Chào các bạn,

Có những lúc nói chuyện với anh em Buôn Làng cho mình cảm nhận thật ngộ, như lần nói chuyện với gia đình mẹ Gáo ở thôn năm.

Trưa Chúa nhật, sau khi mình ra thăm những đám ruộng lúa trồng cấy vụ mùa đông xuân của anh em Buôn Làng thôn năm, lúa đã chín vàng gần đến ngày gặt. Trên đường về mình ghé vào nhà mẹ Gáo, trong khi nói chuyện với gia đình một người đàn ông khoảng ba mươi bảy tuổi, cao gầy đi vào chào và cùng ngồi nói chuyện.

Nhìn người đàn ông mới vào mình không biết là ai, và anh em Buôn Làng không có thói quen xã giao giới thiệu người này người kia nếu không được hỏi. Biết như vậy mình hỏi mẹ Gáo:

– “Bố này là ai?”

– “Đây là em bà con của mình, con trai của mẹ Tung cũng ở thôn năm.”

Nhắc đến bố Tung mình nhớ lại chuyện con chim biết nói tiếng Kinh của Bok, mà bố Tung đã bắt được khi nó bị xổ lồng bay đến vườn nhà bố mẹ Tung. Kể lại chuyện này mọi người cùng cười vui, và bố Tung cho biết trước đó những người Kinh ngoài thị trấn Phước An đã vào trả mua con chim biết nói tiếng Kinh đó một triệu đồng, bố Tung chuẩn bị bán thì Yăh và các mẹ đến xin về trả lại cho Bok.

Qua nói chuyện mình biết gia đình bố mẹ Tung có năm người con, các con cũng được bố mẹ Tung cho đi học, bố Tung kể:

– “Nhà mình sau này không có gì cho các con, nên bây giờ mình vừa đi làm rãy vừa đi chăn bò cho các con đi học, để sau này các con có cái chữ ra đường biết đọc biết viết, không bị người khác coi thường như đời mình.”

Nhìn thể trạng bố Tung gầy ốm và da xanh của những người bị bệnh sốt rét kinh niên, mình hỏi:

– “Bố Tung có đau bệnh gì không mà sao gầy ốm và xanh xao quá vậy?”

– “Mình không đau bệnh, mỗi ngày mình vẫn đi làm và đi chăn bò tốt.”

– “Vậy chắc do bố Tung uống rượu nhiều phải không?”

– “Trước kia mình có uống rượu nhưng hơn hai năm nay mình đã bỏ không uống rượu nữa.”

– “Bố Tung làm cách nào bỏ được uống rượu giỏi quá vậy?”

– “Mình không làm gì, chỉ nằm ngủ mơ sợ quá! Đã bỏ uống rượu từ sau lần nằm ngủ mơ đó.”

– “Bố Tung nằm ngủ mơ thấy gì mà sợ đến bỏ được rượu?”

– “Mình nằm ngủ mơ thấy con rắn quấn vào chân lôi đi, may quá mình đã vùng mạnh thoát ra được và bỏ chạy.”

– “Yăh thấy anh em Buôn Làng mình kể cả trẻ em trai cũng như gái đâu có ai sợ con rắn, thấy con rắn là bắt đem về bán hoặc làm thịt ăn ngay, mắc gì bố Tung lại sợ con rắn mà lại con rắn trong mơ?”

– “Mình cũng không sợ con rắn ở ngoài, nếu thấy mình cũng bắt làm thịt ăn. Nhưng mình sợ con rắn trong giấc ngủ. Con rắn ở ngoài không vào trong giấc ngủ được, chỉ có con rắn ma quỉ mới vào trong giấc ngủ được, như nó đã vào trong vườn địa đàng để cám dỗ ông bà mình phạm tội. Vì vậy mình phải bỏ uống rượu không thì con rắn ma quỉ sẽ đến lôi mình đi theo nó và mình sẽ phải chết đời đời.”

Matta Xuân Lành