Chào các bạn,
Các bạn giáo chức, hay làm cha mẹ, đều có một kinh nghiệm này: Có những điều mình biết, đã tốn nhiều năm học hỏi và trải nghiệm, và đôi khi trả giá rất đắt cho bài học, và mình muốn truyền lại kinh nghiệm đó cho học trò hay con em. Nhưng hầu như là không thể. Nói gì thì nói, học trò con em vẫn hiều được từng chữ mình nói, nhưng thật ra vẫn chẳng hiểu gì. Rốt cuộc vẫn vấp vào những lầm lỗi mà mình đã mong là con em không vấp phải nhờ có mình dẫn đường. Và đôi khi mình rất ấm ức về chuyện đó.

Thật sự thì chúng ta không thể truyền kinh nghiệm cho nhau. Hoặc nếu có thể, thì chỉ là một ảnh hình rất mờ ảo của kinh nghiệm thật. Nếu một người chưa bao giờ bị phỏng trong đời, làm sao để người ấy biết phỏng thì rất rát và đau, cho đến khi chính người ấy bị phỏng. Làm sao diễn tả được tình yêu là gì cho một cậu bé chưa hề biết yêu, cho đến khi cậu ấy gặp được người yêu. Làm sao cho một người hiểu được quyền năng của tư duy tích cực, cho đến khi người ấy chăm chỉ thực hành tư duy tích cực.
Tính bất khả chuyển nhượng của trực nghiệm làm cho đường đời của mỗi cá nhân, cũng như mạch sống của xã hội. lởm chởm gai góc, như là không cần thiết. Chưa kinh nghiệm thì hay làm sai, người có kinh nghiệm truyền dạy cũng hầu như vô ích, phải chính mình trầy vi tróc vảy mới trưởng thành, khi trưởng thành dạy lại người trẻ hơn, chỉ để thấy họ cứ làm sai như mình hồi nhỏ… Dòng đời quay tròn quay tròn như thế.
Thế thì làm sao chúng ta có thể thoát ra được vòng lẫn quẩn này?
Thưa, chẳng làm sao thoát ra được cả. Vì thế mới có “khoảng cách giữa hai thế hệ.”
Tuy nhiên, chúng ta có thể làm dịu khoảng cách bằng cách làm cho khoảng cách trở thành hữu ích thay vì xung đột. Điều này có thể đạt được nếu:

• Những người lớn tuổi biết rằng tuổi trẻ là phải khai phá, phải bước những bước tiền phong đầy hiểm nguy cạm bẩy, cũng như mình thời còn trẻ. Và chính những bước khai phá hiểm nguy rình rập đó là con đường trưởng thành, như mình đã trưởng thành.
• Người lớn tuổi biết rằng tuổi trẻ trưởng thành với những thời đại mới, triết lý mới, văn hóa mới, nghệ thuật mới, tư duy mới… và do đó có thể làm thầy mình về những cái mới.
• Ngưởi lớn tuổi biết rằng người nhỏ tuổi thường hỏi mình “Tại sao cái này làm thế này?” và nếu mình không trả lời thỏa đáng được thì mình nên xét lại phương cách của mình.
Người trẻ cũng thường hỏi “Tại sao cái này không làm như thế này?” và nếu người lớn không trả lời thỏa đáng được thì cũng nên xét lại là có nên làm theo cách mới không?
• “Tam nhân đồng hành tất hữu ngã sư” Ba người đi cùng thì có một thầy. Câu này chẳng nói ai là thầy cả. Ai cũng là thầy được. Tùy chuyện. Cho nên người lớn tuổi có nhận được người trẻ hơn (như là học trò hay con cái của mình) là thầy của mình trong một chuyện nào đó không?

• Người nhỏ tuổi có đủ thông thái để thấy là người lớn tuổi hơn có thể thấy một vấn đề mà mình không thấy sâu bằng, để tự hỏi “Đâu là điều sâu sắc trong câu nói của anh ấy, mà mình chưa kịp thấy?”
• Khi cảm thấy như mình cũng có lý 50% và anh ấy (lớn tuổi hơn) cũng có 50%, người trẻ tuổi có nghĩ “Có lẽ mình nên nhường anh ấy một tí và nên nghĩ kỹ hơn về điều anh ấy nói, vì nếu hai bên ngang nhau thì có thể là anh ấy thấy đúng hơn mình, vì có thể có điều mình chưa hiểu thấu.”?
** Trên đây chúng ta nói đến khoảng cách tuổi tác, vì nó là vấn đề thường xuyên nhất trong xã hội. Nhưng chúng ta có nhiều khoảng cách khác giữa con người, mà giải pháp cũng đòi hỏi tư duy tương kính và ham học hỏi như khoảng cách tuổi tác, như là: khoảng cách giữa người Kinh và người dân tộc thiểu số, giữa các tôn giáo, giữa người có tôn giáo và người không tôn giáo, giữa người được đào tạo ngoài nước và đào tạo trong nước, giữa những người ủng hộ các chủ thuyết kinh tế xã hội chính trị khác nhau…
Cũng như khoảng cách tuổi tác, những loại khoảng cách khác đòi hỏi chúng ta biết tương kính nhau, biết nhận nhau làm thầy, và biết học hỏi điều mới.
Chỉ cần ngồi suy nghĩ chừng 5, 7 phút là ai cũng có thể thấy rất rõ là xã hội chúng ta, quốc gia của chúng ta, thế giới của chúng ta có quá nhiều khoảng cách đủ loại. Tư duy tích cực là xóa tan các khoảng cách càng nhiều càng tốt.
Tất cả mọi người trên thế giới đều là anh em, đều là con của Thượng đế.
Tất cả mọi người trên thế giới đều liên hệ với nhau chặt chẻ trong MỘT đại dương sự thật gọi là Phật tính.
Tất cả mọi người Việt đều là anh em của cha Lạc Long Quân và mẹ Âu Cơ.
Tình yêu anh em là cầu nối tất cả mọi người qua mọi khoảng cách. Nếu ta luôn nhớ đến nền tảng tình yêu này, tự nhiên ta biết làm thế nào để biến khoảng cách thành sức mạnh.
Chúc các bạn một ngày vui.
Mến,
Hoành
© copyright 2010
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com




Dưới đây là chia sẻ của anh Michael Landrum trên trang web 
7. Kết cấu bài nói. Một cách hữu ích để làm cho bài nói của bạn đáng nhớ là nói theo một kết cấu và nói cho người nghe biết về kết cấu đó. Chia sẻ với họ hình thức trình bày các suy nghĩ và nội dung của bạn và họ sẽ có thể theo dõi được những ý tưởng phức tạp. Điều đó cũng dễ cho bạn để ghi nhớ hơn. Mọi người sẽ đánh giá cao phong cảnh hơn với một cái nhìn qua về hành trình chuyến đi như thế nào.


T for TRUST (tin tưởng): sự tin tưởng là chất keo kết dính mọi người lại với nhau. Một mối quan hệ không thể đi đến đâu cả mà không có nó.
R is for RESPECT







3. Nhớ 3 chữ R (3 chữ T trongtiếng Việt): Respect for self (Tôn trọng chính mình), Respect for others (Tôn trọng người khác), Responsibility for all your actions (Trách nhiệm với tất cả những hành động của mình).
12. A loving atmosphere in your home is the foundation for your life.







Mẫn, một cô bạn cùng lớp tôi, bạn ấy có một ước mơ rất đẹp: Mơ làm cô giáo miền núi. Cô bạn nhỏ muốn đem cái chữ đến cho miền núi hẻo lánh, cho phép ước mơ được chắp cánh trên những cái đầu cháy nắng, cho phép những bàn chân bước đi trên thảm đỏ học vấn thay vì bước trên ruộng cày nứt nẻ. Ban ấy muốn sẻ chia tấm chăn hạnh phúc vốn dã rất hẹp của mình. Nhưng mấy ai biết được bạn ấy sống một cuộc sống thiếu vắng người bố, bạn ấy tự lớn lên, bươn chải và trưởng thành cùng với một người mẹ bệnh tật. Tôi đã nhìn thấy những giọt nước mắt của mẹ Mẫn, cô ấy khóc vì ước mơ con mình sao mà cực nhọc thế! Sao không giống tôi, mơ làm doanh nhân. Tôi cũng thấy cay xè vì ước mơ ấy có phải của tôi đâu. Tôi yêu những làng trẻ S.O.S nhưng đôi khi lại từ bỏ chuyến đến thăm chỉ vì một cuộc chơi. Tôi thiếu một bản lĩnh để yêu thương người khác, bạn có như tôi không?


