Tag Archives: trà đàm

Đạo Đức Kinh – Chương 15 – Bậc Toàn Thiện

Chương 15

Cổ chi thiện vi sĩ giả,
Vi diệu huyền thông,
Tham bất khả thức.

Phù duy bất khả thức,
Cố cưỡng vi chi dung.
Dự yên nhược đông thiệp xuyên,
Do hè nhược uý tứ lân.
Nhiễm hề kì nhược khách,
Hoán hề nhược băng chi tương thích.
Đôn hề kì nhược phác,
Khoáng hề kì nhược cốc,
Hỗn hề kì nhược trọc.

Thục năng trọc dĩ chỉ,
Tĩnh chi từ thanh;
Thục dĩ an dĩ cửu,
Động chi từ sinh.
Bảo thử Đạo giả bất dục doanh,
Phù duy bất doanh,
Cố năng tế bất tân thành.

Chương 15

Bậc toàn thiện xưa,
Tinh tế nhiệm mầu, siêu huyền, thông suốt.
Sâu chẳng khá dò.

Bởi chẳng khá dò,
Tạm hình dung Đó.
Thận trọng dường như qua sông trên nước đặc.
Do dự dường sợ mắt ngó bốn bên.
Nghiêm kính dường như khách lạ,
Chảy ra dường băng tan,
Quê mùa dường gỗ chưa đẽo gọt,
Trống không dường hang núi,
Pha lẫn dường nước đục.

Ai hay nhờ tịnh
mà đục hóa trong,
Ai hay nhờ động
mà đứng lại đi?
Kẻ giữ Đạo không muốn đầy.
Chỉ vì không muốn đầy,
Nên mới che lấp được mà chẳng trở nên mới .

Continue reading Đạo Đức Kinh – Chương 15 – Bậc Toàn Thiện

Đạo Đức Kinh – Chương 14 – Nắm giềng mối cổ xưa

Chương 14

Thị chi bất kiến danh viết Di;
Thính chi bất văn danh viết Hi;
Bác chi bất đắc danh viết Vi.
Thử tam giả bất khả trí cật.
Cố hỗn nhi vi nhất.

Kì thượng bất kiểu,
Kì hạ bất muội.
Thằng thằng bất khả danh.
Phục qui ư vô vật,
Thị vị vô trạng chi trạng,
Vô vật chi tượng,
Thị vị hốt hoàng,
Nghinh chi bất kiến kì thủ,
Tuỳ chi bất biến kì hậu.

Chấp cổ chi đạo,
Dĩ ngự kim chi hữu,
Năng tri cổ thỉ,
Thị vị đạo kỉ.

Chương 14

Xem mà không thấy, nên tên gọi là Di;
Ngóng mà không nghe, nên tên gọi là Hi;
Nắm mà không giữ gọi là Vi.
Ba cái ấy không thể phân ra được,
Vì nó hỗn hợp làm một

Trên nó thì không sáng,
Dưới nó lại không tối,
Dài dằng dặc mà không có tên.
Rồi lại trở về chỗ không có.
Ấy gọi là cái hình trạng không hình trạng,
Cái hình trạng của cái không có vật.
Ấy gọi là “hốt hoảng”.
Đón nó thì không thấy đầu,
Theo nó thì không thấy đuôi.

Giữ cái đạo xưa,
Để mà trị cái có của hiện nay.
Biết được cái đầu mối của xưa,
Ấy gọi là nắm được giềng mối của Đạo

Continue reading Đạo Đức Kinh – Chương 14 – Nắm giềng mối cổ xưa

Đạo Đức Kinh – Chương 13 – Thương thân vì thiên hạ

Chương 13

Sủng nhục nhược kinh,
Quí đại hoạn nhược thân;

Hà vị sủng nhục nhược kinh?
Sủng vi thượng, nhục vi hạ.
Đắc chí nhược kinh,
Thất chi nhược kinh.
Thị vị sủng nhược kinh.

Hà vị quí đại hoạn nhược thân?
Ngô sở dĩ hữu đại hoạn giả,
Vi ngô hữu thân.
Cập ngô vô thân,
Ngô hữu hà hoạn!

Cố, Quý dĩ thân vi thiên hạ,
Nhược khả kí thiên hạ,
Ái dĩ thân vi thiên hạ,
Nhược khả thác thiên hạ.

Chương 13

Vinh và Nhục đều là sợ hãi,
Quí và Hoạn đều là vì có thân.

Tại sao gọi Vinh và Nhục đều là sợ hãi?
Là vì, Vinh trên thì Nhục dưới,
Được cũng sợ hãi,
Mà mất cũng sợ hãi.
Vì vậy mới gọi “Vinh Nhục đều là sợ hãi.”

Tại sao gọi “Quý và Hoạ đều là vì có thân”?
Là vì, ta sở dĩ có lo lớn là
Vì ta có thân.
Nếu ta không thân,
Ta sao có lo!

Vậy, Kẻ nào biết quý thân vì thiên hạ,
Nên giao phó thiên hạ cho họ,
Kẻ nào biết thương thân vì thiên hạ,
Nên gửi gắm thiên hạ cho họ.

Continue reading Đạo Đức Kinh – Chương 13 – Thương thân vì thiên hạ

Ta tích cực hay tiêu cực đến mức nào ?

learningtocount
Chào các bạn,

Tích cực và tiêu cực có mhiều mức độ, từ zero đển vô cùng. Làm sao ta biết được ta nằm ở mức nào trên cây thước? Điều này rất khó khăn vì không có thước thực sự có thể đo lường chính xác. Các test tâm lý mà thỉnh thoảng ta thấy chỉ là để chơi cho vui, chứ không sờ đến điều gì sâu hơn là lớp da của vấn đề. Nhưng nếu không biết được mình đang đứng ở mức nào thì làm sao mình khá lên được?

Dĩ nhiên là ta hay nói, “Nửa ly nước nói là đầy nửa ly cũng đúng mà cạn nửa ly cũng đúng.” Nhưng như vậy không có nghĩa là hai bên như nhau. Người tích cực thì thành công, người tiêu cực thì thất bại. Đó là lý lẽ chung ai cũng thấy. Dĩ nhiên ta có quyền chọn thành công hay thất bại cho ta. Nhưng nói rằng hai cách chọn này như nhau thì quả là nói ngày cũng như đêm, phải không các bạn? Continue reading Ta tích cực hay tiêu cực đến mức nào ?

Đạo Đức Kinh – Chương 12 – Vì phúc, không vì mắt

Chương 12

Ngũ sắc lệnh nhân mục manh.

Ngũ âm lệnh nhân nhĩ lung.

Ngũ vị lệnh nhân khẩu sảng.

Trì sỉnh điền liệp,
Lệnh nhân tâm phát cuồng.

Nan đắc chi hoá,
Lệnh nhân hành phương.

Thị dĩ Thánh nhân,
Vị phúc bất vị mục.
Cố khử bỉ thủ thử.

Chương 12

Năm mầu khiến người mù mắt.

Năm giọng khiến người điếc tai.

Năm mùi khiến người tê lưỡi.

Sải ngựa săn bắn,
Khiến lòng người hoá cuồng.

Của cải khó đặng,
Khiến người gặp nhiều tai hoạ

Bởi vậy Thánh nhân,
Vì bụng mà không vì mắt.
Nên bỏ cái này mà lấy cái kia.

Continue reading Đạo Đức Kinh – Chương 12 – Vì phúc, không vì mắt

Chống tiêu cực như thế nào ?

boxingrooster
Chào các bạn,

Chúng ta đối diện thường xuyên với những tình trạng tiêu cực, như xả rác ngoài đường, hay ù lì với đời sống—ai làm gì, chuyện gì xảy ra, thì cũng như là không nghe không thấy không biết. Đối diện với những tình trạng tiêu cực như vậy, ta phải làm gì?

Đây là câu hỏi ta đối diện hằng ngày, nhiều lần trong một ngày. Và dĩ nhiên là ta có những câu trả lời khác nhau, tùy theo từng trường hợp và tùy theo cá tính mỗi người. Tuy nhiên, đối với những người thực hành tư duy tích cực như chúng ta, chúng ta luôn luôn có một nguyên tắc suy tư căn bản trong mọi trường hợp—đó là suy tư cách tích cực nhất. Và trong những vấn đề liên hệ đến đời sống thực tại, “tích cực nhất” có nghĩa là có khả năng cao nhất để giải quyết vấn đề. Continue reading Chống tiêu cực như thế nào ?

Đạo Đức Kinh – Chương 11 – Chỗ trống không

Chương 11

Tam thập phúc, cộng nhất cốc,
Đương kì vô, hữu xa chi dụng.

Duyên thực dĩ vi khí,
Đương kì vô, hữu khí chi dụng.

Tạc hộ dũ dĩ vi thất,
Đương kì vô, hữu thất chi dụng.

Cố, Hữu chi dĩ vi lợi,
Vô chi dĩ vi dụng

Chương 11

Ba chục căm, hợp lại một bầu,
nhưng nhờ chỗ không, mới có cái dụng của xe.

Nhồi đất để làm chén bát,
Nhờ chỗ không mới có cái dụng của chén bát.

Khoét cửa nẻo, làm buồng the,
Nhờ chỗ không mới có cái dụng của buồng the

Bởi vậy, Lấy cái có để làm cái lợi,
Lấy cái không đó để làm cái dụng.

Continue reading Đạo Đức Kinh – Chương 11 – Chỗ trống không

Tha lỗi chính mình

mistake

Chào các bạn,

Có lẽ là người mà ta cư xử nghiêm khắc và khó khăn nhất trên thế giới không phải là con cái hay học trò hay kẻ thù, mà là chính ta. Đôi khi ta làm một lỗi lầm nào đó, ta ân hận, đau đớn, và mang cảm giác tội lỗi rất nhiều năm. Và mặc dù là ta có thể tha lỗi cho ai đó dễ dàng, hình như ta vẫn không thể nào tha lỗi cho chính mình được.

Đôi khi đó là một lỗi lầm lớn, nhưng thường khi đó là chuyện rất nhỏ. Dù vậy ta vẫn không bỏ qua cho ta được. Và những khi như thế chúng ta thường ân hận, đôi khi xỉ vả chính mình, và thường khi mất cả tự tin vào mình.

Trong những biến cố lớn trong đời, ví dụ một tai nạn nào đó mà người thân cùng đi với mình bị chết nhưng mình thoát chết, ta có thể có những câu hỏi quy lỗi về mình như “Bữa đó nếu mình không rủ chị đi chơi thì chị đâu có chết” hoặc “Nếu hôm đó mình phản ứng nhanh một tí thì chị đâu có chết.” Cảm giác phạm tội có thể theo ta suốt đời, và hành động như một mũi gai thường xuyên châm chích trong tim. Rất khó mà vui vẻ và tích cực với một cảm giác như thế trong tâm. Continue reading Tha lỗi chính mình

Đạo Đức Kinh – Chương 10 – Huyền Đức

Chương 10

Tải doanh phách bão nhất,
Năng vô li h ồ?

Chuyên khí trí nhu
Năng anh nhi hồ?

Địch trừ huyền lãm,
Năng vô tì hồ?

Ái dân trị qu ốc,
Năng vô vi hồ?

Thiên môn khai hạp,
Năng vô thư hồ?

Minh bạch tứ đạt,
Năng vô tri hồ?

Sanh chi súc chi,
Sanh nhi bất hữu,
Vi nhi bất thị,
Trưởng nhi bất tể,

Thị vị Huyền đức.

Chương 10

Làm cho hồn phách hiệp một,
Không thể chia lìa, đặng không?

Làm cho hơi thở tụ lại,
Như trẻ sơ sinh, đặng không?

Gột rửa lòng ham huyền diệu,
Đừng còn chút bợn, đặng không?

Thương dân trị nước,
Mà làm như không làm, đặng không?

Cửa trời khép mở,
Mà làm như con mái, đặng không?

Hiểu biết tất cả,
Mà làm như không biết gì cả, đặng không?

Sinh đó, nuôi đó,
Sinh mà không chiếm cho mình,
Làm mà không cậy công,
Làm việc lớn mà không làm chủ,
Đó gọi là Huyền đức

Continue reading Đạo Đức Kinh – Chương 10 – Huyền Đức

Khen vợ

ninh
Chào các bạn,

Bài này viết cho các bạn phái nam. Trước đây mình đã viết bài Khen. Và nếu thực tập thì cách thực tập của Khổng tử luôn luôn là hay nhất: Tu thân, tề gia, trị quốc, bình thiên hạ. Tập từ trong tâm mình trước, rồi ngay trong nhà, rồi từ từ bước ra đường.

Rất tiếc là chúng ta thường hay xem bụt nhà không thiêng. Và mọi phép xử thế tốt ta thường tưởng là để sử dụng với mấy công ty ngoài đường, mà không mang về dùng với người nhà, nhất là với bà đầm của mình ở nhà. Không làm được với người trong nhà thì cái làm với người ngoài chắc là không được thành thật lắm rồi. Vậy thì quan tâm đến bà đầm ở nhà một tí, và đừng tiếc lời khen. Văn hóa Việt nói chung là chống khen. Nhưng sự thật là khi ta khen thành thật, ta có thể khen ai đó 100 lần một ngày người đó cũng không thấy chán, và càng nghe thì càng cảm động. Lời khen thành thật có giá trị như nước, uống cả ngày, ngày nào cũng phải uống, càng làm việc nhiều càng cần uống. Continue reading Khen vợ

Đạo Đức Kinh – Chương 9 – Đạo Trời

Chương 9

Tri nhi doanh chi
Bất như kì dĩ.
Suỷ nhi chuyết chi,
Bất khả trường bảo.
Kim ngọc mãn đường,
Mạc chi năng thủ.
Phú quí nhi kiêu,
Tự di kì cữu.
Công toại thân thối,
Thiên chi đạo.

Chương 9

Ôm giữ chậu đầy,
Chẳng bằng thôi đi.
Dùng dao sắc bén,
Không bén được lâu.
Vàng ngọc đầy nhà,
Khó mà giữ lâu.
Giầu sang mà kiêu,
Tự vời hoạ ưu.
Nên việc, lui thân,
Đó là đạo Trời.

Continue reading Đạo Đức Kinh – Chương 9 – Đạo Trời

Làm việc

ruonglua
Rồi một người cày nói, “Giảng cho chúng tôi về Làm Việc.”
Và Tiên Tri trả lời, nói rằng:

Bạn làm việc để có thể đi cùng nhịp độ với trái đất và linh hồn của trái đất.

Vì ngồi yên tức là trở thành người xa lạ với mọi mùa, và bước ra khỏi dòng đời đang dấn bước, trong uy nghi và lòng thần phục kiêu hãnh, hướng về vô tận.

Khi làm việc, bạn là một ống sáo, qua buồng tim của nó lời thầm thì của mỗi canh giờ trở thành âm nhạc.

Trong các bạn, ai sẽ là một cọng sậy câm lặng khi tất cả chung quanh đang đồng ca? Continue reading Làm việc

Đạo Đức Kinh – Chương 8 – Lãnh đạo như nước

Chương 8

Thượng thiện nhược thuỷ;
Thuỷ thiện lợi vạn vật nhi bất tranh,
Xử chúng nhân chi sở ố,
Cố cơ ư Đạo.

Cư thiện địa,
Tâm thiện uyên,
Dữ thiện nhân,
Ngôn thiện tín,
Chính thiện trị,
Sự thiện năng,
Động thiện thời.

Phù duy bất tranh, Cố vô vưu.

Chương 8

Bậc thượng thiện giống như nước;
Nước thì hay làm lợi cho vạn vật mà không tranh,
Ở chỗ mà người người đều ghét,
Nên gần với Đạo.

Ở thì hay lựa chỗ th ấp;
Lòng thì chịu chỗ thâm sâu;
Xử thế thì thích dùng đến lòng nhân;
Nói ra thì trung thành không sai chạy,
Sửa trị thì chịu làm cho được thái bình,
Làm việc thì hợp với tài năng,
Cử động thì hợp với thời buổi.

Ôi vì không tranh, Nên không sao lầm lỗi.

Continue reading Đạo Đức Kinh – Chương 8 – Lãnh đạo như nước