Chào các bạn,

Những năm học trước, đầu mùa hè mình mới tuyển học sinh mới cho nhà Lưu trú, số học sinh mới được nhận vào nhà Lưu trú tùy thuộc số học sinh Khối Mười hai ra trường trong năm học đó. Năm học Nk 2015 – 2016 mình có tất cả mười lăm em nữ học sinh Khối Mười hai thi tốt nghiệp THPT. Mười lăm em nữ học sinh ra trường tương đối đông so với sĩ số bốn mươi em nữ học sinh Lưu trú cấp III của mình, vì vậy mình tuyển sinh sớm hơn và đến cuối tháng Tư đã nhận đủ bốn mươi em nữ học sinh cho nhà Lưu trú, mình cứ ngỡ như vậy là ổn định số học sinh trong nhà Lưu trú cho năm học mới.

Không ngờ đến ngày các em nhập vào nhà Lưu trú, trước khi các em đến trường mình điểm danh vắng em Rư và em Phim học sinh lớp Mười, hai em là học sinh mới. Trước đây hơn một tháng bố mẹ các em đã đến gặp mình đăng ký xin cho các em vào ở nhà Lưu trú, hôm nay đến ngày nhập lại không thấy các em. Mình hỏi và được các em ở gần nhà em Rư và em Phim cho biết: Gia đình em Rư và em Phim không có tiền đóng tiền trường đầu năm nên nghỉ học.

Mỗi lần biết các em học sinh nghỉ học bất kể vì lý do gì mình đều rất tiếc, vì vậy cuối tuần về Buôn Làng mình tìm đến nhà em Rư xem sao. Gia đình em Rư ở bên xóm Đào trong một căn nhà ván cũ mục nát, mình đến vào sáng Chúa nhật đi từ nhà trên xuống nhà dưới, nhà vắng tanh không một bóng người. Mình đi qua nhà bên cạnh là nhà bố mẹ Nhỏ, bố mẹ Nhỏ tiếp chuyện mình rất vui. Sau một lúc hỏi thăm về gia đình của bố mẹ Nhỏ, mình hỏi bố mẹ Nhỏ về gia đình của em Rư cũng như lý do mình tìm đến gia đình em Rư hôm nay, mình được bố Nhỏ cho biết:

– “Chuyện em Rư không có tiền đóng tiền trường đầu năm để đi học cũng không lạ, bởi trong gia đình bố em Rư không lo làm ăn, hai người anh trai nghỉ học từ nhỏ cũng không chăm chỉ làm ăn, mỗi ngày đi làm ít nhưng đi chơi và uống rượu nhiều.”

– “Em Rư là con thứ mấy trong gia đình? Gia đình có nhiều ruộng rãy gì không?”

– “Em Rư là con thứ tư trong gia đình, gia đình có đám ruộng nhỏ. Đám ruộng đó làm được một vụ mùa chính, không làm được mùa đông xuân do nước xả đập không chảy đến ruộng. Trong gia đình chỉ có mẹ em Rư rmuốn đi làm nhiều nhưng không làm nhiều được vì tính mẹ em Rư không bình thường. Tuy tính không bình thường nhưng anh em xóm Đào thương vì tính chịu khó, nên cũng cho mẹ em Rư vào trong nhóm gặt đổi công, mấy năm nay nhóm cũng giúp gia đình mẹ em Rư nhiều. Hôm qua nhóm gặt đổi công của xóm Đào biết chuyện em Rư muốn đi học nhưng gia đình không có tiền đóng tiền trường đầu năm, nhóm gặt đổi công của mẹ em Rư đã bàn và đồng ý trích quĩ của nhóm đóng tiền trường để em Rư được tiếp tục học, chắc ngày mai em Rư vào nhà Lưu trú ở đó Yăh.”

Matta Xuân Lành