Chào các bạn,

Mình đi trên chợ Buôn Làng về, đi ngang qua nhà thầy Yoang, thấy thầy Yoang đang phơi lúa. Mình thường xuyên đi qua nhưng đây là lần đầu tiên ghé vào. Ngày mình mới về, nhà thầy Yoang đang xây. Khi xây xong mừng tân gia, thầy Yoang có mời nhưng mình ở ngoài Lưu trú nên cũng không hiện diện chung vui với gia đình thầy Yoang trong ngày vui đặc biệt đó được!

Thầy Yoang là giáo viên cấp I, hiện đang dạy mỗi ngày một buổi tại nhà văn hóa cộng đồng thôn Năm – là thôn mình đang ở. Mình đến vào ngày thứ Bảy, học sinh cấp I được nghỉ học nên thầy Yoang đang cùng người nhà phơi lúa. Mình cũng không ngờ gia đình thầy Yoang có máy xay lúa.

Mình hỏi: “Anh em Buôn Làng có đến đây xay nhiều không?”

Thầy lắc đầu: “Vì mình không có thời gian để chạy xe cày đến nhà họ chở lúa về xay, xay xong lại chở gạo đến giao tận nhà được, thành ra chủ yếu là xay cho gia đình, họ hàng và những gia đình ở gần đây thôi!”

Vào nhà thầy Yoang, mình thấy vui vì gia đình làm ăn rất giỏi, ngoài cấy các loại giống lúa ngon còn cấy được cả nếp. Thầy Yoang đưa mình đi một vòng chung quanh nhà và chỉ cho xem những đám ruộng của gia đình. Gia đình thầy Yoang không nhiều ruộng nhưng những đám ruộng thường xuyên có nước, và cây lúa có phân bón nên đến mùa thu hoạch tương đối khá. Khi đi qua sân lúa đang phơi, thầy Yoang chỉ cho mình cách phân biệt lúa tám thơm với lúa nàng hương cũng như nếp…

Sau khi đi xem một vòng, thầy Yoang mở cửa phòng khách mời mình vào. Phòng khách có một bộ salon bằng gỗ và một tủ trà, nhưng tất cả đều được xếp vào một góc để một khoảng trống lớn trong nhà khách đựng những bao lúa. Có điều đặc biệt là một tấm bảng đen dài đặt dọc giữa nhà khách, trên bảng viết những chữ cái cùng một số chữ ghép vần và chữ viết rất đẹp.

Mình hỏi: “Thầy Yoang dạy thêm học trò ở nhà?”

Thầy Yoang lắc đầu nói: “Không, mình dạy kèm con gái út năm nay đang học lớp Hai.”

Mình nghĩ trong đầu sao thầy Yoang dạy kèm con kỹ quá như vậy? Và như đọc được ý nghĩ trong đầu của mình, thầy Yoang nói: “Gia đình mình có hai đứa con gái nhỏ nhất sanh đôi. Đứa chị tên Lim, phát triển bình thường, năm nay đang học lớp Hai. Đứa em tên Lem, phát triển không bình thường, bị nói ngọng rất nặng. Nếu mình không kèm không dạy thiệt kỹ, em Lem sẽ không qua nổi lớp Hai.”

Nói đến đây, thầy Yoang chỉ cho mình một em nhỏ đang ngồi dưới gốc cây mận ngoài sân và nói: “Em Lem đang học”. Mình tò mò bước ra sân đứng sau lưng em Lem, em Lem đang mải mê đọc nên không biết. Mình nhìn thấy trên tay em Lem đang cầm một bó que tính và miệng đọc chữ “đá – đá”.

Mỗi từ phát âm đúng, em Lem bỏ một que tính bên phải, và phát âm sai bỏ một que tính bên trái… Cứ như thế, em Lem kiên trì lặp đi lặp lại “đá – đá”… Mình đứng sau lưng em Lem vô cùng cảm phục và rút ra được bài học cho chính bản thân mình!

Matta Xuân Lành