Chào các bạn,
Các bạn đã đọc tư duy tích cực thường xuyên. Nhưng các bạn đã dạy ai chưa vậy? Các bạn có biết là cách học hay nhất là dạy người khác không? Hồi nhỏ mình hay giảng bài cho các bạn cùng lớp chậm hiểu hơn mình. Ngồi trong lớp nghe thầy giảng xong, về nhà có bạn hỏi lại bài đó, là mình giảng lại cho bạn. Nhiều khi mình cũng chưa rành, nhưng nhờ phải giảng lại cho bạn mà mình phải vừa giảng vừa ôn bài, cho nên rành thêm một chút. Cách học hay nhất luôn luôn là dạy. Cách làm học trò hay nhất là làm thầy.
Category Archives: trà đàm
Chinh phục người khác ?
Chào các bạn,
Làm thế nào cho mọi người thích mình, nể mình, yêu mình? Có lẽ đối với đại đa số chúng ta, câu hỏi này là câu hỏi số 1 trong cuộc sống, dù là ta có ý thức về nó hay đó chỉ là câu hỏi trong vô thức. Bao nhiêu khóa học làm người, kỹ năng sống, học thành công, kỹ năng giao tiếp… cũng chỉ là để trả lời cho câu hỏi đó. Bao nhiêu cố gắng trong đời của ta—học giỏi, đẹp trai, duyên dáng, thành đạt… cũng chỉ là để trả lời câu hỏi đó. Sách dạy chinh phục người đẹp, chinh phục phái nam, chinh phục cử tri, chinh phục khách hàng… cũng chỉ là để trả lời cho câu hỏi đó… Nếu nói là “Đối với đại đa số chúng ta, sống là để chinh phục” thì có lẽ là không sai một chút nào.
Nhưng có lẽ đó cũng chính là vấn đề cho đại đa số chúng ta. Tư duy chinh phục người khác thường đưa đến nhiều thất bại hơn là thành công. Điều này thì khỏi cần phải chứng minh, vì chắc là ai trong chúng ta cũng đã thấy rồi. Trong lòng mình càng muốn chinh phục người khác, mình càng thấy người khác khó chinh phục.
Bẫy luận lý học
Chào các bạn,
Chúng ta đã được huấn luyện về luận lý từ hồi còn bé xíu. Đúng là đúng, sai là sai. 2 cộng 2 là 4. Nếu 2 cộng 2 mà là 5 hay 6 thì đương nhiên là sai. Mặt trời mọc ở phương Đông. Nói mặt trời mọc ở phương Tây thì sai, và cái gì đó mọc ở phương Tây nhất định không phải là mặt trời.
Nếu A là đúng, thì –A phải là sai.
Nếu tôi có 5 đồng trong túi, thì tôi không thể có -5 đồng trong túi.
Ở bầu thì tròn, ở ống thì dài
Chào các bạn,
Câu này thì ai trong chúng ta cũng biết hết rồi. Ở bầu thì tròn, ở ống thì dài. Ở đâu thì theo phong tục tập quán ở đó. Tức là mình phải biết thích nghi với điều kiện chung quanh để mà sống.
• Nhưng có lẽ là đa số chúng ta chỉ nghĩ đến câu thành ngữ này về phương diện địa lý–ở nơi này thì theo phong tục nơi này, đến nơi kia thì theo phong tục nơi kia.
Tích cực trong tình huống căng thẳng
Chào các bạn,
Những tình huống căng thẳng bức xúc, như là tình huống hiện tại với Trung quốc tăng cường các hành động gây hấn tại Biển Đông, là lúc mà những vị thầy tư duy tích cực cần tích cực hướng dẫn mọi người để biến những căng thẳng tiêu cực thành lợi tích tích cực, và tạo năng lượng tích cực cho đất nước và thế giới. Như là:
– Mọi công dân cùng đoàn kết, làm việc nhịp nhàng cùng nhau và cùng với các tổ chức chính phủ và phi chính phủ, để cùng giải quyết vấn đề một cách đồng bộ.
– Mọi công dân cần tăng cường ý thức yêu nước.
– Muốn biểu tình bày tỏ thái độ bức xúc đối với các hành vi gây hấn thì biểu tình bày tỏ điều đó, nhưng đừng chửi bới dân Tàu. Ví dụ: “Phản đối Trung quốc vi phạm chủ quyền VN”, “Phản đối Hải quân Trung quốc tấn công tàu bè và ngư dân Việt Nam”… Và đừng nói, “Dân Trung quốc chó má”, “Dân Trung quốc là ăn cướp”…
Dùng hận thù làm động lực ?
Chào các bạn,
Trên phượng diện xã hội, không biết các bạn có nhận ra rằng văn hóa Việt phần lớn dùng hận thù làm động lực cho hành động không? Chẳng biết gốc gác điều này đến từ đâu, nhưng có thể là từ văn hóa Trung quốc mà ta có thể nhận ra rất rõ trong các truyện chưởng. Đầu truyện thường là một câu bé hay cô bé mà cha/mẹ bị thảm sát khi cậu/cô còn bé xíu hay chưa kip ra đời. Và cuộc đời cậu/cô này sau đó, trải dài trong một bộ phim 40 tập, được hướng dẫn bởi một động lực duy nhất: Thành tài để trả thù cho bố mẹ. Không trả thù là bất hiếu.
Đây thực sự là một giáo dục rất tiêu cực. Nhưng nhìn vào nghệ thuật và văn hóa của ta trên bình diện xã hội, thì có vẻ như hận thù là động lực chính cho mọi hành động của ta: Từ hận thù quân xâm lược phương bắc, đến hận thù quân xâm lược bạch quỷ phương tây, rồi hận thù Mỹ ngụy xâm lược, hận thù Việt cộng ác ôn, và đương nhiên là ngày nay ta vẫn còn nghe thấy hận thù cộng sản và hận thù phản động hàng ngày. Mấy lúc này còn thêm hận thù quân Trung quốc xâm lược kiêu căng…
Một tư tưởng nhỏ thay đổi cả cuộc đời
Chào các bạn,
Nếu các bạn chưa để ý đến điều này, thì chỉ cần bỏ ra chừng 15 phút hay nửa tiếng hồi tưởng lại cuộc đời của mình, chắc chắc là các bạn sẽ thấy được những tư tưởng rất nhỏ đã ảnh hưởng lớn đến cuộc đời bạn như thế nào.
Buổi chiều đang từ trường về nhà, tự nhiên nổi hứng ghé vào nhà tên bạn rủ hắn đi uống cà phê, gặp ngay lúc cô em họ của hắn đang đến nhà hắn chơi. Tự nhiên cô em họ dịu dàng khả ái của hắn mà mình tình cờ gặp trong một phút, sau này thành bà nội tướng (bà nội + bà tướng) chằng chụa của mình tới cả đời. 😦
Bạn đồng hành
Chào các bạn,
Thỉnh thoảng chúng ta thấy có những phản hồi cho một bài nào đó: “Cám ơn anh đã viết bài này. Nó cho em thấy là em đang đi đúng đường, và thêm can đảm để tiếp tục.” Đây là một hiện tượng rất thường xảy ra, và luôn luôn làm cho khách lữ hành tăng thêm nhuệ khí trên con lộ mà nhiều khi ta có cảm giác như là độc đạo trong cõi hoang vu.
Thầy tư duy tích cực
Chào các bạn,
Các bạn đọc Đọt Chuối Non thường xuyên có lẽ cũng nhận ra là cả gần một năm nay đa số các bài mình viết đều là cho bậc thầy tư duy tích cực. Tức là đai đen trong nấc thang cấp độ mình dùng.
Phá bỏ rào cản tôn giáo
Chào các bạn,
Có một điều này có lẽ là tất cả mọi chúng ta đều nên quan tâm để suy nghĩ thêm thường xuyên. Đó là: Mọi lời dạy tốt đẹp cao quý nhất cho trái tim sâu thẳm của con người, mà chúng ta gọi là “tâm linh” đều nằm trong các tôn giáo. Ngoài các tôn giáo lớn ra thì không có giáo dục tâm linh. Nhưng cũng là một sự thật rằng không có gì gây chia rẽ và chém giết nhiều bằng tôn giáo trong lịch sử loài người. Đó đúng là một con dao hai lưỡi. Nhưng, tôn giáo không nên là như thế.
Trong khi chúng ta học về các quy luật sâu thẳm cho trái tim của chính ta, thì chúng ta nên luôn luôn đề cao cảnh giác: “Điều gì làm cho các tôn giáo đã hành xử rất tồi tệ, ngược lại hẳn các lời dạy khiêm tốn, nhân ái, nhẫn nhục… của nó?”
Người tư duy tích cực
Chào các bạn,
Điểm khác biệt duy nhất của người tư duy tích cực và người bình thường là ở chỗ nào các bạn biết không?
• Người bình thường tư duy và hành xử theo phản ứng, hay theo kiểu có qua có lại (qui pro quo, this for that, cái này cho cái kia).
Yêu tôi thì tôi yêu, ghét tôi thì tôi ghét.
Thành thật với tôi thì tôi thành thật, dối trá với tôi thì tôi dối trá.
Tốt với tôi thì tôi tốt, xấu với tôi thì tôi xấu.
Đời là khổ ?
Chào các bạn,
Dân Việt chúng ta ai lại chẳng biết câu “Đời là khổ” hay “Đời là bể khổ”. Văn chương nghệ thuật truyền thống của chúng ta phần lớn đặt nền tảng trên khái niệm “Đời là khổ”. Từ các tác phẩm lớn như Truyện Kiều, Chinh phụ ngâm khúc… đến văn hóa dân gian như Phạm Công Cúc Hoa, Quan Âm Thị Kính… phần lớn các tác phẩm văn hóa là khổ đau và nước mắt. Tư duy lánh đời, xa đời, rời bỏ cuộc đời, tìm nơi vắng vẻ ẩn dật… luôn luôn được đề cao như là một lý tưởng sống của người có tri thức.
Nếu ta chê cuộc đời này và lên núi trốn nó, thì đất nước không nghèo đói và bị hết cường quốc này đến cường quốc kia vào làm chủ sao được?
Nhạy cảm về người khác – 2
Chào các bạn,
Trong bài trước chúng ta đã nói là muốn hiểu được cảm xúc của người khác, ta phải biết lắng nghe và quan sát body language trong khi đối thoại. Nhưng, đây là vấn đề ta thường gặp:
Hai người nói chuyện với nhau, nhưng không tin nhau lời nói của nhau và cả hai cố “đọc” body language của nhau (vì thường là khó che đậy body language hơn lời nói). Cuộc đối thoại chẳng đi đến đâu cả, vì chỉ là một trò đấu đá.
Nhạy cảm về người khác – 1
Chào các bạn,
Một trong những kỹ năng quan trọng hàng đầu trong giao tiếp mà rất nhiều người trong chúng ta chẳng thuần thục tí nào là: nhạy cảm về cảm xúc của người khác.
Chúng ta luôn luôn nói đến “khiêm tốn, thành thật, yêu người”. Và trong ứng xử hàng ngày, việc quan trọng đầu tiên cho ứng xử “yêu người” là nhạy cảm vể cảm xúc của người khác—khi người ta vui, buồn, bức xúc, khó chịu, áy náy, lo lắng… là mình nhận ra ngay. Và khi nói chuyện, thì luôn tìm cách nói, tìm lời nói, để làm cho người ta vui hơn, an lạc hơn, bớt lo lắng hơn, bớt bức xúc hơn, bớt bực mình hơn. Đó là yêu người.
Đây là điều rất quan trọng trong ứng xử. Nếu bạn không nhạy cảm về người khác, bạn sẽ làm cho người ta bực mình về bạn cả đời, đi đâu cũng làm cho người ta có cảm tưởng bạn ăn nói lỗ mãng, kiêu căng, hay vô cảm (insensitive).
Personal touch – Ứng xử thân tình
Chào các bạn,
Hôm nay chúng ta thử đi vào một số các trường hợp ta gặp thường ngày mà trong đó personal touch có một vai trò rất rõ rệt, và đương nhiên là giúp cho công việc của chúng ta tốt hơn nhiều nếu ta sử dụng đúng.
1. Bạn có một mailing list của các khách hàng của của công ty ABC của bạn. Mỗi tháng bạn gởi email một lần, để thông báo hàng hóa mới, giảm giá. hay linh tinh. Mục đích chính là “stay in touch” với khách hàng.
Lá thơ bạn mở đầu bằng “Chào quý khách” hay “Chào các bạn”? Hay chẳng có câu chào nào cả?
Đọt Chuối Non 