tại 20 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Pu Péo cư trú tập trung tại các tỉnh: Hà Giang (580 người, chiếm 84,4% tổng số người Pu Péo tại Việt Nam), Tuyên Quang (48 người), Sài Gòn (15 người), Đồng Nai (11 người). Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Pu Péo

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Phù Lá

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Ơ Đu, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Phù Lá (Phu Khla/Fu Khla) hôm nay.

Dân tộc Phù Lá (Phu Khla/Fu Khla) còn có tên gọi khác là Phù Lá Hán, Phu Kha, Phu La, Xá Phó, Bồ Khô Pạ, Mú Dí Pạ, Phổ, Va Xơ Lao, Pu Dang, là một dân tộc thiểu số cư trú tại Việt Nam và Trung Hoa. Tiếng nói thuộc nhóm ngôn ngữ Tạng-Miến, sử dụng chữ Hán và xem tiếng Hán phương Nam như công cụ giao tiếp hàng ngày.

Nhóm Phù Lá Lão – Bồ Khô Pạ là cư dân có mặt tương đối sớm ở Tây Bắc nước ta. Các nhóm khác đến muộn hơn, khoảng 200-300 năm trở lại, quá trình hội nhập của nhóm Phù Lá Hán còn tiếp diễn cho tới những năm 40 của thế kỷ XX. Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Phù Lá

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Pà Thẻn

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Tiếp theo Dân ca Ơ Đu, mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Pà Thẻn.

Người Pà Thẻn tự gọi mình là Pà Hưng, Tống. Các dân tộc anh em khác thì gọi người Pà Thẻn là Mèo Lài, Mèo Hoa, hoặc Mèo Dỏ. Trong thư tịch cổ xưa, người Pà Thẻn được nhắc đến với tên Bát Tiên Tộc. Một số học giả người Pháp gọi người Pà Thẻn là Mán Pa Seng hay Mán Pa Teng và họ xếp vào nhóm Mản với người Cao Lan, Sán Chỉ, Sán Dìu, tiếng nói thuộc ngữ hệ Hmông – Dao.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Pà Thẻn ở Việt Nam có dân số 6.811 người, có mặt tại 32 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Pà Thẻn cư trú tập trung tại các tỉnh: Hà Giang (5.771 người, chiếm 84,7% tổng số người Pà Thẻn tại Việt Nam), Tuyên Quang (877 người), Đồng Nai (27 người), Thái Nguyên (25 người), Hà Nội (20 người). Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Pà Thẻn

Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Ơ Đu

Đọc các bài cùng chuỗi, xin click vào đây.

Chào các bạn,

Hôm nay mình giới thiệu đến các bạn Dân ca Ơ Đu tiếp theo Dân ca Nùng.

Ơ Đu (theo tiếng Thái nghĩa là “thương lắm”), còn có tên gọi khác là Tày Hạt, là một trong những dân tộc ít người nhất của Việt Nam và Lào.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Ơ Đu ở Việt Nam có dân số 376 người, có mặt tại 11 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Ơ Đu cư trú tập trung tại các tỉnh: Nghệ An (340 người, chiếm 90,4% tổng số người Ơ Đu tại Việt Nam) Sài Gòn (12 người), Hà Nội (7 người), Lâm Đồng (4 người), Đồng Nai (4 người).

Tại Lào, theo ước tính của Ethnologue thì có khoảng 194 người Ơ Đu sống tại tỉnh Xiêng Khoảng (Xieng Khouang). Continue reading Dân ca dân nhạc VN – Dân ca Ơ Đu