Category Archives: Thiền

Thành trụ hoại không – birth, growth, decay, disappearance

Chào anh chị em,

Thành trụ hoại không trong Phật triết có nghĩa là thành/birth/formation, trụ/growth/development/maturing, hoại/decay/disinteration, không/disappearance/Emptiness/Void.

Ba chữ đầu – thành, trụ, hoại thì dễ hiểu. Nhưng chữ Không thì có rổi rắm giữa kinh sách Pali (Phật giáo nguyên thủy) và Đại Thừa.

The kinh sách Pali nói nhiều về Duyên Khởi (Dependent Origination) – mọi sự đều do duyên mà thành: duyên đủ để ngũ uẩn của ta kết hợp thì ta sinh và sống. Khi duyên đủ để ta tan thì ta sẽ tan và chết, cà thân lẫn tâm, để đến lúc ngũ uẩn đủ điều kiện kết hợp lại nữa trở thành “ta mới” hay là một sinh vật nào đó – đó là luân hồi (Samsara) . Điều quyết định ta sẽ luân hồi thế nào là nghiệp (Karma) – luân hồi vào một trong 6 cõi: Trời (Thiên), Thần (A-tu-la), Người, Súc sinh, Ngạ quỷ (Quỷ đói), và Địa ngục. (Xem Quan niệm về con người trong kinh sách Pali của Phật giáo). Continue reading Thành trụ hoại không – birth, growth, decay, disappearance

Nhạy cảm với mọi người – Sensitive to people

Chào anh chị em,

Một cách đo lường rất chính xác mức độ trưởng thành tâm linh của bạn đã đến đâu là xem xét bạn nhạy cảm thế nào với mọi người quanh bạn.

Nhạy cảm nghĩa là gì?

Nghĩa là bạn có thể nhận ra mọi người và mỗi người đang có những cảm xúc gì trong lòng họ, những lo âu gì, sợ hãi gì, tức giận gì, ganh tị gì, ghen ghét gì, nhức nhối gì, đau buồn gì, vui sướng gì, hạnh phúc gì, tính toán gì… Mức độ trưởng thanh tâm linh của bạn càng cao bạn càng đọc được rõ trái tim con người. Continue reading Nhạy cảm với mọi người – Sensitive to people

Điều gì quan trọng nhất cần đổi mới? – What is the most important thing to improve?

Chào anh chị em,

Năm mới chúng ta hay nói đổi mới. Những gì năm cũ chưa tốt thì năm nay cố gắng đổi mới cho tốt hơn.

Nhưng các bạn có biết chúng ta mạnh 5 điều thì yếu 500 điều không? Bản chất cuộc đời là như thế – mình giỏi vài ba điều, nhưng dở vài trăm điều.

Vậy thì biết điều nào mình dở để mà cải tiến? Ta không đủ thời gian và công sức để cải tiến hàng trăm thứ. Và quan trọng hơn cả: Nếu bạn tập trung vào những cái dở, những tiêu cực của bạn thì, dưới LUẬT HẤP DẪN, bạn sẽ HẤP DẪN thêm tiêu cực vào bạn mà thôi. Chẳng cải tiến gì được. Continue reading Điều gì quan trọng nhất cần đổi mới? – What is the most important thing to improve?

Từ biệt năm cũ, chào mừng năm mới – Waving goodbye to the old year, saying hello to the New Year

Chào anh chị em,

Năm cũ đã qua. Ta đã vẫy chào từ biệt.

Nhưng các bạn có biết từ biệt có nghĩa là gì không?

Từ biệt có nghĩa là… từ biệt, các bạn. Từ biệt là để năm cũ nằm đó, và “tui sẽ phải ra đi – chúng ta phải cácn xa.”

Đừng mang những bao rác của năm cũ nặng chình chịch trên vai để đi vào năm mới.

Những bao rác đó là gì? Continue reading Từ biệt năm cũ, chào mừng năm mới – Waving goodbye to the old year, saying hello to the New Year

Văn tự, văn tự, văn tự – Words, words, words

Chào anh chị em,

Văn tự là chữ nghĩa, lời viết, lời nói – là cách thông thường nhất để chúng ta truyền đạt ý nghĩ và giao tiếp (communicate). Nhưng văn tự không bao giờ chính xác, văn tự luôn méo mó, cho nên ông nói gà bà nói vịt là chuyện thường xuyên hàng ngày.

Chính vì vậy mà Phật Thích Ca thuyết giảng 49 năm mà không thuyết giảng một lời nào: “Ta từ đêm được Chính Giác tối thượng cho đến đêm nhập Niết Bàn, trong khoảng thời gian ấy, chưa hề thuyết một chữ nào, cũng chưa từng đã thuyết hay sẽ thuyết.” (Kinh Lăng Già). Continue reading Văn tự, văn tự, văn tự – Words, words, words

Khổng tử: Người trẻ học thế nào – Confucius: How should a youth learn

Chào anh chị em,

Đoạn 6, Chương I, Luận Ngữ, ghi lại lời Khổng tử:

Tử viết: “Đệ tử nhập tắc hiếu, xuất tắc đễ, cẩn nhi tín, phiếm ái chúng nhi thân nhân; hành hữu dư lực tắc dĩ học văn”.

Dịch là:

Khổng tử nói: “Con em (người trẻ) ở trong nhà thì hiếu thảo với cha mẹ, ra ngoài thì kính nhường bậc huynh trưởng, thận trọng lời nói mà thành thực, yêu khắp mọi người mà gần gũi người có lòng nhân; làm được vậy rồi mà còn dư sức thì sẽ học văn (tức học các môn dạy trong trường).

Continue reading Khổng tử: Người trẻ học thế nào – Confucius: How should a youth learn

Khổng tử dạy ba niềm vui – Confucius taught three joys

Chào anh chị em,

Đoạn đầu tiên trong Luận Ngữ (Đoạn I.1, Chương I – Học Nhi) nói về ba niềm vui Đức Khổng Tử dạy:

Tử viết: “Học nhi thời tập chi, bất diệc duyệt hồ?
Hữu bằng tự viễn phương lai, bất diệc lạc hồ?
Nhân bất tri nhi bất uấn, bất diệc quân tử hồ?”

Nghĩa là:

Khổng tử nói: “Học mà mỗi buổi tập, chẳng cũng thích ư?
Có bạn từ phương xa đến, chẳng cũng vui ư?
Người không hiểu, mình không giận, chẳng cũng quân tử ư?”

Continue reading Khổng tử dạy ba niềm vui – Confucius taught three joys

Nên có một chút máu hài – We should have a sense of humor

Chào anh chị em,

Cuộc đời thường nhiều stress, và nhiều lý do để làm ta stressed. Sống khô khan quá thường tạo nên stress và giữ stress trong lòng. Có một chút máu hài có thể làm đời sống bạn dễ hơn, thân thiện hơn, thoải mái hơn, và mạnh khỏe hơn rất nhiều.

Chúng ta thường thấy tượng “Ông Phật Cười Di Lặc,” người béo tốt, cười toe toét, với 6 thằng giặc nhóc tì (lục tặc: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý) đã được Phật Di Lặc thuần hóa, bò chơi trên người Phật.

300
Phật Di Lặc, Hotei

Cười là an lạc, hạnh phúc, Thiền, Tỉnh thức.

Continue reading Nên có một chút máu hài – We should have a sense of humor

Bất chiến tự nhiên thành – Succeeding naturally without fighting

Chào anh chị em,

Khi nói đến câu “Bất chiến tự nhiên thành” người ta hay nói đến Tôn Vũ và Tôn Tử Binh Pháp của ông, và trích dẫn đoạn có lẽ là nổi tiếng nhất, ở Chương 3, Mưu Công: “Bách chiến bách thắng cũng chưa phải cách sáng suốt trong sự sáng suốt. Không cần đánh mà làm kẻ địch khuất phục mới gọi là sáng suốt nhất trong sự sáng suốt. Cho nên thượng sách trong việc dùng binh là lấy mưu lược để thắng địch, kế đó là thắng địch bằng ngoại giao, kế nữa là dùng binh thắng địch, hạ sách là tấn công thành trì.”

“Không cần đánh mà làm cho kẻ khuất phục địch mới gọi lá sáng suốt nhất.” Chữ “đánh” trong câu này có nghĩa là không xua quân ra chém nhau chí chóe, nhưng thực sự là vẫn “đánh nhau” bằng mưu lược – lừa đảo, hư hư thực thực – hay ngoại giao. Continue reading Bất chiến tự nhiên thành – Succeeding naturally without fighting

Tri túc tiện túc đãi túc hà thời túc – Knowing enough is enough, waiting for enough when will it be enough

Chào anh chị em,

Hai câu của Nguyễn Công Trứ mà hầu như mọi chúng ta đều quen thuộc:

Tri túc tiện túc đãi túc hà thời túc
Tri nhàn tiện nhà đãi nhàn hà thời

Biết đủ thì đủ, đợi đủ bao giờ đủ
Biết nhàn thì nhàn, đợi nhàn bao giờ nhàn

Knowing enough is eough, waiting for enough when will it be enough?
Knowing leisure is leisure, waiting for leisure when will it be leisure?

Đây là hai câu trong bài Chữ Nhàn của Nguyễn Công Trứ. Continue reading Tri túc tiện túc đãi túc hà thời túc – Knowing enough is enough, waiting for enough when will it be enough

Tự kiêu – Arrogance

Chào anh chi em,

Tự kiêu là tội đầu tiên trong Bảy Mối Tội Đầu trong giáo lý Kitô giáo (Chính thống giáo, Công giáo, Tin Lành). Tự kiêu cũng là một khía cạnh của chấp ngã (attchment to self) -đầu mối của mọi tội lỗi và đau khổ, theo Phật pháp. Continue reading Tự kiêu – Arrogance

Tam nhân đồng hành tất hữu ngã sư – Three person walking together, of course there is my teacher among them

Chào anh chị em,

Đó là lời Khổng Tử dạy: “Ba người cùng đi, tất nhiên có thầy tôi trong đó.” Nghĩa là, trung bình trong bất kỳ ba người nào, sẽ có một người đáng là thầy tôi. Đó là nói về tính khiêm cung và hiếu học của Khổng Tử, một vị thầy rất lớn của thế giới.

Thật ra chúng ta có thể học mọi thứ từ thiên nhiên, nghĩa là thế giới thiên nhiên quanh ta. Đó là Giáo pháp thiên nhiên. Continue reading Tam nhân đồng hành tất hữu ngã sư – Three person walking together, of course there is my teacher among them

Trăm hay không bằng tay quen – Nói nhiều không bằng quen làm

Chào anh chị em,

Nhiều người giải thích rằng “Trăm hay không bằng tay quen” có nghĩa là biết hàng trăm lý thuyết không bằng thạo việc, thực hành giỏi. Tuy nhiên, mình đã đọc lâu rồi một giải thích về ngôn ngữ hợp lý hơn, mà nay mình gặp lại trên trang Facebook Tiếng Việt Giàu Đẹp:

““Đại Nam quốc âm tự vị” (tome II, 1896) của Huỳnh-Tịnh Paulus Của giảng ‘trăm’ là ‘nói trết trác, líu lo’. Ngoài ra, ‘Việt Nam tự điển’ của Khai Trí Tiến Đức (Hà Nội, 1931) cũng giảng ‘trăm’ là ‘nói líu-lo, dấp-dính’. Việt Nam tự điển của Lê văn Đức (Khai Trí, Sài Gòn, 1970), cũng khẳng định ‘trăm’ là ‘nói lăn-líu và tía-lia'”. Continue reading Trăm hay không bằng tay quen – Nói nhiều không bằng quen làm

Kiên trì – Persevering

Chào anh chị em,

Chúng ta đều đã biết kiên trì tập trung vào làm việc gì thì ta sẽ thành công việc đó. Nhưng có lẽ ít người nhận ra là kiên trì đòi hỏi bạn chấp nhận và vượt qua hàng lô “thất bại” trên đường đi. Chẳng có việc gì bạn làm mà không gặp trở ngại trên đường đi. Khi gặp trở ngại, nhiều người nghĩ rằng mình đang chọn sai đường, sai dự án, sai mục tiêu. Và họ bỏ mục tiêu cũ, đổi sang một mục tiêu mới. Và cứ thế loay hoay thay đổi cả đời. Kiến bò miệng cối, chẳng đi tới đâu. Continue reading Kiên trì – Persevering