Chào các bạn,
Đi về ngang qua nhà bố mẹ Trai nhìn vào sân nhà thấy bố Trai ngồi chẻ tre, mình đi vào được biết bố Trai chẻ tre làm những cái bẫy chim.
Bố mẹ Trai trên năm mươi tuổi và bố Trai là già làng của thôn Năm. Gia đình bố mẹ Trai có tám người con, bốn trai và bốn gái. Bốn người con trai làm ăn rất giỏi, mỗi vụ mùa thu hoạch được nhiều lúa gạo loại ngon nhất Buôn Làng, ngoài ra còn trồng được nhiều nếp. Có những năm gia đình bố mẹ Trai gặt được gần hai mươi bao nếp, trồng nhiều nếp mình cứ tưởng bố mẹ Trai bán nhưng khi đến thăm gia đình, được biết số nếp đó bố mẹ Trai để dùng và anh em Buôn Làng ai muốn thì đến bố mẹ Trai đổi nếp cho về ăn chứ không bán. Mình hỏi bố mẹ Trai đổi nếp lấy gạo như thế nào? Mẹ Trai nói:
– “Gia đình nào muốn mười kí nếp thì đem đến cho mẹ Trai mười kí gạo, có loại gạo nào đem lại loại gạo đó chứ mẹ Trai không đòi gạo ngon, mẹ Trai đổi ngang như vậy thôi vì mẹ Trai biết anh em Buôn Làng mình thèm mới đến xin đổi.”
Mình rất cảm phục khi được biết anh em Buôn Làng thật rộng rãi, và có những suy nghĩ rất dễ thương về người khác.
Gia đình bố mẹ Trai vừa siêng năng chăm chỉ vừa giỏi làm ăn, nên trong vườn trồng được đủ mọi thứ cây trái để ăn như dừa, mía, chanh dây và rất nhiều măng chuối. Vườn được làm cỏ sạch sẽ, cây trái đươc chăm bón kể cả những gốc măng trồng nên mỗi bụi măng nảy ra rất nhiều mụn măng rất mập, đến mùa măng mình thường được ăn măng gia đình bố mẹ Trai cho.
Đất đai ruộng vườn của gia đình bố mẹ Trai tuy nhiều, nhưng sau những vụ mùa thu hoạch bắp lúa củ mì xong những người con trai của bố mẹ Trai cũng đi hái hoặc tưới cà-phê thuê ở Đăkmin vì vậy nhiều lần mình đến thăm gia đình nhưng không gặp người con trai nào ở nhà ngoài bố mẹ Trai.
Lần này mình đến thăm gia đình bố mẹ Trai, những người con trai của bố mẹ Trai đi làm ở Đăkmin, chỉ có bố Trai ở nhà đang ngồi làm những cái bẫy chim. Mình đến chỗ bố Trai ngồi chẻ tre nói chuyện và được bố Trai chia sẻ một số hiện trạng xảy ra ban đêm trong thôn Buôn, do bố Trai làm già làng nên tối khuya đi rảo trong thôn. Gần đây bố Trai thường gặp một số thanh niên sắc tộc không biết ở đâu đến, đi xe máy chở ba chở bốn và chạy rú ga ầm ĩ, hoặc gặp một nhóm thanh niên cũng không phải người ở Buôn Làng tụ tập lại gọi điện thoại rủ thêm bạn đến quậy phá đánh nhau. Mình hỏi gặp những trường hợp đó bố Trai làm sao với các em?
– “Mình dùng tình cảm nói nhẹ nhàng với các em. Mỗi lần như vậy mình giận ghét chiếc điện thoại di động, bởi chính những cuộc gọi, những tin nhắn đã làm hư các em. Trong Buôn Làng các em nam đi đánh nhau, các em nữ mang thai trước hôn nhân cũng do từ chiếc điện thoại di động mà ra. Mình muốn dẹp điện thoại di động nhưng không biết phải làm sao!”
Matta Xuân Lành