Chào các bạn,

Sau ba năm, hôm nay tình cờ gặp em Trọng trong nhà em Khách, khi mình đến xã Eauy thăm gia đình em Khách, học sinh lớp Mười hai của nhà Lưu Trú.

Em Trọng người sắc tộc Sêđăng, học sinh Lưu Trú sắc tộc Buôn Ma Thuột của mình trước kia, gia đình em Trọng cũng ở xã Eauy gần nhà em Khách.

Gặp lại em Trọng hỏi thăm được biết: Em Trọng đã thi đậu tốt nghiệp THPT năm 2013. Sau khi thi đậu tốt nghiệp THPT, em Trọng đã dự thi Đại học khối D nhưng không đậu. Thi rớt Đại học, em Trọng về Buôn Làng làm nương rãy với bố mẹ gần một năm, đến sau Tết xin bố mẹ lên Buôn Ma Thuột ở ba tháng ôn thi Đại học, để đến tháng Bảy thi lại Đại học.

Sau hai tháng ôn thi tại Tp. Buôn Ma Thuột, mùa này Buôn Làng đang vào mùa gặt lúa và sắp vào mùa mưa bão, em Trọng xin nghỉ học về giúp gia đình gặt lúa hơn một tuần. Ngày hôm qua lúa gia đình đã gặt xong, em Trọng dự định chiều trở lại Buôn Ma Thuột để tiếp tục ôn thi.

Mặc dầu em Trọng đã thi đậu tốt nghiệp THPT một năm, nhưng hôm nay mình mới có dịp gặp nên chúc mừng em Trọng. Đối với các em học sinh sắc tộc, để thi đậu tốt nghiệp THPT các em phải cố gắng rất nhiều, nhất là các em học hệ bổ túc như em Trọng.

Theo dõi và được biết năm 2013, số học sinh thi đậu tốt nghiệp THPT hệ bổ túc tỉnh Đăklăk chỉ chiếm 53%. Vì vậy em Trọng thi đậu được là điều rất đáng mừng, nhưng mình nói với em Trọng: “Rất tiếc, sau khi thi không đậu Đại học, sao em Trọng không thi vào Cao đẳng hoặc Trung cấp, sau đó liên thông, chuẩn hóa hoặc ra trường đi làm một ít năm theo yêu cầu rồi chuyên tu lên Đại học, sẽ dễ dàng cho các em người sắc tộc hơn đợi thi đậu Đại học, vì với những giới hạn của các em khó có thể thi đậu thẳng vào Đại học, và mình kể ra một số anh chị lớp trên cùng ở nhà Lưu Trú sắc tộc với em Trọng, cũng đã học như vậy và hiện tại đã ra trường.”

Em Trọng nói: “Mình cũng biết! Vì trước kia khi học lớp Mười ở nhà Lưu Trú với Yăh, mình thường xuyên nghe Yăh chỉ cho các anh chị lớp trên như vậy, và trong số các anh chị thi đậu tốt nghiệp THPT những năm trước, mình biết hiện có anh Lâm, chị Huyền và anh Drozal đã liên thông lên Đại học, cũng như bạn Zet Ly Neel cùng học lớp Mười với mình trước kia, cũng đang học năm thứ hai Trung Cấp công nghệ thông tin. Biết như vậy nhưng mình không thể theo học cách đó được? Tại sao? Bố mình không cho!

Năm ngoái khi làm bài thi Đại học về, biết không làm bài được, mình xin bố thi vào Cao đẳng Văn hóa nghệ thuật tỉnh Đăklăk, nhưng bố nói: Nếu năm nay con thi chưa đậu Đại học, sang năm bố cố gắng dành dụm để có tiền cho con đi ôn để thi lại. Bố không muốn con bỏ cuộc sớm, làm người phải biết cố gắng. Còn mình là con lớn nhất trong nhà, còn rất nhiều em, mình nghe lời bố để làm gương cho các em.”

Matta Xuân Lành