
Yêu thương và từ bi là cần thiết chứ không phải xa xỉ. Thiếu chúng, nhân loại không thể sống còn.
Phạm Kiêm Yến dịch
.
Love and compassion are necessities, not luxuries. Without them humanity cannot survive.
∞ Dalai Lama
Click vào đây để xem bài nói chuyện, bài thơ và nhạc, trong bài sau đây
Tôi chỉ muốn nói tên tôi là Emmanuel Jal. Và tôi đã đi một đoạn đường dài. Tôi vẫn đang kể lại một câu chuyện rất đau đớn cho tôi. Đó là một hành trình khó khăn cho tôi, đi vòng thế giới, kể chuyện đời tôi trong một quyển sách. Và kể như tôi đang kể. Và cách dễ nhất là kể bằng âm nhạc.

Vậy tôi đã tự gọi tôi là “đứa con của chiến tranh.” Tôi làm những điều này vì một bà cụ trong làng tôi, đã mất hết con cái. Không có tờ báo nào nói lên nỗi đau của bà, và bà muốn thay đỗi xã hội. Và tôi làm những điều này cho một người đàn ông trẻ muốn tạo ra thay đổi nhưng không biết cách nào để lên tiếng vì anh ta không biết viết. Và không có Internet, như Facebook, MySpace, YouTube, để họ nói.
Và ly’ do khác để tôi tiếp tục đẩy câu chuyện này, những câu chuyện đớn đau này ra, là những giấc mơ tôi có. Đôi khi giống như tiếng của người chết bảo tôi, “Đừng bỏ cuộc. Cứ gắng đi.” Vì đôi khi tôi muốn ngừng và không muốn làm nữa. Bởi vì tôi không biết tôi đang đưa mình đi đâu.
Tôi sinh ra vào thời khó khăn nhất, khi nước tôi đang có chiến tranh. Tôi thấy làng tôi cháy. Cả thế giới đầy y’ nghĩa của tôi, tôi thấy nó biến mất trước mắt tôi. Tôi thấy cô tôi bị hãm hiếp khi tôi chỉ 5 tuổi. Mẹ tôi chết vì chiến tranh. Các anh chị của tôi thất lạc tứ tán. Và cho đến ngày nay, tôi và ba tôi xa lạ nhau và tôi vẫn còn vấn đề với ông.
Không chỉ thế, năm lên 8 tôi trở thành một chiến binh trẻ con.
Tôi chẳng biết chiến tranh để làm gì. Nhưng một điều tôi biết là một hình ảnh tôi thấy vẫn nằm trong đầu. Khi ở trong trại huấn luyện tôi nói: “Tôi muốn giết càng nhiều người Hồi giáo và càng nhiều người Ả rập càng tốt.” Chương trình huấn luyện chẳng dễ dàng gì. Nhưng đó là động lực. Tôi chỉ muốn trả thù cho gia đình. Tôi muốn trả thù cho làng tôi.
May mắn thay, nhiều điều đã thay đổi và tôi khám phá ra sự thật. Cái giết chúng tôi không phải là Hồi giáo, không phải Ả rập. Mà là ai đó ngồi nơi nào đó lũng đọan hệ thống, và dùng tôn giáo để lấy được cái họ muốn rút ra từ chúng tôi—dầu lửa, kim cương, vàng và đất. Biết được sự thật cho tôi một vị thế lựa chọn, tôi nên tiếp tục hận thù, hay buông xả?
Tôi chọn tha thứ. Và ngày nay tôi ca hát với người Hồi giáo. Tôi múa với họ. Tôi còn có được một cuốn phim ra đời tên War Child (Đứa con của chiến tranh) do người Hồi giáo tài trợ. Vậy đau đớn đã ra đi. Nhưng câu chuyện của tôi rất lớn. Vậy bây giờ tôi đi theo cách khác. Dễ hơn cho tôi. Tôi sẽ đọc cho các bạn nghe một bài thơ tên là “Sức mạnh của tội ác.” Trong album “War Child” của tôi. Tôi kể câu chuyện đời tôi. Trong một chuyến đi của tôi khi tôi bị cám dỗ muốn ăn thị bạn mình vì chúng tôi không có thực phẩm và chúng tôi có 400 người. Chỉ 16 người sống sót chuyến đó. Vậy tôi hy vọng các bạn sẽ nghe điều này.

Những giấc mơ của tôi như cấu xé. Hàng phút giây.
Tiếng người vang trong đầu, tiếng của các bạn tôi đã bị giết.
Bạn như Lual chết bên cạnh tôi,
Chết đói. Trong rừng cháy, và nền sa mạc.
Kế đó là lượt tôi, nhưng Giêsu nghe tiếng tôi khóc
Khi tôi muốn ăn thịt rửa nát của bạn tôi
Chúa an ủi tôi
Chúng tôi tấn công làng mạc, cướp gà, dê, cừu
Cái gì cũng được.
Tôi biết vậy là tồi. Nhunưg chúng tôi cần thực phẩm.
Và vì vậy tôi bị bắt phải phạm tội,
Phải phạm tội để sống
Phải phạm tội để sống
Đôi khi ta phải thua để thắng
Đừng bỏ cuộc. Đừng bỏ cuộc.
Xa nhà từ hồi mười một
Năm sau, sống với cây AK-47 lủng lẵng bên hông
Ngủ mở một mắt
Chạy, lủi, giả chết và trốn
Tôi đã thấy dân tộc tôi chết như ruồi
Nhưng tôi chưa bao giờ thấy xác chết
Ít ra là xác chết do tôi giết
Nhưng ngay cả khi tôi thắc mắc, tôi không xuội
Súng nổ như sấm sét
Khi đứa bé rất nhỏ và hiền dịu
Những lời không thể quên được, tôi vẫn nhớ
Tôi thấy người trung sĩ chỉ huy giơ cao tay
Không rút lui, không đầu hàng
Tôi bị mắc trong vòng cháy của bi kịch
Đức con của chiến tranh, không mẹ
Vẫn chiến đấu cho câu chuyện đời mình
Nhưng trong cuộc chiến mới này tôi không chỉ một mình trong vở kich
Không ngồi, không ngừng, đi đến đỉnh
Tôi hoàn toàn hiến dâng như cảnh binh yêu nước
Tôi chiến đấu ngày đêm
Đôi khi tôi sai và các bạn khác sửa lại
Như là tôi đang sống trong mơ
Lần đầu tiên tôi cảm thấy được là người
A! Những đứa bé của Darfur
Những cái bụng đói cho TV, và đó là lý đo tôi đang chiến đấu
Tôi bỏ nhà. Không biết ngày trở lại
Quê hương tôi rách nát vì chiến tranh
Nhạc tôi thường nghe là bom và tiếng súng
Nhiều người chết quá đến nỗi tôi không khóc nữa
Hỏi Chúa, tôi sinh ra để làm gì?
Và tại sao đồng bào tôi nghèo quá?
Và tại sao, tại sao khi mọi trẻ em học đọc và viết
Tôi học đánh nhau
Tôi ăn ốc, diều hâu, thỏ, rắn, và bất cứ cái gì cựa quậy
Tôi sẵn sàng ăn
Tôi biết đó là xấu hổ. Nhưng trách ai?
Đó là câu chuyện của tôi sẻ chia như bài học.
.
.
Điều cho tôi sức mạnh và thúc đây tôi đi là âm nhạc của tôi. Tôi chẳng bao giờ gặp được ai để kể chuyện để họ tư vấn hay chữa tôi. Vì vậy âm nhạc là thuốc chữa. Tôi đã đến được nơi tôi thấy thiên đàng. Nơi tôi có thể vui, có thể là một đứa bé trở lại, trong vũ, trong nhạc. Một điều tôi biết vê âm nhạc, là âm nhạc là điều duy nhất có thể vào các tế bào của bạn, tâm trí, quả tim của bạn, ảnh hưởng linh hồn bạn và tinh thần bạn, và có thể ảnh hưởng ngay cả cách sống của bạn mà bạn chẳng biết. Âm nhạc là điều duy nhất có thể kéo bạn ra khỏi giường và làm chân bạn nhịp, kể cả khi không muốn. Âm nhạc mạnh đến nỗi tôi thường so sánh âm nhạc và sức mạnh của tình yêu. Các bạn biết không, nếu bạn yêu một con cóc, vậy là xong.
Một minh chứng cho lời nói của tôi về sức mạnh của âm nhạc là lúc tôi còn là một chiến binh tôi ghét người miền bắc. Nhưng tôi lại không ghét âm nhạc của họ. Vì vậy chúng tôi liên hoan và nhảy múa với nhạc của họ. Và điều làm tôi giật mình là một ngày nọ một người nhạc sĩ Ả rập đến và hát cho binh sĩ. Và tôi nhảy muốn gãy cả chân. Nhưng tôi thắc mắc về điều đó. Và bây giờ tôi viết nhạc, tôi biết âm nhạc mạnh đến thế nào.

Vậy chuyện gì đang xảy ra. Tôi đang trên một hành trình nhức nhối. Hôm nay là ngày thứ 233 tôi chỉ ăn tối. Không ăn sáng và trưa. Và tôi đang khởi động một chiến dịch gọi là “Mất để Thắng”. Tôi đang mất để tôi có thể thắng cuộc chiến tôi đang chiến đấu. Vì vậy tôi tặng buổi ăn sáng và trưa của tôi cho một tổ chức từ thiện mà tôi thiết lập vì tôi muốn xây một trường học ở Sudan.
Và tôi làm việc này vì dân tôi ở nước tôi thường xuyên làm thế, mọi người chỉ ăn một bữa ăn một ngày. Ở trời Tây này, tôi cũng chọn không ăn. Để trong làng tôi, đám nhỏ, thường nghe BBC hay radio, và chúng nó đang đợi để biết, ngày nào Emmanuel ăn sáng có nghĩa là anh ấy đã tìm được đủ tiền để xây trường cho chúng ta. Vì vậy tôi đã hứa “Tôi không ăn sáng.” Tôi tưởng là tôi đã nỗi tiếng đủ để tìm đủ tiền trong một tháng, nhưng tôi đã được làm cho khiêm tốn lại.
Vì vậy mà tôi đã tốn 232 ngày. Và tôi nói, “Không ngừng cho đến khi có đủ tiền.” Và trên Facebook, MyySpace, người to cho 3 đôla. Số tiền nhỏ nhất là 20 cents. Ai đó cho 20 cents trên mạng. Tôi không hiểu làm sao người ta làm được. Nhưng điều đó làm tôi rất cảm động.
Và giáo dục quan trọng cho tôi đến nỗi tôi sẵn sàng chết cho giáo dục. Tôi bằng lòng chết vì nó. Bởi vì tôi biết giáo dục có thể làm gì cho đồng bào tôi. Giáo dục soi sáng đầu óc, cho bạn nhiều cơ hội, và bạn có thể sống sót. Dân tộc tôi đã bị què quặt. Quá nhiều năm chúng tôi phải sống nhờ viện trợ. Bạn có thể thấy các gia đình 20, 30 tuổi trong trại tị nạn. Họ chỉ sống nhờ thực phẩm từ trên trời, do Liên Hợp Quốc thả xuống.
Vì vậy bạn sẽ giết cả thế hệ nếu bạn chỉ cho họ thực phẩm viện trợ. Nếu ai muốn giúp đỡ, đây là điều chúng ta cần. Cho chúng tôi vật dụng. Cho nông dân vật dụng. Đó chính là mưa. Phi châu rất phì nhiêu. Họ có thể trồng trọt. Đầu tư vào giáo dục. Giáo dục để chúng tôi có các định chế mạnh có thể gây nên cách mạng để thay đổi mọi sự. Bởi vì chúng tôi có những người lớn tuổi đang gây chiến ở Phi Châu. Họ sẽ chết sớm. Nhưng nếu các bạn đầu tư vào giáo dục thì các bạn có thể thay đổi Phi Châu. Đó là điều tôi đang hỏi nhờ các bạn.
Để làm được chuyện đó tôi đã lập một tổ chức gọi là Gua Africa. Chúng tôi đưa các em vào trường. Và bây giờ, chúng tôi có Kaplan University. Chúng tôi có 40 em, cựu chiến binh, cùng với bất cứ ai chúng tôi muốn giúp đỡ. Tôi nói, “tôi sẽ thực hành.” Và với những người đang đi theo tôi và giúp đỡ tôi. Đó là điều tôi muốn làm để thay đổi, để tạo nên một thế giới mới.
Tối sắp hết giờ. Vậy tôi sẽ hát một bài. Tôi sẽ hỏi các bạn đứng dậy để ca ngợi cuộc đời của một nhân viên từ thiện Anh quốc tên Emma McCune, người đã làm tôi có thể đứng ở đây. Tôi sẽ hát bài này để gợi hứng cho các bạn về việc Emma đã làm sao để tạo nên thay đổi. Chị đã đến nước tôi và biết tầm quan trọng của giáo dục.
Chị nói cách duy nhất để giúp Sudan là đầu tư vào phụ nữ, giáo dục họ, giáo dục trẻ em. Để họ có thể đến và tạo nên một cuộc cách mạng trong xã hội phức tạp này. Cuối cùng chị còn lấy một người chỉ huy của SPLA (Quân Đội Nhân Dân Giải Phóng Sudan). Chị giải cứu hơn 150 chiến binh trẻ em. Một trong số những đứa bé đó là tôi. Và lúc này tôi muốn mời các bạn cùng với tôi vinh danh Emma. Các bạn đã sẵn sàng chưa?
Bài này cho Emma McCune
Thiên thần từ trời Tây đến một chiều
Tôi có đây vì chị đã cứu tôi
Tôi hãnh diện được là di sản của chị
Cám ơn. Chúa chúc lành cho chị. Hãy yên nghĩ.
Tôi có thể đã là gì? Tôi!
Nếu Emma không cứu tôi? Tôi có thể đã là gì?
Tôi có thể đã là gì? Tôi! Một người tị nạn đói. Tôi có thể đã là gì?
Tôi có thể đã là gì? Tôi!
Nếu Emma không cứu tôi? Vâng!
Vâng! Vâng!
Bạn có thể đã thấy mặt tôi trên TV
Bụng ỏng, đói
Ruồi bu trên mắt, đầu quá lớn cho thân
Chỉ là một đứa bé đói
Chạy ở Phi Châu, sinh ra để man dại
Cảm ơn Chúa, cảm ơn Đấng Quyền Năng
Đã gửi thiên thần cứu tôi
Tôi có ly’ do để sống trên Trái Đất
Vì tôi biết hơn nhiều người là một mạng người giá bao nhiêu
Tôi phải có công việc và đứng vững
Tôi đi qua núi, nhảy và phi
Tôi không là thiên thần, nhưng hy vọng là tôi sẽ thành thiên thần
Và nếu là thiên thân, tôi mong được như Emma McCune
Tôi! Tôi có thể đã là gì? Tôi!
Nếu Emma không cứu tôi?
Tôi có thể đã là gì?
Tôi có thể đã là gì? Tôi!
Một người tị nạn đói
Tôi có thể đã là gì?
Tôi có thể đã là gì? Tôi!
Nếu Emma khôgn cứu tôi?
Vâng, vâng!
Tôi có thể đã chết đói
Hay chết gì bệnh gì đó
Tôi có thể đã lớn lên vô giáo dục
Chỉ là một người tị nạn
Tôi đứng đây vì có người lo
Tôi đứng đây vì có người dám làm
Tôi biết có nhiều Emma ngòai kia
Đang đợi và cố để cứu một đứa bé
Tôi có thể đã là gì? Nếu Emma không cứu tôi?
Tôi có thể đã là gì? Tôi có thể đã là gì?
Một người tị nạn đói
Tôi nhớ khi còn nhỏ
Tôi không biết đọc biết viết
Bây giờ tôi lớn, tôi có học
Trời cao là giới hạn và ly tôi tràn đầy
Tôi đã cầu nguyện cho ngày này đến
Và cầu rằng thế giới có khôn ngoan
Và giúp một đứa bé cần giúp
Thay vì chống lại
Vâng, thay vì chống lại, vâng!
Ngồi và đợi chính trị giải quyết vấn đề
Điều đó sẽ chẳng xảy ra
Họ chỉ ngồi trên mông
Nổ nắp sâm banh và chà đạp chúng dân
Tôi đã là chiến binh trẻ em
Nhưng tôi vẫn còn nhân phẩm
Tôi phải nói lần nữa
Nếu Emma không cứu tôi?
Tôi có thể đã là một xác chết trên bình nguyên Châu Phi
Có ai ở đây ngồi phía sau, tình yêu
La tên Emma, các bạn
Vâng tôi đang điên
Tôi có thể đã là gì?
Nếu Emma không cứu tôi?
Tôi có thể đã là gì?
Một người tị nạn đói
Tôi có thể đã là gì?
Nếu Emma không cứu tôi?
Vâng, vâng
Vâng, có thể tôi đã chết đói
Hay chết vì bệnh gì đó
Tôi có thể đã lớn lên vô giáo dục
Chỉ là một người tị nạn
Cảm ơn
Hãy đi cứu một em bé
.
.
I just want to say my name is Emmanuel Jal. And I come from a long way. I’ve been telling a story that has been so painful for me. It’s been a tough journey for me, traveling the world, telling my story in form of a book. And also telling it like now. And also, the easiest one was when I was doing it in form of a music.
So I have branded myself as a war child. I’m doing this because of an old lady in my village now, who have lost her children. There is no newspaper to cover her pain, and what she wants to change in this society. And I’m doing it for a young man who want to create a change and has no way to project his voice because he can’t write. Or there is no Internet, like Facebook, MySpace, YouTube, for them to talk.
Also one thing that kept me pushing this story, this painful stories out, the dreams I have. Sometimes is like the voices of the dead, that I have seen would tell me, “Don’t give up. Keep on going.” Because sometime I feel like stopping and not doing it. Because I didn’t know what I was putting myself into.
Well I was born in the most difficult time, when my country was at war. I saw my village burned down. The world that meant a lot to me, I saw it vanish in my face. I saw my aunt in rape when I was only five. My mother was claimed by the war. My brothers and sisters were scattered. And up to now, me and my father were detached and I still have issues with him. Seeing people die every day, my mother crying, it’s like I was raised in a violence. And that made me call myself a war child.
And not only that, when I was eight I became a child soldier.
I didn’t know what was the war for. But one thing I knew was an image that I saw that stuck in my head. When I went to the training camp I say, “I want to kill as many Muslims, and as many Arabs, as possible.” The training wasn’t easy. But that was the driving force. Because I wanted to revenge for my family. I wanted to revenge for my village.
Luckily now things have changed because I came to discover the truth, What was actually killing us wasn’t the Muslims, wasn’t the Arabs. It was somebody sitting somewhere manipulating the system, and using religion to get what they want to get out of us. Which is the oil, the diamond, the gold and the land. So realizing the truth give me a position to choose, should I continue to hate, or let it go?
So I happened to forgive. Now I sing music with the Muslims. I dance with them. I even had a movie out called “War Child,” funded by Muslim people. So that pain has gone out. But my story is huge. So I’m just going to go into a different step now. Which is easier for me. I’m going to give you poem called “Forced to Sin.” Which is from my album “War Child.” I talk about my story. One of the journey that I tread when I was tempted to eat my friend because we had no food and we were like around 400. And only 16 people survived that journey. So I hope you’re going to hear this.
My dreams are like torment. My every moment.
Voices in my brain, of friends that was slain.
Friends like Lual who died by my side,
of starvation. In the burning jungle, and the desert plain.
Next was I, but Jesus heard my cry
as I was tempted to eat the rotten flesh of my comrade.
He gave me comfort.
We used to raid villages, stealing chickens, goats and sheeps.
Anything would cut it.
I knew it was rude. But we needed food.
And therefore I was forced to sin, forced to sin to make a living.
Forced to sin to make a living.
Sometimes you gotta lose to win.
Never give up. Never give in.
Left home at the age of seven.
One year later, live with an AK-47 by my side.
Slept with one eye open wide.
Run, duck, play dead and hide.
I’ve seen my people die like flies.
But I’ve never seen a dead body,
at least one that I’ve killed.
But still as I wonder, I won’t go under.
Guns barking like lightning and thunder.
As a child so young and tender,
Words I can’t forget I still remember.
I saw sergeant command raising his hand,
no retreat, no surrender.
I’m caught in the burn of the drama.
War child, child without a mamma,
still fighting in the saga.
Yet as I wake this new war I’m not alone in this drama.
No sit or stop, as I reach for the top
I’m fully dedicated like a patriotic cop.
I’m on a fight, day and night.
Sometime I’m do wrong and other to make things right.
It’s like I’m living a dream.
First time I’m feeling like a human being.
Ah! The children of Darfur.
Your empty bellies on the telly and it’s you that I’m fighting for.
Left home. Don’t even know the day I’ll ever return.
My country is war-torn.
Music I used to hear was bombs and fire of guns.
So many people die that I don’t even cry no more.
Ask God, question what am I here for.
And why are my people poor.
And why, why when the rest of the children were learning how to read and write,
I was learning how to fight.
I ate snails, vultures, rabbits, snakes, and anything that had life.
I was ready to eat.
I know it’s a shame. But who is to be blamed?
That’s my story shared in the form of a lesson.
(Applause) Thank you. (Applause)
What energized me and kept me going is the music I do. I never saw anybody to tell my story to them so they could advise me or do therapy. So the music had been my therapy for me. It’s been where I actually see heaven. Where I can be happy, where I can be a child again, in dances, through music. So one thing I know about music, music is the only thing that has power to enter your cell system, your mind, your heart, influence your soul and your spirit, and can even influence the way you live without even you knowing. Music is the only thing that can make you want to wake up your bed and shake your leg, without even wanting to do it. And so the power music has I normally compare to the power love when love doesn’t see a color. You know, if you fall in love with a frog, that’s it.
One testimony about how I find music is powerful is when I was still a soldier back then. I hated the people in the north. But I don’t know why I don’t hate their music. So we party and dance to their music. And one thing that shocked me is one day an Arab musician to come and entertain the soldiers. And I almost broke my leg dancing to his music. But I had this question. So now I’m doing music so I know what the power of music is.
So what’s happening here? I’ve been in a painful journey. Today is day number 233 in which I only eat dinner. I don’t eat breakfast. No lunch. And I’ve done a campaign called Lose to Win. Where I’m losing so that I could win the battle that I’m fighting now. So my breakfast, my lunch, I donate it to a charity that I founded because we want to build a school in Sudan.
And I’m doing this because also it’s a normal thing in my home, people eat one meal a day. Here I am in the West. I choose not to. So in my village now, kids there, they normally listen to BBC, or any radio, and they are waiting to know, the day Emmanuel will eat his breakfast it means he got the money to build our school. And so I made a commitment. I say, “I’m gonna not eat my breakfast.” I thought I was famous enough that I would raise the money within one month. But I’ve been humbled. (Laughter)
So it’s taken me 232 days. And I said, “No stop until we get it.” And like it’s been done on Facebook, MySpace. The people are giving three dollars. The lowest amount we ever got was 20 cents. Somebody donated 20 cents online. I don’t know how they did it. (Laughter) But that moved me.
And so, the importance of education to me is what I’m willing to die for. I’m willing to die for this. Because I know what it can do to my people. Education enlighten your brain, give you so many chances, and you’re able to survive. As a nation we have been crippled. For so many years we have fed on aid. You see a 20-years-old, 30-years-old families in a refugee camps. They only get the food that drops from the sky, from the U.N.
So these people, you’re killing a whole generation if you just give them aid. If anybody want to help us this is what we need. Give us tools. Give the farmers tools. It’s rain. Africa is fertile. They can grow the crops. (Applause) Invest in education. Education so that we have strong institution that can create a revolution to change everything. Because we have all those old men that are creating wars in Africa. They will die soon. But if you invest in education then we’ll be able to change Africa. That’s what I’m asking. (Applause)
So in order to do that, I founded a charter called Gua Africa. Where we put kids in school. And now we have Kaplan University. We have like 40 kids, ex-child soldiers mixed with anybody we feel like we want to support. And I said “I’m going to put it in practice.” And with the people that are going to follow me and help me do things. That’s what I want to do to change, to make a difference in the world.
Well now, my time is going. So I want to sing a song. But I’ll ask you guys to stand up so we celebrate the life of a British aid worker called Emma McCune that made it possible for me to be here. I’m gonna sing this song. Just to inspire you how this woman has made a difference. She came to my country and saw the importance of education.
She said the only way to help Sudan is to invest in the women, educating them, educating the children. So that they could come and create a revolution in this complex society. So she even ended up marrying a commander from the SPLA. And she rescued over 150 child soldiers. One of them happened to be me. And so at this moment I want to ask to celebrate Emma with me. Are you guys ready to celebrate Emma?
Audience: Yes!
Emmanuel Jal: All right.
♫ This one goes to Emma McCune ♫
♫ Angel to the west came one afternoon ♫
♫ I’m here because you rescued me ♫
♫ I’m proud to be part of your legacy ♫
♫ Thank you. Bless you. R-I-P ♫
♫ What would I be? Me! ♫
♫ If Emma never rescued me? What would I be? ♫
♫ What would I be? Me! ♫ ♫ Another starving refugee ♫ ♫ What would I be? ♫
♫ What would I be? Me! ♫
♫ If Emma never rescued me? Yeah! ♫
♫ Yeah! Yeah! ♫
♫ You would have seen my face on the telly ♫
♫ Fat hungry belly ♫
♫ Flys in my eyes, head too big for my size ♫
♫ Just another little starving child ♫♫
♫ Running around in Africa, born to be wild ♫
♫ Praise God, praise the Almighty ♫
♫ for sending an angel to rescue me ♫
♫ I got a reason for being on this Earth ♫
♫ ‘Cause I know more than many what a life is worth ♫
♫ I better get a job and stand my ground ♫
♫ I’m going over mountains, leaps and bounds ♫
♫ I ain’t an angel, hope I’ll be one soon ♫
♫ And if I am, I wanna be like Emma McCune ♫
♫ Me! What would I be? Me! ♫
♫ If Emma never rescued me? ♫
♫ What would I be? ♫
♫ What would I be? Me! ♫
♫ Another starving refugee ♫
♫ What would I be? ♫
♫ What would I be? Me! ♫
♫ If Emma never rescued me? Yeah! Yeah!♫
♫ Yeah, Yeah! ♫
♫ I would have probably died from starvation ♫
♫ Or some other wretched disease ♫
♫ I would have grown up with no education ♫
♫ Just another refugee ♫
♫ I stand here because somebody cared ♫
♫ I stand here because somebody dared ♫
♫ I know there is a lot of Emmas out there ♫
♫ Who is waiting and trying to save a life of a child ♫
♫ What would I be? Me! ♫ ♫ If Emma never rescued me? ♫
♫ What would I be? ♫ ♫ What would I be? ♫
♫ Another starving refugee ♫
♫ I remember the time when I was small ♫
♫ When I couldn’t read or write at all ♫
♫ Now I’m all grown up, I got my education ♫
♫ The sky is the limit and the cup is running over ♫
♫ How I prayed for this day to come ♫
♫ And I pray that the world find wisdom ♫
♫ To give the boy in need some assistance ♫
♫ Instead of putting up resistance, Yeah ♫
♫ Sitting and waiting for the politics to fix this ♫
♫ It ain’t gonna happen ♫
♫ They’re all sitting on they asses ♫
♫ Popping champagne and scrunching up the masses ♫
♫ Coming from a refugee boy-soldier ♫
♫ But I still got my dignity ♫
♫ I gotta say it again ♫
♫ If Emma never rescued me ♫
♫ I’d be a corpse on the African plain ♫
♫ Is there anybody who’s here in the back, some love ♫
♫ Big scream for Emma everybody ♫
♫ Yeah! I’m gonna get crazy now ♫
♫ What would I be? ♫
♫ If Emma never rescued me? ♫
♫ What would I be? ♫
♫ Another starving refugee ♫
♫ What would I be? ♫
♫ If Emma never rescued me? ♫
♫ Yeah, Yeah ♫
♫ Yeah, I would have probably died from starvation ♫
♫ Or some other wretched disease ♫
♫ I would have grown up with no education ♫
♫ Just another refugee ♫
(Applause) Thank you. (Applause)
Go save a life of a child. (Applause)

Người bi quan nhìn thấy khó khăn trong mỗi cơ hội.
Còn người lạc quan nhìn thấy cơ hội trong mọi khó khăn.
Thảo Uyên dịch
The pessimist sees difficulty in every opportunity.
The optimist sees opportunity in every difficulty.
~Winston Churchill
Chào các bạn,
Trước chúng ta là một bãi đất khô cằn tại một làng ở Kenya, châu Phi, cách đây 33 năm.

Những người đàn ông Kenya sống manh mún làm ăn nhỏ, trong những bộ lạc khác nhau, dưới một chính quyền Kenya hà khắc và tham nhũng cực độ, có rất nhiều người dưới mức nghèo khổ và hỗn loạn.
Chẳng có gì nhiều ở đó, thỉnh thoảng mọi người xô xát vì những thứ lặt vặt, tranh đấu nhau vì không đủ ăn và tài nguyên để sống. Người này hơn thì người kia thiệt.

Các bạn nghĩ sao, nếu giữa bãi đất khô cằn kia bỗng mọc lên những cây xanh, cung cấp lương thực và bóng cây xanh mát cho cả làng?
Cải thiện đất bị xói mòn? Cung cấp không khí để thở? Cung cấp gỗ để làm củi?
Làm mát dịu những con người nóng tính, tác động đến hòa bình cho khu vực?
Ai nghĩ đến việc này? Ai sẽ làm những việc này?
Năm 1976, một người phụ nữ bản địa tên là Wangari Maathai hàng ngày bước chân đi trên mảnh đất khô cằn ở Kenya đó.
Tên chị Wangari Maathai nghe có quen không nhỉ? 🙂
Chị bắt đầu trồng cây.
Chị thành lập phong trào những người dân cùng trồng cây. Phong trào Green Belt Movement ở Kenya.
Chị dẫn dắt phong trào liên tục. Phong trào Green Belt Movement đã trồng được hơn 40 triệu cây trải khắp đất nước Kenya cho tới nay.
Phong trào phát triển thành Pan Africa Green Belt Network, cả châu Phi cùng trồng cây, và giúp những đất nước ở các châu lục khác trồng cây.
Khơi nguồn cảm hứng từ chị, chương trình môi trường của liên hợp quốc vận động phong trào trồng hàng tỉ cây xanh. Kế hoạch là nội trong năm 2009, trồng 7 tỉ cây xanh.
“The billion tree campaign enters a second wave
Together, let’s plant 7 billion trees by the end of 2009!”
(website của Liên Hợp Quốc)
Hành động của chị suốt hơn 30 năm được kính trọng khắp thể giới và đã đem đến cho chị thật nhiều niềm vui.

Năm 2004, chị nhận giải Nobel về Hòa Bình.
Hôm nay, chúng ta cùng tìm hiểu về chị Wangari cùng phong trào Green Belt nhé.
Wangari Maathai – Cảm hứng và hành động
Chị Wangari sinh năm 1940 giữa vùng cao nguyên của Kenya, vào thời mà sự thiếu hụt hoàn toàn thức ăn rất hiểm khi xảy ra. Chị nhớ và yêu tuổi thơ chị với đất đai xanh tươi và màu mỡ, với “những mùa thật thường xuyên đến nỗi mà bạn có thể hầu như đoán chắc chắn được mùa mưa ngâu sẽ đến vào giữa tháng ba”.
Vào cuối thời thuộc địa ở Đông Phi, năm 1959, chị là một trong 300 sinh viên Kenya được chọn qua Mỹ học đại học theo học bổng của quỹ Joseph F. Kennedy. Chị học chuyên về sinh học. Chị theo học tiếp thạc sĩ về sinh học và sau đó trở lại Kenya làm nghiên cứu ở trường đại học Naibori.
Năm 1971, chị là người Đông Phi đầu tiên nhận bằng tiến sĩ ở đại học Naibori ở Kenya.
Ngoài làm công việc nghiên cứu, chị làm tình nguyện cho các tổ chức dân sự vào đầu những năm 1970s ở Kenya – Hội chữ thập đỏ Kenya, Chủ tịch của Environment Liaison Centre và mở rộng sự liên kết giữa các tổ chức dân sự với các chương trình của liên hợp quốc, Hội đồng quốc gia về phụ nữ ở Kenya.

Qua nhiều vị trí làm tình nguyện như vậy, chị Wangari hiểu rằng cội rễ của hầu hết các vấn đề ở Kenya là do suy thoái về môi trường. Chị hiểu rằng các chính phủ nước ngoài và chính phủ Kenya rất hư hỏng, họ khai thác kinh tế bừa bãi chẳng quan tâm đến nhu cầu của người dân, cũng như vấn đề về tăng dân số. Một chút cảm xúc cá nhân, chị nhận thấy những mùa mưa ngâu trong tuổi thơ yêu dấu của chị không còn đều như trước.
Năm 1977, chị giới thiệu với Hội phụ nữ Kenya về ý tưởng cộng đồng trồng cây.
Tiền để cho sứ mệnh chị đưa ra rất đơn giản: ở Kenya và ngay cả nhiều nước trên thế giới ngày nay, đất đai bị xói mòn bởi sự phá hủy rừng. Ít đất đai có nghĩa là vụ mùa nghèo nàn hơn. Nghèo nàn hơn dẫn đến đói nghèo. Đói nghèo dẫn đến bất ổn về chính trị và bạo loạn. Hơn nữa, những khí thải carbon từ những nhà máy công nghiệp tạo ra ô nhiễm môi trường. Trong cả hai trường hợp, Green là câu trả lời. Trồng cây để hấp thụ khí thải carbon và chống xói mòn đất.
Đầu ra của phong trào trồng cây sẽ rất có lợi? Tại sao? Chữa lành cho môi trường và tạo việc làm cho người dân – những người phụ nữ. Ở hầu hết khắp châu Phi, đàn ông nắm giữ của cải và phụ nữ trông nom gia đình và trồng trọt. Và phụ nữ cũng là người gánh chịu hậu quả đầu tiên vì các vấn đề về môi trường. Tạo việc làm cho những người phụ nữ cho họ có thu nhập tốt hơn, giúp gia đình và chữa lành cho quê hương.
Thật là một ý tưởng đơn giản và mạnh mẽ!
Green Belt có những ngày tháng khó khăn. Bởi lẽ, đối với những người nghèo, họ đã tin rằng bởi họ nghèo, họ không chỉ thiếu tư bản, mà cả kiến thức và kỹ năng để đối mặt với những thử thách của họ. Những người nghèo đã quá quen với suy nghĩ rằng giải pháp cho những vấn đề của họ phải đến từ “bên ngoài”. Họ không thế thấy được những vấn đề vĩ mô.
Để hỗ trợ cộng đồng hiểu được những liên hệ, Green Belt đã tạo ra chương trình giáo dục người dân, trong đó, người dân nhận ra vấn đề của họ, các nguyên nhân, và những giải pháp có thể. Sau đó, họ liên kết những hành động của cá nhân họ với những vấn đề họ thấy được ở môi trường và xã hội.
Trong quá trình đó, những người tham gia khám phá ra rằng họ phải ra một phần của giải pháp. Họ nhận ra năng lực của mình. Họ nhận ra năng lực chưa khai phá của họ và được tiếp năng lực để vượt qua sự ì ạch và hành động. Họ nhận ra rằng họ chính là những người làm vườn và người hưởng lợi từ chính môi trường nuôi dưỡng họ.
Tất cả những cộng đồng nhỏ như nhà thờ, trường học, khu chợ, bộ lạc đã nhận ra rằng, trong khi thật cần thiết để bắt chính phủ của họ có trách nhiệm, điều cũng thật quan trọng, mà còn quan trọng hơn trong đất nước Kenya nghèo đói là, trong quan hệ của những người dân bình thường với nhau, họ làm gương bằng những giá trị lãnh đạo mà họ mong muốn thấy ở chính những người lãnh đạo của họ, có nghĩa là công lý, trung thực và đáng tin tưởng.

Mặc dù lúc đầu hoạt đồng trồng cây không nói gì đến vấn đề dân chủ và hòa bình, rất sớm sau đó, câu chuyện rõ như dưới ánh sáng mặt trời là việc quản lý môi trường có trách nhiệm không thể xảy ra được nếu không có “không gian mang tính dân chủ”. Do đó, cây xanh trở thành một biểu tượng của sự tranh đấu cho dân chủ ở Kenya. Những người dân bình thường được huy động để thách thức sự lạm dụng quyền lực, tham nhũng và quản lý môi trường cẩu thả.
Qua phong trào Green Belt, hàng ngàn người dân hàng ngày cầy ruộng lên nương được huy động và tiếp năng lượng để hành động và tác động tới thay đổi. Họ đã học được cách vượt qua nỗi sợ hãi và cảm giác tuyệt vọng và hành động để bảo vệ quyền lợi của họ.
Có những ngày tháng khó khăn, khi chị Wangari bị bắt, bỏ tù và đánh đập khi phong trào trồng cây từ người dân cày của chị chạm vào sự tham nhũng và lạm dụng quyền lực của chính phủ. Nhưng, cám ơn Chúa, chị vượt qua tất cả.
Theo thời gian, cây xanh đã trở thành biểu tượng của hòa bình và giải quyết mâu thuẫn, đặc biệt là mâu thuẫn sắc tộc ở Kenya, khi phong trào Green Betl dùng “cây xanh hòa bình” để giải quyết mâu thuẫn giữa các cộng đồng. Trong suốt quá trình viết lại hiến pháp Kenya, những “cây xanh hòa bình’ tương tự cũng được trồng khắp các vùng của đất nước để phát triển văn hóa hòa bình. Dùng cây xanh để giữ hòa bình cũng là tập tục lâu đời của Châu Phi.
Vào năm 2002, sự can đảm, kiên tâm, kiên nhẫn và cam kết cao của những thành viên của phong trào Green Belt, và những tổ chức dân sự khác, và công chúng Kenya đã đem đến cuối cùng sự chuyển tiếp hòa bình của đất nước Kenya thành một đất nước dân chủ trong thực tế, và tạo ra nền tảng cho một xã hội ổn định.
Chị được bầu vào quốc hội của Kenya và hiện nay chị phục vụ ở vị trí phó bộ trưởng về môi trường, tài nguyên thiên nhiên và cuộc sống hoang dã.
Trong hơn 30 năm phong trào Green Belt hoạt động, những hoạt động tàn phá môi trường vẫn tiếp tục không ngưng nghỉ.
Chị Wangari, nhóm Green Belt và những nhà môi trường kêu gọi, rằng nhân loại cần chuyển đổi lối tư duy, dừng lại việc đe họa hệ thống duy trì sự sống của hành tinh này. Chúng ta được kêu gọi, để giúp Mẹ Đất chữa lành vết thương của mẹ, và trong quá trình đó, chữa lành vết thương của chính chúng ta – thật ra là vậy, để ôm lấy tạo vật trong toàn bộ sự đa dạng, vẻ đẹp và kỳ diệu của nó.
Điều này sẽ xảy ra nếu chúng ta nhìn thấy sự cần thiết để làm sống lại cảm giác thuộc về của chúng ta về một gia đình lớn hơn.
Hội đồng Nobel ở Na Uy đã thách thức thế giới mở rộng hơn sự hiểu biết về Hòa bình: chẳng thể có hòa bình nếu không có phát triển đồng đều, và chẳng thế có phát triển mà không có sự quản lý bền vững về môi trường trong một không gian dân chủ và hòa bình. Suy thay đổi tư duy này là một ý tưởng mà thời gian của nó đến rồi đó. Chị Wangari chia sẻ như vậy ở Hội đồng giải Nobel.
Những năm gần đây, chị đi khắp thế giới để nói chuyện chia sẻ những kinh nghiệm của chị và giúp đỡ cho phong trào hòa bình và môi trường ở các đất nước đang phát triển và phát triển.
Sẽ chẳng thể đủ để nói hết về chị Wangari, người phụ nữ của niềm cảm hứng bất tận này. Các bạn có thể tìm hiểu thêm về chị ở trang web của Green Belt Movement: http://greenbeltmovement.org/
Hay tìm kiếm tên chị “wangari maathai” qua một cỗ máy tìm kiếm Internet.
Ở đây, mình chia sẻ với các bạn cảm xúc của chị khi nhận được giải Nobel:

Những cây Hy vọng
Giải Nobel đã cho tôi một cơ hội để bàn luận về những vấn đề mà tôi đã làm 30 năm qua. Tôi đã nói liên tục cho tới khi tôi khản cả giọng. Nó (giải Nobel) cũng đã cho tôi cơ hội để nói tới một khán giả rộng lớn hơn. Điều này tôi thấy thật rất tuyệt vời. Những người Kenya đã thực sự rất hạnh phúc, từ chủ tịch nước tới những người dân làng. Mọi người thực sự thực sự hạnh phúc. Tôi thấy thật khó có thể xử lý với những cảm xúc này, vậy tôi vội vã lấy một cái cây, đào một cái lỗ, và trồng nó. Tôi nghĩ quan trọng là chúng ta không cân bằng một cây xanh như là một cây xanh cho hòa bình. Điều tôi muốn mọi người hiểu là cây xanh là một biểu tượng. Rất nhiều cuộc chiến tranh chúng mà chúng ta đang tranh đấu trên hành tinh ngày hôm nay liên quan tới tài nguyên thiên nhiên. Cuộc vận động (Green Belt) cố gắng tiếp năng lực cho các cơ sở địa phương, người phụ nữ, và mọi người trong cộng đồng để làm điều gì đó với môi trường. Cây xanh đối với tôi là hy vọng, nó là tương lai. Khi tôi nhìn thấy một cây xanh, tôi nhìn thấy sự hứa hẹn. Nó bắt đầu bằng một cái hạt. Cuối cùng nó trở thành một cái cây to. Nó trở thành một hệ sinh thái trong chính nó. Nó là nhà cho những sinh vật. Nó là biểu tượng của nhiều thứ. Một cái cây là mọi thứ đối với tôi.
.
Trees of Hope
The Nobel Prize gives me an opportunity to discuss these issues that I have been working on for 30 years. I have been talking until I am hoarse. It has also given me the opportunity to speak to a large audience of people. This I find very very wonderful. Kenyans were really happy, from the president to the people in the villages. Everyone was really, really happy. I found it very difficult to deal with those emotions, so I hurried to get a tree, dug a hole, and planted it. I think it is important for us not to equate the tree as a tree to peace. What I would like people to understand [is] the tree is a symbol. A lot of wars that we are fighting on the planet today have to do with these national resources. The campaign tries to empower the grass roots, women, then every person in the community to do something about their environment. The tree for me is hope, it is the future. When I look at the tree I see promise. It starts from a seed. Eventually it becomes a huge tree. It becomes an ecosystem in itself. It is a home for other species. It is a symbol of many things. A tree is everything to me.
Lời kết
Khi chị Wangari Maathai chia sẻ những kinh nghiệm của chị ở Bảo tàng Tự Do, thành phố Chicago, Mỹ tháng Tư vừa rồi, điều kinh ngạc nhất từ khán giả không chỉ là sự cảm thông sâu sắc của những người đặt câu hỏi, mà bởi con số kinh ngạc của những câu hỏi bắt đầu với “Tôi có thể làm gì để giúp đỡ?” (What can I do to help?) và “Chị có lời khuyên nào cho một ai đó muốn thuộc về phong trào hơn” (What advice would you give someone who wants to get more involved?) – không chỉ sự đa dạng về màu da và văn hóa, mà cả độ tuổi. Những gia đình, trẻ em, người lớn tuổi – họ đều đến nghe những chia sẻ đầy cảm hứng từ chị.
Chúng ta sẽ làm gì để tiếp thêm sức cho “tinh thần xanh” ở Việt Nam?
Chúng ta sẽ làm gì để tiếp thêm sức cho Hà Nội Xanh, Nhiệt Huyết, Làm Việc Tốt và các nhóm dân sự khác?
Tất cả công việc chị Wangari Maathai làm đều bắt nguồn từ tình yêu và niềm cam kết vô hạn của chị cho sứ mệnh. Khi chị nhìn thấy bãi đất cằn khô, chị thấy một rừng cây xanh. Khi chị nhìn thấy sự chết chóc và héo tàn, chị thổi làn gió sự sống vào khoảng không. Khi chị nghe thấy âm thanh của xung đột, chị hát lên thứ âm nhạc của hòa bình.
Bạn sẽ thổi làn gió gì vào một khoảng không khô cằn?
Chúc các bạn một ngày tuyệt vời,
Hiển.

GIÁ TRỊ CỦA BẠN HỮU

Để nhận ra giá trị MỘT THÁNG,
Xin hỏi người mẹ sinh con thiếu tháng .
Để nhận ra giá trị MỘT TUẦN,
Xin hỏi chủ bút tờ tuần báo.
Để nhận ra giá trị MỘT GIỜ,
Xin hỏi đôi người yêu đang đợi gặp.
Để nhận ra giá trị MỘT GIẬY,
Xin hỏi người vừa tránh một tai nạn .
Để nhận ra giá trị PHẦN NGHÌN GIÂY
Xin hỏi người đoạt huy chương bạc Olympic
Để nhận ra giá trị BẠN BÈ,
Xin hỏi người không có tên ai để kể .
Hãy trân quý từng phút giây bạn có
Hôm qua là lịch sử
Ngày mai là bí ẩn
Hôm nay là tặng phẩm
Đó là lý do hôm nay được gọi là quà.

VALUE OF FRIENDS
To realize the value of ONE MONTH,
ask a mother who gave birth to a premature baby.
To realize the value of ONE WEEK,
ask an editor of a weekly newspaper.
To realize the value of ONE HOUR,
ask the couple who is waiting to meet.
To realize the value of ONE MINUTE,
ask a person who missed the train.
To realize the value of ONE SECOND,
ask a person who just avoided an accident.
To realize the value of ONE MILLISECOND,
ask the person who won a silver medal in the Olympics.
To realize the value of FRIENDS,
ask a person WHO cannot name one.
Treasure every moment that you have!
Yesterday is history.
Tomorrow is a mystery. Today is a gift.
That’s why it’s called the present!

(Unknown author)
Mời các bạn xem một file video về Tình Bạn. Các bạn click vào Ban Huu để xem và download file.
Chúc các bạn luôn biết quý trọng Hôm Nay và sống cho hôm nay với những món quà cuộc đời dâng tặng bạn,
trong đó có những người bạn, một kho báu.
Cũng xin gửi cho em Leo_pretty lời muốn nói về những người bạn luôn ở bên em, mong em được bình an…
Chào các bạn,
Mình mới làm xong slideshow này có 32 ảnh bonsai, 30 bài thơ thiền Hán Việt của hai đời Lý Trần (năm 900 đến 1400 sau công nguyên), và 30 bài thơ dịch tiếng Việt của các anh Nguyễn Duy, Nguyễn Bá Chung và Trần Đình Hoành. Bản nhạc nền Rejuvenation cũng rất thiền. Post đây để chia sẻ với các bạn.
Chúc các bạn một ngày tĩnh lặng !
Túy-Phượng
Click vào ảnh dưới đây để xem và download slideshow

Sai lầm thật sự là sai lầm mà chúng ta không học được gì từ nó.
Đặng nguyễn Đông Vy dịch
.
The only real mistake is the one from which we learn nothing.
John Powell
Chúa ơi,
Con gửi cho Chúa buổi tối này.
Hãy gửi thiên thần tới quanh căn nhà của con,
chiếc giường của con,
con cái của con,
tình yêu của con,
và tất cả mọi người.
Hãy gửi thiên thần đi khắp thế giới tối hôm nay,
để chữa lành người ốm
và thức tỉnh người chết.

Hãy để phép lạ
thay thế cho đau đớn
trong tất cả chúng con.
Hãy đặt tay Chúa lên mắt của chúng con,
để cuối cùng
chúng con có thể nhìn thấy.
AMEN.
.
Dear God,
I give to you this night.
Post angles round my home,
my bed,
my children,
my loves,
and everyone.
Send angles through the world tonight,
to heal the sick
and awaken the dead.
Let miracles
replace the pain
in all of us.
Lay your hands on our eyes,
that we might see
at last
AMEN.
(Marianne Williamson
Nguyễn Minh Hiển dịch)