Nếu ta có thể thấy phép màu của một đóa hoa một cách rõ ràng, cuộc đời ta sẽ đổi thay.
Phan Thế Danh dịch
.
If we could see the miracle of a single flower clearly, our whole life would change.
Budda
Nếu ta có thể thấy phép màu của một đóa hoa một cách rõ ràng, cuộc đời ta sẽ đổi thay.
Phan Thế Danh dịch
.
If we could see the miracle of a single flower clearly, our whole life would change.
Budda
Pablo Neruda sinh tại thị trấn Parral, miền Trung Chile ngày 13-7 -1904 Đây là bút danh và về sau là tên chính thức của nhà thơ kiêm chính trị gia người Chile Neftalí Ricardo Reyes Basoalto. Ông học tiếng Pháp và Giáo dục học, rồi dạy tiếng Pháp, làm nhà ngoại giao, đi rất nhiều nơi trên thế giới; là một trong những nhân vật quan trọng trong chính quyền Chile. Ông làm lãnh sự Chile ở nhiều nơi như Burma (nay là Myanma), Argentina, và Tây Ban Nha. Năm 1945 được bầu vào Thượng nghị viện, nhưng mấy năm sau bị buộc tội phản quốc và phải trốn sang Mexico vì đã công khai phê phán chính phủ đương nhiệm.
Năm 1970 ông về nước ra tranh cử tổng thống, là bạn và người ủng hộ nhiệt thành của tổng thống Salvador Allende. Neruda mất tại thủ đô Santiago ngày 23-9-1973 vì bệnh tim.
Thơ Neruda được dịch ra nhiều thứ tiếng. Ông rất nổi tiếng và được yêu mến trên khắp thế giới và đặc biệt ở Việt Nam. Ông được coi là một trong những nhà thơ hàng đầu của thế kỉ 20.Tiểu thuyết gia Columnia Gabriel García Márquez đã gọi ông là “ Nhà thơ vĩ đại nhất của thế kỷ 20 của bất cứ ngôn ngữ gì”.
Pablo Neruda bắt đầu sự nghiệp văn chương khi còn rất trẻ. Hai mươi tuổi, ông xuất bản tập thơ Viente poemas de amor y una canciún desesperada (Hai Mươi Bài Thơ Tình Và Một Bài Thơ Tuyệt Vọng), tập thơ bán chạy nhất ở Chile, làm ông thành danh như một những nhà thơ trẻ nổi tiếng nhất Châu Mỹ Latinh. Tập thơ Canto general (Bài Ca Chung), gồm 340 bài thơ, được coi là kiệt tác đỉnh cao trong sự nghiệp sáng tác của ông.
Neruda đã đi từ trường phái biểu tượng sang siêu thực và cuối cùng trở thành hiện thực. Là một nhà thơ nhập cuộc, nhà thơ chiến đấu, ảnh hưởng của thơ ông đối với các dân tộc nói tiếng Tây Ban Nha là rất lớn. Năm 1971 ông được trao giải Nobel vì những lời thơ phản kháng vang khắp thế giới, có một trí tưởng tượng mãnh liệt và chất trữ tình tế nhị. Neruda là nhà nghệ sĩ cách mạng đấu tranh cho phong trào giải phóng dân tộc ở Mỹ Latinh và hòa bình thế giới, là tác giả của những kiệt tác thơ tình cuồng nhiệt, những áng thơ triết lý sâu sắc và của cả những bản tụng ca những điều giản dị, đời thường.
.
******************************************
.
Mời các bạn đọc một bài thơ viết năm 1904 của Pablo Neruda, If You Forget Me, Nếu Em Quên Tôi, dưới ngòi bút dịch của anh Lê Vĩnh Tài, mà Đọt Chuối Non đã giới thiệu lần đầu trong Lê Vĩnh Tài, Nhà Thơ Phố Núi và Trường ca Vỡ Ra Mưa Ấm ngày 6/ 12/ 2009
NẾU EM QUÊN TÔI
tôi muốn em biết
một điều
như thế
nếu tôi nhìn
vầng trăng như pha lê, như con ngươi của mắt em
có một cành cây màu đỏ
của mùa thu thật chậm ngang qua cửa sổ
của phòng tôi
tôi gần như muốn chạm vào lửa
chỉ còn lại một thứ tro rất mịn
từng mỗi cái nhíu mày
tất cả cũng chỉ mang tình tôi đến với em,
và nếu như mọi thứ trên đời này tồn tại,
mùi hương, ánh sáng, những mẩu kim loại,
làm được một con tàu nhỏ
mà cánh buồm
mang tôi tới hòn đảo xa
ở đó em đã đợi tôi. 
ừ, bây giờ,
nếu em hết yêu tôi
dù chỉ một chút xiu, chút xíu thôi
là tôi cũng dừng một chút xíu thương em
hay nếu bất ngờ em quên tôi
em không đi tìm tôi về
là tôi đi lạc
vào nơi quên chốn nhớ mất rồi, em
nếu em nghĩ rằng chuyện của chúng mình
nó lâu và điên như vậy
thì gió sẽ giăng các biểu ngữ
đi qua đời tôi
và nếu em bỏ tôi lại một bến bờ
tôi chắc cũng còn ngồi nhớ
một ngày của một ngày nào đó
một giờ của một giờ nào đó
rồi trái tim tôi cũng phải lên bờ
đi tìm một vùng đất khác.
nhưng nếu mỗi ngày, mỗi giờ
em cảm thấy rằng em là định mệnh đối với tôi
với vị ngọt không thể nguôi
trên đôi môi
mỗi ngày một bông hoa
chạm vào môi em rồi tìm đến tim tôi,
ôi tình yêu của tôi, của riêng tôi
trong tôi trái tim sẽ cháy lại,
những gì ngỡ quên sẽ còn mãi
miễn là em đừng bội bạc
tình yêu của em vòng tay của em
dịu dàng sống mãi
không bao giờ không bao giờ em bỏ rơi tôi
Lê Vĩnh Tài dịch
1/ Bài thơ “If You Forget Me” by Pablo Neruda, do Madonna đọc Tiếng Anh
.
2/ Bài thơ Tiếng Anh trên You Tube
.
IF YOU FORGET ME
I want you to know
one thing.
You know how this is:
if I look
at the crystal moon, at the red branch
of the slow autumn at my window,
if I touch
near the fire
the impalpable ash
or the wrinkled body of the log,
everything carries me to you,
as if everything that exists,
aromas, light, metals,
were little boats
that sail
toward those isles of yours that wait for me.
Well, now,
if little by little you stop loving me
I shall stop loving you little by little.
If suddenly
you forget me
do not look for me,
for I shall already have forgotten you.
If you think it long and mad,
the wind of banners
that passes through my life,
and you decide
to leave me at the shore
of the heart where I have roots,
remember
that on that day,
at that hour,
I shall lift my arms
and my roots will set off
to seek another land.
But
if each day,
each hour,
you feel that you are destined for me
with implacable sweetness,
if each day a flower
climbs up to your lips to seek me,
ah my love, ah my own,
in me all that fire is repeated,
in me nothing is extinguished or forgotten,
my love feeds on your love, beloved,
and as long as you live it will be in your arms
without leaving mine.
.
Pablo Neruda
Trên đảo Key West, bang Florida, ngày ngày có nhiều tiếng chuông, tiếng kèn vang vọng trước căn nhà thiết kế theo kiểu Tây Ban Nha của đại văn hào Mỹ Ernest Hemingway. Đây không phải Chuông Nguyện Hồn Ai (For Whom The Bell Told, một tiểu thuyết nổi tiếng của nhà văn đã yên nghỉ năm 1961), mà là tiếng chuộng, hay kèn do những du khách hiếu kỳ muốn tự mình đếm xem có bao nhiêu con trong số “những con mèo yêu của Hemingway” nay đã sinh sôi nảy nở.
Không riêng ở các nước phương Tây, mèo cũng rất được ưa chuộng ở Việt Nam như một con vật nuôi trong nhà, vừa có ích, vừa làm bầu bạn cho vui cửa nhà và bầy trẻ.
Có khá nhiều thành ngữ, tục ngữ thế giới liên quan đến chú mèo tiểu hổ này:
Con mèo hay kêu là mèo bắt chuột tồi. (Tây Ban Nha).
Khi chuột và mèo hòa hoãn với nhau thì thức ăn của chúng sẽ phải chịu nhiều đau khổ. (Ả Rập).
Cơn giận dữ của con mèo còn tốt hơn sự trung thực của con chuột. (Ả Rập).
Trong ngôi nhà trống thì ngay cả con chuột cũng không thèm ở. (Đức)
Chuột gặm chân mèo. (Việt Nam)
Cái chết của con chuột là cái cười của con mèo. (Ethiopia)
Mèo đeo găng tay thì không bắt được chuột. (Anh)
Khi những con mèo đi khỏi thì những con chuột làm chủ. (Tanza
Có thể đơn cử một số ví dụ trong Tiếng Anh:
Cat got your tongue? : Sao lại im như thóc thế?
– Used when someone is uncharacteristically or unexpectedly silent.
S/he thinks s/he’s the cat’s whiskers/meow/pajamas: Anh/ chị ta vênh váo tự hào
– S/he thinks s/he is great, fantastic, the bee’s knees.
Look what the cat’s brought/dragged in! : xem ai đến thế kìa
– Used when somebody appears unexpectedly, not necessarily looking their best.
There’s no/not enough room to swing a cat: chật chội tù túng
– The place is very crowded/full.
They fight like cat and dog: đánh hay gây nhau như chó với mèo
– They have a terrible relationship and argue a lot.
Grin like a Cheshire cat: cười thoải mái, cười xả láng
– smile a very big smile (The Cheshire cat is a character in Alice in Wonderland.)
Let the cat out of the bag : bí mật lộ ra
– give away a secret (usually unintentionally)
The cat’s out of the bag. – the secret is out/has been discovered
It’s raining cats and dogs! : mưa to
– It’s raining very hard.
Curiosity killed the cat. : đừng mang vạ vào thân
“Be careful! Don’t go looking where you don’t belong!”
When the cat’s away (the mice will play): vắng chủ nhà gà vọc niêu tôm
– When an authority figure (boss, parent, etc.) is
Hôm nay các bạn sẽ nghe và đọc một bài viết có tựa đề When The Cat’s Away ( Khi Mèo Đi Vắng) trên link bài viết về Word and Their Stories, VOA.
Bài viết gồm những thành ngữ liên quan đến cat, chú mèo yêu của chúng ta
Bản Tiếng Anh của tác giả Shelley Gollust.
Bản Tiếng Việt do Bảo Nguyên dịch
Mời các bạn click vào link này để nghe và download file audio cho các bạn.
Chúc các bạn một ngày cuối năm thật vui và vui học Tiếng anh với danh ngôn , thành ngữ và nhiều nhiều những món ăn tinh thần ngon lành bổ dưỡng.
Huỳnh Huệ giới thiệu
*************************************************
Bài dịch Tiếng Việt:
Mèo là thú cưng được ưa chuộng nhất của người Mỹ.Thế nên chẳng có gì ngạc nhiên khi có rất nhiều thành ngữ về mèo. Một vài con mèo thích bắt những con chim nhỏ, như chim hoàng yến. Nếu một ai đó trông rất tự hào hoặc hài lòng với bản thân, ta nói anh ta trông huênh hoang(như thể mèo ăn được chim hoàng yến)
Đôi khi, mèo thích chơi với các con vật nhỏ mà nó bắt được.
Vậy nếu bạn chơi trò mèo vờn chuột với ai đó , ban thay đổi những hành vi khác nhau khi giao thiệp với người khác.Ví dụ, một đứa trẻ có thể ngõ ý cho cậu em trai của nó ăn kẹo và rồi lấy lại khi mà em nó đưa tay lấy.
Mèo sẽ thường bắt con vật nhỏ và đem khoe với người chủ của nó. Câu nói giống như một cái gì thảm hại diễn tả một thứ gì đó trong tình trạng tồi tệ.
Hai thành ngữ cổ và ngộ nghĩnh diễn tả một thứ gì đó là tốt nhất hay tuyệt nhất.Người Mỹ có thể nói rằng cái đó là tiếng mèo kêu meo và bộ đồ ngủ của mèo.
Trẻ em có thể gọi một đứa trẻ dễ bị hù doạ là một kẻ nhát gan (fraidy cat) hoặc kẻ nhát cáy ( scaredy cat).
Người bắt chước (copycat) là người hành động giống y hệt người khác hoặc sao chép công việc của người khác. Nhà tài phiệt (fat cat) là một người có rất nhiều tiền
Chắc bạn cũng biết mèo dành hầu hết thời gian để ngủ. Đôi khi người ta ngủ một chút vào ban ngày. Đây gọi là chợp mắt.
Nếu bạn nói về một điều mà được cho là bí mật, ta nói bạn tiết lộ bí mật. Nếu bạn không thể nói hay trả lời câu hỏi, người ta có thể hỏi bạn không thể nói gì phải không (con mèo đã lấy mất lưỡi của bạn à?)
Bạn có bao giờ quan sát bọn trẻ trong lớp khi giáo viên ra khỏi lớp vài phút chưa? Khi mèo đi vắng, chuột sẽ phá phách nghĩa là người ta đôi khi cư xử không đúng đắn khi không bị giám sát.
Có lẽ bạn đã nghe câu thành ngữ này: tò mò có ngày thiệt thân (tò mò giết chết con mèo). Câu này có nghĩa là quá quan tâm đến những việc không phải của mình thì có thể sẽ gặp rắc rối.
Nếu nhà bạn quá nhỏ, bạn có thể nói chật chội tù túng quá (không đủ chỗ để quay con mèo) .Nhưng có lẽ bạn không nên thử làm thế này ở nhà.
Nếu bạn từng nuôi mèo như thú cưng, bạn biết rất khó để huấn luyện hay bắt chúng làm gì.Mèo không giống như cừu hay bò mà có thể lùa đi theo đàn. Thế nên ta nói một công việc khó khăn hoặc bất khả thi là như đi chăn mèo.
.
Bảo Nguyên
Lớp 10 CA Nguyễn Du, Buôn Ma Thuột
.
Bản Tiếng Anh
Cats are the most popular pets among Americans. So it is not surprising that there are many expressions about cats. Some cats like to catch small birds, like canaries. If someone looks very proud or satisfied with himself, we say he looks like the cat that ate the canary.
Sometimes, a cat likes to play with a small animal it catches.
So if you play cat and mouse with someone, you change between different kinds of behavior when dealing with another person. For example, a child might offer something sweet to her little brother and then take it away when he reaches for it.
A cat will often catch a small animal and present it to its owner. The saying that looks like something the cat dragged in describes something in bad condition.
Two old and funny expressions describe something that is the best or finest. Americans might say that something is the cat’s meow and the cat’s pajamas.
Children might call a child who is easily frightened a fraidy cat or a scaredy cat. A copycat is someone who acts just like someone else or copies another person’s work. A fat cat is a person with a lot of money.
You may have known that cats spend most of their time sleeping. Sometimes people sleep for a short time during the day. This is called a cat nap.
If you tell about something that was supposed to be a secret, we say you let the cat out of the bag. If you are not able to speak or answer a question someone might ask if the cat has got your tongue.

Have you ever watched children in a classroom when their teacher leaves for a few minutes? When the cat’s away, the mice will play means people sometimes misbehave when there is no supervision.
You may have heard this expression: curiosity killed the cat.This means being too concerned about things that are not your business might cause problems.
If your home is very small, you might say there is not enough room to swing a cat. But you probably should not try this at home!
If you ever had cats as pets, you know it is difficult to train them or to get them to do something. Cats are not like sheep or cows that can be moved in a group. So we say a difficult or impossible job is like herding cats.
Shelley Gollust

.
“Let your heart guide you. It whispers, so listen closely.”
Waltz Disney moive – The Land Before Time
.
Hãy để quả tim dẫn đường bạn. Quả tim thầm thì, vì vậy hãy lắng nghe.
Nguyễn Thu Hiền dịch.

Lúc khá giả bạn bè biết chúng ta, lúc khó khăn chúng ta biết bạn bè.
Nguyễn Hoàng Long dịch.
.
In prosperity our friends know us; in adversity we know our friends.
John Churton Collins
Nếu chỉ đánh giá người khác, bạn sẽ không có thời gian để yêu thương họ.
Trần Thị Thu Hiền dịch
.
If you judge people, you have no time to love them.
Mother Teresa

.
Một cuốn sách hay trên giá sách của bạn là một người bạn quay lưng với bạn rồi mà vẫn còn là bạn.
Mỗi Ngày Một Danh Ngôn dịch
.
A good book on your shelf is a friend that turns its back on you and remains a friend.
~Author Unknown
Thiền sinh học với thầy tối thiểu là hai năm trước khi được cho dạy người khác. Tenno vừa xong chương trình tập sự và mới thành thầy dạy. Tenno đến thăm Nan-in. Trời mưa nên Tenno mang guốc gỗ và dù. Sau khi chào hỏi, Nan-in nói: “Chắc thầy để guốc và dù ở trong căn phòng đằng trước. Tôi muốn biết thầy để dù ở phía bên phải hay bên trái đôi guốc.”

Tenno, lúng túng, không có câu trả lời. Chàng nhân ra là chàng đã không thể hành thiền trong từng phút. Tenno trở thành học trò của Nan-in, và học thêm sáu năm nữa để đạt được Thiền từng phút.
Bình:
Thiền sư Tào Động Daizui MacPhillamy của Edmonton Buddhist Meditation Group ở Edmonton, Alberta, Canada, viết ngày 4.4.2006 về “Thiền từng phút” như sau:
Thiền không phải là điều giới hạn trong vài lần ta ngồi thiền định một ngày. Ta có thể mang tâm thiền của ta vào đời sống hàng ngày, với một cách sống ta gọi là “tập trung”, hay “thiền khi làm việc” hay “Thiền từng phút”. Các trường phái Phật giáo có nhiều cách khác nhau để thực hành. Sau đây là cách của [Tào Động] chúng tôi. Cách này cực kỳ giản dị và chẳng đòi hỏi gì ngoài quyết tâm kiên trì thực tập nó. Thiền này có thể tóm tắt trong 5 bước.
1. Chỉ làm một lúc một việc.
2. Chú tâm hoàn toàn vào việc đang làm.
3. Nếu tâm trí của bạn lang thang qua việc khác, kéo nó lại.
4. Thực tập bước số 3 khoảng vài trăm nghìn lần.
5. Và, khi tâm trí của bạn cứ lang thang đến một vấn đề hoài hoài, ngừng một tí và để ý
đến vấn đề “quấy phá” đó: Có thể là nó đang cố gắng nói điều gì đó với bạn.
(Trần Đình Hoành dịch và bình)
.
Every-Minute Zen
Zen students are with their masters at least two years before they presume to teach others. Nan-in was visited by Tenno, who, having passed his apprenticeship, had become a teacher. The day happened to be rainy, so Tenno wore wooden clogs and carried an umbrella. After greeting him Nan-in remarked: “I suppose you left your wooden clogs in the vestibule. I want to know if your umbrella is on the right or left side of the clogs.”
Tenno, confused, had no instant answer. He realized that he was unable to carry his Zen every minute. He became Nan-in’s pupil, and he studied six more years to accomplish his every-minute Zen.
# 35
Chào các bạn,
Có lẽ ai trong chúng ta cũng đã nghe qua bản The Green Leaves of Summer – Những chiếc lá xanh của mùa hạ — dù là ta có thể không biết tên bản nhạc. Đây là một trong những bản nhạc nền của phim The Alamo, do John Wayne đóng vai chính, năm 1960.

The Alamo, tên cũ là Nhà Dòng Thánh An-tôn của Valero, là một nhà dòng công giáo, do Tây Ban Nha dựng nên hồi thế kỷ 18 để giáo dục người da đỏ mới theo đạo, nằm trong vùng ngày nay là thành phố San Antonia, tiểu bang Texas.
Continue reading The Green Leaves of Summer – Lá Xanh Mùa Hạ

.
Đừng tự bảo vệ mình bằng hàng rào, nhưng bằng bạn bè.
~ Nguyễn Hòang Long dịch
.
Do not protect yourself by a fence, but rather by your friends.
~ Czech Proverb
Có mắt nhưng không thấy vẻ đẹp, có tai nhưng không nghe được âm nhạc, có óc nhưng không nhận ra chân lý, có trái tim nhưng không bao giờ rung động và do đó không bao giờ rực cháy, đó quả là điều đáng sợ.
Nguyễn Thu Hiền dịch
.
Having eyes, but not seeing beauty; having ears but not hearing music; having minds but not preceiving truth; having hearts that are never moved and therefore never set on fire. There are the things to fear…
Tot-to-chan, the little girl at the window
.
.
Bạn không được trả tiền cho từng giờ. Bạn được trả vì giá trị bạn đem lại cho từng giờ.
.
Bằng Lăng Tím dịch
.
You don’t get paid for the hour. You get paid for the value you bring to the hour.
~Jim Rohn
Câu chuyện này kể về một người lính trở về nhà sau khi tham gia chiến tranh tại Việt Nam. Anh gọi bố mẹ mình từ San Francisco.
– Bố mẹ ơi, con đang trên đường về nhà, nhưng con có điều này muốn nhờ bố mẹ. Con có một người bạn và con muốn đưa người bạn đó về cùng với con.
– Ồ chắc chắn rồi, họ trả lời, bố mẹ rất muốn gặp cậu ấy.
– Nhưng có điều này bố mẹ phải biết, người con tiếp tục, cậu ấy bị thương khá nặng trong trận đánh. Cậu dẫm vào mìn và bị mất một tay và một chân. Cậu ấy chẳng còn chỗ nào để về, và con muốn cậu ấy về sống cùng chúng ta.
– Ồ mẹ rất tiếc con ơi. Chúng ta có thể tìm cho cậu ấy một nơi nào đó để sống.
– Không, bố mẹ ơi, con muốn cậu ấy sống cùng chúng ta cơ.
– Con trai, người bố trả lời, con không hiểu con đang đòi hỏi gì à. Một người tàn phế như vậy sẽ là một gánh nặng lớn đối với gia đình ta. Chúng ta có cuộc sống riêng, và chung ta không thể để cái gì đó làm ảnh hưởng tới cuộc sống của chúng ta được. Bố nghĩ là con nên về nhà và quên cái anh chàng kia đi. Tự cậu ta sẽ biết thu xếp lấy cuộc sống của mình.
Đến đó, người con trai gác điện thoại. Người bố và người mẹ không còn nghe thấy tin tức gì về anh nữa. Tuy vậy, vài ngày sau, họ nhận được một cú điện thoại từ cảnh sát ở San Francisco. Họ được báo là con trai họ đã chết vì rơi từ một tòa nhà. Và cảnh sát cho rằng đó là một vụ tự tử.
Đôi vợ chồng đau khổ bay tới San Francisco và được đưa đến nhà xác của thành phố để nhận thi thể con trai họ. Họ nhận ra anh, nhưng điều khủng khiếp là họ cũng nhận ra một điều mà họ đã không hề biết, con trai họ đã mất một cánh tay và một chân.
Hoàng Khánh Hòa dịch
.
A story is told about a soldier who was finally coming home after having fought in Vietnam. He called his parents from San Francisco.
“Mom and Dad, I’m coming home, but I’ve a favor to ask. I have a friend I’d like to bring home with me.
“Sure,” they replied, “we’d love to meet him.”
“There’s something you should know,” the son continued, “he was hurt pretty badly in the fighting. He stepped on a land mind and lost an arm and a leg. He has nowhere else to go, and I want him to come live with us.”
“I’m sorry to hear that, son. Maybe we can help him find somewhere to live.”
“No, Mom and Dad, I want him to live with us.”
“Son,” said the father, “you don’t know what you’re asking. Someone with such a handicap would be a terrible burden on us. We have our own lives to live, and we can’t let something like this interfere with our lives. I think you should just come home and forget about this guy. He’ll find a way to live on his own.”
At that point, the son hung up the phone. The parents heard nothing more from him. A few days later, however, they received a call from the San Francisco police. Their son had died after falling from a building, they were told. The police believed it was suicide.
The grief-stricken parents flew to San Francisco and were taken to the city morgue to identify the body of their son. They recognized him, but to their horror they also discovered something they didn’t know, their son had only one arm and one leg.
Unknown Author
Mokugen được xem là không bao giờ cười, cho đến ngày cuối cùng trước khi chết. Khi giờ chết đã gần kề, thiền sư nói với các đệ tử: “Các con đã học với thầy hơn 10 năm. Hãy cho thầy thấy cách các con biểu hiện Thiền. Ai trình bày được điều đó rõ ràng nhất sẽ là người kế vị thầy và nhận y bát của thầy.”

Mọi người nhìn khuôn mặt nghiêm trọng của Mokugen, nhưng không ai trả lời.
Encho, một đệ tử đã theo thầy nhiều năm, bước đến bên giường. Encho đẩy chén thuốc đến trước vài phân. Đây là câu trả lời của Encho cho câu hỏi của thầy.
Khuôn mặt của thầy càng thêm nghiêm trọng. “Con chỉ hiểu vậy thôi sao?” thầy hỏi.
Encho với tay và đẩy chén thuốc ngược lại chỗ cũ.
Một nụ cười đẹp nở trên mặt Mokugen. “Thằng nhóc này,” thầy nói với Encho. “Con ở với thầy mười năm và vẫn chưa thấy cả người của thầy. Lấy y bát của thầy đi. Nó là của con.”
Bình:
• Truyền y bát là truyền áo và bát (khất thực) lại cho người thừa kế.
• Chỉ một cử chỉ đẩy chén thuốc giản dị. Rất khó cho người ngoài cuộc biết được ý của hai người. Ta chỉ có thể đoán mà không thể chắc.
Đẩy chén thuốc đến trước, có thể có hai ý nghĩa hơi khác nhau:
1. “Đây là câu trả lời của con. Thầy uống thuốc đi.”
2. Nhưng có thể là Encho chẳng trả lời gì cả, chẳng hề quan tâm đến câu hỏi của thầy, mà chỉ đẩy thuốc cho thầy vì thầy đang bệnh: “Thầy uống thuốc đi.”
Số (1) có nghĩa là: “Câu trả lời của con là ‘sống ở đây, lúc này.’ Thầy đang bịnh thì uống thuốc.”
Số (2) có nghĩa là Encho không trả lời gì cả, không hề quan tâm đến câu hỏi một tí nào. Encho thực sự đang sống ở đây lúc này, và đang thực sự bảo thầy uống thuốc đi.
• Và thầy hỏi: “Con chỉ hiểu vậy thôi sao?”
Nếu Encho đã có ý trình bày “cái hiểu” trong trả lời Số (1), thì có lẽ là Encho đã gật đầu: “Dạ đúng rồi thầy.”
Nhưng Encho đã chẳng trả lời gì cả, đã chẳng có “ý hiểu” gì trong đầu cả. Encho chỉ đẩy thuốc cho thầy uống, và thầy không uống, cho nên Encho chỉ mang chén thuốc để lại chỗ cũ.
Tức là:
1. Encho có một tâm hoàn toàn rỗng lặng, không hề bận tâm đến chuyện đạt Thiền, hay chuyện thừa kế.
2. Encho chỉ sống “Ở đây, lúc này.” Thầy đang bệnh thì đưa thuốc cho thầy uống. Thầy không uống thì lấy lại. Vậy thôi.
Và đó là Thiền.
(Trần Đình Hoành dịch và bình)
.
A Smile in His Lifetime
Mokugen was never known to smile until his last day on earth. When his time came to pass away he said to his faithful ones: “You have studied under me for more than ten years. Show me your real interpretation of Zen. Whoever expresses this most clearly shall by my successor and receive my robe and bowl.”
Everyone watched Mokugen’s severe face, but no one answered.
Encho, a disciple who had been with his teacher for a long time, moved near the bedside. He pushed forward the medicine cup a few inches. This was his answer to the command.
The teacher’s face became even more severe. “Is that all you understand?” he asked.
Encho reached out and moved the cup back again.
A beautiful smile broke over the features of Mokugen. “You rascal,” he told Encho. “You worked with me ten years and have not yet seen my whole body. Take the robe and bowl. They belong to you.”
# 34